44be69e9

Ons vlag en volkslied

Sun, 16 Mar 2025 20:43:30 GMT

Ons vlag en volkslied

Ons vlag en volkslied, een symbool van de eenheid van een volk dat heeft gestreden om zijn vrijheid te verkrijgen. Een volk dat, ondanks zijn diversiteit in denken, in afkomst, in politieke kleur, weet hoe het zich moet verenigen om een gezamenlijke wens, een verlangen, een gemeenschappelijk doel te bereiken: vrij zijn op zijn eigen grond.

Hoewel de strijd tijd heeft gekost en door verschillende tegenslagen moest gaan, bleef ons volk standvastig en gaf niet op. Onze droom werd werkelijkheid in het jaar 1986, toen we onze Status Aparte behaalden. Een nieuw begin voor ons land om te bewijzen dat we in staat zijn om op eigen benen te staan. Onze Status Aparte kwam in een moeilijke periode vol uitdagingen, maar we waren ervan overtuigd dat we die samen zouden overwinnen.

Vandaag stel ik mezelf de vraag:

· Waar is die eenheid gebleven?

· Waar is het verlangen om voor ons land te strijden gebleven?

· Waar is de vlag die een volk, een natie onder God symboliseert?

Overal waar je kijkt, zie je verdeeldheid. Ze hebben de kleuren van onze vlag veranderd en het volk bleef stil. Ze hebben ons nationale symbool ontnomen en we hebben het geaccepteerd alsof het een offerdier was.

Misschien is dit een weerspiegeling van ons land? Een reflectie van hoe verdeeld we in Aruba zijn?
Of misschien is dit precies wat degenen aan de macht willen bereiken: verdeeldheid en vernietiging van ons land?

Hoe lang laten we hen ons nog misleiden?
Hoe lang laten we hen ons nog demoraliseren?
Hoe lang blijven we nog in de mentale slavernij van de koloniale tijd leven?

Denkend aan de woorden van Betico Croes:
"Als ik onderweg val, pak dan de vlag en zet de strijd voort. (“Si mi cay na caminda, gara e bandera y sigui cu e lucha”)

Vraag ik mezelf af:

· Welke vlag moet ik vasthouden?

· Voor welk doel strijden we vandaag de dag?

· Waar is de strijdlust van ons volk gebleven?

Op zoek naar een antwoord op mijn vragen, moet ik toegeven dat Betico gelijk had toen hij zei:
"Materialisme heeft het idealisme overwonnen."

En ik hoop uit de grond van mijn hart dat ons volk zal reflecteren en de koers van ons land zal veranderen. Dat we ons herinneren dat we niet alleen voor onszelf werken en strijden vandaag, maar ook voor de toekomst van onze kinderen en de volgende generaties.

Mijn wens is dat over honderd of duizend jaar ons volk met trots de vlag van Aruba zal hijsen en vol trots ons volkslied zal zingen: ‘Aruba, dushi tera’.

Geschreven door: Maribel Lampe
Datum: 16 maart 2025

Nos Himno y Bandera

Sun, 16 Mar 2025 20:43:25 GMT

Nos Himno y Bandera

Nos Himno y Bandera, simbolo di union di un pueblo cu a lucha pa haya su libertad. Un pueblo cu apesar di su diversidad den pensamento, den luga di origen, den color politico sa di uni pa logra un deseo, un anhelo, un meta comun pa ta liber riba su suelo.

Aunke cu e lucha a tuma tempo y mester a pasa den diferente adversidad, nos hendenan a keda persevera y no a rindi. Nos soño a wordo cumpli na aña 1986 ora cu nos a drenta nos Status Aparte. Un comienso nobo pa nos pais pa demostra cu nos ta capacita pa para riba nos mesun pia. Nos Status Aparte a yega den un periodo dificil cu yen di reto, pero nos tabata sigur cu hunto nos lo a surpasa e retonan aki.

Awendia mi ta puntra mi mes:

- Unda e union aki a keda?

- Unda e deseo di lucha pa nos pais a keda?

- Unda e bandera ta cu ta simbolisa un pueblo, un nacion bou di Dios?

Ta tur sorto di color ta waya unda cu bo bira. Nan a cambia nos color di bandera y pueblo a keda keto. Nan a trapa nos simbolo nacional y nos a acepta esaki manera carne cu nan ta hiba pa mata.

Kisas esaki ta un refleho di nos pais? E refleho di con desuni nos ta na Aruba?

Of kisas esaki ta exactamente loke esnan den poder kier logra; division y destruccion di nos pais?

Ta cuanto tempo mas nos lo laga nan trapa nos?

Ta cuanto tempo mas nos lo laga nan demoralisa nos?

Ta cuanto tempo mas nos lo biba den e sclabitud mental di tempo di colonisacion?

Cordando riba e palabranan di Betico Croes,

"Si mi cay na caminda, gara e bandera y sigui cu e lucha", mi ta puntra mi mes:

Ta cua bandera lo mi tin cu gara?

Ta pa ki meta nos ta luchando p'e den actualidad?

Ta unda nos pueblo luchado a keda?

Tratando di haya un contesta riba mi preguntanan mi tin di admiti cu Betico tabatin rason ora cu el a bisa: " Materialismo a vence idealismo."

Y mi ta spera di curason cu nos pueblo por reflecciona y cambia e rumbo di direccion di nos pais. Pa nos corda cu no ta pa nos mes nos ta lucha y traha awe, sino tambe pa e futuro di nos yiunan y e siguiente generacionnan.

Mi deseo ta cu aki shen of mil aña, nos pueblo lo hisa E Bandera di Aruba y cu orguyo lo canta nos Himno 'Aruba, dushi tera'.

Skirbi pa: Maribel Lampe

Fecha: 16 di maart 2025

Briljant zicht

Tue, 28 Jan 2025 02:18:23 GMT

Briljant zicht

“Het lijkt wel alsof ik van een ander planeet afkomstig ben en niet van hier. Dat God voor een bepaald doel mij op een verkeerde planeet heeft geplaatst om de mensen een boodschap mee te geven. Ik moet hier dan ook meteen denken aan het verhaal van Superman. Ik kan mij in de persoon van Clark Kent vinden. Een persoon die op deze aarde geheel anders denkt dan vele mensen en hierdoor zijn krachten niet altijd kan en mag laten zien. Na de scheiding werd ik enorm onzeker van mezelf en door het dragen van een bril, net zoals Clark, probeerde ik mij enigszins in de wereld te verbergen.” – Een gedeelte uit het boek Schoon Bedrog

Ik lees veel en zit vaak achter de computer. Lange tijd ontkende ik het. Maar uiteindelijk was er geen ontkomen meer aan: ik moest eraan geloven. Een bril! Een aantal weken geleden werd ik geadviseerd om toch even langs de opticien te gaan om mijn ogen te laten testen. Echt nodig was het niet, maar bij het lezen, en vooral bij de extra kleine letters, werd een bril toch geadviseerd. En om alvast te kunnen wennen, mocht ik later een multifocale bril moeten dragen. Ik kon meteen een montuur kiezen. Ik koos een soortgelijke bril die ik een korte tijd op had zonder glazen met sterkte. In die tijd om mezelf in de wereld te verbergen.

Sommige mensen gebruiken een bril in moeilijke momenten. Bij een begrafenis bijvoorbeeld houdt men liever de bril op om het verdriet en de tranen niet te tonen. Of in een situatie waarbij je bepaalde mensen niet wilt groeten. Een zonnebril werkt hier goed bij. Zo was ik een aantal dagen geleden bij een plechtige bijeenkomst waar ik een bekende zag, die in de schaduw stond en mij ook zag. Meteen werd de zonnebril opgedaan. Blijkbaar om mij niet te willen groeten en zich te verbergen achter de zonnebril. Ik nam daarop dan ook maar meteen het initiatief om deze bekende te begroeten. Waarop er geen optie was om dan ook maar terug te groeten. Misschien niet van harte, maar wat zou je in zo’n situatie anders moeten doen. We hadden elkaar immers al gezien.

Een bril! Ik stelde me een montuur voor dat mijn gezicht zou verzwaren en mijn uitstraling zou veranderen in die van een strenge docent of, erger nog, een beginnende onzichtbare grijze muis. Maar de werkelijkheid was een verrassing. Vandaag 27 januari heb ik mijn nieuwe bril bij de opticien mogen ophalen. Toen ik voor het eerst mijn gekozen montuur op mijn neus zette, voelde het alsof de wereld een geheime schakelaar had omgezet. De wazige randen werden scherp, kleuren sprongen tot leven, en een nieuwe tijd waar ik boeken met gretigheid kan verslinden is weer aangebroken.

Waar ik dacht dat een bril een masker zou zijn om me achter te verbergen, bleek het juist een venster naar de wereld. Letterlijk én figuurlijk. Het mooiste moment? De eerste keer dat ik 's avonds naar de sterren keek. De sterren onthulde zich als een schitterende verzameling fonkelende juwelen. Ik voelde me klein en groot tegelijk. Zo pakte de wereld uit voor mijn ogen als een prestigieuze cadeau, dat ik in het verleden zou moeten hebben uitgepakt.

Het dragen van een bril is geen teken van tekortkoming. Het is een ode aan bewondering. We leven in een wereld vol details — kleine wondertjes die je pas ziet als je scherp kunt kijken. Mijn bril is geen schild. Het is een uitnodiging om te blijven ontdekken, met ogen wijd open.

Bista Briljante

Tue, 28 Jan 2025 02:18:15 GMT

Bista Briljante

“E ta parse manera si mi ta bin di un otro planeta y no di aki. Cu Dios a plasa mi na un planeta incorecto cu un meta specifico: pa duna hende un mensahe. Mi ta pensa riba e storia di Superman. Mi por identifica mi mes cu Clark Kent. Un persona cu na e planeta aki ta pensa di un manera total diferente for di hopi otro hende y, pa esaki, su poder no semper por wordo mustra. Despues di e divorcio, mi a sinti mi mes hopi insegur, y pa motibo di bisti un bril, manera Clark, mi a purba di sconde mi mes den e mundo aki.” – Un parti di e buki Schoon Bedrog

Mi ta lesa hopi y mi ta pasa hopi tempo tras di un computer. Durante un tempo largo mi a nenga. Pero finalmento, mi no por a evit’é mas: mi tabatin di reconose. Un bril! Un par di siman pasa nan a conseha mi pa bishita un optica pa test mi wowo. No tabata necesario, pero ora di lesa, y mas tanto cu letra chikito, un bril tabata recomenda. Pa den caso mi lo tin cu usa un bril multifocal den futuro, mi a haña e oportunidad pa skohe un montura. Mi a scohe un bril cu ta parece hopi cu esun cu mi tabata usa den tempo pasá, un bril cu no tabatin sterkte, un bril pa mi por sconde den e mundo aki.

Tin hende cu ta usa un bril den momento dificil. Pa motibo di un entiero, pa ehempel, hende prefer pone un bril pa no mustra tristesa of lagrima. Of den un situacion caminda bo no ke saluda un sierto hende. Un bril di solo ta yuda hopi den esey. Un par di dia pasa, mi tabata na un bijeenkomst, caminda mi a mira un conosi cu tabata den sombra. E tambe a wak mi. E persona a pone hopi lihe su bril di solo. Probablemente pa trata pa no Saluda mi. Mi a tuma iniciativa y saluda. E no tabatin otro opcion cu pa saluda bek. Probablemente no ku hopi animo, pero kiko e lo por hasi? Nos ya tabatin un contact visual.

Un bril! Mi ta imagina cu un montura lo pone mi cara mas serio, y lo cambia mi imagen na esun di un maestro severo, of – pa – un "raton" cu ta keda casi invisibel. Pero e realidad a sorprende mi. Awe, 27 di januari, mi a busca mi bril nobo na e optica. E momento cu mi a pone e montura cu mi tabata scoge riba mi wowo pa e prome biaha, mi sinti manera si un switch secreto cu e mundo a bira activa. E randanan turbulente a bira helder, colornan a wak bida, y un epoca nobo cu mi por lesa buki cu pasenshi a cuminsa.

Caminda mi tabata pensa cu un bril ta un mascara pa mi sconde tras di dje, a bira un bentana pa e mundo. Literalmente y figurativamente. E momento mas bunita? E prome biaha cu mi a mira strea anochi. E strea a revela nan mes manera un coleccion briljant di diamant. Mi a sinti mi mes chikito y grandi na mes un tempo. Manera e mundo ta un regalo cu mi tabatin di habri algun tempo pasa.

Pone un bril no ta un signo di debilidad. Ta un oda na admiracion. Nos ta biba den un mundo yen di detaye – maraviyoso chikito cu bo por mira solamente ora bo ta wak helder. Mi bril no ta un escudo. E ta un invitacion pa continua descubri, cu wowo grandi habri.

TE persoonlijk!

Sun, 02 Jun 2024 21:58:16 GMT

TE persoonlijk!

Al een tijdje niets geschreven? Waarom? Geen tijd, te druk, geen inspiratie of geen interessante onderwerpen die ik belangrijk vond om over te schrijven?

Ik moet zeggen, sinds de Ronde van Aruba ben ik vaker gaan hardlopen en haal ik hier enorm veel positieve voldoening uit. Het kost tijd om extra aan jezelf te werken, maar ik ervaar hierdoor wel een positieve groei in mijn persoonlijke ontwikkeling en voel me steeds sterker.

Ook was ik te druk met het ontwikkelen van een project op school over slavernij en ben ik hierdoor samen met wat docenten en 33 derdeklas Havo en Vwo leerlingen naar Curaçao afgereisd. Zo verbleven we hier een aantal dagen en hebben deze leerlingen ontzettend veel gezien en geleerd over het slavernijverleden. Het werd een ontzettend groot succes en alles verliep zeer goed. Het enige wat minder goed ging was wel de drie koffers die bij de terugreis op Curaçao door de vliegmaatschappij achter werd gelaten. Maar liever dit, dan een leerling achterlaten bij de terugreis, wat laatst was gebeurd op een andere school op Aruba. Wat een ramp en zeker geen mooie reclame voor deze school.

Had ik dan geen inspiratie meer of geen interessante onderwerpen om over te schrijven? Nee, dat is het zeker niet. Er waren zeker belangrijke onderwerpen waarover ik wilde schrijven, maar ik kon helaas maar geen tijd vinden om even rustig een stukje te kunnen schrijven. Zoals over de interessante bijeenkomst afgelopen woensdag bij het Universiteit van Aruba die over “Slavery: Past & Present in Aruba” ging, waar we niet elkaar moeten tegenwerken de eindconclusie van de avond was. Of over de verschillende keurmeesters op Aruba die te vaak te laks zijn over de keuringen bij verschillende woningen die zonnepanelen beschikken. Of de vele stroomstoringen op Aruba, waar elke keer weer woonwijken een tijdje zonder elektriciteit komen te staan. Of moest ik het hebben over de verschillende politieke ontwikkelingen die zich hebben afgespeeld op Aruba en in Nederland? Dat je op Aruba, na ruim 12 jaar gedocumenteerd bewijs, via het nieuws de overheid moet vragen om asfalt voor de deur. Je vraagt je dan ook af waar al het geld van de overheid naar toe gaat. Of in Nederland, waar na lang overleg weer een mannelijke minister-president zal krijgen. Ik had hier graag een keer een vrouwelijke kandidaat willen zien. Zijn er dan echt geen geschikte vrouwelijke kandidaten voor deze positie? Is Aruba hier een keer zeer vooruitstrevend en kunnen we best vol trots zeggen dat we hier op Aruba en op verschillende eilanden in het Caribische gebied veel eerder een vrouwelijke minister-president ervaren dan in Nederland.

Maar het meest schokkende bericht was wel het bericht dat zich heeft afgespeeld op een hooggeprezen basisschool in Savaneta. Waar op de nieuwswebsite 24ora van 14 mei een bericht stond waarbij een gymdocent vermoedelijk zeven jaar geleden seksueel contact had met een leerling. Enorm schokkend om te horen wat deze leerling vermoedelijk heeft moeten meemaken. Maar ik had ook enigszins te doen met deze docent, waar deze aanklacht tegen is ingediend. Dit namelijk doordat 24ora bij hun bericht zijn volledige naam en zijn foto erbij hadden geplaatst. Om even hier duidelijk in te zijn, ik wil deze docent niet verdedigen, want als je iets fout hebt gedaan, dan ben je gewoon fout en zou je hiervoor zeker moeten boeten. En zeker als je in jouw functie seksueel contact hebt met een leerling. Maar heeft 24ora wel het recht om zomaar iemand op deze manier te betichten? Ook al hebben ze misschien wel concreet bewijs, ben ik van mening dat ze zeker geen rechter of juridische instantie zijn, die dit zomaar in de media kunnen plaatsen. Iedereen heeft wel het recht om op een rechtvaardige manier berecht te worden. Uiteindelijk werd 27 mei het bericht geplaatst dat de desbetreffende docent aangehouden werd op verdenking van seksueel intimidatie op een leerling en werd dit ook via 24ora weer met naam en toename met foto op internet geplaatst.

Daarnaast waren de reacties op de berichten wel TE persoonlijk. De directrice van deze school werd hier met naam vermeld en werd ze verweten dat ze vast en zeker hier meer over moest weten. Mocht de directrice meer weten, wat wisten de adjunct en de IB-er dan hierover? Naar mijn mening moeten ze het zeker ook wel geweten hebben. Zelf een student die toentertijd voor de IPA stage liep en enkele omgangsvormen van de docent in twijfel trok werd niet gehoord. Mocht dit allemaal echt zo zijn, dan zijn zeker de directrice, adjunct, IB-er, maar ook de IPA medeschuldig aan deze situatie. Maar wie ben ik, ook ik ben geen rechter en weet vast en zeker niet het volledige verhaal. Hier moet zeker een grondig onderzoek verricht worden, waar men nauwkeurig onderzoekt wie het allemaal zeker had geweten, maar niets heeft ondernomen.

Moet je zo’n nieuws als deze dan niet vermelden? Zeker wel, maar dan wel zonder het benoemen van namen en foto’s. Ik dacht ik ook even aan mijn eigen geschreven boek. Ook hier kon ik gebruik maken van echte namen van de verschillende personages die in het boek voorkomen. Het verhaal is naar mijn beleving en waarheid geschreven, maar om hier de echte namen te gebruiken is zeker niet nodig. Dan wordt het allemaal wel een beetje TE persoonlijk en worden personen misschien wel ten onrechte vals beschuldigt voor iets wat ze niet deden of wisten omdat het verhaal door mij, door één persoon is geschreven.

Laten we dan maar meer naar elkaar omkijken. Dat we geen namen en foto’s gebruiken voordat we niet alle feiten weten. Zeker voordat iemand op de juiste manier wordt berecht. Vooral op een klein eiland waar heel snel de verhalen rond gaan. Maar hoe klein het eiland ook is, ook hier zal uiteindelijk de waarheid zegevieren en de desbetreffende personen op hun vingers worden getikt. Waar ze hier misschien ook wel aangesproken en/of berecht zullen worden.

DEMASIADO Personal!

Sun, 02 Jun 2024 21:58:11 GMT

DEMASIADO Personal!

Algun tempo mi no a skibi nada? Pakiko? No tin tempo, hopi cos di hasi, no tin inspiracion of no tin tema interesante cu mi a haya importante pa skibi?

Mi tin cu bisa, for di e Ronde di Aruba mi a cuminsa core mas y mi ta haya hopi satisfaccion positivamente for di core. E ta costa tempo pa traha riba bo mes, pero mi ta experiencia hopi cresemento positivo den mi desaroyo personal y mi ta sinti mi mas fuerte.

Tambe mi tawata ocupa pa desaroya un proyecto na scol tocante di esclavitud y asina mi a bay Corsou hunto cu algun docente y 33 estudiante di klas tres di Havo y vwo. Nos a keda eynan algun dia y e estudiante nan a mira hopi y siña hopi tocante e pasado di e temporada di esclavitud. E ta un gran exito y tur cos a bay bon. E unico cos cu no a bay bon tabata e tres maleta cu na e biahe pa bay Aruba bek a keda atras dor di e aerolinea. Pero mi preferi esaki cu laga un estudiante atras, cu tabata pasa recientemente na un otro scol na Aruba. Kiko un desaster y sigur no ta un bon noticia pa e scol ey.

Mi no tabatin inspiracion mas? Of mi no tabatin interesant pa skibi? No, esey sigur no ta e caso. Tabatin hopi noticia importante cu mi tabata ke skirbi, pero mi no por a haya tempo pa skibi cu trankilidad. Mane tokante di e interesante reunion diaranson pasa na Universiteit di Aruba cu tabata tocante “Slavery: Past & Present in Aruba,” cu conclusion di e anochi tabata cu nos no mester traha contra otro, pero hunto.

Of tocante di e diferente inspector di solar na Aruba cu ta neglisha e inspeccion di casnan cu tin panel solar. Of e hopi black out na Aruba, caminda cada bes casnan ta keda sin electricidad pa un rato. Of mi mester a skibi tocante di e diferente desaroyonan politico cu a tuma luga na Aruba y Hulanda? Na Aruba, despues di mas cu 12 aña documenta, nos mester pidi asfalt dilanti di cas via social media. Bo ta puntra bo mes unda tur e placa di gobierno ta bay. Of na Hulanda, caminda despues di un periodo largo di consulta, nan ta bay haya un homber como minister-president. Mi tabata kier mira un kandidato femenino pa esey. Con ta posibel cu no tin ningun kandidato femenino cu ta bon pa e posesion? Na esey, Aruba ta hopi mas avansa y nos por ceda orguyoso cu nos na Aruba y na diferente isla den Caribe ya a haya un minister-president femenino hopi mas trempan cu na Hulanda.

Pero e noticia mas espantoso tabata e noticia cu a tuma luga na un scol basico hopi apresia na Savaneta. Den e website di noticia 24ora di 14 di mei tabatin un noticia cu un docente di educacion cu siete aña pasa tabatin contacto sexual cu un estudiante. Inmensamente hopi traumatisa pa e estudiante a pasa den algo asina. Pero mi a sinti un tiki di compasion tambe pa e docente. Esaki ta pasobra 24ora a publica su nomber completamente y su portret hunto cu e noticia. Mi ke ta cla aki, mi no ke defende e docente, pasobra si bo a hasi algo malo, bo ta simplemente malo y bo mester paga pa esaki. I sigur si bo den bo posiccion cu tin contacto cu un estudiante. Pero 24ora tin e derecho pa acusa un hende asina? Aunke nan tin prueba concreto? Mi ta kere cu nan no ta hues of instancia legal, pa pone esaki den media asina. Tur hende tin drechi pa un husticia husto. Al final, dia 27 di mei tabatin un noticia cu e docente a wordo deteni riba suspension di intimidacion sexual contra un estudiante y esaki tambe a ser publica cu nomber y portret via 24ora.

Ademas, e reaccion riba e noticianan tabata demasiado personal. E director di e scol aki tabata nombra cu su nomber y a acusa cu sigur el a sa mas tocante esaki. Si e directora a sa mas, kiko e adjunct y e IB-er di enseñansa tabata sa? Den mi opinion, nan sigur mester sa algo tambe. Tambe tawata tin un estudiante cu na e tempo tabata na IPA pa e stage y condena e handelswijze di e docente pero no wordo skucha. Si esaki tur ta berdad, sigur e directora, adjunct, IB-der di enseñansa, pero tambe IPA ta cupabel den e situacion aki. Pero ken ta ami, mi no ta hues y mi sigur no sa e historia completamente. Mester tin un investigacion profundo, caminda nan ta investiga cu cuido ken tur sa di esaki, pero no a tuma accion.

Mester por menciona un noticia manera esaki? Segur cu si, pero sin menciona nomber y pone portret. Mi tambe a pensa tocante mi prome buki cu mi a skirbi. Tambe aki mi por a usa nomber real di diferente persona cu ta bin den e buki. E storia a wordo skirbi cu storianan berdad y mi pensamento, pero pa usa nomber real no ta necesario. E lo bira demasiado personal y hende lo por a keda acusa falsamente pa algo cu nan no a hasi of no sa, pasobra e storia ta skibi dor di mi, di un persona so.

Laga nos pone mas cuido pa otro. Cu nos no usa nomber y portret prome cu nos sa tur e dato. Seguro prome cu un hende ta haya un husticia husto. Especialmente den un isla chikito caminda storia nan ta core lihe. Pero no ta importa con chikito e isla ta, eventualmente e berdad lo triumfa y e persona nan lo haya nan castiga. Aki lo nan por wordo confronta i/o haya nan castiga tambe.

Ronde van Aruba, the biggest challenge on the Island!

Mon, 15 Apr 2024 01:40:32 GMT

Ronde van Aruba, the biggest challenge on the Island!

“Moge deze ervaring niet alleen een sportieve uitdaging zijn, maar ook een moment van persoonlijke groei, saamhorigheid en vreugde die nog lang in de herinnering zal voortleven.” - J. de Rover - Sergeant der mariniers / Chef Sport Mariniers Kazerne Savaneta (In het programmaboekje RVA)

De Ronde van Aruba bestaat uit een hardloopwedstrijd, die het hele eiland doorkruist en langs enkele van de meest adembenemende en ruwe landschappen van Aruba gaat. De exacte lengte van het parcours is 72 kilometer. In totaal zijn er zeven wisselposten, waarbij elke teamlid zijn teamgenoot moet vervangen en het parcours verder alleen moet afleggen. De rest van de teamgenoten, samen met een bestuurder die geen deelnemer is aan de loopwedstrijd, rijden dan achter hem of haar mee. In een voertuig met in de achterbak vaak een matras, een koelbox met voedsel en drinken en op het dak van de auto vaak een speaker om de hardloper met muziek aan te moedigen.

Als ik dit hardloopwedstrijd mag vergelijken, dan vergelijk ik deze met de Elfstedentocht van Nederland. Weliswaar is het geen 200 km dat men moet afleggen, maar met de 72 kilometer dat sommige hardlopers in hun eentje in één avond lopen is dit ook hier een ongekend buitenaards fenomeen. Vol bewondering keek ik dit jaar naar de prestatie van de vrouwelijke hardloopster A. Nicolaas die in haar eentje de route monsterlijk had uitgelopen. Wat een ongekende prestatie!

Vorige jaar deed ik niet mee, maar zat wel naast de chauffeur om een groepje van vier, waarin mijn zusje meedeed, met de auto te begeleiden. Ik had hierdoor een enorm fijne indruk gekregen van dit evenement. Ik zei toen dat mocht ik de kans krijgen, dat ik deze ronde zeker een keer met een groepje van vier zou willen doen.

Sportieve uitdaging

Ik had al een hele lange tijd niet meer hardgelopen. Begin van dit jaar ben ik samen met mijn oom weer begonnen. Een aantal kilometers, mandarijnen/appels en liters vocht verder. Met nieuwe hardloopschoenen, een beetje bloed, veel zweet, een enkele traan en een aantal kilo’s afgevallen, was ik weer klaar om een nieuwe uitdaging aan te gaan. Ons groepje bestond uit mijn oom, zusje en nicht en werden we tussen de talloze aanmeldingen uitgeloot om mee te mogen doen. “Nic Haul Ass”, team Nicolaas was ons groepsnaam, door oom bedacht. Nu was het aan ons om deze sportieve uitdaging aan te gaan. Wat een ervaring!

Persoonlijke groei

Ik moest van ver komen. Conditie was laag, maar om samen met mijn oom op vaste tijden te lopen maakte het voor mij een moment dat binnen mijn normale dagindeling als iets normaals werd gezien. Ik denk dat ik zeker een aantal jaren geleden er nog niet klaar voor was. Na alle ellende en het plotselinge overlijden van mijn vader zat deze nog in mijn geheugen en was het niet altijd even positief. Maar zeker begin van dit jaar zag ik alles weer wat positiever en moest ik mij niet schamen voor wie ik was. Ik had en heb niets verkeerds gedaan! Ik ben gewoon eerlijk, oprecht en rechtvaardig. Met mijn hart op de juiste plaats. Met God aan mijn zijde. Ik was een tijdje zeker niet mezelf, maar nu voel ik mij weer als herboren en merk dat ik mijn eigen persoonlijkheid heb teruggevonden. Ronde van Aruba heeft hier zeker mee geholpen. Ik voel mij nu sterker dan ooit! Mijn vader heeft vast en zeker vanuit de hemel alles kunnen volgen. Hij zou vast en zeker ontzettend trots op ons zijn geweest.

Saamhorigheid en vreugde

Tijdens de ronde voel je de saamhorigheid in je team. Ze moedigen je aan en helpen je als je net je deel van de ronde heb gelopen om dan even plat te liggen in de auto om even goed uit te rusten. Ook tijdens het hardlopen wordt je door je mede-deelnemers en de organisatoren aangemoedigd waardoor je ook hier sneller gaat lopen. Het gaat hier blijkbaar niet echt om het winnen, meedoen is al een ervaring. Ook de chauffeurs geven je de nodige motivatie door hun muziek. Ook voor deze chauffeurs is het een uitdaging om op elk moment alert te zijn, vooral in de ruwe gedeeltes van Aruba aan de noordkust. Wat een ervaring was dat om midden in de nacht, met de mooie sterren aan de hemel, in alle stilte door Arikok te rijden. Op de route in Arikok mag er geen muziek worden gedraaid en dan is het de stilte die dan overheerst. Met alleen het geluid van rollende banden van de auto’s en het geluid van het zand waar de hardlopen op lopen. Waar in Arikok zelf een witte vlinder langs mijn zusje voorbij fladderde en doorslaggevend was dat onze vader bij ons was!

Ook tijdens de route wordt je door het publiek, die op sommige plekken langs de kant van de weg staan, aangemoedigd. Ik had zelf niet gedacht dat er zoveel mensen langs de weg stonden, vooral in San Nicolaas! Vol enthousiasme en vreugde stond men langs de weg. En dit allemaal goed voorbereid met hun eigen stoelen, koelbox, lichtversieringen, koeienbellen in de hand en muziek. Wat was dat een enorm mooi gezicht om je naaste familieleden, vrienden en kennissen langs de weg zien staan. Dit zorgde weer voor de nodige innerlijke kracht om nog sneller te lopen.

Herinnering

Wat een bewondering heb ik voor de mensen die deze ronde hebben volbracht. Wat een bewondering heb ik des te meer voor mijn oom, zusje en nicht. Vooral mijn oom, die zelf tijdens zijn route een marinier voorbij heeft gelopen. Het was een eer en een voorrecht om de laatste meters in zijn schaduw te mogen lopen en zo de finish te mogen halen. De laatste loodjes zijn het zwaarst, maar eenmaal met z’n allen over de streep is de voldoening immens groot en kan men alleen maar vol enthousiasme praten over dit succesvolle evenement. Dit evenement zal altijd in mijn herinnering gegrift staan en nu tot mijn nieuwe fijne momenten gaan behoren. Het smaakt zeker naar meer. Hopelijk tot volgend jaar!

Ronde di Aruba, e desafio mas grandi na e isla!

Mon, 15 Apr 2024 01:40:27 GMT

Ronde di Aruba, e desafio mas grandi na e isla!

"Espera cu e experiencia aki no solamente ta un desafio deportivo, sino tambe un momento di crecemento personal, unidad y alegria cu lo keda graba na memoria pa hopi tempo." - J. de Rover - Sergeant di mariniers / Hefe di Deporte na Kazerne di Savaneta (Den e buki di programa di Ronde di Aruba)

Ronde di Aruba ta consisti di ta e event di coremento, cu ta pasa den henter e isla y ta pasa den algun bario mas impresionante di Aruba. E largura eksakto di e ronde ta 72 kilometer. En total tin shete puesto di cambio, unda cada miembro di e team mester cambia su compañero di team y sigui e ronde su so. E resto di e miembronan di e team, hunto cu un of dos driver, kende no ta participante, ta bai dilanti dje. Den un vehiculo tun hopi biaha un matras, un coolbox, cuminda y bebida y riba dak di e vehiculo hopi biaha un speaker pa stimula e coridor cu musica.

Si mi por compara e ronde aki, mi ta compar'é cu e Elfstedentocht di Hulanda. Awor, e no ta 200 kilometer cu mester cubri, pero cu e 72 kilometer cu algun corredor ta core den nan so den un anochi, esaki ta un fenomeno extraordinario. Mi tabata mira cu admiracion e obra di e corredora femenino A. Nicolaas kende a core e ruta su so. Esey si ta un obra extraordinario!

Aña pasa mi no a participa, pero si ta sinta banda di e driver pa guia un grupo di cuater, caminda mi ruman muhe tabata den e grupo. Asina, mi a hanja un impresion tremendo di e evento aki. Mi a bisa na e momento ey cu si mi por haya e oportunidad, mi segur lo kier hasi e ronde aki un biaha cu un grupo di cuater.

Desafio deportivo

Mi no tabata core pa hopi tempo. Na cuminsamento di e aña aki, mi a cuminsa core hunto cu mi tio. Algun kilometernan, mandarinas/appel y litronan di sodo mas despues. Cu sapatonan nobo di core, un tiki sanger, hopi sodo, algun lagrima y algun kilo menos, mi tabata cla pa enfrenta un reto nobo. Nos grupo tabata consisti di mi tio, ruman muhe y sobrina y nos a wordo selecta for den e cantidad grandi di inscripcion pa participa. "Nic Haul Ass", team Nicolaas tabata nos nomber di grupo, idea di tio. Awor tabata nos reto pa enfrenta e desafio deportivo aki. Esey tawata un experiencia!

Crecemento personal

Mi mester a bin di leu. Mi condicion tabata abou, pero mi a core hunto cu mi tio na momento nan cu nos a palabra. Mi ta pensa cu sigur algun aña pasa mi no tabata cla pa hasi algo asina. Despues di tur e miseria y e morto di mi tata cu tawata inespera, esaki tabata ainda den mi memoria y e no tabata semper positivo. Pero sigur cuminsamento di e aña aki mi a mira tur cos mas positivo atrobe y mi no mester tin berguensa di kiko mi tabata. Mi no a hasi nada malo! Mi ta simplemente honesto, sincero y husto. Cu mi curason na e luga corecto. Cu Dios na mi banda. Mi tabata un tempo sigur no mi mes, pero awor mi ta sinti cu mi ta un hende nobo y mi ta nota cu mi personalidad mes ta regresa. Ronde di Aruba segur a yuda bou di esaki. Awor mi sinti mi mes mas fuerte cu nunca! Mi tata segur a por wak tur cos for di den cielo. Segur e ta sinti hopi orguyoso di nos.

Unidad y alegria

Durante e ronde bo ta sinti e unidad den bo team. Nan ta stimula bo y yuda bo si bo a core bo parti di e ronde y bo mester haña un momento pa descansa den vehiculo. Tambe durante e coremento ta wordo stimula dor di otro partisipante y e organisador nan, cu ta hasi cu bo ta core mas lihe tambe. Aparentemente, no ta bay realmente tocante pa gana, participacion ya ta un experencia. Tambe e driver nan ta duna bo e motivacion nesesario dor di nan musica. Tambe pa e driver nan aki ta un desafio pa ta alerta na tur momento, specialmente den e luganan brutu di Aruba banda noord. Kiko un experencia tabata esaki pa core meimei den oranan di madruga, cu e strea nan bunita na e sielo, den tur silencio den Arikok. Riba e ruta den Arikok no ta permiti pa pone musica y ta e silencio cu ta domina. Cu solamente e sonido di wiel nan di e vehiculo y e sonido di e santo cu e coredo nan ta core riba dje. Den Arikok mes un mariposa blanco tabata bula asina suave pasando pa dilanti di mi ruman muhe y esey tabata esencial pa nos sa cu nos tata tabata cu nos!

Tambe durante e ronde bo ta wordo stimula dor di e publico, cu ta banda di e caminda. Mi mes no tabata pensa cu tin asina hopi hende banda di e caminda, specialmente na San Nicolaas! Tur ta para banda di caminda cu entusiasmo y alegria. Y tur esaki bon prepara cu nan stoel, coolbox, luz, bel nan di baka na man y cu musica. Kiko un bista tremendo esaki tabata pa wak bo famianan, amigonan y conosi ta ked abanda di caminda. Esaki a e motibo cu bo ta hanja e forsa interno pa core ainda mas lihe.

Recuerdo

Kiko un admiracion mi tin pa e hendenan cu a completa e ronde aki. Kiko un admiracion mi tin ainda mas pa mi tio, ruman muhe y sobrina. Specialmente pa mi tio, kende durante su ronde mes a core pasa un marinier. Tabata un honor y un privilegio pa por core e ultimo meter nan den su sombra y asina por hanja e meta. E ultimo parti ta mas pisa, pero ora tur hunto ta pasa e lint di meta, e satisfaccion ta inmensamente grandi y hende por papia solamente cu entusiasmo tocante e evento aki cu a keda exitoso. E evento aki semper lo keda graba den mi recuerdo y awor lo bira parti di mi momento nan agradabel nobo. Segur e ta smaak pa mas. Spera te proximo aña!

Het zonnetje begint weer te schijnen!

Tue, 02 Apr 2024 01:51:16 GMT

Het zonnetje begint weer te schijnen!

In een tijd van vasten en bezinning had ik niet veel geschreven. Het was ook een drukke tijd, waar ik niet altijd even de kans had om iets op papier te zetten. Het was voor mij meer het moment om te reflecteren op mijn leven en te kijken hoe ik verder in het leven wil staan.

Vanaf 23 januari van dit jaar, nog voor het vasten, was het mijn moment om de stoute schoenen weer eens aan te doen en te beginnen met hardlopen. Ik moest van ver komen. In het begin kon ik maar 3 km hardlopen, waarna ik weer rust nodig had. Ongeveer 80 mandarijnen, 40 appels en liters water verder had ik in totaal ongeveer 375 km gewandeld en hardgelopen. Ik ben bewust van wat ik eet en ben al ruim zes kilo afgevallen. Ik ben er nog niet, maar een begin is er zeker gemaakt.

Ook spiritueel voel ik mij veel sterker. Zeker na de kerkdienst van gisteren, waar de herrijzenis van Jezus Christus en vergeving centraal stond. Ik werd altijd gezien als het zonnetje die altijd het beste met de medemens voor had. En dat wisten vele, waardoor men blijkbaar ook hier misbruik van maakten. Ik had een boek geschreven en mensen kunnen mij hierdoor anders zien. Er was een periode van spijt, maar achteraf zag ik geen andere keus. Ik wilde gehoord worden. Dan maar via een boek waar men de waarheid onder ogen moest gaan zien. Het was mijn manier om dit alles te kunnen verwerken.

Soms vraag ik mezelf af wat ik anders had moeten doen. Als ik het boek niet had geschreven of had uitgebracht, was het dan anders geweest? Achteraf ben ik tot de conclusie gekomen dat wat ik ook deed, ik altijd fout zou zijn geweest. Met of zonder boek. Ik bleef mijn geloof in God trouw en dat zal ik blijven doen. Daar moet ik ontzettend trots op blijven. Ik blijf schrijven en zal altijd tegen onrecht mijn stem laten horen.

Het zonnetje begint langzaam maar zeker weer te schijnen. Snel een relatie beginnen is er voor mij niet bij. Tegenwoordig kom ik zo nu en dan in contact met mooie aantrekkelijke meiden waar ik een nieuwe relatie misschien wel zie zitten. Maar als ze al een vriend of man heeft neem ik snel afstand een en groot stap terug en respecteer ik hun relatie. Ik weet dat er mannen zijn, zoals de “rechercheur”, die hier geen boodschap aan hebben. Ze zien het als een grap. Maar ze komen zichzelf wel een keer tegen.

Tegenwoordig lijkt het wel een nieuwe trend te zijn om mensen op Aruba door de politie, het Openbaar Ministerie of minister van Justitie onterecht te beschuldigen en op te pakken. Je raakt hierdoor het geloof in een rechtvaardige justitie helaas in twijfel. Niemand wordt op haar vingers getikt of men zegt dat ze van niets wisten. Hoe kan het toch dat iemand binnen de politie, het heft in eigen handen steekt, iets doet wat helemaal niet mag en er mee weg kan komen? Gaat het hier op een manier dat zo’n agent van hogerop de opdracht krijgt om het vuile werk op te moeten knappen? Het lijkt wel alsof er binnen de politiekorps een groep politieagenten de dienst uitmaken en zonder het recht te doen spreken hun gang kunnen blijven gaan. Hoe kunnen we in deze gevallen nog respect voor het rechtssysteem opbrengen?

Gelukkig zijn er ook nog genoeg politieagenten die op de juist manier handelen en ook tegen rechtvaardigheid blijven strijden. Het zijn blijkbaar de rotte appels binnen het systeem die een verkeerde boodschap geven. Natuurlijk kan iedereen fouten maken, maar men moet spijt betuigen en niet de eer tot zichzelf blijven houden en denken dat ze hem of haar niets aan kunnen doen.

In een tijd van verzoening is het tijd voor een nieuw begin. Een nieuwe start is begonnen, goede tijden breken aan en kijk ik anders naar de toekomst met enig positiviteit. Ik heb een methode ontwikkeld, in opdracht van Directie Onderwijs, over Status Aparte en Betico Croes. Ik ben blij dat ik dit heb kunnen realiseren, met de gedachte dat iemand altijd tegen mij zei dat ik een historisch boek moest schrijven over Betico Croes. Ook op deze manier heb ik hier gehoor aan gegeven en ben er enorm trots op. Er moet nog veel gedaan worden in het ontwikkelen van historisch materiaal in het onderwijs. Hopelijk is dit nog maar het begin!

En goede tijden zijn nog niet voorbij. Dit is nog maar het begin. Er komen nog zoveel mooie dingen voorbij wat ik zeker elke keer weer zal beschrijven. Begin ik het licht aan het einde van de tunnel weer te zien?

E solo ta cuminsa bria bek!

Tue, 02 Apr 2024 01:51:12 GMT

E solo ta cuminsa bria bek!

Den un tempo di yuna y reflexion, mi no a skirbi hopi. E tawata un tempo basta druk, unda mi no tawata tin e chens pa skirbi algo riba papel. Pa mi tabata mas e momento pa reflexiona riba mi bida y mira con mi kier sigui dilanti den bida.

For di 23 di januari di e aña aki, ainda prome cu e período di yuna, tabata mi momento pa bisti mi sapato di core atrobe y cuminsa core. E tawata un caminda largo pa cuminsa. Na comienso, mi por tawata core solamente 3 km. Rond di 80 mandarina, 40 appel, y liter di awa, mi a cana y core na total di mas of menos 375 km. Mi ta consciente di kiko mi come y mi ya a baha cu mas o menos seis kilo di peso. Ainda mi no ta cla, pero un comienso sigur a bin.

Spiritualmente mi tambe ta sinti mi hopi mas fuerte. Sigur despues di e misa di diadomingo, caminda e resureccion di Hesus Cristo y perdon tabata e tema principal. Hopi hende ta mira mi como un solo cu semper tabata buscando lo mehor pa otro. Y esaki hopi hende tabata sa, aparentemente asina nan tambe por a abusa di mi bondad. Mi a skirbi un buki y hende por a mira mi di un manera diferente dor di esey. Mi tawata tin un tempo pa lamenta, pero despues mi no a mira otro opcion. Mi tawata desea pa wordo scucha. Dor di e buki mi por a enfrenta e berdad. Esaki tawata mi manera pa por procesa.

Tin biaha mi ta puntra mi mes kiko mi mester a hasi di otro manera. Si mi no a skirbi e buki, tur cos tawata tin un otro rumbo? Despues di tur, mi a yega na e conclusion cu kiko mi a hasi, semper mi lo a comete fayo nan. Cu e buki of sin e buki. Mi a keda royal na mi fe den Dios y mi lo sigui asina. Ta un cos di cual mi mester keda hopi orguyoso pe. Mi ta keda skirbi y lo sigui alsa mi bos contra injusticia.

E solo ta cuminsa poko-poko bria bek. Pa mi por cuminsa un relacion pronto no ta un opcion. Ultimamente mi ta topa di tanto damanan bunita y atractivo caminda mi por mira un posibilidad pa un relacion nobo. Pero si nan tin un amigo of pareha, mi tuma un paso atras rapidamente y respeta nan relacion. Mi sa cu tin hombernan manera e "rechercheur" cu no ta duna importancia na esaki. Nan ta mira esaki cu ta un joke. Pero nan mes lo topa nan mes un dia.

Tin un tendens nobo awor pa acusa hende na Aruba sin justificacion y detene nan dor di polis, Ministerio Publico of Minister di Husticia. Dor di esaki, por perde e confiansa den un husticia husto. Ningun hende ta coregi otro, of nan ta bisa cu nan no tawata sa nada. Kiko ta e motibo cu un hende den polis ta tuma lei den su propio man, hasi cosnan cu no ta permiti y sali impune? Por ta cu un polis manera esaki ta risibi ordo di su superiornan pa cumpli cu trabou sushi? Ta parce manera cu tin un grupo di polisnan den korps cu ta domina y por sigui traha sin respeta e derecho cu cada un di nos tin.Con nos ainda por tin respet pa e sistema husticial den caso manera esakinan?

Ainda in suficiente polis cu ta traha di manera husto y ta sigui lucha pa husticia. Ta parce cu tin appel putri den e sistema cu ta duna un mensahe robes. Naturalmente, tur hende por comete fayonan, pero nan mester di no sigui tene nan onor pa nan mes y pensa cu nan por sali sin castigo.

Den un periodo di reconciliacion ta e ora pa un comienso nobo. E comienso nobo a cuminsa, momento nan bon ta yega y mi ta mira futuro den un manera diferente cu positivismo. Mi a traha un metodo, bao di Directie Onderwijs, tocante Status Aparte y Betico Croes. Mi ta content cu mi por a realisa esaki, pensando cu un hende semper a bisa mi cu mi mester a skirbi un buki historico tocante Betico Croes. Tambe asina mi a duna honor na esaki y mi ta hopi orguyoso. Ainda tin hopi trabou pa hasi den desaroyo di material historico den enseñansa. Spera cu esaki ta solamente e comienso!

E tempo nan bon ta sigi. Esaki ta e comienso. Ainda lo bin hopi cos bunita cos cu mi sigur lo skirbi. Ta posibel cu mi ta cuminsa mira e lus na final di e tunnel atrobe?

18 maart, onze zwarte pieten discussie!

Sun, 24 Mar 2024 13:14:26 GMT

18 maart, onze zwarte pieten discussie!

18 maart, een enorm belangrijke dag voor Aruba. Een datum die voor eenheid binnen de Arubaanse samenleving moet zorgen. Een datum waar iedereen trots op mag zijn. Sommige denken dat 18 maart pas een belangrijke datum is geworden vanaf 1976. Maar wie zijn geschiedenis goed kent, weet dat deze datum juist al vanaf 1948 een belangrijke datum voor Aruba is geworden. Toch wil een gedeelte van de Arubaanse bevolking liever dit niet weten of horen. In plaats van eenheid, zorgt de viering van deze datum voor verdeeldheid onder de bevolking. Elk jaar weer wordt de viering bij het monument van 18 maart op deze dag in twijfel getrokken. Het lijkt wel alsof deze dag onze “zwarte pieten” discussie is, die in Nederland elk jaar weer rond de periode van november/december begint.

Op Aruba werd op 18 maart, tijdens de Ronde Tafel Conferentie van 1948 in Nederland, voor het eerst een officieel verzoek aangeboden aan Koningin Wilhelmina voor autonomie voor Aruba. Om dit verzoek extra kracht bij te zetten, werd dit ondertekend door 2147 Arubanen. Ongeveer een jaar geleden had ik het hier ook over en was ik van mening dat deze 2147 personen voor niets hadden getekend omdat, naar mijn mening, deze historische gebeurtenis niet door iedereen waardig wordt herdacht en dat sommige mensen dit meer zien als een politieke stunt of te politiek gekleurd. Of anderen denken dat je hierdoor in plaats van de 2147 personen, Shon A. Eman herdenkt. En mocht dit zo zijn, wat is hier dan het probleem? Het politieke klimaat was natuurlijk in die tijd heel anders, de politieke partij de MEP was er toen nog niet en de rivaliteit tussen de politieke partijen was er toen nog niet echt. 18 maart zou juist een moment moeten zijn voor eenheid en respect voor wat onze voorouders hebben bereikt.

Ook Betico Croes vond deze datum enorm belangrijk voor Aruba en zag hier het belang van eenheid binnen de Arubaanse samenleving. Hij liet dit extra blijken tijdens een vergadering in de eilandsraad met de woorden:

“Señor Presidente, 18 di maart a wordo scogi pa motibo di e fecha 18 di maart 1948. E mester ta un dia di Aruba an unda tur conciudadano uni cu un sentiment y cu e mesun anhelo ta bay Wilhelmina Stadion y bisa porfin nos por canta nos Himno Nacional official, porfin nos por hisa nos bandera official di Aruba.”

Vertaling: “Meneer de president, 18 maart is gekozen om de reden van 18 maart 1948. Het moet een dag van Aruba worden, waar ieder lid van de bevolking een saamhorigheidsgevoel heeft en met dezelfde gedachte naar het Wilhelmina station zal gaan en eindelijk kan zeggen dat we onze officiële volkslied kunnen zingen en dat we eindelijk onze Arubaanse vlag mogen hijsen.”

Op 12 maart had ik via Facebook de personen binnen de regering een kleine vraag gesteld. Ik vroeg mij af wie tijdens de ceremonie van 18 maart bij het monument van 18 maart op zondag de regering zal vertegenwoordigen. Om de 2147 Arubanen te herdenken. Misschien wel verwacht, maar ik hoopte toch op een reactie. Helaas was deze uitgebleven.

Misschien kan het bericht door sommige gezien worden al politiek gekleurd of aardig suggestief. Maar dat was zeker niet mijn bedoeling. Hier gaat het juist om de verbinding en het zorgen voor een eenheid. Het zou juist een mooi gebaar zijn om op deze manier ook de mensen te eren die in de Arubaanse geschiedenis een belangrijke rol hadden gespeeld door de regering. Blijkbaar willen de twee belangrijke politieke partijen hun eigen historische verhaal claimen. De een zal 18 maart vieren bij het monument van 18 maart en de ander zal dit doen bij Plaza di Betico. Zal dit ooit gaan veranderen?

Er is ook te veel gebeurd tussen de grote politieke partijen dat een toenadering niet snel zou kunnen plaatsvinden. Misschien zal dit uiteindelijk in de toekomst realistisch en haalbaar gaan worden. Wie zou dat denken? Misschien dat de “Fundacion 18 maart” de regering niet had uitgenodigd of dat de regering hier zelf geen waarde aan hecht. Er is blijkbaar te veel gebeurd tussen de gele en groene politieke partijen.

Je zou kunnen denken dat het juist voor de nieuwe partijen in de regering het een uitermate geschikt moment en kans is om hieraan toch deel te nemen. Ze hebben immers nog geen groot historisch verleden waar er nog geen negatieve gevoelens zijn ontstaan. Ze kunnen juist een punt maken om de eenheid extra te bevorderen. Dat je voor een nieuwe toekomst wilt zorgen waarbij je niet wilt zorgen voor verdeeldheid onder de bevolking. Maar juist kan zorgen voor verbinding door op deze manier iemand binnen hun eigen partij en binnen de regering te sturen die ook bij deze herdenking op deze manier de regering zou kunnen vertegenwoordigen. Hopelijk voor volgend jaar? Laten we maar blijven hopen!

18 di maart, nos discusion di Zwarte Piet!

Sun, 24 Mar 2024 13:14:21 GMT

18 di maart, nos discusion di Zwarte Piet!

18 di maart, un dia sumamente importante pa Aruba. Un fecha cu mester asegura unidad den e comunidad Arubano. Un fecha unda tur hende por ta orguyoso. Algun ta pensa cu 18 di maart a bira un fecha importante for di 1976. Pero e hende cu ta conoce nan historia bon, sa cu e fecha aki ya tabata importante pa Aruba desde 1948. Sinembargo, un parti di e poblacion Arubano ta prefera no sa of tende esaki. Enbes di unidad, e celebracion di e fecha aki ta causa division entre e poblacion. Cada anja, e celebracion na e monumento di 18 di maart ta ser poni na duda. Ta parce casi manera si e dia aki ta nos discusion di "Zwarte Piet", manera ta sucede na Hulanda cada anja rond di november/december.

Na Aruba, riba 18 di maart, durante e Conferencia di Mesa di 1948 na Hulanda, un pedido oficial a ser presenta na Reina Wilhelmina pa autonomia pa Aruba. Pa reforsa e pedido aki, esaki a ser firma dor di 2147 Arubano. Mas o menos un anja pasa mi a papia tocante esaki y tabata di opinion cu e 2147 persona nan aki a firma por nada, pasobra e evento historico aki no ta ser conmemora dignamente dor di tur hende y cu algun hende ta mira esaki mas manera un trampa politico of ta politicamente influencia. Of otro ta pensa cu door di esaki enbes di e 2147 persona nan, ta conmemora Shon A. Eman. Y si esaki ta berdad, kiko ta e problema aki? Antes e clima politico naturalmente tabata hopi diferente y e partido politico MEP ainda no tabata existi y rivalidad entre partido politico ainda no tabata presente realmente. 18 di maart mester ta un momento pa unidad y respet pa loke nos ancestro a logra.

Tambe Betico Croes a wak e fecha aki manera sumamente importante pa Aruba y a mira e importancia di unidad den e comunidad Arubano. El a laga esaki keda adicional durante un reunion den eilandsraad cu e palabranan aki:

Pa 12 di maart mi a haci un pregunta chikito via Facebook na e personanan den gobierno. Mi tabata puntra ken lo ta representa gobierno durante e ceremonia di 18 di maart na e monumento di 18 di maart riba dialuna. Pa conmemora e 2147 Arubano. Kizas mi tabata spera, pero ainda mi tabata spera pa un respuesta. Lastimamente, esaki no a wordo hasi.

Por ta algun persona por mira e pregunta manera politicamente influenca of sugestivo. Pero seguramente esaki no tabata mi intencion. Aki ta trata hopi mas di conexion y di crea unidad. Lo ta un gesto bunita pa asina tambe honra e hendenan cu a hunga un papel importante den historia di Aruba door di gobierno. Aparentemente, e dos partido politico importante kier promove nan propio historia. Un lo celebra 18 di maart na e monumento di 18 di maart y e otro lo haci esaki na Plaza di Betico. Esaki lo cambia algun dia?

Tambe a pasa hopi entre e partidonan politico grandi y un contact entre otro no lo tuma luga lihe. Kisas eventualmente den futuro esaki por bira realistico y alcanzabel. Ken lo por spera esaki? Kisas "Fundacion 18 maart" no a invita gobierno of gobierno mes no ta duna balor na esaki. A pasa hopi entre e partidonan politico geel y berde.

Bo por kere cu pa e partidonan nobo den gobierno esaki ta un momento y un oportunidad sumamente adecua pa participa. Pues ainda nan no tin un historial historico den politico grandi unda ainda no a crea sentidonan negativo. Nan por haci un punta pa stimula e unidad. Pa un futuro nobo unda nan no kier crea division entre e pueblo. Pero ta kere den conexion, asina cu un persona den nan propio partido y den gobierno por representa nan na e conmemoracion. Hopi esperansa pa e aña venidero! Laga nos spera!

Carnaval, een tijd van feesten en vasten

Thu, 15 Feb 2024 23:55:10 GMT

Carnaval, een tijd van feesten en vasten

Soms vraag ik mezelf af of het allemaal wel zin heeft of ik mijn persoonlijke en de politieke gebeurtenissen op Aruba en die in de wereld moet beschrijven. Is het daarom waarom ik in deze tijd minder schrijf? Of heeft het te maken met de drukte van de tijd?

Toch blijf ik het belang van het schrijven zien. Misschien dat ik hier meer mensen kan aansporen dit ook te doen. Of zelf te reflecteren op mijn gedachte. Zodat we het niet zullen en kunnen vergeten wat er allemaal aan ons is voorgevallen. We vergeten te snel, wat natuurlijk een voordeel zou kunnen zijn binnen de politiek.

Geschiedschrijving blijft een belangrijke taak. Geschiedschrijving of historiografie is namelijk de studie van hoe de geschiedenis in de loop der tijd is geschreven en wordt geïnterpreteerd. Het speelt een cruciale rol in het vormgeven van ons begrip van het verleden en beïnvloedt de manier waarop historische gebeurtenissen worden afgebeeld en geanalyseerd. Verschillende gebeurtenissen kunnen we op verschillende manieren interpreteren, afhankelijk van ons culturele achtergrond, politieke overtuiging of persoonlijke ervaringen. Die hebben zeker ook bij mij invloed op het schrijven en mijn gedachte over verschillende onderwerpen. Het begrijpen van deze perspectieven helpt ons historische verhalen te herkennen en kritisch te evalueren. Dat is misschien ook wel de extra reden waarom ik graag mijn artikelen blijf schrijven. Zodat gebeurtenissen op Aruba op een manier worden vastgelegd voor de toekomst. Dat er later terug gekeken mag worden naar de samenleving die er toen was ontstaan. Zodat we het niet zullen vergeten en we ook in de toekomst de mogelijkheid hebben tot bezinning. Waar we uiteindelijk van kunnen leren.

Rond het begin van dit jaar is het carnaval op Aruba weer van start gegaan. Dit keer een speciaal jaar aangezien het dit jaar 70 jaar geleden is dat Carnaval op Aruba voor het eerst werd gevierd. En waarop zelf een pastoor meedeed in een zanggroep. Het moment van het jaar van veel feesten, plezier, muziek, dans en fel gekleurde kleding. Maar ook het moment van te veel alcohol, losbandige uitspattingen, aanhoudingen en ongelukken in het verkeer. Ondanks de leuke tijd voor veel mensen. Ondanks de vele positieve berichten voor ons toerisme ben ik blij dat alles gelukkig weer achter de rug is.

Afgelopen zaterdag en zondag vonden de twee grote en laatste optochten op Aruba plaats. Vorig jaar was het mijn eerste keer dat ik met familie langs de weg stond om de carnavalsoptocht van San Nicolaas te bekijken. Dit keer stond ik weer schuin tegenover Pacifico Restaurant. Ook dit keer wilde ik mijn zusje zien, die dit keer zoals velen in de optocht een enorme positieve, kleurrijke indruk en uitstraling aan de toeschouwers bracht. Misschien is mijn mening hier niet echt van grote waarde, aangezien ik hier partijdig ben. Toch vond ik dat, ondanks een campagne om je te beschermen tegen de harde muziek, veel jonge mensen nog zonder oordopjes naar het carnaval keken. Dat veel jonge kinderen tot laat in de avond nog op waren en hierdoor hun rust en ontwikkeling mislopen. Maar ondanks dat, was de carnaval van dit jaar groot, kleurrijk en prachtig om te zien. Elk jaar weer is het carnaval een zeer omvangrijke promotie voor Aruba die zeker veel geld met zich meebrengt.

Het was voor mij de eerste keer dat ik afgelopen zaterdag een groep van vrijwilligers in groene hesjes zag rondlopen die groene vuilniszakken voor deze optocht aan de toeschouwers uit zaten te delen. Het was een Common Good actie verzorgd door de politieke partij AVP, onder leiding van Mike Eman. Ik vond dit een mooi initiatief en ik wist niet dat ze dit elk jaar deden. Naast dat het goed is voor het milieu is het natuurlijk ook een mooie vorm van promotie. Petje af voor de vrijwilligers die hier in de hete zon op deze manier hun steentje voor Aruba willen bijdragen.

Op deze manier laat men het positieve contact tussen het volk en politiek zien en laat men zien voor het volk te willen werken. Ik krijg namelijk steeds meer het gevoel dat tegenwoordig een enorme kloof is ontstaan tussen volk en de politiek. En dat het volk elke keer weer, tijdens of tussen de regeerperiode in de steek wordt gelaten. Men geeft kritiek hierop, maar die wordt op sommige momenten overschaduwd met andere gebeurtenissen of nieuws. De periode van carnaval is een mooi voorbeeld en een uitermate geschikte moment om het volk rustig te houden. Want geef ze brood en spelen en het volk blijft rustig, zodat de politiek zijn gang kan blijven gaan. Het volk wordt in meerdere gevallen elke keer weer in de steek gelaten waardoor het “huidige” politieke systeem van Aruba alleen maar kijkt naar persoonlijk gewin binnen hun eigen vrienden en familie.

Veel van de parlementariërs doen hun werk niet optimaal. Zijn niet altijd aanwezig bij belangrijke vergaderingen waarbij beslissingen genomen moeten worden in het belang van het volk. Maar worden wel betaald aan het einde van de maand. Wanneer leert de politiek weer om voor het volk te kiezen? Kunnen we het verleden achterlaten en op de juiste manier naar de toekomst kijken? Leren de oude politieke partijen van hun fouten en kiest men in plaats van zichzelf nu eens een keer voor het volk? Welke politieke partij op Aruba zal de eerste stap gaan zetten? Of komt er een nieuwe partij die juist een nieuw begin wil maken? Het is aan ons, het volk, om dit te bepalen.

Gisteren, op de dag van Valentijnsdag, halen we ons as-kruisje bij de kerk en breekt de tijd van het vasten aan. Een tijd van bezinning. Een mooi moment waarop we even stil kunnen staan op onze eigen handelingen en deze op een weegschaal kunnen plaatsen. Waarom we weer in de gelegenheid worden gesteld om vooruit te kijken naar de toekomst en ons handelen op een juiste manier vorm te kunnen geven.

Natuurlijk zijn er ook momenten geweest waarop de politiek in dienst stond voor het volk. Dat de regering echt de gehele Arubaanse bevolking heeft geholpen. In de krant van 14 februari lezen we op de voorpagina dat de ex-gevolmachtigde minister G. Besaril vast blijft zitten en het onderzoek verder zal gaan in de zaak onder de naam Tulipan. Ik blijf mezelf afvragen hoe iemand aan kon blijven. Iemand die in het kabinet Wever-Croes I de gevolmachtigde minister werd in de periode van 17 november 2017. Waar de klokkenluiders bij Arubahuis de minister-president op zaterdag 1 mei 2021 op de hoogte stelde van de handelingen bij Arubahuis en niets heeft ondernomen. Dat zelf G. Besaril campagne mocht voeren en in kabinet Wever-Croes II vanaf 20 september 2021 weer de gevolmachtigde minister mocht worden. Het lijkt wel net zoals in het geval bij ex-minister P. Croes en O.B. Sevinger. Waar ze, ondanks dat ze verdachten waren en vast zaten, toch een plekje bleven houden in het parlement of zich verkiesbaar stelde voor de verkiezing. Persoonlijk vind ik dat dan integriteit een rol moet spelen en je uit principe de rol als parlementariër of minister niet kunt aanvaarden. Hoe graag je dan dan ook zou willen. Hoe lekker ook die stoel is, je hebt tegenover het volk toch een voorbeeldfunctie. Gelukkig zal hopelijk in het geval in de zaak Tulipan het recht uiteindelijk gaan zegevieren.

Carnaval, un tempo di fiesta y cuaresma

Thu, 15 Feb 2024 23:55:06 GMT

Carnaval, un tempo di fiesta y cuaresma

Algun biaha mi mes ta puntra mi mes si tur esaki tin sentido, si mester skirbi tocante mi eventonan personal of e politico na Aruba y den mundo. Esaki ta e motibo pakiko mi ta skirbi un tiki menos awe? Of e ta dor cu no tur ora mi tin tempo?

Toch mi ta siqui mira e importancia pa skirbi. Por ta mi por inspira mas hende pa hasi esaki tambe. Of pa reflecta riba mi pensamento. Pa asina nos no lubida y retene kiko a sosode. Nos ta lubida masha lihe. Algo cu naturalmente pa e politica ta un bentaha.

Geschiedschrijving ta keda un tarea importante. Geschiedschrijving of historiografia, ta e studia di con historia a wordo skirbi y interpreta durante tempo. Esaki ta hunga un rol crucial den forma nos comprension di pasado y ta influensia con eventonan historico ta wordo representa y analisa. Diferente eventonan por wordo interpreta di diferente manera, dependiendo di nos background cultural, conviccion politico, of experencia nan personal. Esaki sigur tin influencia riba con mi skirbi y mi pensamento tokante diferente topico. Compronde e perspectiva nan aki ta yuda nos pa reconose y evalua criticamente historia. Esaki ta posiblemente tambe un di e motibonan adicional pakiko mi ta sigui skirbi mi articulo nan. Asina evento nan na Aruba ta wordo documenta pa futuro. Pa mas despues mira nan bek riba e comunidad cu tabata existi na e momento nan ei. Pa nos no lubida y pa tin e posibilidad di pensa riba nos futuro. Unda nos eventualmente por siña di nan.

Rond di inicio di e aña aki, carnaval na Aruba a cuminsa atrobe. Esaki ta un aña special pasobra ta 70 aña pasa cu carnaval ta wordo celebra pa prome biaha na Aruba. Y unda un saserdote tabata parti di un grupo den carnaval. E tempo di aña unda tin hopi fiesta, diversion, musica, baile y bisti nan colorido. Pero tambe e tempo di hopi alcohol, comportacion negativo, detencion y accident den trafico. Toch e ta e tempo mas dushi pa hopi hende. Mescos cu tur e mensahe positivo pa nos turismo, mi ta contento cu tur cos afortunadamente a caba.

Diasabra y diadomingo pasa tabatin e dos gran y ultimo carnaval parada na Aruba. Aña pasa tabata mi prome biaha cu mi tabata na manda di e parada cu famia pa mira e parada di carnaval na San Nicolaas. E biaha aki atrobe mi tabata schuin tegenover Pacifico Restaurant. Tambe e biaha aki mi tabata kier mira mi ruman, kende, manera hopi den su bisti di carnaval, cu a trese un impresion positivo y colorido. Aki mi opinion no ta di balor grandi, pasobra y ta mi ruman. Pero toch. Tambe mi a nota cu, apesar di un campaña pa proteha bo mes kontra e musica fuerte, hopi hoben ainda tabata mira Carnaval sin usa earplugs. Cu hopi mucha ainda tabata keda despierto te laat den anochi y asina nan ta perde nan descanso y desaroyo. Pero manda di esey, carnaval di e aña aki tabata grandi, colorido y bunita pa mira. Cada aña atrobe, carnaval ta un promocion hopi grandi pa Aruba cu segur ta trese hopi placa.

Pa mi tabata e prome biaha cu diasabra pasa mi a mira un grupo di voluntarionan cu vest berde kende ta reparti saco di sushi berde na e publico . Tabata un accion di Common Good organisa dor di e partido politico AVP, bao liderasco di Mike Eman. Mi a considera esaki un bon iniciativa y mi no tabata sa cu nan tabata hasi esaki cada aña den temporada di carnaval. Apart for di e echo cu esaki ta bon pa medio ambiente, naturalmente tambe ta un bon forma di promocion. Petje af pa e voluntarionan cu, bou di solo cayente, ta cana rond pa yuda Aruba.

Di e manera aki nan ta mustra e contacto positivo entre e pueblo y e politica y nan ta traha pa pueblo. Mi ta sinti cu cada biaha mas ta crea un distancia inmenso entre pueblo y e politica awendia. Y cu e pueblo cada biaha ta wordo laga pa nan so, durante of entre periodonan di gobernacion. Hende ta critica esaki, pero esaki ta wordo cubri na momentonan cu tin otro eventonan of noticia. E periodo di carnaval ta un bon ehempel y un momento sumamente adecua pa ceda pueblo calma. Pasobra duna nan pan y wega y pueblo ta ceda calma, pa asina laga e politica sigui nan caminda. Pueblo ta wordo laga nan so den hopi caso, resultando den e sistema politico "actual" di Aruba cu solamente ta wak pa ganashi personal den nan mes un amigonan y famia.

Hopi di e parlamentarionan no ta ehecuta nan trabou di manera optimal. Nan no ta semper presente na reunionnan importante unda decision mester wordo tuma pa beneficio di e pueblo. Pero ainda nan ta wordo paga na final di luna. Ki dia e politica ta siña bek pa traha pa pueblo? Nos por laga nos pasado atras y mira pa dilanti? Cua di e partido politico bieuw lo siña di nan errornan? Pa skohe, embes pa nan mes, pa e pueblo? Cual partido politico na Aruba lo duna e prome step? Of lo tin un partido nobo cu ta desea di hasi un comienso nobo? E ta depende di nos, e pueblo, pa determina esaki.

Ayera, riba dia di San Valentin, nos a haya nos shinishi na misa y esey ta marca e comienso di e temporada di cuaresma. Un tempo pa refleciona. Un bon momento caminda nos por para un rato y pone nos acto nan riba un balansa. Nos ta haya oportunidad di mira pa dilanti y duna forma na nos acto nan di un manera corecto.

Naturalmente tin momentonan tambe unda politica a sirbi pueblo berdaderamente. Momentonan unda e gobierno a yuda henter poblacion Arubiano. Den corant di 14 februari nos ta lesa na e prome blachi cu Ex-minister Plenipotenciario G. Besaril ta keda deteni y e investigacion lo sigui den e caso bao di nomber Tulipan. Mi ta sigui puntrami con hende por a keda na nan posicion. Un minister cu den kabinet Wever-Croes I a bira minister Plenipotenciario den e periodo di 17 november 2017. Unda trahado di Arubahuis a pone e minister-president na altura, riba diasabra 1 mei 2021 di e acto nan na Arubahuis y no a tuma ningun medida. Mescos cu G. Besaril por a hasi campaña y den kabinet Wever-Croes II, for di 20 september 2021, por a bira minister Plenipotenciario bek. Ta parce manera den caso di ex-minister P. Croes y O.B. Sevinger. Mescos cu nan tabata sospechoso y keda deteni, toch nan a keda cu un luga den parlamento of nan a keda kandidata pa eleccion. Personalmente, mi ta kere cu integridad mester hunga un rol y pa principio no por acepta e rol di parlamentario of minister. E no mester ta importante con dushi e stoel di parlemento of minister ta. Tur ora bo mester ta un ehempel pa pueblo. Afortunadamente, for di loke mi spera, den e caso di Tulipan, derechi lo triunfa na final.

Waar gaan we vanuit hier verder?

Tue, 30 Jan 2024 22:16:18 GMT

Waar gaan we vanuit hier verder?

Misschien is het wel een Arubaanse traditie waar een politicus altijd zijn politieke carrière begint bij de Arubaanse Volkspartij (AVP). Hier zijn basis vormt, waarna hij uiteindelijk zijn eigen vleugels open slaat en wegvliegt. Voorbeelden in de geschiedenis zijn te vinden in onder andere de personen als Betico Croes, Juancho Irausquin, Otmar Oduber, Marisol Lopez-Tromp en Rycond Santos do Nascimento.

In maart van het jaar 2016, ben ik met een groot aantal 4de klas studenten naar een expo van Betico Croes geweest. Deze werd een aantal keren gehouden in het hoofdgebouw van de MEP in Santa Cruz. De studenten waren ontzettend blij en enthousiast over de informatie die ze op die avond hadden ontvangen. Toen, ongeveer 30 jaar geleden na de dood van Betico, was er een enorme interesse over het leven van Betico en zijn strijd voor Status Aparte. Gelukkig is dit niet veranderd. Op 24 augustus 2022 vond er in het hoofdgebouw van de MEP een bijeenkomst plaats over de geschiedenis van de zwarte augustus op Aruba in 1977. Helaas kon ik, door enig ander reden, hier niet aanwezig zijn.

Op vrijdag 12 januari 2024 vond de laatste bijeenkomst van de basiscursus “Formacion Politico Basico” plaats. Deze werd verzorgd vanaf 21 september 2023 door Formacion Politico Digna Lacle Herrera. Ik werd hiervoor uitgenodigd, maar wist niet dat deze bijeenkomsten plaats vonden bij het hoofdgebouw van de AVP. Eigenlijk zou dit geen probleem moeten zijn. Maar ik weet, als je hier met politiek bezig houdt, wordt je snel bestempeld als iemand die aansluit bij een politieke partij. Hier wordt je snel bestempeld onder de gele (MEP) of de groene partij (AVP). In de periode voor mijn scheiding zou de Arubaanse samenleving mij vast bestempelen als een MEP aanhanger. Tijdens mijn scheiding kreeg ik op Facebook onverwacht een friendrequest van de minister-president. Ik zou eigenlijk niet weten waarom. Zo vaak had ik geen contact met haar, dus van familie of vriendjespolitiek is en was hier zeker geen sprake. Misschien kan ze dit zelf niet meer herinneren. Net zoals de demissionair minister-president van Nederland, Mark Rutte. Die bij sommige onderwerpen geen actieve herinneringen meer heeft. Begint dit nu een trend te worden bij een minister-president?

Tijdens de laatste bijeenkomst van deze cursus werd er een presentatie gehouden door de leider van de AVP, Mike Eman. Zeker na deze bijeenkomst, kan men zeggen dat ik nu aan de kant van de groene partij sta. Even voor de duidelijkheid. Ik heb geschiedenis en staatsinrichting gestudeerd en daar gaat mijn interesse naar uit. Politiek is hier een onderdeel van. Alhoewel ik ook tijdens de opleiding staatkundige kennis verworven heb, en ik al zeker een basiskennis hierin beschik, ben ik deze cursus begonnen uit nieuwsgierigheid, interesse en zelfontplooiing. Om zo een nog ruimere beeld te kunnen ontvangen van de politiek die zich hier op Aruba afspeelt. Dat ik op deze manier de mogelijkheden kan zien hoe we samen Aruba vooruit kunnen brengen. In plaats van de wensen te volbrengen van maar één politieke partij.

Aangezien ik een groot deel van mijn leven in Nederland ben opgegroeid zie ik de politieke situatie op Aruba anders. Veel mensen op Aruba stemmen altijd nog traditioneel op een partij. Gelukkig niet iedereen. Ik kijk liever naar de programmapunten van een partij en hun lange termijnvisie voor het land. Dat bij mij de gedachte begint te ontstaan waarbij, door middel van de politiek, de belangen van het land op de eerste plaats worden gezet en er alles aan gedaan wordt deze te bereiken. Daarnaast ben ik ervan overtuigd dat het in de politiek niet moet gaan om wat een partij voor jouw persoonlijk kunt doen. Hier gaat het juist om wat je met of zonder de politiek voor het volk kan doen. Het is de taak van de overheid/politiek om iedereen, die een positief aandeel in de samenleving wil leveren zo goed mogelijk te ondersteunen. En zeker niet hierin de burger bewust of onbewust tegen te werken.

Bij het stemmen kijk ik naar een politieke partij en de personen die hun kracht en kennis willen gebruiken om het land vooruit te brengen. Een politiek persoon die zichzelf in dienst stelt voor het volk en niet die van zichzelf. Een politicus die voor integriteit staat, maar dit dan ook in de praktijk moet laten zien. Want is het normaal als een minister met een bierfles in de hand in een auto stapt en wegrijdt? Misschien was hij niet dronken, maar de samenleving kijkt wel mee. Want als een minister dit mag, waarom de normale man dan niet? De normale man die het misschien wel normaal is gaan vinden om dronken achter het stuur te rijden. Of na een auto ongeluk liever ervoor kiest om een hit en run te veroorzaken, omdat een politicus dit ooit ook eens had gedaan. Nee, het is niet altijd even makkelijk voor een politicus, maar hij zou wel altijd het juiste voorbeeld moeten geven. Want je woorden beginnen waarde te verliezen als je acties niet overeenkomen.

Dit geldt natuurlijk ook voor andere ambtenaarsfuncties. Sommige ambtenaren of politieke figuren denken dat ze boven de wet staan en alles maar kunnen veroorloven omdat ze een bepaalde positie hebben verworven. Zo ook op Aruba. Ze zeggen dat ze dan van Aruba houden, maar eigenlijk houden ze meer van hun portemonnee dan van Aruba. De Arubaanse politiek moet niet een verlengstuk zijn voor eigen verdiensten of privileges voor de ambtenaar en zijn vrienden en familie. Dit is naar mijn mening vanaf 1986 tot nu te vaak gebeurd, waardoor je alleen maar teleurgesteld zou kunnen raken in de politiek. Het is daarom ook één van de redenen waarom ik tot de dag van vandaag mij niet volledig kan wijden aan één politieke partij op Aruba. Zeg nooit nooit, maar ik zie mij nu nog liever op de achtergrond staan waar ik een objectieve en breder beeld kan blijven vormen van het geheel en deze zo goed mogelijk kan uitspreken. Misschien ligt daar juist mijn kracht! Natuurlijk hebben de politieke partijen op Aruba vanaf 1986 ook positieve zaken kunnen realiseren. Verdere ontwikkelingen in onder andere het toerisme en de infrastructuur. Want als die niet verbeterd was, reden we tegenwoordig nog altijd op één wegdek rustig achter elkaar.

Na een regeringsperiode van maximaal vier jaar blijft het altijd weer spannend. In de meeste gevallen worden verschillende goed lopende projecten helaas stopgezet of worden mensen naar huis gestuurd. Die dan weer vervangen worden door de nieuwe regering. Men kiest dan liever het geluk voor een bepaalde groep van de bevolking dan het geluk voor een ieder. Zo komen we niet verder. We moeten ons toch als een eenheid binnen deze samenleving blijven voelen? Of geldt dit alleen maar in de periode van Carnaval? Of alleen voor een bepaalde groep? Het kan toch niet zo zijn dat er onderscheid gemaakt wordt onder de bevolking en dat sommige mensen het recht van andere niet ontvangen. Omdat het voor de overheid te veel geld kost of dat er al genoeg hulp geboden is aan anderen. Waardoor anderen ook hier buiten de boot vallen. Iedereen is toch gelijk op Aruba?

Binnen de Arubaanse politiek en samenleving moet er echt iets gaan veranderen! De politiek moet weer in handen komen van de Arubaanse bevolking, waarbij de politiek hulp geeft aan de wensen van het volk. Maar is Aruba hier wel echt klaar voor? De politiek en de samenleving is voor een groot gedeelte individualistisch en speelt de gedachte van materialisme een grote rol. In tijden dat het goed gaat er is vaak geen gemeenschapszin te bespeuren en moet men voor zichzelf opkomen. We moeten weer terug naar de betrokkenheid voor een ieder.

Waar gaan we vanuit hier verder? Vorig jaar is Mike Eman naar Nederland afgereisd om contact te leggen met enkele Nederlandse politici. Dit om meer draagvlak te ontvangen betreft het terugbetalen van onze Arubaanse schuld, die we tijdens de Corona periode helaas moesten lenen. Het idee zou zijn om de schuld om te zetten in hulp met toezicht die ten goede kan komen voor de Arubaanse samenleving. Je kan veel zeggen, maar de contacten met Nederland blijven belangrijk voor Aruba. We moeten in gesprek blijven en zoeken naar de juiste lange termijn oplossingen en ideeën voor Aruba.

De politieke partijen op Aruba moeten hun krachten bundelen, net zoals we dat deden in de jaren vóór 1986. Om samen veel meer te kunnen bereiken dan nu het geval is. Dat de bevolking ook nu in kan zien dat de politiek in zijn geheel graag met de bevolking meewerkt en samen zoekt naar oplossingen. Zou een zakenkabinet in de toekomst hier positief kunnen uitpakken? Of kiezen de politieke partijen nu voor een geheel nieuwe politiek, ten gunste voor geheel Aruba?

Unda nos ta bay for di aki?

Tue, 30 Jan 2024 22:16:15 GMT

Unda nos ta bay for di aki?

E por ta cu e ta un tradicion Rubiano unda un politico semper ta cuminsa su carera politico na Arubaanse Volkspartij (AVP). Aki e ta forma su base, pa despues finalmente habri su propio alas y bula leu. Ehempelnan den historia por wordo haya den personanan manera Betico Croes, Juancho Irausquin, Otmar Oduber, Marisol Lopez-Tromp y Rycond Santos do Nascimento.

Na maart di anja 2016, mi a bay cu un cantidad grandi di estudiante di 4de klas pa un expo di Betico Croes. Esaki a tuma luga varios biaha den edificio principal di MEP na Santa Cruz. E estudiantenan tabata hopi contento y entusiasma tocante e informacionnan cu nan a haya e anochi ey. Un anochi, mas o menos 30 anja pasa despues di morto di Betico, tabatin un interes enorma tocante e bida di Betico y su lucha pa Status Aparte. Afortunadamente, esaki no a cambia. Dia 24 di augustus 2022, a tene un reunion den edificio principal di MEP tocante e historia di e "Augustus scur" na Aruba na 1977. Lamentablemente, mi no por tabata presente, pa motibo di algun otro situacion.

Riba diabierna 12 di januari 2024, a tuma luga e ultimo reunion di e curso basico "Formacion Politico Basico". Esaki a wordo duna for di 21 di september 2023 dor di Formacion Politico Digna Lacle Herrera. Mi tabata invita pa esaki, pero mi no tawata sa cu e reunionnan aki tabata tuma luga na edificio principal di AVP. En realidad, esaki no mester ta un problema. Pero mi sa, ora bo ta envolvi den politica aki, bo ta wordo etiketa rapidamente como un persona cu ta conecta cu un partido politico. Aki bo ta wordo etiketa pronto bou di e partido geel (MEP) of e partido berde (AVP). Den e periodo prome cu mi a divorcia, comunidad Rubiano lo a etiketa mi seguramente como un simpatisante di MEP. Durante mi divorcia, mi a ricibi un friendrequest inespera di e prome minister riba Facebook. Mi realmente no sa pakiko. No tabatin hopi contacto cu dje, asina cu no tabata tin famia of amistadnan politico involucra. Por ta e prome minister no por recorda esaki mas. Mescos cu e minister-president dimisionario di Hulanda, Mark Rutte. Cu algun topico, e no tin mas recuerdo activo. Ta cuminsando esaki bira un tendencia awor pa un prome minister?

Durante e ultimo reunion di e curso aki, un presentacion a wordo haci dor di e lider di AVP, Mike Eman. Seguramente despues di e reunion aki, por bisa cu awor mi ta na e banda di e partido berde. Pa clarifica un tiki. Mi a studia historia y organisacion gobernamental, y ta esaki mi ta interesa den. Politica ta un parti di esaki. Den mi studio mi a hanja e conosemento di politica caba y mi a cuminsa e curso aki pa curiosidad, interes y desaroyo personal. Pa asina por hanja un bista ainda mas amplio di e politica cu ta tuma luga aki na Aruba. Pa asina por mira e posibilidadnan pa Aruba bay dilanti. En bes di cumpli cu e deseo nan di un solo partido politico.

Mi a biba un gran parti di mi bida na Hulanda, mi a wak e situacion politico na Aruba di un manera diferente. Hopi hende na Aruba semper ta vota tradicionalmente pa un partido. Danki Dios no tur hende ta haci esey. Mi prefera wak e puntonan di programa di un partido y nan vision pa largo pa e pais. Mi ta cuminsa pensa na un manera unda, pa medio di politica, e interes di e pais ta primordial y ta haci tur esfuerso pa logra nan. Ademas, mi ta convenci cu den politica no mester ta riba kiko un partido por hasi pa bo personalmente. Aki ta trata hopi mas di kiko bo por hasi pa hende, ya sea cu ta den politica of no. Ta tarea di gobierno/politica pa duna e miho sosten posibel na tur hende cu kier aporta un parti positivo na sociedad. Y sigur no pa traha contra e ciudadano, sea intencional of no intencionalmente.

Ora mi ta vota, mi ta wak pa un partido politico y e personanan cu nan forsa y conosemento kier usa pa yuda avansa e pais. Un persona den politica cu ta pone su mes na servicio di pueblo y no di su mes. Un politico cu ta para pa integridad, pero tambe mester mustra esaki. Pasobra ta normal si un minister ta subi den un auto cu un boter di cerbes na man? Por ta cu e no tabata bebi, pero sociedad ta wak. Pasobra si un minister por hasi esaki, pakico e hende normal no por hasi esey? E hende normal cu kisas lo a keda pensa cu ta normal pa bebe y core auto. Of despues di un desgracia di auto, miho tuma un hit en run, pasobra un politico a haci esaki tambe. No, no ta semper facil pa un politico, pero e mester semper duna e bon ehempel. Pasobra bo palabra ta perde balor si bo accion nan no ta coresponde.

Naturalmente, esaki tambe ta conta otro funcionarionan publico. Algun ambtenaar of figura politico ta kere cu nan ta para riba di ley y por permiti nan mes tur cos pasobra nan a yega na un posicion determina. Asina tambe na Aruba. Nan ta bisa cu nan ta stima Aruba, pero en realidad nan ta stima nan mes un cartera. Politica Rubiano no mester ta un prolongacion pa gana propio beneficio of privilegionan pa e funcionario y su amigonan y famia. Segun mi opinion, esaki a sosode di 1986 te awe hopi biaha, y esaki por haci bo sinti desilusiona den politica. Ta un di e motibonan tambe pakico te awe mi no por dedica mi completo na un partido politico na Aruba. Nunca bisa nunca, pero awor mi prefera keda tras di cortina unda por sigui forma un bista obhetivo y mas amplio di henter e situacion y expresa esaki lo mas bon cu ta posibel. Por ta esaki ta mi forsa! Naturalmente, partidonan politico na Aruba for di 1986 a realisa tambe asuntonan positivo. Desaroyonan den turismo y infrastructura entre otro. Pasobra si esakinan no a mehora, nos ainda lo ta manehando riba un solo caminda cu nos ta core tranquilo tras di otro.

Despues di un periodo di gobierno di na maximo cuatro aña, semper ta keda interesante. Den mayoria di caso, diferente proyectonan cu ta bai bon ta stop of hende ta wordo manda cas. Cu despues nan ta wordo remplasa dor di e gobierno nobo. Ta prefera poni un grupo determina en bes di tur hende. Asina nos no ta avansa. Nos mester sigui sinti nos mes manera un unidad den e sociedad aki, of no? Of esaki ta conta solamente durante Carnaval? Of esaki ta conta solamente pa un grupo specifico? No por ta asina cu tin diferencia entre e poblacion y cu algun hende no ta ricibi nan derechonan. Sea pa gobierno ta mira cu ta costa hopi placa of cu nan ya a duna suficiente ayudo na otro. Cu por haci cu otro hende tambe ta cay den desgracia. Tur hende ta igual na Aruba toch?

Den politica y den sociedad Rubiano mester tin un cambio serio! Politica mester bolbe ta bou di control di e pueblo Rubiano, unda politica ta duna ayudo na deseo di e pueblo. Pero Aruba ta prepara berdad pa esaki? Politica y sociedad ta hopi individualista y materialismo ta hunga un rol grandi. Den un tempo bon, tin biaha no ta mira un sentido di comunidad y hende mester defende nan mes. Nos mester bolbe na e compromiso pa tur hende.

Unda nos ta bay for di aki? Aña pasa, Mike Eman a biaha pa Hulanda pa establece contacto cu algun politico Hulandes. Esaki pa por haya mas apoyo relativo na e pago di nos debe Rubiano, cu nos a tuma durante e periodo di Corona. E idea ta pa cambia e debe na yudansa cu supervicion cu por beneficia e sociedad Rubiano. Bo por bisa hopi cos, pero e contact cu Hulanda ta keda importante pa Aruba. Nos mester keda den dialogo y busca e solucion y ideanan corecto pa Aruba den future pa hopi ana mas.

E partidonan politico na Aruba mester uni nan forsa, manera nos tabata hasi den e aña prome di 1986. Pa asina por logra hopi mas cu loke ta e situacion actual. Pa e pueblo por mira cu politica den su totalidad ta gusta traha hunto cu e pueblo y busca solucion nan. Por ta cu un zakenkabinet den futuro por tin un impacto positivo aki? Of e partidonan politico lo eligi awor pa un politica nobo, pa beneficio di henter Aruba?

Het einde van het jaar!

Sun, 31 Dec 2023 03:11:26 GMT

Het einde van het jaar!

Het einde van het jaar nadert en 2024 staat weer bijna voor de deur. Al enige tijd speelt er bij mij de gedachte om weer eens wat op papier te zetten. Maar eerlijk gezegd weet ik niet wat en hoe. Er is zoveel wat mij op het hart rust. Waar ik in alle eerlijkheid en openheid over wil hebben. Er zijn zo veel verschillende gedachten en emoties die een rol spelen, waar ik nu even niet weet waar te beginnen.

Misschien moet ik beginnen met een terugblik op 2023? Corona is bijna geheel verdwijnen en het is weer mooi om te zien dat men gelukkig weer in de kerk elkaar de hand geeft als de pastoor ons de groet van vrede aan elkaar wil voordragen. Voorheen, en zeker tijdens covid, werd dit alleen met een vriendelijke blik en zonder persoonlijk contact gegeven. Of moet ik beginnen met de oorlog tussen Oekraïne en Rusland of tussen Hamas en Israël, waar men nog geen einde aan ziet komen. Of over de te hoge kosten voor levensmiddelen op Aruba waarbij steeds meer mensen het moeilijk krijgen. Hoeveel gezinnen zullen volgend jaar extra hulp nodig hebben? Mooi om te zien dat de politiek gezinnen extra hulp heeft geboden met voedselpakketten voor honderd gezinnen. Maar dan vraag ik mezelf wel af, zijn ze niet zelf mede verantwoordelijk voor het ontstaan van deze armoede? Of is het zieltjes winnen nu al begonnen?

Of moet ik het hebben over de groei van het toerisme? Aruba doet het blijkbaar nog goed als het om het toerisme gaat. Maar voor hoe lang? Wat gaat er over een paar jaar gebeuren als we te veel hotels hebben? Of de klantgerichtheid tegenover de toeristen en de lokale bevolking? Op sommige momenten zie je dat de kwaliteit van de service achteruit gaat en er geen extra aandacht meer is voor de klant en alleen maar meer aandacht is om snel geld te verdienen. Mist men hier verschillende cursussen als het gaat om aandacht en vriendelijkheid tegenover de klant? Dit is naar mijn mening best verontrustend aangezien de Arubaan altijd bekend staat voor zijn gastvrijheid en het bieden van goede service. Zeker aan onze toeristen die om deze reden weer graag terug willen komen.

Waarover zou ik het dan moeten hebben? Dan maar over een eigen gegenereerde boodschap van Facebook die voor mij is aanmaken met als uitkomst:

My pain: I miss those who left this world too soon, but I don’t let it get me down, because I promised them

I’d always keep smiling.

My mistake: Michel, your mistake was never putting yourself first.

My lesson: I have learned that I don’t care who judges me. They haven’t gone through what I’ve gone through.

Mijn pijn, misverstand en levensles kwamen naar voren waarop ik een moment stil ben gaan staan om hierop te kunnen reflecteren.

My pain: I miss those who left this world too soon, but I don’t let it get me down, because I promised them

I’d always keep smiling.

Het gemis is nog altijd groot, maar ik probeer het beste ervan te maken. Het was een kerst anders dan anders. Het leek wel de kerst dat ik had in de periode dat mijn scheidingsproces begon. Het gemis van mijn vader is groot. Het is een gevoel die je niet zomaar kwijt kan raken. In de woonkamer staat er een portret van hem. Op sommige momenten kijk ik ernaar en dan lijkt het alsof hij naar mij kijkt. Elke keer ontdek ik weer een ander gevoel of emotie die hij mij wil meegeven. Ik moet hier dan ook denken aan de Mona Lisa van Leonardo Da Vinci in Parijs. Waarbij je elke keer weer iets anders kan ontdekken bij het bekijken van deze schilderij. Soms zie ik in zijn ogen het verdriet, de onzekerheid en de angst. Soms zie ik dan weer in zijn ogen zijn wijsheid, zijn waakzaamheid, humor en trots die hij voor ons had. Wat was mijn vader een bijzonder persoon. Met zijn normen en waarde op de juiste plek. Die je niet snel gek kon maken en die ontzettend veel voor zijn medemens probeerde te betekenen. Een persoon die er mede voor gezorgd heeft dat we in brede zin een zorgeloos leven konden en kunnen leiden. Niet alleen mijn vader, maar ook zeker mijn moeder heeft hiervoor kunnen zorgen en heeft hier een steentje aan bijgedragen. Wat een sterke vrouw! Na alles wat ze heeft meegemaakt. Ik kan hier alleen maar met veel respect en vol trots over praten, waar ik alleen met een groot glimlach mezelf staande probeer te houden. Nu is het aan mij om zo goed mogelijk er voor mijn moeder te zijn. Een taak die nu extra op mij rust.

My mistake: Michel, your mistake was never putting yourself first.

Je eigenschappen erf je vaak van je vader en moeder. Hopelijk vaak positief. Ze hebben je immers opgevoed. Het werd mij altijd verteld dat ik voor een ieder moet zijn die hulp nodig heeft. Je altijd klaar moet staan voor de mensen om je heen. Tegenwoordig is dit niet altijd makkelijk. Wat had ik haar toch zo ontzettend lief. Wat deed ik zo mijn best om haar extra te laten zien dat ik zoveel om haar gaf. Achteraf kun je blijkbaar zeggen dat dit aardig naïef van mij was geweest. Maar wist ik veel. Ik was hier altijd van mijn beste intensie uit gegaan. Mijn goedheid was vanzelfsprekend en daar ben ik nog altijd enorm trots op. Ook ik heb fouten gemaakt, dat wil ik zeker niet ontkennen. Ik hoop dat ze het geluk heeft gevonden die ze eerder niet heeft ontvangen.

My lesson: I have learned that I don’t care who judges me. They haven’t gone through what I’ve gone through.

Deze les blijft voor mij altijd nog wel moeilijk. Er wordt in deze tijd veel geoordeeld en veroordeeld zonder te weten wat er echt in de harten van mensen afspeelt. Ook ik ben hier soms schuldig aan. Op mijn eigen gegenereerde boodschap van Facebook kreeg ik een reactie met de tekst: “I hope 2024 bring you joy and happiness and a very good wife.” Ik vond het moeilijk om hier snel op de “Like” knop te drukken. Vooral, na al die jaren waar enorm veel is gebeurd, ik toch weet dat ze toch een enorm goed mens was geweest en zeker nog is. Iemand die ik zeker als persoon kon waarderen.

Door het overlijden van mijn vader heb ik mij voorgenomen niets te zullen doen voor de kerstdagen en bij nieuwjaarsavond. Normaal gesproken wordt het huis mooi versierd met kerstspullen en een kerstboom en koop ik vuurwerk. Nu is het alleen maar bij oliebollen gebleven. Het kopen van een pagara (duizendklapper) had ik dit keer geen zin. Maar door mijn zwager, die een pagara voor mij had gebracht, werd ik hier toch gedwongen eentje te kopen. Kon hem hier niet zomaar afwijzen. Later kreeg ik de vraag: “Hoe zou je vader jouw tijdens het nieuwjaarsavond graag willen zien?” Vast en zeker met een glimlach en een zekere positieve vooruitblik op de toekomst. Toen ik dit besefte stond ik even stil en liet ik een traan. Ik begreep toen dat hij mij juist blij zou willen zien. Dat ik vol moed, maar zeker met hem in mijn gedachte, een nieuwe toekomst tegemoet ga.

Ik laat het oude jaar voor wat het is. Ik probeer zo op mijn eigen manier het verleden te vergeten. Bij het aansteken van de pagara (duizendklapper) zal ik proberen het positieve voor het nieuwe jaar mee te nemen. Wat zeker niet altijd even makkelijk zal gaan. Zal ik de mooie herinneringen blijven koesteren en zal ik voor het volgend jaar altijd een kritische noot en een open en eerlijke toon blijven voeren. Dat naar mijn mening bij steeds meer mensen op Aruba zijn weg moet proberen te vinden. Zodat onrechtvaardigheid en oneerlijkheid op enorm veel gebieden niet zomaar zijn gang kan blijven gaan. Dat we blijven opstaan en ons hier uitspreken. Hopelijk zal het nieuwe jaar ons vol vreugde, kennis en geluk brengen. Alvast een gelukkig en vreugdevol nieuwjaar aan jullie alleen toegewenst!

E fin di aña!

Sun, 31 Dec 2023 03:11:23 GMT

E fin di aña!

E fin di aña ta yegando y 2024 ta casi na porta. Un tempo cu mi tin e pensamento pa skirbi algo, pero pa ta sincero, mi no sa kiko y ni con. Tin asina hopi cu mi tin di bisa. Cosnan cu mi kier papia sinceramente y abiertamente. Tin asina hopi pensamento y emocion diferente cu ta hunga un rol, y awor mi no sa unda pa kier cuminsa.

Mi tin e pensamento di cuminsa cu un reflexion di 2023? Corona casi a desaparese y ta bon pa mira cu hende ta duna otro man na misa atrobe ora cu e pastoor kier pronuncia e saludo di paz entre nos. Prome, y sigur durante Covid, esaki tabata sosode solamente cu un bista amistoso y sin contacto personal. Of mi mester cuminsa cu e guerra entre Ucrania y Russia, of entre Hamas y Israël, caminda no ta un fin ainda. Of tocante e castonan di bida cu ta hopi halto na Aruba, caminda cada biaha mas hende ta pasa dificultad. Cuanto famia lo mester yudansa extra pa otro aña? Ta bon pa mira cu politica a ofrece yudansa na famia nan cu cuminda pa cien famia. Pero despues mi mes ta puntra, nan no ta responsabel pa e pobresa aki? Of e ta un cuminsamento di hanja voto ora e tempo di votacion ta cuminsa?

Of mi mester papia tocante e cresemento di turismo? Aruba ainda ta bai bon pa loke ta turismo. Pero te ki ora? Kiko lo sosode algun aña for di awor si nos tin mucho mas hotel? Of e atencion cu nan ta duna na turista y e poblacion local? Algun biaha bo ta mira cu e cualidad di servicio ta baha y no tin atencion extra mas pa cliente, solamente pa gana placa lihe. For di mi punta di bista, ta hopi preocupante pasobra Arubiano semper a conose pa su hospitalidad y bon servicio. Specialmente na e turista cu, pa e motibo aki, semper kier bolbe back.

Na unda mi mester cuminsa? Por ta mi mester papia di un mensahe propio cu Facebook a crea pa mi, cu a resulta den:

My pain: I miss those who left this world too soon, but I don’t let it get me down, because I promised them

I’d always keep smiling.

My mistake: Michel, your mistake was never putting yourself first.

My lesson: I have learned that I don’t care who judges me. They haven’t gone through what I’ve gone through.

Mi dolór, mal comprendemento y les di bida a sali pa dilanti, unda mi a para un momento pa por refleha riba esaki.

My pain: I miss those who left this world too soon, but I don’t let it get me down, because I promised them

I’d always keep smiling.

E falta ainda ta grandi, pero mi ta trata di haci lo mehor posibel. Tawata un Pasco cu ta diferente for di normal. Tawata parece manera e Pascu cu mi tawata biba den e periodo unda mi proceso di separacion a cuminsa. E falta di mi tata ta grandi. Ta un sentimento cu no por perde asina facil. Den sala tin un potret di dje. Na algun momento, mi ta mir'é y ta parece manera e ta mirando mi. Cada biaha mi ta descubri un sentimento of emocion diferente cu e kier transmite na mi. Mi mester pensa tambe na e Mona Lisa di Leonardo Da Vinci na Paris. Unda bo por descubri algo diferente cada biaha bo mira e pintura ei. Algun biaha mi ta mira tristesa, insigur y miedo den su wowo. Algun biaha mi ta mira den su wowo su sabiduria, su atencion, humor y orguyo cu el tawatin pa nos. Con extraordinario mi tata tawata. Cu su norma y balor na e luga corecto. Tur ora cla pa yuda su prohimo. Un persona cu a yuda pa nos por biba un bida sin preocupacion. No solamente mi tata, pero sigur tambe mi mama a yuda pa logra esaki y a contribui su parti. Mi mama ta un muhé fuerte! Despues di tur loke e a pasa. Mi por papia aki solamente cu hopi respet y orguyo, caminda mi ta trata di mantene mi mes para cu un gran sonrisa riba mi cara. Awor ta mi tarea pa ta presente pa mi mama lo mehor cu posibel. Un tarea cu awor ta hopi importante pa mi.

My mistake: Michel, your mistake was never putting yourself first.

Nos propiedad bo ta hereda hopi biaha di bo tata y mama. Spera e ta hopi biaha positivo. Pues nan mes ta e persona cu a cria bo. Mi semper a tende cu mi mester ta pa cualkier hende cu ta nesesita yudansa. Bo mester ta dispuesto semper pa esnan mas serca di bo. Awendia esaki no ta facil. Con hopi amor mi Mi tawatin pa dje. Con mi tawatin e deseo di laga dje mira cu mi tawatin asina hopi amor pa dje. Despuess di tur cos, bo por bisa cu aparentemente mi tawata un tiki naif. Pero kiko mi tawata sa? Mi semper a bay cu mi miho intension. Mi bondad tawata algo normal y ainda awe mi ta hopi orguyoso di dje. Mi tambe a comete fayonan, esey mi sigur no kier nega. Mi ta spera cu ela a haña e felicidad cu e no tawata hanja prome.

My lesson: I have learned that I don’t care who judges me. They haven’t gone through what I’ve gone through.

E les aki ta keda dificil pa mi semper. Den e tempo aki tin hopi hende cu ta husga y condena otro sin sa kiko ta pasando realmente den curason di hende. Tin biaha ami tambe ta culpabel pa esaki.

Riba mi propio mensahe di Facebook cu a crea pa mi, mi a risibi un reaccion cu e texto: "Mi ta spera cu 2024 ta trese alegria y felicidad pa bo y un bon esposa." Mi a hanja dificultad pa duna un "Like" na e comentario aki rapido. Pasobra, despues di tur e aña caminda hopi cos a sosode, mi ainda sa cu e ta un persona tremendo bon y sigur ainda ta. Algo cu mi definitivamente por a apresia como persona.

Pa motibo di fayesemento di mi tata, mi a tuma un desicion pa no hasi nada pa e dianan di Pasco y fin di aña. Normalmente nos cas ta wordo decora bunita cu cosnan di Pasco y un kerstboom y mi ta cumpra klapchi. Awor solamente mi a cumpra oliebol. Mi no tawatin gana pa cumpra un pagara e biaha aki. Pero dor di mi swa, cu a trese un pagara pa mi, mi a wordo forsa pa cumpra un. Mi no por neng'e. Despues a bin e pregunta: "Con bo tata lo kier pa mira bo durante anochi di fin di aña?" Segur cu un sonrisa y un mente positivo riba futuro. Ora cu mi a consideracion di esaki, mi a para un rato y a laga un lagrima. Mi sa cu su deseo ta pa mira mi mes alegre. Cu mi tin curashi, pero segur cu su pensamento den mi mente, pa enfrenta un futuro nobo.

Mi laga e aña bieuw manera e ta. Mi ta trata di olvida pasado mi manera. Ora mi cende e pagara, mi lo trata di hib'é cu mi e enfoke positivo pa e aña nobo. Segur e no lo ta asina facil. Mi lo keda cria den e bon recuerdonan y lo sigui expresa mi mes cu un tono critico y un manera abierto y honesto pa e aña venidero. Esaki, segun mi punta di bista, mester bira mas comun den mas hende na Aruba. Pa asina evita cu injusticia y desigualdad riba hopi tereno no por sigui pasa sin control. Cu nos ta sigui expresa nos mes aki. Spera cu e aña nobo lo trese nos hopi alegria y felicidad. Desde awor mi ta desea un Feliz Aña Nobo na boso tur!

De trein van het leven

Wed, 06 Dec 2023 02:59:00 GMT

De trein van het leven

De trein van het leven gaat als maar door. Elke dag word je gegrepen in de dagelijkse bezigheden en verplichtingen waar je niet onderuit kan komen. Het is maar voor korte duur dat de trein stil staat en je even moet wachten op het perron om daarna weer te vertrekken. Je krijgt maar geen kans om in het leven stil te staan en waar nodig te reflecteren.

Het leven is niet altijd makkelijk. Op het moment dat de trein stil staat, kun jezelf afvragen of de treinsporen in je leven al bepaald zijn. Zou het lot je leven leiden? Zouden de onprettige momenten, naast de fijne, al bepaald zijn? Hadden die gewoon moeten plaatsvinden? Heb je hier geen invloed? Of juist wel? Zijn het de lessen in je leven die op sommige momenten voor meer duidelijkheid moeten zorgen?

In de zware momenten van je leven raak je veel kwijt. Naast de onbelangrijke materiële dingen, zoals geld en spullen, kan je jezelf kwijtraken. Word je onzeker en kan je bij bepaalde momenten niet goed nadenken. Je sluit je liever af voor anderen, want wie kan je in deze wereld nog vertrouwen of geloven? De goedheid van de mens is dan moeilijk te vinden. Komt het door jezelf? Komt het doordat je niet weet hoe deze wereld draait? Had je anders in deze wereld moeten staan? Achteraf lijkt het wel alsof je alles fout had gedaan, of fout had gezien. Het lijkt wel alsof sommige je liever dood wensen en elk contact met je dierbare willen negeren of vermijden. Dat maakt je verdrietig. Je vraagt je dan af of het echt allemaal door jou komt. Ben je dan echt zo erg?

Het moment van rust is er niet. De trein gaat maar door. Je acties zijn op sommige momenten niet te begrijpen, maar je moet verder. Op zoek naar het juiste spoor van het leven. Hoe moeilijk is het om alle fijne en mooie herinneringen te moeten vergeten. Hoe moeilijk is het om te weten dat de mooie herinneringen en je persoonlijke aandacht voor anderen totaal geen enkele waarde van betekenis hadden. Dat je hier helaas moet concluderen dat het misschien wel verloren tijd was geweest.

Op sommige momenten denk je het licht van het leven in de verte te mogen zien. Het licht die je door de snel rijdende trein steeds dichterbij ziet komen. Helaas door het verlies van een dierbare of een ander onprettig moment is deze licht weer ver aan de horizon verschenen en moet je ook hier, met de trein van het leven, weer verder leven. Waar het gemis groot blijft.

Een periode van gezelligheid is weer begonnen. Sinterklaas, kerstdagen en het nieuwjaar. Een maand vol liefde en fijne momenten om samen met al je geliefden te vieren. In hoeverre zou je de deze dagen kunnen vieren? Of wordt het juist een moment van reflectie en denken aan de mooie herinneringen? Koester de fijne momenten die je dan toch in deze maand samen zou kunnen hebben. Je hoeft niet groot uit te pakken, als je maar de momenten zoekt waar je samen van kan genieten en zou mogen reflecteren.

Opeens heb je een moment van stilte. Voordat de trein weer in gang wordt gezet, gaan je gedachte naar de vraag of ons leven al bepaald zou zijn. En hoe zou dat voelen? Had dit alles moeten gebeuren? Maar waarom dan? Met de ervaringen en het langdurige herstel, die nog zeker niet voorbij is, merk je dat je langzaam weer jezelf begint terug te vinden. Het afsluiten van mensen moet je zeker niet doen. Zeker niet als dat niet binnen je persoonlijkheid valt. Je moet extra aandacht voor anderen blijven uitvoeren, hoe moeilijk dat soms wel niet is. Je kunt gewoon niet zonder elkaar. Ook al hebben ze je vertrouwen enorm geschaad. Maar hoe makkelijk is dat? In een tijd waar de trein geen moment een rustmoment kent. Is dit de manier om weer verder te leven? Zou het lot je leven leiden? Zijn de treinsporen in je leven al bepaald? Zijn het de lessen in je leven die op sommige momenten voor meer duidelijkheid moeten zorgen? Waarom zou je dit alles moeten meemaken? En hoe moet je verder? Het blijven zoeken naar antwoorden, waar je op een goed moment zeker het antwoord op zou krijgen. God zal wel weten hoe, waarom en wanneer!

En dat is het leven. Het leven is blijkbaar al bepaald en wij leren van alles wat op ons pad komt. Hierdoor worden we ook elke keer “wijzer” en leren we met bepaalde situaties om te gaan. Je bouwt hier meer intuïtie op en zelfreflectie waarbij beschermengelen je vast zullen helpen. Het leven is een test… je moet het zelf ervaren. En elke keer probeer je het beter te doen. Totdat je doel van het leven bereikt is.

E trein di bida

Wed, 06 Dec 2023 02:56:27 GMT

E trein di bida

E trein di bida ta sigui su caminda. Kada dia, bo ta wordo hinca den e actividad nan di dia y obligacion unda bo no por scapa di nan. Ta solamente pa un ratu chikito cu e trein para y bo mester warda un rato riba e platform prome cu e sigui su caminda atrobe. Bo no ta haya chens pa para un rato den bida y refleha ora bo mester.

Bida no ta semper facil. Ora e trein para, bo por puntra bo mes si e caminda di e trein den bida ta sigui. Ki ora e destino ta dirigi bo bida? Ki ora e momento desagradabel, ademas di e momento agradabel, ta bay sosode? E mester a sosode asina simplemente? Bo no tin ningun influencia aki? Of bo tin influencia? Ta e lesnan den bida cu mester duna mas aclara na algun momento?

Den e momento nan pisa di bida bo ta perde hopi cos. Cu e material insignificante, manera placa y cos, bo por perde bo mes tambe. Bo no ta segur y na momento determina bo no por pensa bon. Bo ta prefera di distancia bo mes di otro, pasobra ken bo por tin confiansa of bo ta kere ainda den e mundo aki? Bondad di hende ta dificil di topa. Por ta dor di bo mes? Of dor cu bo no sa con e mundo ta bira? Despues ta parce manera bo a hasi tur cos fout of bo a mira tur cos fout. Ta parce manera si algun hende ta desea bo morto y kier ignora of evita kada contacto cu bo ser querido. Esaki ta hasi bo tristo. Bo ta puntra bo mes si berdad tur cos a cuminsa dor di bo.

E momento di refleha no ta existi. E trein ta sigui su caminda. Algun momento no ta compronde tur bo accion, pero bo mester sigui pa dilanti. Buscando e bon caminda di bida. Con dificil ta pa lubida tur e momento nan bunita y agradabel. Con dificil e ta cu e momento nan bunita y bo atencion personal pa otro no tabata tin balor ni importancia. Cu aki bo ta haña cu e por tabata e ordo di bida.

Algun momento bo ta pensa cu bo por mira e luz di bida leu na e distancia. E luz cu bo ta mira ta bin mas serka dilanti cu ta move rapidamente. Lamentablemente, dor di e perdida di un ser querido of un otro momento desagradabel, e luz aki a keda leu na horizonte y bo mester sigui biba. Unda e falta ta grandi.

Un periodo di ambiente a cuminsa di nobo. Sinterklaas, dianan di pascu y aña nobo. Un luna yen di amor y momento nan agradabel pa fiesta hunto cu tur bo ser querido. Bo por fiesta e dianan aki? Of lo ta mas un momento di refleha y pensa riba e momento nan bunita? Tene careño e momento nan agradabel cu bo ainda por tin den e luna aki. Bo no mester haci gran cos, semper cu bo ta buska e momento nan caminda bo por disfruta hunto y refleha.

Bo por tin un momento pa refleha. Prome cu e trein ta bay, bo pensamento ta bay na e pregunta si nos bida ta stipula. Y con esaki lo sinti? Tur esaki mester a sosode? Pero pakiko? Cu e experencia y e recuperacion, cu ainda no ta caba, bo ta nota cu bo ta cominsa reconoce bo mes poco poco. Kita for di hende no ta un bon idea, sigur no si esaki no ta coreponde cu bo personalidad. Bo mester sigui duna atencion na otro, con dificil esey por ta. Simplemente no por biba sin otro. Aunke nan a hasi hopi malo na bo confiansa. Con facil esey ta? Den un tempo unda e trein no ta duna un momento di recreo. Ta asina nos mester sigui bida? Lo e destino ta guia bo bida? E spoor di trein den bo bida ya ta stipula? Ta e lesnan den bida cu mester clarifica algun momento? Pakiko bo mester pasa tur esaki? Y con bo mester sigui pa dilanti? Ta sigui busca contesta, na unda segur lo bo hanja e contesta na un bon momento. Dios lo sa con, pakiko y na cua manera!

Y esey ta bida. Bida aparentemente ta stipula y nos ta siña di tur cos cu ta bin riba nos caminda. Dor di esey nos ta bira cada biaha “mas sabi” y nos ta siña maneha e situacion nan. Bo ta desaroya mas intuicion y reflexion personal caminda angel di proteccion lo yuda bo. Bida ta un test... bo mester expresa esaki bo mes. Y cada biaha bo ta purba hasi miho. Te ora cu bo meta di bida a logra.

Het Nederlandse volk heeft gekozen!

Fri, 24 Nov 2023 02:59:40 GMT

Het Nederlandse volk heeft gekozen!

Op 8 september kreeg ik een mailtje om te mogen stemmen voor de Tweede Kamerverkiezing in Nederland, die zich op 22 november heeft plaatsgevonden. Ik had al eerder hier op Aruba mijn stem kunnen laten gelden en ik kreeg ook dit keer een uitnodiging als geregistreerde kiezer buiten Nederland. Zo kon ik mijn briefstembewijs en stembiljet in november ophalen bij de Nederlandse Vertegenwoordiging aan de L.G. Smith Boulevard 44 te Oranjestad op Aruba. Al enige tijd probeer ik het politieke nieuws uit Nederland te volgen. Waar zou ik dit keer op willen stemmen? Wie is mijn stem nu waard?

Naar mijn mening stond de afgelopen jaren het Nederlandse volk en de politiek in Den Haag zo ver uit elkaar dat het vertrouwen in de politiek bij het volk treurig gedaald is. Vanaf 2010 werd Mark Rutte van de VVD de nieuwe minister-president. Elf jaar later, op 7 juli 2021, moest kabinet-Rutte III door de toeslagenschandaal aftreden. Maar dezelfde partijen mochten het weer proberen in een nieuw kabinet-Rutte IV. Naast de coronacrisis, toeslagenschandaal, de gaswinningsproblemen in Groningen, het stikstofcrisis , woning tekorten, de problemen binnen de immigratie, vele bezuinigingen en veranderingen in de verzorging, viel het kabinet door het asielbeleid. Na dertien jaar Mark Rutte snakte het volk naar verandering. Het vertrouwen tussen de overheid en burgers moest hersteld gaan worden.

Er heerst al enige tijd het geloof dat politieke leiders alleen maar kijken naar hun eigen agenda en hun eigen portemonnee. Ze kijken totaal niet meer naar de belangen van het volk. De Nederlander zal opstandig gaan worden en zal het niet langer accepteren. De politiek moet weer eens verantwoordelijkheid nemen en er voor het volk zijn.

In het jaar 1964 ging mijn vader op 24-jarige leeftijd naar Nederland. Op het moment dat ik mocht stemmen koos ik de Partij van de Arbeid (PVDA), waar mijn vader toen ook voor koos. Vanaf het moment dat ik interesse kreeg in de politiek werd het Groen Links, onder leiding van Paul Rosenmöller. Misschien kwam dit door mijn studententijd waarin ik enkele jaren later koos voor de Socialistische Partij (SP), onder leiding van Jan Marijnissen en later van Emile Roemer. Mijn vader bleef de PVDA trouw tot Pim Fortuyn zijn intrede deed. Tot aan zijn verhuizing naar Aruba in 2021 zag mijn vader Nederland steeds meer, in negatieve zin, veranderen. De politiek stond en staat nog steeds te ver weg van het normale volk. Ook ik draag hier nog steeds zijn mening met mij mee.

Vroeger was de overheid een dienaar voor het volk. Men stond achter het volk en hielp het volk in zijn of haar verwachtingen en doelen. Nu staat de Nederlandse regering, maar zeker ook die op Aruba, lijnrecht tegenover het volk en doen ze dingen die zelf de normale man niet kan begrijpen. En niemand kan hier snel verandering in brengen. Er is gewoon gebrek aan langetermijn visie en er wordt beleid gemaakt die niet aansluit bij de wensen van het volk. Natuurlijk wel voor de ja-knikkers en de trouwe aanhangers van de overheid.

Het is de schuld van de regering, waar het volk passief tegenover staat. Je hoort verhalen over de overheid/de gevestigde orde/ambtenaren zoals de politie die “vermoedelijk” stelen, handelen in drugs, hit en run plegen na een dronkenschap en er op sommige momenten er nog mee wegkomen ook! Als een partij aan de macht is, blijkt alles binnen deze partij te kunnen en wordt alles gerechtvaardigd. En mocht je als gewone burger iets verkeerd hebben gedaan, dan ben jij diegene die hard ervoor gestraft moet worden. Waar is de rechtsstaat waar we altijd zo trots op waren? Waar zijn de gelijke rechten en plichten die voor iedereen gelden? Deze situatie zal niet zo snel gaan veranderen. Tot er een moment zal ontstaan waarbij het volk zich uit zal spreken en tegen in zal gaan. Het recht zal in alle gevallen uiteindelijk zeker gaan zegevieren. Daar ben ik ook zeker niet bang voor. De overheid moet weer het volk respecteren en zo goed mogelijk ondersteunen.

Het vertrouwen moet weer terug komen in de politiek. De mentaliteit van de overheid, maar ook zeker die van de burgers, moet veranderen. De politicus moet laten zien dat hij achter het volk staat en hij het hele volk zou dienen zoals de overheid altijd zou moeten doen. Pieter Omtzigt, met zijn nieuwe partij de NSC (Nieuw Sociaal Contact), heeft dit voor mij bewezen door de toeslagenschandaal aan het licht te brengen. Om op deze manier achter het volk te blijven staan en zich inzet tegen de fouten die de overheid op sommige momenten kan maken en haar verantwoordelijkheid in wil nemen.

Vanaf maandag 13 november kon er gestemd worden op Aruba voor de Tweede Kamerverkiezing in Nederland. Ook al woon ik op Aruba, heb ik wel mijn stem gegeven op donderdag 16 november bij de Nederlandse Vertegenwoordiging. De kiezer heeft uiteindelijk woensdag 22 november gesproken. Misschien uit vrees voor een negatieve reactie om op de PVV te stemmen, werd het een verkiezingsavond voor vele een verrassing. Sommige schrokken van het resultaat. Sommige zagen het als een overwinning! De PVV is van 17 zetels naar 37 zetels gestegen en is nu de grootste partij van Nederland geworden. De redenen om voor de PVV te kiezen was zeker voor 80 procent tegen de immigratie, 75 procent voor de veranderingen in de gezondheidszorg en 75 procent voor de te hoge levensonderhoud. Geert Wilders kiest voor een gematigde vorm en wil nu ook duidelijk maken dat hij premier wil zijn voor iedereen, ongeacht waar je verdaan komt of wat je geloof is. Iemand dit graag wil zien dat koning Willem-Alexander zijn excuses zou in moeten trekken voor het slavernijverleden en zijn excuses tegenover Indonesië. Hoe nu verder? Hoe zou de toekomst van Nederland gaan worden? Hoe zou mijn vader zich nu gevoeld hebben, mocht hij nog in leven zijn? Ook hij had deze overwinning niet verwacht. Of juist wel? Wat had ik graag zijn reactie hierop willen horen.

E pueblo Hulandes a scohe!

Fri, 24 Nov 2023 02:59:36 GMT

E pueblo Hulandes a scohe!

Dia 8 di september mi a ricibi un mail pa por vota den e eleccion di Tweede Kamer na Hulanda, cu a tuma luga dia 22 di november. Na Aruba mi a vota prome pa Hulanda y mi a ricibi un invitacion dor cu mi tawata registra. Asina mi por a vota pa november na e Representacion Hulandes na L.G. Smith Boulevard 44 na Oranjestad, Aruba. Desde un tempo mi ta trata di sigui noticia politico di Hulanda. Kiko mi ke scohe pa vota e biaha aki? Ken ta merece mi voto awor?

Segun mi opinion, den e ultimo añanan, e pueblo Hulandes y e politica na Den Haag tin asina distancia cu e confiansa den e politica entre e hendenan tawata tristemente keda hopi abominabel. For di 2010, Mark Rutte di VVD a bira e minister-president nobo. Diesun anja despues, dia 7 di juli 2021, kabinet-Rutte III a mester a retira despues di e escandalonan di toeslag. Pero mesun partidonan a haya e oportunidad pa purba bek den un kabinet-Rutte IV nobo. Laga aden e crisis di corona, escandalonan di toeslag, problema di gas na Groningen, crisis di stikstof, skasez di kas, problema den e immigracion, hopi bezuinigingen y cambio den cuide, e kabinèt a kai dor di maneho di azilo. Despues di diestres aña cu Mark Rutte tawata na poder, e pueblo tawata anhela un cambio. E confiansa entre y pueblo mester a wordo restora.

Awendia tin politico nan cu ta crea un manera cu nan ta solamente na poder cu ta mira nan agenda so y nan mes un cartera propio. Nan no ta mira nada mas na e interes di e pueblo. E Hulandes lo rebeldia y lo no acepta esaki mas. Politica mester tuma responsabilidad atrobe y mester presente su mes pa e pueblo.

Na 1964, mi tata a bai Hulanda na e edas di 24 aña. Na e momento cu mi por a vota, mi a scohe Partido di e Trahado (PVDA), manera tambe mi tata a scohe. For di e momento cu mi a desaroya interes den politica, mi a bira simpatisante di Groen Links, bou liderasgo di Paul Rosenmöller. Por ta cu mi tawata den tempo di mi studio, algun aña despues mi a scohe pa Partido Socialista (SP), bou liderasgo di Jan Marijnissen y despues di Emile Roemer. Mi tata a keda vota pa PVDA te ora Pim Fortuyn a drenta den escena. Te su mudansa pa Aruba na 2021, mi tata a mira Hulanda cambia mas y mas, manera el a bisa, na manera negativo. Politica tawata y keda mucho leu for di e hendenan normal. Mi mes tambe tin e mesun opinion cu ne.

Tempo pasa gobierno tawata un sirbidor pa e pueblo. Hende tawata sostene e pueblo y yuda na logra nan speransa y meta. Awor, gobierno Hulandes, pero sigur tambe na Aruba, ta para hopi leu for di e pueblo y nan ta hasi cosnan cu hende normal no por compronde. Y niun hende por bringa cambio aki lihe. Simplemente tin falta di bista largo y nan ta traha politica cu no ta conforma cu e deseonan di e pueblo. Sigur, ta pa esnan cu ta asenti cu tur cos y ta fiel na e gobierno.

E problema ta riba gobierno, caminda e pueblo ta keda pasivo. Bo ta tende storianan di gobierno/orden establece/funcionarionan manera polis cu "supuestamente" ta horta, trafica droga, hit and run den trafico despues di bebe, y ainda nan ta logra scapa pa esaki! Ora un partido ta na poder, ta resulta cu tur cos ta posibel den e Partido y nan ta hustifica tur cos. Y si bo como hende normal a hasi algo malo, bo ta e persona cu mester wordo castiga duro. Unda ta e estado di derechi caminda nos semper tawata asina orguyoso di dje? Unda ta e derechonan y debernan igual cu ta valido pa tur hende? E situacion aki no lo cambia asina lihe. Te ora lo surgi un momento caminda e pueblo lo papia contra e gobierno. Derecho lo triunfa eventualmente den tur caso. Esei tambe mi no tin miedo di dje. Gobierno mester respeta e pueblo atrobe y yuda e lo mehor cu ta posibel.

Confiansa mester bolbe back den politica. E mentalidad di gobierno, pero tambe segur esnan di pueblo, mester cambia. E politico mester mustra cu e ta tras di e pueblo y cu e lo sirbi henter e pueblo manera gobierno semper mester hasi. Pieter Omtzigt, cu su parti nobo NSC (Nieuw Sociaal Contact), a demostra esaki pa mi dor di trece na cla e scandal di toeslag. Pa keda sostene e pueblo di e manera aki y lucha contra e fayonan cu gobierno y tuma su responsabilidad.

For di dialuna 13 di november por a vota na Aruba pa e eleccion di Tweede Kamer na Hulanda. Aunke mi ta biba na Aruba, mi a duna mi voto diaweps 16 di november na Representacion Hulandes. Den fin di cuenta, e votador a papia diaweps 22 di november. Por ta dor miedo pa un reaccion negativo pa vota pa PVV, e resultadonan tawata un sorpresa pa hopi. Algun tawata schrik di e resultadonan. Algun a mira esaki como un triunfo! PVV a subi di 17 asiento pa 37 asiento y awor ta e partido mas grandi di Hulanda. E motibonan pa scohe pa PVV tawata definitivamente pa 80 porciento contra immigracion, 75 porciento pa cambio den cuido di salud y 75 porciento pa e casto di bida cu ta mucho halto. Geert Wilders ta opta pa un forma modera y awor tambe kier clarifica cu e kier ta un primer minister pa tur hende, no importa di unda bo bin of kiko bo religion bo ta. Tin hende cu ta desea cu rei Willem-Alexander mester retira su disculpa pa pasado di esclavitud y su disculpa pa Indonesia. Con pa sigui? Con e futuro di Hulanda lo ta? Con mi tata lo ta sinti awor, si ainda e tawata na bida? Tambe e no a spera e triunfo aki. Of si? Mi tawatin gana di tende su reaccion riba esaki.

Discriminatie is van alle tijden!

Wed, 15 Nov 2023 01:33:31 GMT

Discriminatie is van alle tijden!

Vrijdag 10 november 2023 was Koning Willem-Alexander en koningin Maxima in Zuid-Afrika. De Zuid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa zei donderdag dat hij de excuses, die de koning op 1 juli voor het Nederlandse slavernijverleden had aangeboden, erkent. Een zeer belangrijk stap in de richting naar verzoening en herstel.

Het staatsbezoek aan Zuid-Afrika stond ook in het teken van de onderbelichte rol die Nederland in het slavernijverleden had. Na een bezoek aan een slavernijmuseum in Kaapstad kwam de koning en koningin woedende demonstranten, de inheemse bevolking Khoisan, tegen. Ze hadden borden bij zich met teksten zoals: “We willen ons land terug”, “Waarom praten jullie niet met ons?”, Respecteer ons”. De Zuid-Afrikaanse en Nederlandse beveiligers moesten de demonstranten aan de kant duwen om zo de koning en koningin veilig in de auto te krijgen. Volgens koning Willem-Alexander is het, op zo’n moment, goed dat deze emoties naar buiten kwamen. “Want als je je emoties niet kwijt kan, dan kan je ook niet verder werken aan verzoeking en heling verderop.” Koningin Maxima dacht niet dat de demonstranten van plan waren iets tegen ze te doen. Ze wilden juist hun emoties laten zien van wat hen is aangedaan.

Naast het bezoek van de koning aan Zuid-Afrika is wel het conflict tussen Hamas en Israël die het nieuws grotendeels domineert. Nog altijd is er geen oplossing te vinden en dat zal helaas nog wel een lange tijd zo blijven. In het begin koos men snel een kant, maar nu is deze keuze moeilijk te maken als je zou moeten kiezen. Het conflict begint zich nu ook in andere delen van de wereld af te spelen. Demonstraties zijn er om het onvrede te tonen waar emoties soms hoop oplopen. Ook hier ziet men geen snelle vrede tussen de partijen.

Als je kiest voor de Palestijnen en niet voor Israël, dan is de kans groot dat je snel gezien wordt als een antisemiet. Terwijl we juist het verschil moeten blijven zien tussen de Palestijnse bevolking en Hamas. Kies je voor Israël, dan is de kans groot dat je gezien wordt als iemand die totaal geen empathie heeft aan de kant van de Palestijnen. De gezinnen die hun huizen moeten verlaten op zoek naar veiligheid in het zuiden van Gaza.

Ik wil en kan geen kant kiezen. Ik moet hier alleen denken aan de vele slachtoffers aan beide kanten. Wat zal voor deze slachtoffers de toekomst wel niet zijn? Dit conflict zorgt alleen maar voor meer trauma onder de twee bevolkingsgroepen. Men wordt uitgesloten en voelt zich gediscrimineerd. Nee, aan beide kanten speelt verzoening geen rol meer en zit men in een neerwaartse spiraal. Waar alleen John Wick figuren geboren worden en waarbij wraak tegenover elkaar de boventoon blijft voeren.

Het lijkt wel alsof iedereen een kant moet kiezen en je hierdoor de andere kant moet afwijzen en moet discrimineren. Zodat je, binnen je eigen kring, veiliger voelt en je handelingen zo goed mogelijk probeert te rechtvaardigen om op deze manier binnen je eigen kring vooruit te komen. Dat je hierbij de rest moet uitsluiten alsof ze niet bestaan. Samenwerking tot een groot goed is hier niet altijd belangrijk.

Discriminatie is van alle tijden en is niet altijd vanzelfsprekend bij de groepen mensen waarvan je het verwacht. Het klinkt raar, maar ik denk dat iedereen wel eens een vorm van discriminatie heeft ervaren. Ook ik heb het ondervonden. Sommige zagen mij in Nederland niet als een geboren landgenoot en plaatste men je snel in een hokje van “ allochtoon”. Op Aruba is dat juist weer het tegenovergestelde. Met mijn Arubaanse achtergrond zien sommige mij hier als Nederlander. Misschien denkt men dit niet meteen. Je vraag je dan af waar je dan precies thuis hoort. Of moet ik mij in alle tijden gewoon een wereldburger voelen? Het zou juist een voordeel moeten zijn om op deze manier het beste uit de twee culturen te kunnen halen. Zonder bevooroordeeld te moeten zijn.

Hoe klein Aruba ook is, hier worden sommige groepen helaas ook gediscrimineerd. Het is hier niet altijd even zichtbaar, maar het is er wel degelijk. Het is een “normale” menselijke eigenschap, dus het is natuurlijk raar als dat op Aruba niet zou plaatsvinden. Discriminatie tegen mensen die in bepaalde districten wonen, mensen met een bepaalde politieke voorkeur, mensen die door hun sociale omstandigheden minder kansen hebben op goed onderwijs of mensen die uit het buitenland komen en liever geen deel mogen uitmaken van deze maatschappij. Sommige groepen mensen worden hier zeker benadeeld. Sommige praten er liever niet over. Het lijkt wel alsof er op Aruba nog altijd een zekere taboe speelt als het om discriminatie of slavernij gaat.

Samenwerking op Aruba is niet altijd vanzelfsprekend. Men wil elkaar niet altijd helpen, omdat ze het succes bij andere liever niet willen delen of zien. Een zekere afgunst tegenover een ander neemt hier op Aruba soms een enorm grote rol in. In Nederland geeft men graag complimenten en is men vaak blij voor een ander als hij/zij iets heeft bereikt. Het lijkt wel alsof we op Aruba liever niet zien dat een ander vooruit gaat. En complimenten geven doen we ook liever niet snel. Men denkt al heel snel waarom iemand, die in hun ogen het niet verdiend, toch vooruit zou kunnen gaan.

Laten we elkaar helpen en ondersteunen. Geef elkaar wat vaker een welgemeend compliment. Dat we trots op elkaar mogen zijn. Trots op de positieve dingen die we allemaal met elkaar op dit kleine eiland bereiken. Zodat we ons als een eenheid kunnen blijven zien, zonder onderscheid te willen maken van een politieke voorkeur, sociale en economische omstandigheden, nationaliteit of uiterlijk. We moeten ons als eenheid blijven zien, waar we zeker de eilanden dichtbij, Bonaire en Curaçao ook niet mogen vergeten.

Discriminacion ta di tur momento!

Wed, 15 Nov 2023 01:24:47 GMT

Discriminacion ta di tur momento!

Diabierna 10 di november 2023, Koning Willem-Alexander y reina Maxima tabata na Zuid-Afrika. Presidente di Zuid-Afrika, Cyril Ramaphosa, a bisa diaweps cu e ta reconoce e disculpa cu e rei a ofresce dia 1 di juli pa e pasado di esclavitud di Hulanda. Un stap hopi importante pa bay na direccion di reconciliacion y restoracion.

E bishita di estado na Zuid-Afrika tambe tabata relaciona cu e papel subestima cu Hulanda tabatin den su pasado di esclavitud. Despues di bishita un museo di esclavitud na Kaapstad, e rei y reina a topa cu demonstradonan furiouso, e poblacion Khoisan. Nan tabatin borchi cu mensahe manera: "Nos ke nos tera bek," "Pakiko nan no ta papia cu nos?," "Respecta nos." Siguridad nan di Zuid-Afrika y Hulanda a bay forsa

pa kita demonstradonan for di caminda pa asina laga e rei y reina subi den nan auto cu seguridad. Segun Koning Willem-Alexander, ta bon cu e emocion nan a sali na momentunan manera esaki. "Paso ora cu bo

no por expresa bo emocion, tampoco bo no por sigui traha riba reconciliacion y sanacion." Reina Maxima no tabata kere cu e demonstradonan tabata tin intencion di hasi nan nada. Nan tabata ke mustra nan

emocion di loke nan a sufri.

Hunto cu e bishita di e rei na Zuid-Afrika, tin e conflicto entre Hamas y Israël cu ta domina e noticia mayor parti di tempo. Ainda no ta haña un solucion y desgracia ta keda asina pa hopi tempo. Na principio, hende tabata scohe un banda rapido, pero awor e desicion ta dificil pa scohe. E conflicto tambe ta cuminsa hunga den otro parti di mundo. Tin demonstracion pa mustra e mal contento caminda emocion ta bay hopi biaha mas halto. Tambe mi no ta mira un paz na bista entre e partidonan pa logra un paz rapido.T

Si bo scohe pa Palestino y no pa Israël, e chens ta grandi cu bo ta wordo mira como un antisemita. Mientras cu nos mester keda mira e diferencia entre e poblacion Palestino y Hamas. Si bo scohe pa Israël, e chens ta grandi cu bo ta wordo mira como un hende cu no tin empatia cu e Palestinonan. E famianan cu mester laga nan cas buscando seguridad na sur di Gaza.

Mi no kier scohe un banda. Mi mester pensa solamente riba e victima na ambos banda. Kiko lo ta e futuro pa e victima nan aki? E conflicto aki ta trese mas trauma entre e dos grupo. Hende ta keda sinti nan mes discrimina. No, na ningun di e banda nan bo no ta mira un reconciliacion mas y nan ta den un spiraal cu ta baha. Unda solamente personanan manera John Wick ta nace y caminda venganza ta domina.

Loke ta parce, ta manera si tur hende mester scohe un banda y pa e motibo ei bo mester rechasa e otro banda y discrimina nan. Pa asina bo sinti bo mas sigur den bo propio grupo y trata di hustifica bo actonan. Pa avansa den bo propio grupo. Cu bo mester exclui e resto manera cu nan no existi. Colaboracion, cu ta di balor grandi, no semper ta importante aki.

Discriminacion ta di tur tempo y no semper ta hopi obvio entre e gruponan di hende caminda bo ta spera. E ta straño, pero mi ta kere cu tur hende awendia a experencia un forma di discriminacion. Tambe mi mes a pasa dor di esaki. Algun hende no tabata mira mi na Hulanda manera un paisano nace y nan pone mi rapidamente den un hok di “allochtoon”. Na Aruba, ta exactamente lo contrario. Cu mi ta sinti mi mes Arubiano, algun hende ta mira mi akinan como un Hulandes. Por ta no direct. Pero bo ta puntra bo mes unda bo ta pertenece. Of mi simplemente sinti mi un habitante di mundo durante tempo? E por ta un bentaha pa por haña lo meho for di e dos culturanan aki, sin mester tin prehuicio.

E no ta importa cu Aruba ta chikito, aki tin luganan unda desgraciadamente algun grupo tambe ta wordo discrimina. E tur ora e ta visibel, pero e ta existi. Ta un karakter "normal" di hende, asina cu ta straño si esaki no ta sosode na Aruba. Discriminacion contra hende cu ta biba den un districto determina, hende cu tin un preferencia politico specifico, hende cu dor di nan situacion social tin menos oportunidad pa bon educacion, of hende cu ta bin di otro pais y prefera no forma parti di e comunidad aki. Algun grupo di hende ta wordo perhudica aki segur. Ta manera cu na Aruba ainda tin un sierto taboe cu ta hunga un rol ora ta trata di discriminacion of esclavitud.

Colaboracion na Aruba no semper ta sosode naturalmente. Hende no semper kier yuda otro, pasobra nan no kier reparti e exito cu otro ta hanja. Aki na Aruba, un envidia pa otro tin un rol grandi tin biaha. Na Hulanda, hende ta duna complimento cu goso y ta hopi bunita ora nan ta feliz pa otro ora nan logra algo. Ta manera si na Aruba nos ta prefera no mira cu un otro ta avansa. Y duna complimento, nos ta prefera no hasi esaki rapidamente. Hende ta pensa hopi lihe pa kiko un persona, cu no ta merece algo, ainda por logra algo.

Laga nos yuda y sostene otro. Duna un otro mas tanto un bon compliment. Pa nos por ta orguyoso di un y otro. Orguyoso di e cos nan positivo cu nos tur ta logra huntu riba e isla chikito aki. Pa asina nos por keda mira nos mes como un unidad, sin kier hasi diferencia riba preferencia politico, condicion nan social y economico, nacion of apariencia. Nos mester keda mira nos mes como un unidad, caminda sigur nos no mester lubida di e islanan serca nos cu ta Bonaire y Corsou.

Het einde is nog niet in zicht!

Sun, 15 Oct 2023 01:38:45 GMT

Het einde is nog niet in zicht!

Vanaf 7 oktober, op de dag dat, vroeg in de ochtend een aanval werd gepleegd door Hamas tegen Israël, moest ik iedere dag wel een klein momentje denken aan een les van mijn godsdienstdocent van vroeger. Dit was tijdens mijn opleiding Informatica die ik, in de jaren 1998 tot 2003 bij Scutos College, te Utrecht volgde.

Niet alle godsdienstlessen waren mij bijgebleven, maar deze bleef tot de dag van vandaag in mijn geheugen. Een les van zeker 23 jaar geleden. Ik weet niet waarom de docent met deze les begon, maar waarschijnlijk was er iets in het nieuws gebeurd waardoor hij het belangrijk vond om toen over het conflict tussen Israël en de Palestijnen in Gaza te hebben.

Zo vertelde hij ons wat er in de bijbel stond. Dat ook de bijbel ons laat weten over het conflict tussen Israël en de Palestijnen en wat er in de toekomst zou gaan gebeuren. Zowel Israël als de Palestijnen eisen het land voor zich op, omdat ze beide afstammelingen zijn van Abraham. God zou via een belofte aan Abraham en zijn nageslacht het land gegeven hebben (Genesis 17:8 – “En Ik zal u, en uw zaad na u, het land uwer vreemdelingschappen geven, het gehele land Kanaän, tot eeuwige bezitting; en Ik zal hun tot een God zijn.”)

Maar naar wie behoord dit land nu? Je kunt misschien wel zeggen dat als Abraham en zijn vrouw Sara vertrouwen hadden in de belofte van God, dat ze op hoge leeftijd een zoon Isaak zouden baren, dit hele conflict misschien wel nooit zou zijn begonnen. Abraham bezweek voor de plan van zijn vrouw en verwekte hij, bij de slavin genaamd Hagar, een eerstgeboren zoon Ismaël (Genesis 16:1-6). Een ruzie ontstond tussen Sara en Hagar waarbij Hagar en haar zoon moesten vluchten. Uiteindelijk zal ook Ismaël een talrijk nageslacht gegeven worden.

De godsdienstdocent vertelde ons dat er een tijd zal ontstaan waarbij het volk in Gaza zal worden verdreven waardoor ze nergens meer naar toe kunnen en uiteindelijk worden verdreven tot de Middellandse Zee. Daarnaast zal ook de wereld tegen Israël de rug toe keren en zal er een oorlog uitbreken van alle volken tegen Israël.

Gisteren, 14 oktober, heeft het Israëlische leger laten weten dat ze twee belangrijke routes richting het zuiden van de Gazastrook geen schade zullen aanrichten. Ruim 1,1 miljoen Gazanen in het noorden hebben binnen 24 uur de kans om naar het zuiden te vluchten. Sommige kiezen ervoor om niet te vertrekken, zoals zorgmedewerkers, die hun patiënten niet willen achterlaten. Maar ook mensen die bij hun familieleden willen blijven die vanuit zichzelf niet kunnen verplaatsen.

In de afgelopen week zijn er, volgens onderzoek door de VN en het Internationaal Strafhof, aan beide kanten oorlogsmisdaden gepleegd. Bij Hamas gaat het om het vermoorden van Israëlische burgers. Bij Israël gaat het over het afsluiten van elektriciteit, water en hulp. Israël beweerd precies te bombarderen op doelen in Gaza waar Hamas zich verschuilt. Maar dat is moeilijk te geloven als je zelf de beelden ziet, waarbij gehele woonwijken tot de grond worden gebombardeerd en vooral onschuldige kleine kinderen de dood voor ogen zien.

Vele kiezen een kant, maar ik wil hier liever geen kant kiezen. En als ik toch een kant moest kiezen, dan kies ik wel de kant van alle slachtoffers. Slachtoffers die aan beide kanten getroffen worden. Voor alle burgers die in onzekerheid leven en over het lot van hun gegijzelde familieleden. Voor alle burgers die hun huizen moeten verlaten en niet weten waar ze naar toe kunnen. Voor alle burgers die aan beide kanten in gevaar lopen en niet weten hoe hun toekomst er uiteindelijk uit zal zien. Wat zal de toekomst ons in dit geval brengen? Als we de godsdienstdocent van ruim 23 jaar geleden moeten geloven, dan zullen er nog vele verontrustende momenten plaatsvinden en is het einde van dit conflict helaas nog niet in zicht.

E fin ainda no ta na bista!

Sun, 15 Oct 2023 01:35:22 GMT

E fin ainda no ta na bista!

For di 7 di oktober, e dia cu, mainta tempran un atake a ser cometi dor di Hamas contra Israël, mi mester tabata pensa tur dia un rato riba un les di mi maestro di religion di tempo pasa. Esaki tabata durante mi estudio di Informatica cu mi a sigui, entre 1998 y 2003, na Scutos College na Utrecht.

No tur les di religion a keda den mi pensamento, pero e les aki a keda pega den mi memoria te awe. Un les di segur 23 aña pasa. Mi no sa pakiko e maestro a cuminsa cu e les aki, pero probablemente tabata un noticia cu a sosode cu el a hanja importante pa papia tocante e conflckto entre Israël y Palestino den Gaza na e momento aya.

Asina e maestro a conta nos loke tabata den e bijbel. Cu tambe e bijbel ta papia tocante e conflicto entre Israël y Palestino y loke lo sucede den futuro. Ambos Israël y Palestino ta pretende e tera pasobra nan ta descendiente di Abraham. Dios supuestamente a duna nan e tera segun un promesa duna na Abraham y su disidente (Genesis 17:8 - "I lo duna bo y bo desendencia e tera di bo estranheria henter, e tera Kanaän completo, como posesion eterno; y Mi lo ta nan Dios.")"

Pero ken awor ta pertenece e tera aki? Nos por bisa cu si Abraham y su esposa Sara a tin confiansa den e promesa di Dios, cu nan lo hanja un yiu di nomber Isaak na edad halto, e conflicto aki no a cuminsa. Abraham a keda influencia pa e plan di su esposa y nan a bai hunto cu un sirbiente yama Hagar y nan a hanja un yiu prome na nomber di Ismaël (Genesis 16:1-6). Despues Sara y Hagar a keda rabia cu otro unda Hagar y su yiu a mester hui. Finalmente, tambe Ismaël lo hanja un disidente abundante.

E maestro di religion a bisa nos cu lo tin un tempo caminda e pueblo na Gaza lo ser destera, pa nan no tin caminda mas pa bay y finalmente nan lo ser destera te den Middellandse Zee. Ademas, e mundo tambe lo bira su lomba for di Israël y lo cuminsa un guerra di tur nacion contra Israël.

Diadomingo, 14 di oktober, e soldaat nan di Israël a informa cu nan lo no causa danjo na dos ruta importante cu ta bay pa zuid di Gaza. Mas cu 1,1 mion di hende na noord a hanja un oportunidad pa hui bay zuid den 24 ora. Algun ta scogi pa no bay, manera trahadonan di cuido, cu no kier laga nan patient nan. Pero tambe hende cu kier keda cu nan famia dor cu nan mes no por move.

Siman pasa, segun investigacion di Nacion Uni (UN) y Corte Internacional di Husticia, ta raporta cu banda di e dos parti nan a comete crimen di guera. Cu Hamas ta trata di asesinato di civilnan Israeliano. Cu Israël ta trata di corta electricidad, awa, y yudansa. Israël ta alega cu nan ta bombardia preisamente obhetonan na Gaza caminda Hamas ta sconde. Pero esaki ta dificil pa kere ora bo mes ta mira e imagenan, caminda barionan completo ta keda bombardia na suelo y specialmente muchanan inocente ta confronta cu morto den nan wowo.

Hopi hende ta scohe un banda, pero mi mes preferi no scohe un banda aki. Y si mi mester scohe un banda, mi ta scohe e banda di tur victima. Victima cu ta keda afecta na tur banda. Pa tur civilnan cu ta biba den insiguridad y ta biba cu preocupacion tocante e destino di nan famianan cu Hamas ta teni captando. Pa tur civilnan cu mester abandona nan cas y no sa caminda nan por bay. Pa tur civilnan cu na tur banda ta den peliger y no sa con nan futuro lo sera na final. Kiko e futuro ta trese den caso aki? Si nos mester kere e maestro di religion di mas cu 23 aña pasa, lo tin mas momentonan preocupante cu lo sosode y fin di e conflicto aki tristemente ainda no ta den bista.

Voor niets gaat de zon op!

Sat, 30 Sep 2023 21:47:24 GMT

Voor niets gaat de zon op!

Veel mensen investeren deze tijd in zonnepanelen. Niet alleen omdat ze milieubewust willen leven en kiezen voor duurzaamheid, maar uiteindelijk is het wel het financieel voordeel die zonnepanelen voor de lange termijn kunnen opleveren die de doorslag geven. Zeker in deze extreme warme tijden op Aruba bieden zonnepanelen de uitkomst.

Ook ik heb al enige tijd zonnepanelen van B-Energie op het dak laten plaatsen. Naast een goede service en fijne klantgerichtheid zijn ze ook vaardig in hun kennis van duurzame energiemogelijkheden op het eiland.

Vanaf het gebruik van zonnepanelen betaal ik nu twee keer minder aan energie dan daarvoor. Maar vanaf juni is dit niet meer het geval. Ik betaal nu ongeveer net zoveel als voorheen toen ik geen zonnepanelen had. Hoe komt dit? Ik hoorde van anderen dat ze ook zo’n soortgelijke situatie hadden. Op een of ander reden is hun energierekening gestegen. Sommige hebben zelf een mail naar Elmar gestuurd om hun onvrede kenbaar te maken. Bij mij thuis is alles hetzelfde gebleven en heb ik geen apparaat, zoals een extra airco, aangeschaft. Komt het door het extreem warme weer? Dat lijkt mij zeer onwaarschijnlijk. Dan zou ik juist, met mijn zonnepanelen, meer op moeten brengen.

Ook ik wilde antwoord van Elmar. Bij mijn eerste mail vroeg ik waarom mijn rekening vanaf juni zo hoog is uitgevallen. Terwijl ik daarvoor juist niet zoveel moest betalen. Ik kreeg helaas geen antwoord op mijn vraag. Hun eerste reactie was dat ik een slimme meter heb en die werkt volgens Elmar goed. Ook hebben ze mijn een lijst gestuurd van de meterstand van de afgelopen maand, maar daar had ik zelf weinig aan. Bij mijn tweede mail reageerde ze nogmaals dat de meter goed werkt en gaven als advies mee om een elektricien te zoeken. Misschien dat hij het probleem kan oplossen. Ook stuurden Elmar via mail een lijst met elektriciens van DTI mee.

Op Aruba betaal je voor de eerste 500 kWh, 0,3580 cent per kWh. Tussen 501 tot 1000 kWh is dit 0,3684 cent per kWh en over 1000 kWh is dat 0,4847 cent per kWh. Daar komt nog 12,50 florin bij voor transportkosten en onderhoud om de elektriciteit aan huis te leveren.

Binnen Europa is Nederland de koploper van zonnepanelen op de daken en afgelopen jaar zijn er 1/3 meer bijgekomen. Vanaf december 2022 hebben meer dan 2 miljoen woningen zonnepalen. Heel toevallig werd ik aangeraden om het televisieprogramma “Radar”, uit Nederland van dinsdag 19 september te bekijken. Hier ging het om zonnepanelen in Nederland, die als de stroomnet overbelast is zonder waarschuwing, door de omvormer uitgeschakeld worden. Omvormers zorgen ervoor dat de energie van de zon omgezet wordt naar elektriciteit. Bij warme dagen kan de energie hoger uitvallen. Bij een hogere voltage van 253 volt kunnen elektrische apparatuur kapot gaan. Bij een te hoge stroom ontstaat er een piekbelasting en wordt de omvormer uitgeschakeld. Hierdoor verdwijnt de energie van de zonnepanelen waarop je op dat moment als consument weer duur moet inkopen bij het energiebedrijf.

Doordat er steeds meer zonnepanelen bijkomen zal het steeds vaker voorkomen dat het maximale capaciteit behaald wordt en meer omvormers uit zullen vallen. Zo is de verouderde elektriciteitsnetwerk hier niet op gebouwd om, bij hoge voltage, elektriciteit vanaf de zon terug te sturen naar het energiebedrijf. Nu kiest de overheid steeds vaker om nieuwe aansluitingen niet door te laten gaan. Zo is er niet genoeg geïnvesteerd door de netbeheerders en overheid betreft de capaciteit in het stroomnet. Er heerst hier een gebrek aan visie, strategisch inzicht en nalatigheid door de netbeheerders en overheid in Nederland. Men is bang, dat als er niets veranderd, hier zeker weer een parlementaire enquête plaats zal vinden.

Ook is het gebleken dat de kwaliteit van moderne slimme energiemeters beneden peil zijn. Geregeld geven meters een te hoog stroomverbruik weer. Het kan soms wel eens voorkomen dat meters tot wel drie keer teveel stroom meten. In zo’n geval betaal je dus meer. Zo worden er in Nederland jaarlijks tienduizenden meters afgekeurd. De meetproblemen komen vaak voor tijdens de piekmomenten. Hierdoor is er een financieel voordeel voor de energiebedrijven.

Wie verdiend hier nu aan? Je zou denken, de netbeheerders van Nederland! Volgens de netbeheerders is dit zeker niet met boze opzet gedaan en willen ze zelf voor een oplossing gaan zorgen. Zo investeren ze jaarlijks 2 miljard, wat zelf kan oplopen tot 8 miljard in 80.000 nieuwe transformatiehuizen en zal er 140.000 kilometer aan nieuwe kabels aangelegd worden. Toch zal men in Nederland de komende tien jaar nog last hebben van dit probleem.

Terugdenkend op de situatie op Aruba, hoe zal het hier zijn? Is dit nu ook gaande op Aruba? Hoe betrouwbaar zijn de slimme meters hier? Ook hier kiezen steeds meer mensen voor zonnepanelen. Wordt het stroomnet ook hier elke keer overbelast? Is dat de reden waarom er nu vaker stroomuitval plaatsvindt? Is het probleem echter bekend bij Elmar? Is dit nu ook het probleem op Aruba waardoor de elektriciteitsrekening bij sommige zo hoog is uitgevallen? Dit met of zonder het beschikken van zonnepanelen? Of speelt dit probleem hier niet?

Naast de hoge energierekening mag er ook gezegd worden dat er bij Elmar een enorme lange wachttijd is om je zonnepanelen te keuren. Ik kan niet anders zeggen dat dit juist een voordeel is voor Elmar. Even een kleine rekensom. Laten we zeggen dat je elf maanden je zonnepanelen hebt gebruikt. Maar deze is nog niet gekeurd. Je produceert in totaal rond de 15.000 kWh waarvan gemiddeld 798 kWh per maand voor eigen gebruik. Dat is voor die elf maanden 798 kWh x 11 = 8778 KwH. Wat gebeurd er dan eigenlijk met de rest? De 6222 kWh! Zo kan Elmar deze weer doorverkopen. Dan is dat, 6222 kWh x 0,3580 cent per kWh = 2227,48 Awg. De extra winst die Elmar ontvangt zonder er iets voor te doen. Dit is een voorbeeld bij één huishouden. Hoeveel zal de totale winst zijn van alle klanten die ook zonnepanelen hebben, waarvan deze nog niet gekeurd zijn?

Elmar, reken uit je winst bij 5000 huishoudens met zonnepanelen waarvan gemiddeld 600 kWh niet wordt gebruikt. 5000 x 600 = 3.000.000 x 0,43 cent is 1.290.000 per maand. Maakt het per jaar 15.480.000 AWG. Waar gaat deze winst naar toe? Misschien kunnen we dit bedrag tegenover de staatsschuld van Aruba leggen. Of zijn de salarissen van Elmar en consorten extreem hoog? Wat is nu het voordeel bij het hebben van zonnepanelen?

Heeft men bij Elmar een langetermijnvisie of is het net zoals in Nederland dat er hier ook sprake is van gebrek aan visie, gebrek aan strategisch inzicht en nalatigheid? Of kijkt men liever niet naar het probleem omdat de klant toch wel zal opdraaien voor de extra hoge kosten die hierbij komen! Waar blijft een organisatie als een ombudsman? Die in deze situatie zeker iets aan kan doen!

En mocht het probleem ook hier op Aruba zich afspelen, hoe probeert Elmar hier dan een oplossing voor te vinden? Hoeveel zou Elmar of de overheid willen investeren om het probleem op korte, maar misschien wel op lange termijn op te lossen? Of gaat men kritiekloos door, omdat men toch eigenlijk stiekem wel weet dat de overheid met of zonder een ombudsman, liever niet met een parlementaire enquête wil beginnen! We zijn hier immers niet gewend om kritiek te leveren. Als we maar extra energie leveren voor de energiemaatschappij en ons mondje dichthouden, dan kunnen we weer rustig door met de orde van de dag! Echter, voor niets gaat de zon op!

Solo so ta subi sin gasto!

Sat, 30 Sep 2023 21:47:13 GMT

Solo so ta subi sin gasto!

Awendia hopi hende ta inverti den solarpanel. Nan no ta bibando solamente consientisa pa cu e medio ambiente pero tambe escoje pa sostenibilidad. Sigur nan lo escoje pa e beneficionan financiero a largo plazo cu e inversion aki lo trece cune. Sigur awor cu e tempo ta cambiando y cu dia pa dia e temparatura ambiental na Aruba ta cambiando y ta birando dia pa dia mas calor. Energia Solar ta ofreciendo un solucion positive.

Ami tambe a laga instala solar panels riba mi dak, e compania B-Energie a hasi encargo di esaki. Ademas di duna un bon servicio y un gran atencion na cliente, tambe nan tin conocimiento di energia sostenibel, y nan por ofrece diferente opcionnan pa problemanan di energia aki riba e isla aki.

Di e dia cu nan a instala e solar panel cerca mi, mi consume di coriente a baha, pero desde algun luna pasa mi ta pagando doble pa coriente. Awor mi ta usando más o menos mescos cu ora mi no tawata tin solar panels. Cón asina? Mi no sa! Mi a compronde di otronan cu tambe a laga instala SP cu nan tambe ta enfrentando cu e mesun problema. Pa un razon desconoci, nan factura di coriente a subi drasticamente. Algun a tribe di manda un email na Elmar pa expresa nan descontento.

Cu segiridad mi por bisa cu nada no a cambia na mi cas tur cos a keda mescos ta mescos ta mi factura di Elamr so a subi, mi no a cumpra ningún equipo electronico den ultimo temponan aki, por ejempel mi no a cumpra un airco extra. Ta pasobra cu e clima extremadamente cayente? Esaki ta mustrami hopi improbal. Pakiko? Logicamente si ta asina calor y solo ta kima pisa e SP mester produci mas energia ainda!.

Mi tawata kier un contesta di Elmar. Den mi prome email mi a puntra nan dikon mi factura ta asina halto y esaki ta di juni 2023 padilanti? Lamentablemente mi no a recibi ningun contesta concreto riba mi pregunta. Nan prome reaccion tawatacu e “smart meter” ta funcionando perfecto. Tambe nan a mandami un lista cu e midi di e ultimo luna, pero esaki no a yudami cu nada, mi no a haya contesta riba mi pregunta. Den mi di dos email na Elmar nan a contestami un biaha mas cu e “smart meter” ta traha correcto, nan a dunami e conseho pa busca un electrician, quizas e por resolve mi problema. Elmar a mandami un lista cu electricienan cu ta reconoci pa DTI y a laba man.

Na Aruba, bo ta paga 0,3580 cent pa kWh pa e prome 500 kWh, entre 501 te na 1000 kWh e ta 0,3684 cent pa kWh, y pa mas cu 1000 kWh e ta 0,4847 cent pa kWh. Ariba e suma aki, cliente tin cu paga un suma di 12,50 florin pa gastonan di transport y mantencion pa e suministro di electricidad na cas.

Na Europa, Hulanda ta hibando e delantera den Solar panels, añ a pasa e instalacion a subi cu mas di 30%. Di December aña pasa mas cu dos millon cas tin SP. Pa coinsidencia, diamars dia 19 di September mi a wordo recomda pa wak e programa “ RADAR” na television Hulandes. Aki nan a trata e caso di SP unda cu e compania productor di energia ta desconecta e inverter sin duna aviso ora cu e red electrico ta sobrecarga. E invertersnan ta e aparato cu ta garantiza cu energia di solo ta wordo cambia den electricidad. Den e dia dianan di calor extremo, e consumo di energia por ta mas, Cu un voltage mas halto cu 253 Volt tur equipo electronico por daña. Si e coriente ta demasiado halto, esaki lo produsi un piek di carga den e inverter cu consequencia cu esaki lo paga. E resultado lo ta cu e energía cu e SP ta produciendo lo desaparere esaki ta e momento cu abo como consumidor tin cu cumpra coriente caro bek cerca Elmar pasobra e red electrico ta riba su capacidad maximo.

A medida cu mas hende ta laga instala SPs, lo bira algo comun cu e inverters nan lo trip y asina no hasi locual nan tin cu hasi esta cambia energia solar den electricidad. Nos ta papiamdo di un network cu ta hopi anticua, e no ta diseña pa manda electricidad extra di solo pa WEB of Elmar den volts nan halto. E gobierno awor ta opta pa mas awor pa no hasi mas coneccion riba e red electrico. Pakiko? Pasobra gobierno y e opartors nan di e red no a inverti sufficiente pa renoba e red aki, Nan tin falta di vision, conocimiento estrategico y negligensia di problema di banda di e operator di e red. Na Hulanda nan ta teme cu no invert den innovacionnan y tur cos lo keda mescos! Investigacion parlamentario lo bai tuma lugar sigur sigur.

Tambe a ser demostra cu e calidad di e smart meters ta deficiente, e meters nan aki ta mustra regularmente un consumo exesivo di corriente ora cu e consumo riba red ta halto. Tin biaha esakinan por tres biaha mas e cantidad di electricidad cu bo ta usa. Consequencia bo ta paga mas! Atrobe ken ta beneficia? Na Hulanda tur aña miles y miles di meters ta wordo afgekeurd. Ki ora e problemanan aki ta sosode? Den piek hours, esaki ta duna e operador de red un beneficio finaciero. Ken ta gana riba esaki? Bo por bisa cu seguridad cu ta e companianan di energia operando na Hulanda! Segun nan, esaki seguramente no a wordo haci cu mal intencion y nan kier busca un solucion. Nan ta inverti anualmente 2 miyon euro, cu por subi te na 8 miyon euro hasta. Nan a inverti esaki den 80,000 casita nan di transformator y nan ta instalando 140,000 kilometer di kabel nobo. Sinembargo, na Hulanda e problemanan aki ta keda actual pa e proximo diez aña.

Biniendo bek riba e situacion na Aruba, con esaki lo ta aki? Esaki ta susediendo na Aruba tambe? Con confiabel e smart meters nan ta na Aruba? Tambe aki na Aruba tin hopi hende cu ta scohe pa solar y ainda. E netwerk electrico na Aruba ta wordo sobrecarga cada biaha? Esaki lo ta e motibo pakico awor nos ta experencia mas blackouts di coriente? Pero Elmar, ta na haltura y tin bon conocimiento di e problema? Ta pa e motibo aki cu na Aruba consumidornan ta sintiendo esaki den nan cartera? E cuenta di coriente ta haltisimo? Cu of sin solar panels bo cuenta ta halto! Of esaki no ta un problema grandi na Aruba? Ta Elmar so lo sa!

Fuera di e factura halto di coriente, mi mester constata cu pa keur bo solar door di Elmar bo tin cu warda hopi largo prome cu esaki wordo gekeur. Na ken su beneficio? Mi por bisa cu siguridad cu esaki ta na beneficio di Elmar. Laga nos hasi un calculo cortico. Laga nos bisa cu bo a usa bo solar pa 11 luna depues cu e la wordo instala, pero ainda nan no a wordo gekeur. Bo a produci un total di mas of menos 15.000 kWh, di cual 798 kWh y promedio pa luna ta pa uso propio. E ta 798 kWh x 11 = 8778 kWh pa e 11 lunanan. Kiko ta pasa cu e resto? E 6222 kWh! Elmar, ta haye pornada pero ta bendele bek cu e consumidor, esei kiermeen cu ami ta produci y duna Elmar pornada durante e periodo ei y na manera di bisa e ta bendemi bek loque ami mes a produci.. Esey ta, 6222 kWh x 0,3580 cent pa kWh = 2227,48 AWG. Un ganashi enorme cu Elmar ta ricibi sin nan mester di haci nada. Esaki ta un ehemplo pa un cas. Cuanto lo ta e ganashi total di Elmar ora cu e tarda pa keur e sistema solar di nan cliente? E suma aki lo ta astronomico!

Elmar, calcula bo ganashi cu 5000 casnan cu solar unda promedio 600 kWh no ta wordo usa. 5000 x 600 = 3.000.000 x 0,43 cent ta AWG 1.290.000 pa luna. Ta haci un total di AWG 15.480.000 pa ana. Unda e ganashi aki ta bay? Na e debe di estado di Aruba? Of ta na e salario di Elmar y nan afiliado nan ta cu ta excesivamente halto? Kiko ta e beneficio real di tin solar panel awor pa e consumidor? NADA!

Elmar tin un vision pa largo plazo, of ta manera na Hulanda cu nan ta falta vision, estrategia y negligencia innovativo? Of nan prefera di cera wowo pa problema pasobra nan sa cu cliente ta sera boca y lo paga e gasto adicional! Tin un organisacion manera un ombudsman cu por yuda nos como consumidor? E ombudsman aki den situacion actual seguramente lo busca un solucion batiendo riba e portanan di e mandatarionan!

Y si esaki ta e problema na Aruba, con Elmar ta buscando un solucion? Cuanto placa Elmar of gobierno ta dispuesto pa inverti pa resolve e problema aki, sea long term of short term? Un parti di e inversion nos como consumidor ta pagandom caba, durante e periodo largo cu bo tin cu warda riba keur bo ta produciendo y mandando energia pa Elmar pornada y nan ta bende esaki cubo mes y ta hasiendo un ganashi astronomico cu esaki, envez di huinka den sako usa e placa aki pa inversion den ideanan inovativo! Of nan ta sigui sera horea pa critica edificante, pasobra nan sa cu gobierno, cu of sin un ombudsman, ta prefera di no cuminsa un investigacion parlamentario! Nos como Arubiano no ta costumbra di duna critica aki na Aruba, un bunita un qualidad, pero esaki ta habri caminda pa otro abusa! Si, nos ta solamente produciendo energia pa Elmar y WEB y tene nos boca cera, asina nan por sigui cu nan bida sin preocupacion! Pero nos sa, cu e solo ta unico fuente di energia cu ta gratis!

Het leven zal nooit meer hetzelfde zijn

Fri, 01 Sep 2023 23:38:45 GMT

Het leven zal nooit meer hetzelfde zijn

Het verlies van een dierbare is voor mij wel één van de meest hartverscheurende ervaringen die ik heb meegemaakt. Zeker als die zo dichtbij valt. Het gevoel van leegte en verdriet is overweldigend. Het leven zou nooit meer hetzelfde zijn. Het gevoel van leegte en verdriet is vergelijkbaar met een scheidingsperiode, waar ikzelf, onverwacht gedwongen werd om weer een nieuw leven op een andere manier op te bouwen. Zou ik ooit weer de oude kunnen worden? Zou ik ooit een gezonde relatie kunnen beginnen? Zou ik ooit kunnen wennen aan het verlies van mijn vader? Ook nu heerst er een gevoel van leegte en verdriet en word ik weer gedwongen verder te gaan. Op sommige momenten lijkt het onmogelijk. Je wordt gedwongen weer te leven in een nieuwe omgeving en aan een geheel nieuwe situatie.

Toch is het weer mogelijk om uiteindelijk een nieuw hoofdstuk in het leven te beginnen, maar dat kost tijd. Het laat je wel anders naar het leven kijken. Het wordt wel steeds duidelijker wat de waardevolle dingen in het leven zijn en hoe kwetsbaar en klein we eigenlijk zijn. Dat de conflicten die er vroeger waren, nu totaal van geen enkel betekenis of waarde hebben. En toch ziet niet iedereen het zo. Haat, leugens en ignoreren/wegcijferen zijn nog altijd de orde van de dag.

In de nasleep van het verlies van een dierbare is het belangrijk om jezelf de tijd te geven om te rouwen. Rouwen is een persoonlijk proces en iedereen doet het op zijn eigen manier en in zijn eigen tempo. Het is oké om je verdriet te uiten, om te huilen, om herinneringen op te halen en om de pijn toe te laten. Alle steun die ik heb mogen ontvangen en de hulp die ik mocht vragen was ontzettend fijn.

Na verloop van tijd, wanneer de scherpe randjes van het verdriet beginnen te vervagen, kan je weer beginnen te zoeken naar manieren om het leven weer op te pakken. Dit heeft echt veel tijd nodig. Het is geen kwestie van het vergeten van de persoon die je hebt verloren. Dat zou ook niet kunnen. Op het één of ander manier blijven ze voortleven in je hart, terwijl je ook ruimte probeert te maken voor nieuwe ervaringen.

Persoonlijk kan ik zeggen dat het erg nuttig is om een ondersteunend netwerk van vrienden en familie te hebben tijdens deze overgang. Het is fijn om met mensen te praten die je begrijpen wat je hebt doorgemaakt en die je steunen zonder oordeel. Therapie kan een waardevolle bron van hulp zijn, omdat het je kan helpen omgaan met je emoties en je kan begeleiden bij het vinden van manieren om verder te gaan. Ik ben wel van mening dat je therapie dan wel goed bij je moet passen en hier de juiste persoon je kunt helpen. Waar het geloof in God centraal staat. Maar is die nog wel te vinden?

Het kan helpen om nieuwe doelen te stellen en nieuwe interesses na te streven. Dit betekent niet dat je je dierbare vergeet, maar het opent de deur naar nieuwe ervaringen en groei. Het kan ook zinvol zijn om betekenis te vinden in het verlies, bijvoorbeeld door betrokken te raken bij activiteiten die verband houden met de persoon die je hebt verloren.

Kortom, uit ervaring mag ik wel zeggen dat er totaal geen vaste tijd staat voor rouwen en genezen. Soms heb je goede en slechte dagen. En dat is oké. Uiteindelijk zal de scherpe pijn plaatsmaken voor een zachter gevoel van gemis en liefdevolle herinneringen. Het leven is soms enorm grijs, maar hopelijk zal het leven uiteindelijk weer kleur krijgen en zal je ontdekken dat je in staat bent om met de tijd vreugde en vervulling te vinden, terwijl je de nagedachtenis van je geliefde voor altijd zal blijven koesteren.

Bida nunca lo ta mesun cos

Fri, 01 Sep 2023 23:38:38 GMT

Bida nunca lo ta mesun cos

E perdida di un ser querido ta un di e experencia mas desgarrante cu mi a pasa. Sigur ora e ta hopi serka. E sentimento di sinti bashi y tristeza ta abrumador. Bida nunca lo ta mesun cos. E sentimento di sinti bashi y tristeza ta parecido cu e periodo di separacion, unda mi mes, sin speransa, a wordo forsa inesperadamente pa construi un bida nobo di un manera diferente. Lo mi por bira e mesun hende atrobe? Lo mi por inisia un relacion saludabel atrobe? Lo mi por adapta mi mes na e perdida di mi tata? Na algun momento, ta parce cu ta imposibel pa sigui bo bida. Awor tambe mi tin sentimento di sinti bashi y tristeza y mi ta forsa pa sigui atrobe. Na algun momento ta parse cu ta imposibel pa sigui pa dilanti. Bo ta wordo forsa pa biba atrobe den un ambiente nobo y den un situacion completamente diferente.

Pero ainda asina ta posibel pa eventualmente cuminsa un capitulo nobo den bida, pero esaki ta tuma tempo. Esaki ta cambia e manera con bo ta mira bida. E ta bira mas cla kiko ta e cos balioso den bida y con nos mes ta realmente vulnerabel y chikito. Cu e conflicto nan cu tabata tin prome, awor no tin niun importancia ni balor. Y toch no tur hende ta mira esaki asina. Odio, mentira y ignorancia/separacion te ked ana ordo di dia ainda.

Despues di e perdida di un ser querido ta importante pa duna bo mes tempo pa luto. Luto ta un proceso personal y cada persona ta haci esaki na nan propio manera y na nan propio ritmo. Ta bon pa laga bo tristeza sali, pa yora, pa tuma recuerdo y pa laga e dolor drenta. Tur e sosten cu mi por a ricibi y e yudansa cu mi por a pidi tabata hopi agradabel.

Ta agradable cu otro a duna mi sosten y mi por pidi ayudo na otro ora mi tin mester.

Despues di un tempo, ora e tristeza ta bira menos, bo por cuminsa busca manera pa sigui bida. Esaki ta tuma basta tempo. No ta un cuestion di lubida e persona cu bo a perde. Esaki no por. Na un of otro manera nan ta sigi biba den bo curason, mientras bo tambe ta trata di duna espacio na experencia nobo.

Personalmente mi por bisa cu ta hopi util pa tin un recurso di amigonan y famia durante e transicion aki. Ta agradable pa papia cu hende cu ta compronde kiko bo a pasa y cu ta duna sosten sin husga. Terapia por ta un balioso fuente di ayudo, pasobra e por yuda bo trata cu bo emocion y guia bo den e proceso cu bo ta den. Mi ta kere cu e terapia mester ta bon adapt ana bo y cu aki mester tin e persona adecua pa ayudo. Unda fé den Dios ta hunga un rol importante. Pero ainda ta posibel pa haya esaki?

E por yuda pa pone metanan nobo y persigui interes nobo. Esaki no ta nifica cu bo ta lubida bo ser keri, pero e ta habri porta pa experencia nan nobo y crecemento. Tambe por tin sentido pa haya un sentido den e perdida, pa ehempel dor di participa den actividad cu ta conecta cu e persona cu bo a perde.

For di experencia mi por bisa cu no tin un tempo definitive pa luto y pa cura. Algun biaha bo tin dia nan bon y dia nan malo. Y esey ta bon. Finalmente, e dolor lo keda dilanti pa laga un sentimento mas suave di falta y recuerdo di amor. Bida por tin algun biaha un color shinishi, pero finalmente lo bolbe haya su color y lo bo descubri cu bo ta capas di haya alegria y satisfaccion den tempo, mientras bo semper ta conserva e memoria di bo ser keri.

De giraffe en de schildpad

Sun, 27 Aug 2023 03:19:54 GMT

De giraffe en de schildpad

Dit keer wil ik u meenemen in een sprookjesverhaal over een schildpad die graag een giraffe wilde zijn. Zo begint dit sprookjesverhaal in een dierenrijk met verschillende dieren waarbij elk soort probeert te overleven. Ook de schildpadden probeerden een plekje in dit dierenrijk te bemachtigen en leefden vredig samen. Ze waren trots op wie ze waren. Ze hielpen elkaar waar nodig en voelden zich echt verbonden met elkaar.

Om een vredig bestaan te leiden kwamen de oude schildpadden bij elkaar om een leider te kiezen.

Zo werd er gestemd en werd de keuze doorgeven aan de grote tovenaar. Ook deze tovenaar woonde in het dierenrijk en beschikte over wonderbaarlijke krachten. De schildpad, die door de oude schildpadden gekozen was om de leiding op zich te nemen, nam het woord. “Wat voel ik mij toch ontzettend vereerd dat ik door jullie gekozen ben.

De tovenaar gaf hem zijn zegen met positieve krachten, zodat hij zijn werk zo goed mogelijk kon uitvoeren. Nu mocht hij, met een klein groepje schildpadden de koers bepalen en had hij het privilege om af en toe met de tovenaar af te spreken om hem raad en advies te vragen. Voor een lange tijd gaat het allemaal goed. Er werden goede afspraken gemaakt en men was zeer tevreden over de leiding die deze schildpad op zich had genomen.

Maar na enige tijd voelde de schildpad zich niet meer verbonden met de rest en zag zichzelf meer als een giraffe. Elke keer sprak hij zijn bewondering uit tot de giraffe. “Wat een elegante verschijning met een buitengewoon lange nek en hun opvallende uiterlijk. Een giraffe is gemakkelijk herkenbaar en fascinerend om naar te kijken. Ondanks hun grote formaat bewegen ze op een gracieuze en bijna dansende manier. Wat had ik als schildpad toch graag een giraffe willen zijn!”

Op een willekeurige dag ging deze schildpad voor raad en advies terug naar de tovenaar en was hij vastbesloten de tovenaar te vragen hem om te toveren tot een giraffe. Giraffen zijn namelijk sociale dieren die in kuddes leven. Ze onderhouden sterke banden met elkaar en communiceren doormiddel van zachte geluiden en lichaamstaal. Door hun lange nek stelt hen in staat om voedsel te bereiken op hogere niveaus, waardoor ze concurrerende voordelen hebben in hun leefomgeving.

Eerst weigerde de tovenaar het verzoek van deze schildpad te accepteren, maar door het aandringen van deze schildpad toverde hij de schildpad in een giraffe. Met alle gevolgen van dien. Eindelijk voelde de schildpad zich als giraffe gerespecteerd. Eindelijk voelde hij zich verheven van de rest en kon hij met zijn lange nek de hele omgeving nog beter observeren. De rest van de schildpadden vonden het maar wat vreemd en raar. Enkele protesteerden en hadden kritiek dat hun leider, waarvoor ze gekozen hadden, nu opeens een giraffe moest zijn. Maar ze lieten het uiteindelijk toe, zo erg zou het wel niet zijn. Hopelijk zal deze giraffe nog altijd voor de belangen van de schildpad willen staan. De schildpad staat immers als symbool voor wijsheid en volharding en hebben een lange levensduur.

Het leven ging verder. De schildpadden straalden hun kalmte en rustige aanwezigheid uit. Ze hadden de mogelijkheid om te leren en te onthouden, ondanks hun trage gedrag. Dit stelt hun in staat om zich aan te passen aan de verschillende omgevingen. In verschillende culturen werden schildpadden immers beschouwd als een symbool van geluk, stabiliteit en verbinding met de natuur.

Een aantal weken gingen voorbij. Op een gegeven moment voelden de schildpadden aan de grond dat er een hevige regenbui aan zat te komen. Iedereen was in paniek. We moeten nu iets doen voordat het te laat is! De schildpadden waarschuwden de giraffe, maar de giraffe wilde hun kritiek niet horen. “Jullie kletsen maar wat. Ik zie door mijn lange nek dat de lucht helder is en ik ben ervan overtuigd dat er niets zal gebeuren. Wat weten jullie daar beneden nu wat er zal gebeuren? Ik zag, toen ik nog een schildpad was, niet alles helder. Maar nu ik een giraffe ben zie ik alles positief”, zei de giraffe. “We hoeven ons geen zorgen te maken, we redden ons wel”, zei de giraffe met volle overtuiging.

Toch zagen enkele schildpadden de bui al hangen en begonnen zich op verschillende manieren te beschermen tegen de hevige regenbui die eraan zat te komen. Ze geloofden hun leider niet meer. Het begon eerst heel rustig te regenen. Eerst met wat kleine druppels, maar later werd het steeds heftiger en heftiger. De regen zorgde zelf voor een enorme modderpoel. Vele schildpadden hadden een veilig heenkomen, maar de giraffe kon zich niet verschuilen. Het gleed uit en werd meegenomen door een rivier van regen en modder. Krokodillen begonnen met de giraffe te vechten. Ternauwernood kon de giraffe zich uit dit gevaar redden.

Toen iedereen van de schrik bekomen was, was een groot gedeelte van de schildpadden niet meer te spreken over de schildpad die moedwillig een giraffe moest zijn. Alle oude schildpadden kwamen weer bijeen en stemden anoniem dat hun leider weer omgetoverd moest worden tot schildpad en nooit meer de leiding over de schildpadden mocht nemen. De tovenaar werd hiervan op de hoogte gesteld en zo werd hun verzoek meteen gehonoreerd. De giraffe werd weer omgetoverd tot schildpad en verdween vol schaamte weer terug naar waar hij toe behoorde.

Een kort sprookjesverhaal die misschien wel een boodschap met zich meebrengt. Sommige mensen zien zich namelijk eerder als een giraffe, terwijl ze vroeger een schildpad waren. Beide, of het nu de giraffe of de schildpad is, hebben hun sterke eigenschappen en tekortkomingen. Ondanks hun grootte en kracht zijn giraffen kwetsbaar voor roofdieren zoals leeuwen en hyena’s. In sommige gebieden kunnen giraffen het risico lopen om in contact te komen met elektrische palen en draden, wat kan leiden tot letsel of zelfs de dood. En wanneer giraffen gevangen worden genomen kunnen ze stress ervaren door hun beperkte bewegingsvrijheid. Ook een schildpad heeft zijn tekortkomingen. Het trage tempo kan een nadeel zijn in situaties waar snelheid essentieel is, zoals het ontvluchten van roofdieren. Zeeschildpadden kunnen per ongeluk terechtkomen in visnetten en verstrikt raken, wat leidt tot verwondingen of sterfte.

Kortom, niemand is perfect. Het zijn ook dieren die ontzettend verschillend van elkaar zijn. Maar ondanks hun tekortkomingen kunnen ze er wel beide voor zorgen om samen te werken en om ervoor te zorgen dat ze beide het beste uit zichzelf kunnen en mogen halen. Helaas denkt hier niet iedereen hetzelfde over. Neem bijvoorbeeld de giraffe. Sommige mensen, die zich graag identificeren met een giraffe, willen liever geen kritiek aannemen van schildpadden. Ze zijn ervan overtuigd dat schildpadden zich op een laag niveau in het leven bevinden en hierdoor geen deel uit mogen maken van de samenleving. En dat schildpadden geen kritiek mogen uiten.

Kan de giraffe mij vertellen wat er eigenlijk mis is met een schildpad? Misschien had een schildpad best een giraffe willen zijn, maar hij is nu eenmaal zo geboren. Alsof alles op de wereld rond de giraffe moet afspelen en deze geen rekening moet houden met anderen. Blijkbaar alleen met zijn eigen soort. Hoogmoed komt hier blijkbaar eerder dan de val.

De mensenwereld die we hedendaags kennen maakt in dit geval geen verschil met die van de dierenwereld. We leven met ons eigen soort en zien de ander, die anders is, liever niet staan. En kritiek willen we liever niet horen, omdat de ander het vast en zeker niet juist heeft. Maar dat is niet altijd het geval. In de belevingswereld van de één is hun kritiek een spreekwoordelijke cijfer zes. Terwijl voor de ander, die recht tegenover de ander staat, de spreekwoordelijke cijfer negen ziet. Alle twee hebben in hun eigen belevingswereld de waarheid in pacht, maar kijken er anders naar. Men ziet het leven gewoon anders, maar dat wil niet zeggen dat het een verkeerde manier van leven is.

Misschien moeten we meer naar elkaar omkijken en naar elkaar luisteren. Om samen, met de nodige kritiek, tot een oplossing te komen. Is niet altijd even makkelijk en ook ik heb er soms moeite mee. Maar ik ben hier zeker van mening dat als we de handen in één slaan. We meer begrip kunnen tonen voor de ander en hierdoor elkaar ook veel beter kunnen begrijpen.

E giraf y e turtuga

Sun, 27 Aug 2023 03:17:01 GMT

E giraf y e turtuga

E biaha aki mi kier hiba boso den un storia di fabula di un turtuga cu kier bira un giraf. Asina e storia ta cuminsa den un mundo di bestianan cu diferente sorto di bestia unda cada un tabata trata di sobrevivi. Tambe e turtuganan tabata trata di logra un lugar den e mundo aki y nan tabata biba hunto den pas. Nan tabata orguyoso di kiko nan tabata. Nan yuda otro unda mester y nan tabata sinti nan mes berdaderamente conecta cu otro.

Pa tin un bida trankil, e turtuganan bieuw a bin hunto pa eligi un lider. Asina nan a vota y nan eleccion a wordo manda pa un gran mago. Tambe e mago aki tabata biba den e mundo di bestia y el tabatin podernan grandi. E turtuga, kende a worde eligi dor di e turtuganan bieuw a tuma palabra. "Mi ta sinti mi orguyoso cu mi a worde eligi dor di boso.

E mago a duna su bendicion cu podernan positivo, pa e por ehecuta su trabou mes bon cu ta posibel. Awor e por a guia e rumbo hunto cu un grupo chikito di turtuga y e tabatin e privilegio pa ocasionalmente hasi un cita cu e mago pa pidi conseho y aviso. Pa hopi tempo tur cos a bai bon. Nan a hasi bon arreglonan y hende tabata hopi contento cu e liderazgo cu e turtuga a tuma riba su mes.

Pero despues di algun tempo e turtuga no tabata sinti su mes conecta mas cu e resto y el a mira su mes mas manera un giraf. Cada biaha e ta expresa su admiracion pa e giraf. "Con aparencia elegante cu un garganta sumamente largo y nan aparencia sobresaliente. Un giraf ta identificabel facilmente y ta fascinante pa mire. A pesar di nan tamaño grandi nan por move den un manera gracioso y casi manera nan ta baila. Mi kier bira un giraf!"

Riba un dia e turtuga a bai bek pa e mago pa pidi conseho y aviso, y e tabata determina pa pidi e mago pa cambia su mes den un giraf. Pues girafnan ta animalnan social cu ta biba den grupo. Nan tin laso fuerte entre nan mes y nan ta comunica pa medio di zonido nan trankil y lenguahe di curpa. Door di nan garganta largo nan por yega nan cuminda na nivelnan mas halto, cu ta duna nan bentaha concurencial den nan ambiente den biba.

E prome biaha e mago a rechasa e peticion di e turtuga aki, pero dor di e turtuga a insisti, e a cambia e turtuga den un giraf. Cu tur e consecuencia nan cu ta bini cu esaki. Finalmente e turtuga a sinti su mes respeta manera un giraf. Finalmente e a sinti su mes halto for di e resto y e por a observa henter e ambiente mas bon ainda cu su garganta largo. E resto di e turtuganan a mira esaki un poco straño y raro. Algun a protesta y nan tabatin critica cu nan lider, pa cual nan a vota, awor di ta un giraf. Pero nan a laga esaki pasa na final, no tabata asina teribel. Spera cu e giraf aki ainda lo ta dispuesto pa proteha e interes di e turtuganan. E turtuga ta simbolo di sabiduria y persistencia y nan tin un bida largo.

Bida a sigui. E turtuganan a presenta nan mes trankilo. Nan tabatin e posibilidad pa siña y retene, a pesar di nan comportamento lento. Esaki ta duna nan e capacidad pa adapta nan mes na diferente ambiente. Den diferente culturanan, turtuganan semper a keda mira como un simbolo di felicidad, estabilidad y conexion cu e naturalesa.

Un cantidad di siman a pasa. Na un momento, e turtuganan na tera a sinti cu tin un chens grandi di awasero cu ta bin. Tur hende tabata den panico. Nos mester hasi algo awor prome cu ta laat! E turtuganan a alarma e giraf, pero e giraf no kier a tende nan critica. "Boso ta papia cos nan loco. Mi ta mira dor cu mi tin un garganta largo cu e shelo ta cla y mi ta convenci cu lo no pasa nada. Kiko boso sa aya abou kiko lo pasa? Tempo cu mi tabata ainda un turtuga, mi no por a mira tur cos cla. Pero awor cu mi ta un giraf, mi ta mira tur cos positivo," e giraf a bisa. "Nos no mester preocupa nos mes, nos lo sali for di esaki," e giraf a bisa cu conviccion.

Sinembargo, algun turtuganan a mira e situacion scur y a cuminsa proteha nan mes di diferente manera contra e awasero fuerte cu ta bini. Nan no tabata kere nan lider mas. Prome a cuminsa cai awasero masha trankil. Prome e la yobe un tiki, pero despues e tabata bira mas y mas fuerte. E awasero mes a forma un poel di lodo enorme. Hopi turtuganan a haya un refugio seguro, pero e giraf no por a sconde. E a slip y a drenta den un wordo hinca den un rooi di awasero y lodo. Krokodilnan a cuminsa bringa cu e giraf. Un momento estrecha e giraf por a sali for di e peliger aki.

Ora tur hende no tin miedo mas, un parti grandi di e turtuganan no kier nada mas di sa di e turtuga cu a bira un giraf. Tur e turtuganan bieuw a bin hunto atrobe y nan a vota anonimo cu nan lider mester cambia den un turtuga bek y nunca mas por ta un lider. E mago a keda informa tocante esaki y asina nan peticion a keda responde inmediatamente. E giraf a cambia bek den un turtuga y cu berguensa e a bay bek na unda e ta pertenece.

Un storia di fabula cu por tin un mensahe. Algun hende ta mira nan mes mas manera un giraf, mientras nan tabata un turtuga prome. Ambos, sea cu ta un giraf of un turtuga, tin nan caracteristica fuerte y nan falta. Apesar di nan tamaño y forsa, girafnan ta vulnerabel pa bestianan depredador manera lew nan y hyena nan. Den algun lugarnan, girafnan por keda den contacto cu kabel electrico, loke por herida of causa morto. Y ora nan ta wordo sera, nan por experencia stress dor di nan limitacion den libertat di move. Tambe un turtuga tin nan falta. E trankilidad por ta un desventaha, manera momento di scapa for di bestianan depredador. Turtuganan di laman por cay den net y por herida of causa morto.

Niun hende ta perfecto. Tur e bestianan ta diferente. Pero cu nan falta nan, nan ainda por traha hunto y sigur cu nan tur por trese lo mehor di nan mes. Desafortunadamente, no tur hende ta pensa mes un cos den esaki. Tuma como ehempel e giraf. Algun hende, cu ta identifica nan mes cu un giraf, no por acepta critica di turtuganan. Nan ta convenci cu turtuganan ta den un nivel abou den bida y pasobra di esey nan no ta merece ta tuma parti di e comunidad. Y nan ta kere cu turtuganan no mag di expresa critica.

E giraf por bisa mi kiko ta malo di un turtuga? Ta posibel cu un turtuga tabata preferi ta un giraf, pero el a nace asina. Parece manera tur cos riba mundo mester enfoca riba e giraf y e no mester tene cuenta cu otro. Aparentemente, solamente cu su mes un sorto. Orguyo ta bin prome, evidentemente prome cu e lo cay.

E mundo humano di awe no ta hasi hopi diferencia cu e mundo di e bestianan. Nos ta biba cu nos mes un sorto y nos preferi no ta mira otro cu ta diferente. Y nos ta preferi pa no ta tende critica, pasobra e otro sigur cu no tin e drechi. Pero esaki no semper ta e caso. Den e mundo di bida di un persona, nan critica por ta manera un spreekwoordelijke seis. Mientras pa e otro persona, cu ta para contra nan, ta un spreekwoordelijke nuebe. Ambos nan tin e berdad den nan propio manera di mira, pero diferente. Hende ta mira bida manera nan ta, pero esaki no kiermen cu ta un manera falso den bida.

Kizas nos mester ta cu otro y tende otro. Pa traha hunto, cu e critica necesario, pa yega na un solucion. E no ta facil y tin biaha mi tambe tin dificultad cu esaki. Pero mi ta sigur cu si nos pone nos man den un, nos por mustra mas comprension pa otro y pa esaki nos por compronde otro miho.

Een bijzondere band tussen kleinkind en opa

Wed, 16 Aug 2023 13:30:49 GMT

Een bijzondere band tussen kleinkind en opa

Het is alweer een maand geleden dat ik mijn geliefde vader moet missen. Het leven gaat verder, maar de stille en zware momenten zullen er altijd zijn. In deze afgelopen weken hebben we ontzettend veel steun mogen ervaren van veel familieleden, vrienden en kennissen. Daar ben ik ze enorm dankbaar voor. Het gaf ons veel kracht en steun bij dit onverwacht verdrietig moment.

Mijn vader was zeker een bijzonder persoon. Hij was een ongelofelijke goede, lieve man en vader voor ons geweest. Voor velen erg behulpzaam en rechtvaardig. Mijn vader had een sterk karakter, met zijn normen en waarden op de juiste plaats. Die hij van zijn ouders had meegekregen en die hij graag aan ons heeft meegegeven. Ik voel mij daarom ook ontzettend gezegend dat hij mijn vader had mogen zijn.

Ook voor zijn kleinzoon zal het nu anders zijn. Zijn speelmaatje, wat opa voor hem was, is er niet meer. Wat was hij ontzettend trots op zijn kleinzoon. In een rijk netwerk van familierelaties speelt de band tussen een kleinkind en zijn opa een buitengewoon belangrijke rol. Deze relatie gaat verder dan alleen biologische verwantschap; het is een brug tussen generaties. Het is een bron van wijsheid, liefde en unieke ervaringen die hier ontstaan.

De relatie tussen opa en kleinkind is als een kostbare schat die bewaard en gekoesterd wordt. Opa fungeert als een levend geschiedenisboek, een wandelende encyclopedie van verhalen, tradities en lessen die zijn overgedragen door de jaren heen. Hij brengt herinneringen tot leven die anders in de tijd verloren zouden gaan. De band tussen een kleinkind en opa is een tweerichtingsweg van leren en delen. Terwijl opa zijn kleinkind onderdompelt in de cultuur en waarden van vroeger, brengt het kleinkind een frisse en vernieuwende blik op de wereld, waardoor opa kan blijven evolueren en aanpassen. Het is een relatie die beide partijen verrijkt.

Het belang van de relatie tussen een kleinkind en opa is niet te onderschatten. Het vormt de basis voor een sterkere familieband en een dieper begrip van waar we vandaan komen. Het leert ons respect voor tradities, het koesteren van verhalen en het begrijpen van de waarde van ons afkomst.

Het is jammer dat zijn kleinzoon maar in een korte tijd van zijn opa heeft kunnen genieten. Maar ik weet zeker dat de momenten die hij met hem had, hem zullen bij blijven en hij later zal koesteren. Hij kan nog niet lezen, maar mocht hij dit artikel een keer lezen, dan weet hij hoe bijzonder zijn opa wel niet was. Ik zie het dan ook als mijn taak om de verhalen van mijn vader, zijn normen en waarden, foto’s en de fijne en grappige momenten door te geven aan zijn kleinzoon. Zodat zijn mooie herinneringen en verhalen in leven blijven en we altijd met een fijne lach hieraan kunnen terugdenken.

De kostbare erfenis tussen een kleinkind en zijn grootouders moet men blijven koesteren en vieren. Want in deze relatie wordt niet alleen een connectie tussen individuen gecreëerd, maar ook een draad die de generaties verbindt en een rijke geschiedenis doorgeeft aan de toekomst. En mocht de relatie helaas verbroken zijn, dan zorgen de verhalen, brieven en foto’s ervoor om de connectie levend te houden en zorgen ervoor dat de erfenis aan de volgende generatie doorgegeven kan worden.

E relacion special entre un nieto y welo

Wed, 16 Aug 2023 13:30:47 GMT

E relacion special entre un nieto y welo

Un luna a pasa atrobe cu mi tata kerido a kita for di nos. Bida ta sigui, pero e momento nan keto y duru lo keda semper presente. Den e siman cu a pasa, nos a experencia hopi sosten grandi for di famia, amigo nan y conosi. Mi ta sumamente agradecido pa nan. Esaki a duna nos hopi forsa y sosten durante e momento di tristesa inespera.

Mi tata tabata definitivamente un persona special. E tabata un homber bon, cariñoso y tata sobresaliente pa nos. Pa hopi hende e tabata conoci cu e ta yuda otro y husto. Mi tata tabatin un karakter fuerte, cu su norma nan y balor nan na e luga adecua. Esaki el a hanja for di su mayornan y esaki e a hanja importante pa pasa pa nos. Mi ta sinti mi mes masha bendiciona pa e hecho cu e tabata mi tata.

Pa su nieto tambe lo ta diferente awo. Su compañero di hungamento, cu su welo tabata, no ta presente mas. Hopi orguyoso tabata su welo cu ne. Den un relacion rico di famia, e relacion entre un nieto y su welo tin un rol sumamente importante. E relacion aki ta bay mas leu cu solamente parentela biologico; ta un puenti entre generacion nan. Ta un fuente di sabiduria, amor y experencia nan unico cu ta surgi aki.

E relacion entre welo y nieto ta manera un tesoro costoso cu ta ser warda y cuida. Welo ta funciona manera un buki di historia bibo, un encyclopedia cu ta e camina di storia, tradicion y lesnan cu a ser transmiti pa aña nan. E ta duna bida na recuerdo nan cu si no, lo a bai perde den tempo. E relacion entre un nieto y welo ta un caminda di dos direccion pa siña y parti. Mientras e welo ta duna su nieto e cultura y balor nan di antes, e nieto ta trese un vision fresco y renobador riba e mundo, cu ta pone e welo pa keda evoluciona y adapta. Ta un relacion cu ta enrikece ambos parti.

E importancia di e relacion entre un nieto y welo no por ser subestima. Esaki ta forma e base pa un relacion famia mas fuerte y un comprendemento mas profundo di unda nos ta bini. Esaki ta siña e respet pa tradicion, cuida di storia y comprende e balor di nos origen.

Ta tristo cu su nieto solamente por a disfruta di su welo pa un tempo cortico. Pero mi ta sigur cu e momentonan cu nan tabatin, lo keda cu dje y e lo cuida nan den futuro. Ainda e no por lesa, pero si algun dia e por lesa e articulo aki, lo e sa con special su welo tabata. Mi ta considera como mi tarea pa transmiti e storia di mi tata, su balor nan y norma nan, portret nan y e momentonan agradabel y gracioso na su nieto. Pa asina e bunita recuerdo nan y storia keda na bida y nos por semper pensa bek riba nan cu un sonrisa agradabel.

E herencia costoso entre un nieto y su welo mester wordo cuida y celebra. Pasobra den e relacion aki no ta crea solamente un conexion entre individuo nan, pero tambe un hilo cu ta conecta e generacion nan y ta pasa un historia rico pa futuro. Y ainda si e relacion por a wordo corta, e storia nan, carta nan y portret nan sigur ta keda bibo den e conexion y ta sigura cu e herencia por wordo pasa na e siguiente generacion.

Een kompas voor het leven

Mon, 14 Aug 2023 02:15:14 GMT

Een kompas voor het leven

Geschiedenis is net als een tijdloze leraar die ons niet alleen de gebeurtenissen uit het verleden laat zien, maar ons ook waardevolle lessen biedt voor het heden en de toekomst. Een tijdloze leraar zoals te vergelijken bij Indiana Jones, die in de laatste film als archeologische professor met pensioen gaat. Waar zijn leerlingen in “Raiders of the lost ark” uit 1981 en “The last crusade” uit 1989, in het klaslokaal vol enthousiasme, interesse en bij de dames vol verliefdheid naar hem luisterden.

Geschiedenis fungeert als een gids, een kompas dat ons helpt navigeren door de uitdagingen en mogelijkheden die voor ons liggen. In de wereldgeschiedenis zien we de opeenvolging van gebeurtenissen, beslissingen en veranderingen die de loop van naties en culturen hebben bepaald. Wat voor sommige naties en culturen zeker niet goed heeft uitgepakt, want geschiedenis wordt immers vaak door overwinnaars geschreven.

Het bestuderen van de geschiedenis geeft ons inzicht in de oorzaken en gevolgen van menselijk gedrag, en herinnert ons eraan dat onze keuzes vandaag de wereld van morgen vormgeven. Iedere keuze veranderd de loop van de geschiedenis. Of je nu een grote of kleine keuze in je persoonlijke leven maakt. Alles heeft een gevolg. De triomfen van het verleden inspireren ons, terwijl de fouten en tragedies ons waarschuwen voor de valkuilen die we moeten vermijden. Helaas luisteren we hier niet altijd naar en vallen we elke keer weer in een valkuil. Door juist te begrijpen waar we vandaan komen, kunnen we beter bepalen waar we naartoe willen.

Of het bewust of onbewust door de makers is weergegeven, is de desinteresse te merken bij de leerlingen in de laatste Indiana Jones film, “Dial of Destiny”. Blijkbaar speelt ook binnen de filmwereld het idee dat tegenwoordig de jongeren geen interesse meer hebben in de lessen op school en zeker niet meer voor geschiedenis. Toch probeert men in het echte leven, die ene leerling te bereiken die er later misschien wel iets mee zou willen doen.

In mijn persoonlijke leven heeft geschiedenis zich ontpopt als een bron van inzicht en een bron van inspiratie. Die ik graag door wil geven aan de volgende generatie, doormiddel van mijn website, publicaties en/of binnen het onderwijs. Op persoonlijk niveau heeft geschiedenis voor mij de betekenis van zelfontdekking en identiteitsvorming. Het onderzoeken van mijn familieachtergrond en voorouders heeft mij geholpen mijn wortels te begrijpen en de context te waarderen waarin ik ben opgegroeid. Zo ben ik geboren in Nederland, waar ik voor een groot gedeelte van mijn leven met mijn Arubaanse ouders in een dorpje vlakbij Utrecht heb gewoond. Een klein dorpje waar iedereen elkaar wel kent en iedereen vrijwel vaak gemoedelijk met elkaar omgaat. Op sommige momenten kreeg ik wel de indruk dat er onderscheid gemaakt werd van je afkomst en werd je gezien als de buitenlander. Misschien zorgde dit voor een sterke persoonlijke overtuiging en met een zekere Arubaanse trots, om tijdens spreekbeurten op school, het over Aruba te moeten vertellen. Waar naast mijn klasgenoten, zeker ook de leraren iets van konden leren. Want echt veel wist men vroeger niet over het eiland Aruba of over de Nederlandse Antillen.

Op Aruba is dit weer heel anders. Een echte Arubaan zou ik hier door velen niet gezien worden. Hoe goed ik ook Papiamento probeer te praten, je blijft in de ogen van enkele Arubanen een Nederlander. Daar is misschien tien jaar nog veel te kort voor om echt te weten hoe men hier leeft. Je zou nu kunnen zeggen dat ik hierdoor mij nergens thuis zou kunnen voelen. Dat is zeker in de meeste momenten niet het geval en zie ik het juist als een verrijking die mij heeft gevormd tot wie ik nu ben. Ik realiseer me dat mijn eigen verhaal is verweven met grotere historische gebeurtenissen, maar vooral met mijn persoonlijke en sociale ontwikkelingen. Dit besef heeft me aangemoedigd om bewustere keuzes te maken en mijn eigen pad te volgen, rekening houdend met de lessen die uit het verleden zijn geleerd.

Geschiedenis fungeert daarnaast als een spiegel, waarin we onze menselijke aard en de voortdurende zoektocht naar vooruitgang willen zien. Patronen herhalen zich in de geschiedenis, zowel op wereldniveau als in ons persoonlijke leven. Het begrijpen van deze cyclus kan ons helpen vernietigde paden te vermijden en te streven naar een betere toekomst.

Als we echter praten over de betekenis van geschiedenis, moeten we ook erkennen dat het soms een bron van conflict en verdeeldheid kan zijn. Verschillende standpunten op dezelfde gebeurtenissen kunnen leiden tot onenigheid en onbegrip. Ik ben hier steeds meer bewust van het feit dat de belevingswereld van eenieder toch anders is en men het leven op zijn of haar eigen manier wil beleven. De opvoeding en eigen ervaringen spelen hier een grote rol in. Wat niet altijd op de juiste manier wordt aangeboden. Maar ja, wat is hier de juiste manier? Anderen zie de wereld heel anders en gedragen zich anders die anderen niet kunnen of willen begrijpen. Het is daarom van vitaal belang dat we een benadering van geschiedenis omarmen, waarin we luisteren naar diverse stemmen en streven naar een veelomvattend begrip van het verleden. Geschiedenis gaat niet alleen over het onthouden van feiten en data, maar ook over het in stand houden van medeleven en een dieper begrip van de menselijke ervaring. Door te leren over de uitdagingen en triomfen van mensen uit verschillende tijden en culturen, zijn we beter in staat om in te leven in de emoties en motivaties die hen hebben gedreven. Deze medeleven overstijgt tijd en ruimte en verrijkt de persoonlijke verbinding met de menselijke gemeenschap.

Je kunt wel stellen dat geschiedenis zowel een leidraad is voor de wereld als een kompas voor je eigen leven. Het herinnert ons eraan dat we de bewakers zijn van een voortdurende reis, een reis die is gevormd door degenen die ons zijn voorgegaan. Het is onze taak om de verhalen feitelijk vast te leggen en de verhalen door te vertellen aan volgende generaties over mensen die dit helaas niet meer kunnen. Zo blijven de mooie herinneringen in leven en we hier altijd vol trots en met een fijne lach aan terug kunnen denken. Door de betekenis van geschiedenis te omarmen, kunnen we onze toekomst met wijsheid en veerkracht tegemoet treden. Maar wacht niet te lang, het zou zo over kunnen zijn en blijf je met niets achter en gaat het verleden verloren.

Un kompas den bida

Mon, 14 Aug 2023 02:15:11 GMT

Un kompas den bida

Historia ta manera un maestro sin tempo cu no solamente ta mustra nos e suceso nan di pasado, pero tambe ta duna nos lesnan valioso pa e presente y futuro. Un maestro sin tempo manera por compara cu Indiana Jones, kende den e ultimo pelicula ta retira como un profesor di arkeologia. Unda su studiantenan den "Raiders of the lost ark" di 1981 y "The last crusade" di 1989, den e klas tin entusiasmo, interes y cu e damas nan ta scucha cu admiracion.

Historia ta funciona manera un guia, un kompas cu ta yuda nos nabega den e retonan y posibilidad cu ta dilanti di nos. Den e historia mundial nos ta mira e suceso nan, decision nan y cambio nan cu a forma e rumbo di nacionnan y cultura nan. Loke pa algun nacionnan y cultura nan seguramente no a resulta bon, pasobra storia ta skirbi generalmente dor di e ganador.

Studia historia ta duna nos perspectiva riba e causa nan y consecuencia nan di comportacion humano, y ta recorda nos cu nos decision nan awe ta forma e mundo di mainta. Cada decision ta cambia e rumbo di historia. Si bo ta tuma un decision grandi of chikito den bo bida personal, tur cos tin su consecuensia nan. E triunfo nan di pasado ta inspira nos, mientras cu e fayo y tragedia ta avisa nos pa e trampa cu mester evita. Desafortunadamente, nos no semper scucha aki y cada biaha nos cay bek den un trampa. Dor di compronde for di unda nos ta bin, nos por determina nos caminda miho na unda nos kier bay.

Si e desinteres ta manifesta intenciona of sin intension pa partinan cu a traha e pelicula di Indiana Jones, ta posibel pa nota e falta di interes entre e studiantenan den e ultimo pelicula di Indiana Jones, "Dial of Destiny". Basta evidentemente ta hunga den mundo di pelicula tambe e idea cu hobennan di awe no tin mas interes den lesnan na scol y sigur no den historia. Sinembargo, ainda asina, nan ta trata di yega un di e studiante real cu posiblemente mas despues kier bay hasi algo cu ne.

Den mi bida personal, historia a transforma su mes den un fuente di comprendemento y inspiracion. Un fuente cu mi ta desea pasa aden na e siguiente generacion, sea dor di mi website, publicacion nan y/of den enseñansa. Na nivel personal, historia tin e significado di descubrimento di mi mes y formacion di identidad. E investigacion di mi transcendencia familiar y antepasadonan a yuda mi comprende mi raiz y aprecia e contexto den cual mi a crece.

Asina mi a nace na Hulanda, unda mi a biba cu mi mayornan Arubiano den un bario serca di Utrecht pa un parti grandi di mi bida. Un bario chikito unda tur hende sa ken ta ken y unda tur hende ta trankilamente cu otro. Na algun momento, mi por a haya e impresion cu nan ta hasi diferencia riba bo origen y nan ta mira bo como un hende for di afo. Ta posibel cu esaki a cousa un conviccion personal fuerte y cu un cierto orguyo Arubiano, pa durante presentacion nan na scol, mi mester di papia tocante di Aruba. Na unda mi compañeronan di klas, sigur tambe e maestronan por a siña algo. Pasobra berdaderamente, hopi cos nan no tabata sa tocante e isla di Aruba of e Antianan Hulandes.

Na Aruba, esaki ta cambia hopi. Hopi hende aki lo no mira mi como un Arubiano berdadero. Con bon mi ta purba papia Papiamento, den wowo di algun Arubiano, mi ta keda un Hulandes. Talbes dies aña ta hopi cortico ainda pa sa berdaderamente con bida ta aki. Awor bo por bisa cu dor di esaki, mi no por sinti mi na cas ni unda cu mi ta. Cu ta segur den e mayoria di momento nan no ta asina, y mas cu tur cos, mi mira esaki como un enrikesemento cu a forma mi te awe cu mi ta. Mi ta realisa cu mi storia tin contexto cu e suceso historico mas grandi, pero tambe cu mi desaroyonan personal y social. E realisacion aki a duna mi hasi decision nan mas consciente y sigui mi mes caminda, tene cuenta cu e lesnan cu a keda na pasado.

Geschiedenis ta fungi tambe como un spil, den cua nos kier mira nos naturalesa humano y busca e caminda pa progresa constante. Patronan ta repiti su mes den historia, tanto na nivel mundial como den nos bida personal. Comprension di e siglo aki por yuda nos evita caminda destrui y anhela pa un futuro mehor.

Sinembargo, ora nos ta papia tocante e significa di historia, nos mester tambe reconoce cu esaki por bira un fuente di conflict y division. Puntonan di diferente bista tocante di mesun suceso por causa desacuerdo y falta di comprension. Mi ta bira mas consciente cu tur hende ta biba na su propio manera. E manera cu nan a hanja dor di nan educacion y nan experencia nan personal ta hunga un rol hopi grandi. Cua no semper ta wordo presenta na e manera adecua. Pero, kiko ta e manera adecua cu ta bon? Otro ta mira e mundo hopi diferente y ta comporta nan mes di un manera cu otro no por of no kier compronde.

E ta di importancia vital cu nos adopta un enfoke di historia caminda nos ta scuchando varios stem pa un comprendemento amplio di pasado. Historia no ta solamente tocante di entretene factor y fecha, pero tambe tocante di mantene compasion y un comprendemento mas profundo di e experencia humano. Dor di siña tocante di e desafio y triunfa di hende for di diferente epoca y cultura, nos ta na mehor condicion pa komprende e emocion nan y motivacion nan cu a guia nan. E compasion aki ta traspasa tempo y espacio y ta enrikece e conexion personal cu e comunidad humano.

Bo por bisa cu historia ta tanto un guia pa mundo como un kompas pa bo mes un bida. E ta recorda nos cu nos ta e wardador nan di un biaha continua, un biaha cu a keda forma pa esnan cu a pasa prome cu nos. Ta nos deber pa registra e storia manera nan a sosode y pa continua conta e storia na e siguiente generacion tocante di hende cu tristemente no por a hasi esaki mas. Asina e bon recuerdo nan ta keda bibo y nos por pensa bek riba nan cu orguyo y cu un sonrisa na nos cara. Dor di abraso e significado di historia, nos por enfrenta nos futuro cu sabiduria y energia. Pero no warda mucho, tempo por pasa pronto y bo por keda cu nada y bo ta perde e pasado.

Witte vlinder

Fri, 28 Jul 2023 18:13:45 GMT

Witte vlinder

Een kleine witte vlinder fladdert onverwacht het huis binnen. Heel rustig rust deze op een fotolijst in de woonkamer. Met zijn vleugels gesloten op een fotolijst waar een mooi gedicht is geschreven over Linschoten door Annets Alfabet, die ik ooit heb laten maken. Ik pakte rustig de vleugels met mijn duim en wijsvinger vast en liet hem weer buiten los, waar deze vlinder weer in volledige vrijheid verder kon fladderen.

Het was een bijzonder moment, maar echt veel deed het mij toen nog niet. Totdat iemand toevallig een aantal dagen later mij de betekenis vertelde.

“Witte vlinder geeft de aanwezigheid aan van een dierbare die is overleden, die nu voor je zorgt, je beschermt of je op het juiste pad leidt!”

Ik ben niet bijgelovig, maar ik geloof wel zeker dat er meer is tussen hemel en aarde. Voor sommige is deze vakantie een vakantie zoals velen, maar voor mij stond de tijd even stil. Het is niet makkelijk. Zeker als je onverwacht een dierbare moet verliezen. Dat zal zeker nooit gaan wennen.

Daar stond ik dan. Op sommige momenten bekruipt mij het gevoel van eenzaamheid, spijt, het verdriet en het gemis. Maar nu, na een aantal dagen, heerst er een bepaalde rust. Maar ook het gevoel van trots. Trots dat ik zijn zoon had mogen zijn. Dat hij mij de juiste normen en waarden heeft gegeven en ik deze nog altijd vol overgaven zal toepassen, verdedigen en door zal geven. Je hebt hier niet veel nodig. Het contact, de fijne gebeurtenissen samen en herinneringen zijn vele malen sterker dan status, hebzucht, geld en macht. Geld maakt het leven makkelijk, maar zeker niet gelukkig.

Nu zie ik het allemaal veel helder. Na ontzettend veel steun ontvangen te hebben van familie, vrienden en kennissen heb ik gezien dat de dood ook het contact weer terugbrengt tussen mensen, wat ik eerst nooit voor mogelijk achtte. Het maakt het erg mooi dat hierdoor op sommige momenten de meningsverschillen en/of confrontaties opeens wegvloeien en de plaats innemen om weer een begin te maken voor verzoening, begrip, acceptatie en respect. Met in de meeste gevallen een gezonde afstand.

Daarnaast zie ik mijn geschreven woord als een leermoment voor mezelf, maar ook voor anderen. Dat we er een les en kracht uit kunnen putten. Dat we onze fouten erkennen en ervan kunnen leren. Want wat nu extra duidelijk is geworden, is wel het feit dat het leven zo over kan zijn.

Door de pijn van het verleden is het voor mij soms moeilijk weer het vertrouwen terug te vinden en te proberen te genieten voor zover het kan. Waarom heerst er zoveel kwaad? Waarom is het voor sommige het hebben van status, geld, macht en eer zo belangrijk? Dat ze er alles voor over hebben om over andere heen te trappen. Wat mij in overtuiging nu veel sterker heeft gemaakt is wel het feit dat we voor ze moeten bidden, proberen te vergeven en ze zegeningen te geven. Hoe onbegrijpelijk deze actie voor sommige ook is. Het is ook niet makkelijk. Hopelijk komt men tot inkeer en zal het besef een keer komen dat je ook op een eerlijke manier je doelen kan bereiken. Je zult zien dat je dan veel meer rust zal ervaren en merken dat we allen op deze wereld toch nietig zijn.

Vol trots en rust bepalen we onze toekomst en proberen we te kijken naar het positieve in de wereld. Een wereld waar het helaas niet altijd van zelfsprekend is om eerlijk en oprecht te willen zijn. Maar hier moeten we tegen blijven verzetten door elke keer weer gehoor aan te geven en kritiek te uiten. Dat er hier op een verzoenende, begripvolle en positieve manier aan gewerkt mag worden. Om te hopen dat de wereld, ook al zijn het met kleine stapjes, toch een betere wereld voor eenieder van ons zal gaan worden. Door een witte vlinder voel ik de aanwezigheid, die voor mij zal zorgen, beschermen en mij op het juiste pad leidt.

Barbulet blanco

Fri, 28 Jul 2023 18:13:41 GMT

Barbulet blanco

Un barbulet blanco chikito a drenta inespera den cas. Masha calma e la sosega riba un portret den sala comedor. Cu su hala sera riba un portret caminda tin skirbi un poema bunita tocante Linschoten di Annets Alfabet, cual mi a laga traha un biaha. Cu trankilidad mi a tuma e hala nan cu mi duim y wijsvinger y laga e bay pafo atrobe, caminda e barbulet por sigui su caminda liber na su manera.

Tabata un momento particular, pero na e momento ey , e no tabata tanto significante pa mi. Te ora cu un hende, pa casualidad, algun dia despues a bisa mi e significado.

"Barbulet blanco ta nifica e presencia di un ser keri cu a fayece, cu awor ta cuida di bo, ta proteha bo of ta guia bo riba e caminda corecto!"

Mi no ta supersticioso, pero mi kere si cu segur tin mas entre cielo y tera. Pa algun hende, e vakantie aki ta un vakantie manera hopi otro, pero pa mi e momento tabata para. No ta facil. Especialmente ora bo mester perde un ser keri inespera. Esaki segur lo nunca por bira normal.

E ta unda mi tabata. Den algun momento, soledad, duele, tristesa y falta di su presencia. Pero awor, despues di algun dia, mi ta sinti un descanso. Pero tambe e sentimento di orguyo. Orguyo di por ta su yiu. Cu el a duna mi e norma nan y balor nan corecto y cu mi ainda lo aplica, defende y usa. Bo no tin masha hopi cos necesario pa hasi esey. E ontaktco, e bon momentonan cu nos a pasa hunto y e recuerdo nan ta hopi mas fuerte cu status, cudicioso, placa y poder. Placa ta hasi bida mas facil, pero sigur e no ta duna felicidad.

Awor mi ta mira tur cos hopi cla. Despues di hana hopi sosten di famia, amigonan y conocedo nan, mi a mira cu morto ta trese contacto atrobe entre hende, cual mi prome no tabata kere ta posibel. Esaki ta hasi esaki masha bunita, pasobra den algun momento e discusion nan y/of confrontacion nan ta desaparese y ta laga luga pa reconciliacion, comprension, aceptacion y respet. Cu den mayoria caso, un distancia saludabel.

Ademas mi ta mira cu tur mi palabra skirbi, ta manera un momento pa reflecta y siña pa mi mes, pero tambe pa otro hende. Pa nos por siña y hanja forsa di dje. Pa nos por acepta nos fayonan y por siña for di nan. Pasobra kiko awor ta keda masha claro ta e hecho cu bida por ta asina cortico.

Pa motibo di e dolor di pasado, ta bira dificil pa mi den algun momento pa recupera e confiansa atrobe y probecha e bida segun lo posibel. Pakiko tin asina hopi mal na mundo? Pakiko ta asina importante pa algun hende di tin status, placa, poder y prestigio, cu nan ta keda cla pa pasa riba otro. Loke ta hasi mi mas fuerte awor, pa mi conviccion, ta e hecho cu nos mester bay na oracion pa nan, trata di perdona nan y duna nan bendicion. Aunke pa algun hende e accion aki ta incomprendibel. Tambe esaki no ta facil. Spera cu nan ta bay cambia y ta realisa cu bo por logra meta nan tambe di un manera honesto. Lo bo mira cu bo lo experencia mas sosiego y lo bo nota cu nos tur na e mundo ta insignificante.

Cu orguyo y trankilidad, nos ta stipula nos futuro y ta trata di mira e cos positivo den mundo. Un mundo unda lamentablemente no semper ta evidente pa tur hende pa kier ta honesto y corecto. Nos mester sigui lanta contra esaki, pa cada biaha duna oido y expresa critica. Pa traha riba esaki di un manera consehabel, comprensivo y positivo. Pa spera cu mundo, aunke sea cu paso chikito, lo bira un mundo mehor pa cada un di nos. Dor di un barbulet blanco mi ta sinti e presencia, cual lo cuida mi, proteha mi y ta guia mi riba e caminda corecto.

Een goed glas rode wijn

Sun, 16 Jul 2023 18:35:43 GMT

Een goed glas rode wijn

We vergeten het zeer snel. Maar als er één ding is, wat we allemaal geleerd hebben in tijden van lockdowns en pandemieën, dan is het wel dat het belangrijk is om tijd door te brengen met de mensen die we liefhebben. En wat is een betere manier om dat te doen dan met een goed glas wijn? Voor mij is dat vast en zeker een goed glas rode wijn.

Rode wijn is niet alleen een heerlijke drank die ons laat ontspannen en genieten van het moment, maar het kan ook een geweldige manier zijn om een gesprek op gang te brengen. Door het delen van een goed fles rode wijn met vrienden of familieleden stelt ons in staat om onze gedachten en gevoelens op een dieper niveau te delen.

Misschien komt het door de ontspannende effecten van de wijn, of misschien is het gewoon omdat we ons comfortabeler voelen als we iets lekkers drinken. Maar wat de reden ook is, een goed glas rode wijn kan een gesprek naar nieuwe hoogten tillen.

Als we een gesprek voeren met rode wijn, lijkt het alsof alles net iets makkelijker gaat. We zijn meer ontspannen en openhartig, en we voelen ons vrijer om onze ware gevoelens te delen. Dit kan leiden tot diepgaande gesprekken over alles, van ons werk tot onze relaties en alles daartussenin.

Maar het gaat niet alleen om wat we zeggen. Het gaat ook om hoe we luisteren. Als we een gesprek voeren met rode wijn, zijn we vaak meer gefocust op wat de ander zegt. We nemen de tijd om echt te luisteren en te begrijpen wat ze bedoelen. Dit kan ons helpen om betere relaties op te bouwen en meer begrip te tonen voor de mensen om ons heen.

Natuurlijk is het belangrijk om verantwoord te drinken en nooit te veel te drinken. Hier gaat het juist niet alleen om het drinken. Hier gaat het juist om de gezelligheid, fijne gesprekken en echt tijd vrij te maken voor familie en vrienden.

Dus waarom niet vanavond een fles rode wijn openen en genieten van een goed gesprek? U zult versteld staan van hoeveel u kunt leren en hoeveel u kunt groeien als persoon als u de tijd neemt om te praten en te luisteren met de mensen die u lief heeft. Proost!

Un bon glas di biña cora

Sun, 16 Jul 2023 18:35:41 GMT

Un bon glas di biña cora

Nos ta laga esaki lubida hopi lihe. Pero si tin un cos cu nos tur a siña den temponan di lockdown y pandemia, e ta cu ta importante pa pasa tempo cu e hende cu nos ta stima. Y kiko ta un mehor manera pa hasi esaki cu un bon glas di biña? Pa mi, esey ta definitivamente un bon glas di biña cora.

Biña cora no ta solamente un bebida sabroso cu ta laga nos relaha y disfuta di e momento, pero por ta tambe un manera maraviyoso pa lanta un combersacion. Dor di comparti un bon boter di biña cora cu amigonan of famianan, nos tin e oportunidad pa comparti nos pensamento y sentimento na un nivel mas profundo.

E ta posibel cu esaki ta debi na e efecto relahante di e biña, of simplemente pasobra nos ta sinti nos mas comodo ora nos ta bebe algo sabroso. Pero cualkier sea e motibo, un bon glas di biña cora por hasi un combersacion yega na alturanan nobo.

Ora nos tin un combersacion cu biña cora, ta parce manera tur cos ta bai un tiki mas facil. Nos ta mas relaha y sincero, y nos ta sinti nos mas liber pa comparti nos sentimento berdadero. Esaki por trese conbersacion profundo tocante tur cos, for di nos trabou te nos relacion nan y tur cos cu ta den entre nan.

Pero no ta solamente riba loke nos ta papia. Tambe ta riba con nos ta skucha. Ora nos ta conversa cu un biña cura, nos ta hopi bes mas enfoca riba loke otro ta bisa. Nos ta tuma nos tempo pa skucha realmente y compronde kiko nan ta nifica. Esaki por yuda nos pa crea relacion nan miho y mustra mas comprension pa e hendenan cu ta den nos bida.

Sigur ta importante pa bebe responsabel y nunca bebe demasiado. Aki no ta trata solamente cu bo ta bebe. Aki ta trata tocante e ambiente agradable, combersacion agradable y realmente tuma tempo pa famia y amigonan.

Asina, pakiko no habri un boter di biña cora den anochi y disfuta di un bon combersacion? Lo bo keda sorprendi con hopi bo por siña y con hopi bo por crece como persona ora bo tuma tempo pa papia y skucha cu e hendenan cu bo ta stima. Salud!

Vakantie naar Aruba!

Mon, 10 Jul 2023 20:59:34 GMT

Vakantie naar Aruba!

Spula krijt 2023 is weer achter de rug. Een dag waar op Aruba blijkbaar geen gebrek aan docenten meer heeft. Een dag waar opeens iedereen docent wil zijn. Waar eenieder, op de laatste schooldag, de vakantie op een goede manier wil inluiden. Nooit zoveel nieuwe collega’s gezien! Dit is dan ook een periode waar docenten even heerlijk kunnen uitrusten van hun welverdiende vakantie en zich weer kunnen opladen en voorbereiden voor een nieuw schooljaar. Het is niet altijd even makkelijk om docent te zijn.

De vakantie biedt de gelegenheid om weer extra tijd door te brengen met familie en vrienden. Ik verheug me al op een aantal goede vrienden die een bezoek komen brengen aan mijn geliefd Aruba. Het is voor ons, die op Aruba wonen, altijd een extra taak om deze vrienden, als toeristen zo goed mogelijk tijdens hun vakantie te helpen.

Aruba, een prachtig eiland in het Caribisch gebied, trekt jaarlijks duizenden toeristen van over de hele wereld aan. Met zijn witte stranden, adembenemende landschappen en warme gastvrijheid, is het geen wonder dat Aruba een topbestemming is. Als u van plan bent om dit tropische paradijs te bezoeken, zijn er enkele belangrijke dingen die u moet weten om het meeste uit uw reis te halen en uw ervaring zo aangenaam mogelijk te maken.

Ten eerste is het belangrijk om te weten dat Aruba een veilige bestemming is voor toeristen. De lokale bevolking is vriendelijk en behulpzaam, en er zijn relatief weinig criminaliteitsproblemen. Zoals overal ter wereld moet u echter wel waakzaam blijven en voorzorgsmaatregelen nemen om te zorgen voor uw persoonlijke veiligheid en eigendommen.

Ten tweede kunt u als toerist gemakkelijk communiceren met de lokale bevolking, omdat de meeste mensen op het eiland meertalig zijn. Nederlands wordt gesproken, maar Engels en Papiamento zijn toch de talen die je vaak hoort. Waar u ook naar toe gaat, naar een restaurant, supermarkt, toeristisch attractie of elders, hier begroet iedereen elkaar. Ook al kent u de persoon misschien niet. Het is altijd wel erg attent als u ook zelf wat woordjes in het Papiamento kent en een vriendelijk indruk wilt maken om het gesprek te beginnen met “Bon dia” (goedemorgen), “bon tardi” (goedemiddag) of “bon nochi” (goedenavond). “Con ta bay?” (Hoe gaat het?), is dan soms wat er volgt.

Ten derde is het klimaat op Aruba tropisch en zonnig, met het hele jaar door aangename temperaturen. Het is belangrijk om uwzelf te beschermen tegen de zon door zonnebrandcrème te gebruiken, een hoed of pet te dragen en voldoende water te drinken om gehydrateerd te blijven. Probeer het water uit de kraan. Het water hier is van uitermate goede kwaliteit en men hoeft hier geen water te kopen. Daarnaast is een koud Arubaans biertje zeker niet weg te denken in dit warme klimaat. Vergeet ook niet om lichte, comfortabele kleding en schoenen mee te nemen, omdat u waarschijnlijk veel tijd buiten zult doorbrengen, genietend van de prachtige stranden en activiteiten die het eiland te bieden heeft.

Ten vierde biedt Aruba een scala aan activiteiten en attracties die u niet mag missen. Van het verkennen van het nationale park Arikok tot het duiken en snorkelen bij de kleurrijke koraalriffen, er is voor elk wat wils. Vergeet niet om de hoofdstad Oranjestad, maar zeker ook San Nicolaas te bezoeken, waar je de historische architectuur en muurschilderingen kunt bewonderen. Het is ook de moeite waard om tijd vrij te maken voor een bezoek aan de Hooiberg en de beroemde Natural Pool, een afgelegen lagune die een unieke zwemervaring biedt.

Mocht u enkele boodschappen moeten doen op Aruba. Naast de kassa staat er meestal een jonge kerel die u vaak keurig vraagt of hij u mag helpen bij het inpakken van uw boodschappen. Hier moet u wel zelf met een boodschappentas hebben of worden de boodschappen in een kartonnen doos gedaan. Ook hier wordt men steeds meer bewust van het milieu en heeft men sinds 1 juli 2020 plastic voor eenmalig gebruik verboden. Mocht u ervoor kiezen om geholpen te worden, kan er ook voor gekozen worden dat hij uw helpt uw spullen in de auto te zetten. Voor alle hulp verwacht hij natuurlijk een beloning. Het is een ongeschreven regel, maar vaak is het toch gebruikelijk om hem iets te geven. Al is het maar één florin. U bent natuurlijk altijd vrij in om hem wat meer te geven. Wat vooral de Amerikaanse toerist altijd wel doet.

Niet alleen staat Aruba bekend als “One Happy Island”. Het is ook het eiland met veel verkeersrotondes. De zogenoemde paperclip rotonde niet te vergeten. Pas wel op in het verkeer! Wat hier zeker niet de bedoeling is, maar wel gebeurd, is het rechts inhalen. Mag niet, maar toch wordt hier niet altijd naar geluisterd. Anticipeer wat de ander in het verkeer doet. Niet altijd is men hier gewend om zijn of haar knipperlichten te gebruiken.

Bij het oversteken van voetgangers is het een gewoonte om deze voetgangers te laten oversteken. Ook al bevinden deze voetgangers zich niet op een zebrapad. Ook hier staat vriendelijkheid en respect voor elkaar, en zeker voor de toerist centraal. Ook in het verkeer krijgen tourbussen en andere voertuigen met toeristen voorrang. Tijd is kostbaar en hier willen velen de toerist ook echt voor de honderd procent laten genieten van de rijkdom van zijn eiland.

Natuurlijk zijn er enorm veel andere praktische zaken waar u als toerist aan zou kunnen denken. Maar hier gaat het om zelf te ervaren. Sta open voor alles en geniet van alles wat Aruba te bieden heeft. Geniet van een welverdiende vakantie. Ik ben er zelf van overtuigd dat Aruba u niet zult teleurstellen en dat u snel weer terug wilt komen. Het prachtige eiland Aruba zal zeker een speciaal plek in uw hart krijgen. Alvast een fijne vakantie toegewenst!

Vakantie pa Aruba!

Mon, 10 Jul 2023 20:59:31 GMT

Vakantie pa Aruba!

Spula Krijt 2023 a pasa. Un dia unda na Aruba, aparentemente no tin falta di maestronan mas. Un dia unda tur hende kier bira maestro. Unda, na e ultimo dia di school, kier inicia e vakantie den un manera bon. Nunca mi a mira tanto colega nobo! Esaki ta e periodo unda maestronan por disfruta nan vakantie bon merece y por prepara nan mes pa un aña escolar nobo. No tur ora ta facil pa ta maestro.

E vakantie ta e oportunidad pa pasa mas tempo hunto cu famia y amigonan. Mi ta ansioso pa wak mi bon amigonan cu ta bishita mi Aruba stima. Semper ta un tarea pa nos cu ta biba na Aruba pa yuda e amigonan aki, manera turista, durante nan vakantie.

Aruba, un isla bonita den e region di Caribe, ta trese miles di turista di henter mundo cada aña. Cu su playanan blanco, impresionante flora y hospitalidad caluroso, no ta sorpresa cu Aruba ta un destino di top. Si bo tin plan pa bishita e paraiso tropical aki, tin algun cosnan importante cu bo mester sa pa hasi e maximo di bo biahe y pa haci bo experiencia lo mas agradabel posibel.

Prome cu tur cos, ta importante pa bo sa cu Aruba ta un destinacion sigur pa turista. E pueblo local ta amabel y tin relativamente poco problema di criminalidad. Manera na tur parti di mundo, ta importante pa bo keda alerta y tuma medida pa garantisa bo seguridad personal y propiedad.

Di dos, bo por comunica facilmente cu e pueblo local, pasobra mayoria di hende na e isla ta papia varios idioma. Hulandes ta wordo papia, pero Ingles y Papiamento ta e idiomanan cu bo ta scucha mas. Na unda bo bay, sea un restaurant, supermercado, atraccion turistico of otro luga, tur hende ta saluda otro. Tambe ora bo no conoce e persona. Semper ta un bon gusto pa bo tambe sa algun palabra den Papiamento y pa hasi un bon impresion pa cuminsa e combersacion cu "Bon dia", "bon tardi" of "bon nochi". "Con ta bay?”, ta sigui despues.

Di tres, e clima na Aruba ta tropical y tin hopi solo, cu temperatura agradabel durante henter aña. Ta importante pa bo proteha bo mes contra solo pa usa protector solar, pone un pechi na cabes y bebe sufisiente awa pa mantene bo hidratacion. Tuma awa for di cranchi tambe. E awa aki tin bon calidad y no tin mester pa cumpra awa aki. Ademas, un cerbes friu di Aruba sigur no por falta den e clima cayente aki. No lubida tambe pa trece sapato y pana agredabel, pasobra probablemente lo bo pasa hopi tempo afo, gosando di e bunita playanan y actividad nan cu e isla ta ofrece.

Di cuater, Aruba ta ofrece un variedad di actividad nan cu bo no mester perde. For di explora e parke national di Arikok te bishita e rif di e coral nan colorido y pa snorkel, tin pa tur gusto. No lubida pa bishita e capital Oranjestad, pero sigur tambe San Nicolaas, unda bo por admira e architectura historico y muraya di pintura. Ta vali la pena tambe pa tuma tempo pa bishita Hooiberg y e famoso Conchi, un Piscina Natural cu ta brinda un experencia unico.

Si bo mester hasi algun compras na Aruba. Generalmente tin un hoben amabel cu ta punta si e por yuda bo pa pak bo comestibel. Bo mes mester tin un tas di comestibel of nan lo pone e comestibel den un caha di carton. Tambe nan a bira mas conciente di medio ambiente y for di 1 di juli 2020 a prohibi plastic pa usa un biaha. Si bo scoge pa laga nan yuda bo, por scoge tambe pa nan yuda bo pone e comestible nan den auto. Pa tur ayudo, normalmente nan spera un gratificacion. Na ta un regla, pero specialmente ta keda normal pa duna algo. Un florin ta bon, pero bo ta liber pa duna nan un tiki mas. Esaki ta loke specialmente e turista Mericano ta hasi.

No solamente Aruba ta conoci como un "One happy island". Tambe e isla ta conoci di tin hopi rotonde. No lubida e rotonde di paperclip. Sinembargo, tene bon cuenta den trafico! Un cos cu no ta bon, pero cu ta sosode, ta pasa banda drechi. No por, pero aki no tur ora ta sigui e regla aki. Anticipa kiko otro hende lo hasi den trafico. E hende no ta custumbra pa pone nan signal.

Na ora e hende ta crusa den trafico, ta un custumber pa laga e hendenan crusa. Ainda cu e hendenan no ta na un zebrapad. Tambe aki, amabilidad y respet pa otro hende, y sigur pa e turista ta kenda centraal. Den trafico, busnan di tur y otro vehiculo cu turistanan tin preferencia. Tempo ta valioso y hopi hende na aki ta desea pa laga e turista disfruta di e rikesa di nan isla.

Sigur tin hopi otro asuntonan pratico caminda bo por pensa como turista. Pero aki ta trata di experencia pa nan mes. Tene bo mes habri pa tur cos y disfruta di tur loke Aruba tin pa ofrece. Disfruta di un vakantie bon merece. Mi mes ta conciente cu Aruba no lo laga bo den decepcion y cu bo lo kier bolbe hopi lihe back. E bonita isla di Aruba segur lo haaa un lugar special den bo curason. Pasa un bon vakantie!

“Tijden zijn veranderd!”

Sat, 01 Jul 2023 20:07:13 GMT

"Tijden zijn veranderd!"

“Vandaag sta ik hier voor u. Als uw Koning en als deel van de regering maak ik vandaag deze excuses zelf. Ze worden door mij met hart en ziel intens beleefd. Maar voor mij is er daarnaast nog een andere persoonlijke dimensie. Slavenhandel en slavernij worden erkend als een misdaad tegen de menselijkheid. De stadhouders en de koningen van het Huis van Oranje-Nassau hebben hier niets tegen ondernomen.” – Koning Willem-Alexander (Slavernijmonument – Amsterdam 1 juli 2023)

Vandaag, 1 juli 2023 op Keti Koti, werd het slavernijverleden herdacht bij het Slavenmonument in het Oosterpark te Amsterdam. Vlaggen van Suriname, Curaçao, St. Maarten, Bonaire, St. Eustatius, Saba, Aruba en Nederland stonden halfstok. Een historische dag waarbij Koning Willem-Alexander voor het eerst een toespraak zou houden. Waar iedereen vast en zeker op gehoopt had werd vandaag werkelijkheid. Koning Willem-Alexander maakte zijn excuses voor het Nederlandse slavernijverleden en vroeg om vergiffenis. Ook is vandaag het herdenkingsjaar begonnen, omdat 150 jaar geleden een einde is gekomen aan de slavernij in alle koloniën van Nederland.

150 jaar of 160 jaar geleden? Want het officiële datum was 1 juli 1863. Maar waarom dan toch 1 juli 1873, 150 jaar geleden? Dit kwam doordat de afschaffing in fases gebeurde. Men werd betaald maar moesten toch tot 1873 op de plantages blijven werken. De directeur van NiNsee (Nationaal Instituut Nederlands Slavernijverleden en Erfenis), Urwin Vyent reageerde hier prachtig op met de woorden: “Je kunt moeilijk tegen een kanarie zeggen: we zetten nu de kooi open, maar je mag er over tien jaar pas uit.”

Vandaag was het een speciale en bijzondere gebeurtenis en zelf het Keti Koti werd op het Museumplein gevierd. Samen kon men ook hier de toespraak van Koning Willem-Alexander volgen op een groot scherm en werd alles live uitgezonden. Elke keer weer, erg indrukwekkend, was wel het moment dat de taptoe werd bespeeld en de één minuut stilte in acht werd genomen. Met kippenvel en vol respect en bewondering bij dit gedeelte van de plechtigheid keek ik hiernaar. Ik moest toch ook even een klein momentje denken aan de ceremonie tijdens Dodenherdenking, waar op een mooie manier herdacht kon worden.

En dit met name om de erkenning te kunnen tonen aan verzetsstrijders als Joli-Coeur, Boni en Baron van Suriname, maar ook Tula uit Curaçao. Unieke personen die hun stem lieten horen tegen de gevestigde orde. Die geen meelopers waren en hun strijd voerden voor vrijheid, gelijkheid en rechtvaardigheid. Die in hun tijd niet serieus genomen werden en eerst met weinig alleen de strijd moesten voeren. Het zijn juist deze bijzondere personen die de geschiedenis zullen schrijven en uiteindelijk volledige erkenning ontvangen.

Elke keer weer waren zij het die een grote groep probeerden mee te krijgen. Om richting aan te geven om de juiste pad te bewandelen. Een pad van gelijkwaardigheid, erkenning en respect. Tegen de gevestigde orde, die niet altijd aan de juiste kant van de geschiedenis stond. Die door geschreven wetten niet altijd het juiste deed.

De toespraak van de koning en met name de woorden: “De tijden zijn veranderd”, is door vele met open armen ontvangen. Toch is er nog veel werk te doen. Volgens Caribisch Netwerk is het openlijk praten over slavernij op Aruba nog steeds een taboe. We moeten dit taboe proberen te doorbreken. Geschiedenis moet verteld worden, zodat mensen het heden kunnen snappen. Veel mensen begrijpen niet hoe Aruba is, zoals het eiland nu is. Kritiek geven wordt hier niet altijd gewaardeerd. Door kritisch te zijn word je hier vaak gezien als lastig en een teken dat je blijkbaar niet van het eiland houdt. Bij kritiek en verandering staat men hier vaak alleen. Men is liever niet kritisch en worden hierdoor gemakkelijk meelopers. Hoe minder je weet, hoe sneller andere mensen je dingen kunt wijsmaken en hierdoor hun macht kunnen behouden.

De mensen die wel de geschiedenis begrijpen, worden geen meelopers. Ze zullen blijven strijden voor het juiste, waar ze niet altijd de steun van de meerderheid krijgen. De koloniale geschiedenis wordt niet onderwezen hoe het moet. Er is geen schoolmethode die daar goed op aansluit en is vaak op een manier geschreven die vooral door de “overwinnaars van de geschiedenis” zijn geschreven. Hier moet nog hard aan gewerkt worden. We moeten onze eigen geschiedenis veel beter leren kennen en deze op de juiste manier beschrijven.

Het is aan ons om elke keer weer ons kritisch op te stellen tegenover de verschillende instanties en ons af te vragen of men wel goed bezig is. Of de geschiedenis, en voornamelijk de Arubaanse geschiedenis, op juistheid en in alle volledigheid aan de jeugd wordt doorgegeven. Dat men niet elke keer weer alleen maar één kant van de geschiedenis wil belichten. We moeten er juist voor zorgen dat eenieder die een groot historische betekenis voor Aruba heeft ontwikkeld, volledige erkenning te geven die ze zeker verdienen. Zodat eenieder van ons trots kan zijn op ons geschiedenis en we elkaar in volledige zin kunnen respecteren en waarderen.

"Temponan a cambia!"

Sat, 01 Jul 2023 20:07:05 GMT

"Temponan a cambia!"

"Awe mi ta para aki pa bo. Manera bo Rei y parti di gobierno, awe mi mes ta duna e disculpa nan aki. Nan ta intensamente sinti dor di mi curason y alma. Pero pa mi tin un otro dimension personal tambe. Trafico di esclavo y sclavitud ta wordo reconosi como un crimen contra humanidad. Stadhouders y Rei di cas Oranje-Nassau no a tuma ningun accion contra esaki." - Rei Willem-Alexander (Monumento di sclavitud - Amsterdam 1 juli 2023)

Awe, 1 juli 2023, na Keti Koti, a cuminsa tuma encargo di e historia di sclavitud na Monumento di Sclavitud den Oosterpark na Amsterdam. Bandera nan di Surinam, Corsou, St. Maarten, Boneiro, St. Eustatius, Saba, Aruba y Hulanda a wordo pone halfstok. Un dia historico caminda Rei Willem-Alexander lo duna cu disculpa pa prome biaha. Loke tur hende sigur tabata spera, esaki a bira realidad awe. Rei Willem-Alexander a duna su disculpa pa pasado di sclavitud Hulandes y a pidi pardon. Awe tambe a cuminsa aña di conmemoracion, pasobra 150 aña pasa un fin a pone na sclavitud den tur colonia di Hulanda.

150 aña of 160 aña pasa? Pasobra e fecha oficial tabata 1 juli 1863. Pero pakiko ainda e fecha di 1 juli 1873, 150 aña pasa? Esaki a sosode pasobra abolishmento a sosode den fasenan. Hende a risibi pago, pero ainda asina nan tabata tin cu keda traha riba plantacion nan te na 1873. E director di NiNsee (Instituto Nacional di Herencia y Historia di sclavitud Hulandes), Urwin Vyent a reacciona cu e palabra: "Bo por bisa un paharito: nos ta habri e cas aki awe, pero bo por sali despues di dies aña."

Awe tabata un evento special y remarcabel, y Keti Koti a wordo organisa na Museumplein. Hunto, por a sigui discurso di Rei Willem-Alexander riba un screen grandi y tur cos a wordo transmiti live. Cada biaha, masha impresionante, tabata e momento ora nan a toca e taptoe y nan a tuma un minuut di silencio. Cu friu riba mi curpa y cu hopi respet y admiracion, mi a mira esaki parti di solemnidad. Mi mester a pensa un momento cortico riba e ceremonia durante Dodenherdenking, caminda por a conmemora di un manera bunita.

Y esaki specialmente pa por mustra reconocemento na luchadonan di resistencia manera Joli-Coeur, Boni y Baron di Surinam, pero tambe Tula di Corsou. Personanan unico cu a lanta nan voz contra ordo establece. Nan no tabata hende cu sigui hunto cu e otro nan y nan a bringa pa libertad, igualdad y husticia. Den nan tempo, nan no a wordo tuma na serio y nan mester a lucha nan so. Ta e mesun personanan special aki cu lo skirbi historia y finalmente haña reconocemento completo.

Tur biaha nan tabata trata di wordo sigui dor di un gran grupo. Pa duna direccion pa e caminda corecto. Un caminda di igualdad, reconocemento y respet. Contra ordo establece, cu no tur ora tabata semper na e banda corecto di historia. Cu ley skirbi no semper tabata hasi e cosnan corecto.

Discurso di Rei y specialmente e palabra: "Temponan a cambia", a wordo risibi cu brasa habri pa hopi hende. Pero ainda tin hopi trabou cu mester wordo hasi. Segun Caribisch Netwerk, papia abiertamente tocante sclavitud na Aruba ainda ta un taboe. Nos mester trata di cambia esaki. Historia mester wordo conta, pa hende por compronde e presente. Hopi hende no ta compronde con Aruba ta manera e isla ta awendia. Duna critica no semper ta wordo aprecia aki. Dor di ta critico, hendenan ta mira bo specialmente como un persona molesto y un seña cu aparentemente bo no ta stima e isla. Na momento di critica y cambio, hende ta keda hopi biaha nan so. Hendenan ta prefera no ta critico y dor di esaki ta sigui otro hendenan sin sa kiko ta kiko. Con menos bo sa, mas lihe otro hende por engaña bo y asina por mantene nan poder.

E hendenan cu compronde historia, no ta sigui otro hendenan sin sa kiko ta kiko. Nan lo keda bataya pa e asunto corecto, ainda ora nan no semper ta ricibi e sosten di mayoria. Historia colonial no ta wordo siña corecto. No tin un metodo di scol cu ta bon y hopi biaha ta skirbi na un manera cu ta primordialmente skirbi pa e "ganado nan di historia". Ainda mester traha duro riba esaki. Nos mester conose nos mes un historia hopi miho y describi esaki na un manera corecto.

Ta na nos pa tur biaha pone nos critico contra diferente instancia nan y hasi nos mes e pregunta si nan ta traha bon. Si historia, specialmente historia di Aruba, ta wordo transmiti correcto. Cu no tur biaha nan kier scoge un bando di historia so pa ilumina. Nos mester garantisa cu tur persona cu tin un gran importancia historico pa Aruba ricibi reconocemento completo cu nan seguramente ta merece. Pa asina tur un di nos por ta orguyoso di nos historia y nos por respeta y aprecia otro den tur sentido.

De laatste loodjes!

Tue, 20 Jun 2023 14:40:31 GMT

De laatste loodjes!

Het is bijna zo ver! Nu de drukke periode van schoolexamens voor studenten en docenten bijna weer achter de rug zijn en we ons richting de afsluiting van dit schooljaar begeven, is de vakantie in zicht. Een welverdiende vakantie voor onze hardwerkende docenten. Na een jaar vol toewijding, inzet en het vormen van jonge geesten, verdienen onze docenten een rustperiode om te herstellen en op te laden voor het volgende schooljaar. Ik verheug mij er nu al op!

Het is geen geheim dat het docentschap een veeleisend beroep is. Van vroeg in de ochtend tot laat in de middag/avond werken docenten onvermoeibaar om de kinderen van Aruba te onderwijzen en hen de vaardigheden en kennis bij te brengen die ze nodig hebben om te slagen. Ze zijn toegewijd aan het creëren van een positieve leeromgeving, het begeleiden van studenten en het helpen van hen bij het ontdekken van hun volledige potentie. Zelfredzaamheid binnen studenten is hier zeker van belang. Gedurende het hele schooljaar staan docenten voor vele uitdagingen. Ze moeten lesplannen maken, educatieve materialen voorbereiden, opdrachten nakijken, oudergesprekken voeren en vaak nog veel meer. We werken niet alleen binnen de muren van het klaslokaal, maar ook daarbuiten om bij te blijven met onderwijsontwikkelingen en voortdurend hun vaardigheden en kennis te verbeteren. Dit is op sommige momenten aardig zwaar, doordat je er soms maar weinig voor terug krijgt.

Een vakantieperiode stelt docenten in staat om even afstand te nemen van de dagelijkse drukte en zich te focussen op hun eigen welzijn. Het is essentieel dat docenten de tijd krijgen om te ontspannen, op te laden en hun energie terug te winnen. Dit draagt bij aan hun persoonlijke en professionele groei, omdat ze nieuwe ideeën en methoden kunnen ontdekken die ze later kunnen toepassen in hun klaslokalen. Bovendien biedt een vakantie de gelegenheid voor docenten om tijd door te brengen met hun familie en dierbaren en aandacht te besteden aan andere leuke hobby’s naast het schoolwerk. Door een balans te vinden tussen werk en privéleven, kunnen docenten zichzelf vernieuwen en sterker terugkeren naar hun taken in de klas. Dit is zeker nodig in een periode van drukke, matige studie innovaties en vooruitgang. Een gezonde geest en een gelukkig hart dragen bij aan een positieve leerervaring voor zowel docenten als studenten.

Natuurlijk betekent een vakantieperiode niet dat docenten hun professionele verantwoordelijkheden volledig loslaten. Ze kunnen deze tijd echter gebruiken om te reflecteren op het afgelopen schooljaar, hun successen te vieren en hun doelen voor de toekomst te stellen. Vragen als: “Wat ging er goed, wat ging minder goed en wat moet men veranderen?” Docenten kunnen in deze periode professionele ontwikkelingsmogelijkheden verkennen, nieuwe lesmethoden onderzoeken en zich voorbereiden op het komende schooljaar.

Laten we niet vergeten dat docenten de bouwstenen van onze samenleving zijn. Ze investeren in de toekomst van uw kinderen en spelen een cruciale rol bij het vormgeven van de volgende generatie. Helaas wordt dit niet door iedereen zo gezien en ziet men een docent al heel snel als een babysitter, die even tijd vrijmaakt met jullie kinderen. Daarom verdienen deze docenten, meer dan ooit, een welverdiende pauze om te rusten, te herstellen en te genieten van hun persoonlijke leven.

Voor de docenten onder ons, het is bijna zover. De laatste loodjes,… nog heel even,… en dan,… heerlijk vakantie! Geniet!

Teacher mode off!

Tue, 20 Jun 2023 14:40:28 GMT

Teacher mode off!

E ta casi e ora! Awor cu e periodo ocupa di examenn di scol pa studiantenan y maestronan casi caba y nos ta moviendo riba e fin di e aña escolar, e vakantie ta den porta. Un vacacion bon merece pa nos maestronan trahado. Despues di un aña yen di dedicacion, esfuerso y formacion di mente hobennan, nos maestronan merece un periodo di descanse pa recupera y carga nan mes pa e siguiente aña di scol. Mi ta warda e momento aki cu entusiasmo!

No ta un secreto cu enseñansa ta un profesion exigido. For di mainta tempran te ora anochi, maestronan ta traha sin caba pa siña e muchanan di Aruba y duna nan e abilidadnan y conosemento nan cu nan mester pa bira exitoso. Nan ta dedica na crea un ambiente di aprecio positivo, guia studiantenan y yuda nan busca nan potencial completo den bida. Aki e independencia di studiantenan ta hopi importante. Durante henter e aña di scol, maestronan enfrenta hopi desafio. Nan mester traha plan di les, prepara materialnan educativo, kijk na, hasi combersacion cu mayornan y hopi otro cos mas. Nos no ta traha solamente den e cuater murayanan di e klas, pero pafo di klas tambe nos mester mantene nos mes na altura di e desaroyonan den enseñansa y continuamente mehora nos abilidad nan y conosemento. Esaki ta basta duro algun biaha, pasobra no tur or abo ta hanja bon apoyo y bo no ta haya algo back. No tin hopi cambio den esaki.

Un periodo di vacacion ta duna maestronan e oportunidad pa tuma distancia di e dianan pisa na scol y focus riba nan propio bienestar. Ta esencial pa maestronan haya tempo pa relaha, carga nan mes y recupera nan energia. Esaki ta contribui nan cresemento personal y profesional, pasobra nan por descubri ideanan nobo y metodo nan cu nan por aplica despues den nan klasnan. Ademas, un vacacion ta duna e oportunidad pa maestronan pasa tempo cu nan famia y ser keri y dedica atencion na otro pasatempo agradabel afo di trabou escolar. Pa haya un balansa entre trabou y bida priva, maestronan por renoba nan mes y bolbe mas fuerte pa nan tarea den klas. Esaki ta definitivamente necesario den un periodo di innovacion y progreso. Un mente saludabel y un curason felis ta contribui na un abilidad positivo tanto pa maestronan como pa studiantenan.

Naturalmente, un periodo di vacation no nifica cu maestronan laga nan responsabilidad nan profesional liber completemente. Sinembargo, nan por usa e tempo aki pa refleha riba e aña di scol anterior, fiesta nan exito y pone nan metanan pa futuro. Pregunta manera: "Kico a bay bon, kico a bay menos y kico mester cambia?" Maestronan por explora oportunidad nan pa desaroyo profesional durante e periodo aki, investiga metodo nan nobo di les y prepara nan mes pa e aña nobo di scol cu ta bin.

No lubida cu maestronan ta e piedranan fundamental di nos comunidad. Nan ta inverti den futuro di bo yuinan y hunga un rol crucial den forma e siguiente generacion. Lamentablemente, no tur hende ta mira esaki asina y ta mira un maestro como un babysit, cu ta tuma un rato pa cuida bo yuinan. Pesey, e maestronan aki ta merece, mas cu nunca, un descansa, recupera y por disfuta nan bida personal.

Pa nos maestronan, ta casi asina leu. E ultimo esfuerso,... un rato mas,... y despues,... un vacacion delisioso! Disfrut'é!

De rolverdeling tussen man en vrouw

Fri, 19 May 2023 05:12:30 GMT

De rolverdeling tussen man en vrouw

Dit onderwerp begon op het moment dat ik de eerste aflevering van 3 mei op de Nederlandse televisie van Nadia Moussaid zag. Zo spreekt Nadia dagelijks met gasten en het publiek over één onderwerp, die over onder andere maatschappelijke kwesties gaan met als doel meer begrip te krijgen voor verschillende standpunten. Deze keer een aflevering met als titel: “In de ban van een macho-influencer”.

Het ging hier over de macho-influencer Andrew Tate. In de aflevering waren enkele Tate-aanhangers, die hem als hun voorbeeld zagen. De oud-kickbokser Andrew staat voor mannelijkheid, een man die echt voor zijn familie zorgt en het maximale uit zichzelf wil halen. Hij geeft aan dat mannen en vrouwen absoluut niet hetzelfde zijn en een bepaald rol hebben. Echter is hij ook bekend voor zijn vrouwonvriendelijke uitspraken en werd hij zelf gearresteerd op verdenking van mensenhandel, verkrachting en deelname aan een georganiseerde misdaad.

Tijdens het geven van bijles Geschiedenis aan een havo-leerling, oefenden we met enkele examenvragen. Zo ook met de examenopdracht van hieronder:

“De Eerste Wereldoorlog was een ‘totale oorlog’ en had onbedoeld een positieve invloed op het gebied van vrouwenemancipatie in delen van Europa. Leg uit waarom de Eerste Wereldoorlog een positieve invloed had op vrouwenemancipatie.”

Op deze opdracht vroeg de leerling mij of deze invloed wel echt positief was. In zijn ogen was dit meer een manier van manipulatie en het belang op economisch oogpunt. Zo konden fabriekseigenaren meer winst maken, door de vrouwen minder te laten betalen voor het werk dat de mannen eerst deden. Volgens deze leerling was dit het begin van de ondergang en hoe er tegenwoordig invulling wordt gegeven binnen de relatie tussen man en vrouw. Ik moest hier meteen denken aan het praatprogramma op de televisie van Nadia Moussaid.

Al vanaf de 19 ^de eeuw streden vrouwen voor meer gelijke rechten en ontstond zo de eerste feministische golf. In de 20 ^ste eeuw volgden de tweede en derde golf. In de tijd vóór de Tweede Wereldoorlog werd het als normaal gezien dat vrouwen niet werkten. De taak van de vrouw was toen voornamelijk het huishouden. In die tijd moest je bijvoorbeeld bij een bevolkingstelling van België aanduiden wat voor werk je deed. Er was een optie voor “Huismoeder”, maar daar stond achter tussen haakjes “geen”. Alsof dat geen werk was. In die tijd was juist het huishouden een aardig zwaar werk en was een vrouw hier ruim 50 uur per week mee bezig. Pas in 1948 kreeg België vrouwelijk stemrecht. Landen als bijvoorbeeld Nederland, Duitsland, Engeland, Spanje, Zweden, Noorwegen, Tsjechië, Slovakije, Amerika, Rusland, Polen, Australië, Oekraïne, Turkije, Albanië, Armenië, Azerbeidzjan, maar ook Ecuador, Thailand, Cuba, Brazilië, gingen België voor. Aardig laat voor België, maar dat kwam voornamelijk doordat de liberalen en de socialisten bang waren dat de Belgische vrouwen op de katholieke partij zouden stemmen, waardoor ze hun macht zouden verliezen.

In de jaren ’60 begon de economie in veel Europese landen te groeien. De bevolking ging in grote mate consumeren waardoor men een bepaald prestige, status en identiteit begon te creëren. Blijkbaar was men van mening dat je door spullen gelukkig werd. De rechten van de vrouw veranderde en kreeg de vrouw, met de nodige tegenwerking zelfbeschikking tot haar lichaam. Ook op Aruba, door de komst van de olie-industrie, zag men vanaf de 20 ^ste eeuw een sterke economische groei ontstaan. Hierdoor kreeg men het goed en werd ook hier in grote mate geconsumeerd.

In mijn ogen heeft het feminisme een positief effect gehad op vrouwen en de maatschappij als geheel. Vrouwen hebben toegang gekregen tot het onderwijs, arbeidsmarkt en politieke participatie. Het heeft bijgedragen aan het doorbreken van barrières en het verbeteren van de positie van vrouwen in de samenleving. Het heeft gezorgd voor diversiteit en gelijkheid die gewaardeerd en gerespecteerd wordt. Vrouwen worden nu meer erkend als gelijken.

Echter zijn er ook negatieve effecten waar te nemen. Misschien heeft dit te maken met de opvoeding en standplaatsgebondenheid van bepaalde mensen als het gaat om de relatie tussen man en vrouw. Het heeft schadelijk invloed op de traditionele genderrollen en familiewaarden. Zo kan dit zorgen voor verwaarlozing voor de traditionele waarde voor het gezin, zorg voor de kinderen en het huwelijk. Vrouwen worden aangemoedigd zich te concentreren op hun carrière en onafhankelijkheid. Op zich niets mis mee. Ik heb niets tegen feminisme, maar ik geloof dat hierdoor wel de samenleving is ontwricht en we hierdoor veel problemen ervaren. Veel echtscheidingen en kinderen die achter blijven en de dupe hiervan zijn geworden. Het kan ook leiden tot het demoniseren van mannen en het creëren van vijandigheid tussen de seksen.

Na dit alles begon ik er zelf wat meer over na te denken. Ik kwam tot de conclusie dat we twee groepen mannen en vrouwen hebben binnen onze samenleving. Even de groep van “LGBTQIA+?” daargelaten. Een eerste groep mannen en vrouwen ziet hun relatie als het samen kunnen genieten van de fijne, speciale en unieke momenten. Zoals bij vakanties. Men heeft in zo’n relatie vertrouwelijke gesprekken en er is ruimte om van gedachte te wisselen en samen op deze manier de relatie te versterken. Men voelt zich hier de waardering, acceptatie, zorgzaamheid en geborgenheid. Men probeert hier samen het geloof in God te belijden en toont samen genoeg inzet om in deze relatie één te willen zijn. Men probeert samen problemen op te lossen. Sex is nodig, maar niet het belangrijkste. Men heeft hier dezelfde verwachting van elkaar en voelen zich verantwoordelijk voor hun relatie, huwelijk en/of kinderen. Echter ben ik van mening dat deze manier van een relatie nu niet meer van deze tijd is en blijven deze mannen en vrouwen alleen. Terwijl ze misschien wel ontzettend graag op deze manier een vertrouwelijke relatie aan zouden willen gaan.

De tweede groep mannen en vrouwen zien elkaar als lustobjecten. Een man of vrouw als één van velen. Hier blijkt sex ontzettend belangrijk te zijn. Binnen zo’n relatie is er totaal geen verantwoordelijkheid nodig, laat staan voor de kinderen. Eigen belang is hier vele malen belangrijker dan voor de ander. Het geloof in God en het huwelijk is alleen belangrijk als het hun uitkomt. Wat echter wel telt is geld, status en macht die een man vaak moet beschikken. Geld is geld, en blijkbaar is vriendschap te koop. Meerdere bedpartners van de vrouw of man is hier niet erg. Dit is juist toegestaan en maakt het hierdoor juist makkelijk dat men zich niet extra verbonden hoeft te voelen tegenover elkaar. Ook uiterlijk is hier zeer belangrijk. Men moet zich hier zo jong mogelijk uitzien, maar ook voelen. Het lijkt wel alsof men leeft voor het moment. Daarna gaat het leven weer zonder elkaar verder en is het weer afwachten voor een nieuw spannend moment met iemand anders. Ik ben bang dat juist deze groep van mannen en vrouwen helaas vele malen groter is dan de eerste groep.

Men spreekt zelf van een “Hoeflation” (Hoerflatie) fenomeen. Heel kort gezegd wil dit zeggen dat een man vandaag de dag twintig keer zoveel moeite moet doen voor een vrouw die twintig keer minder te bieden heeft dan het geval in de tijd van zijn grootvader. Maar waarom zou de vrouw niet net zoals de man meerdere bedpartners mogen hebben en dan niet meteen gezien worden als een hoer? Ook al wordt ze er wel of niet voor betaald.

Door alleen maar op deze manier één kant te belichten, doe je tekort aan de vrouwen en kun je ook het zelfbedachte fenomeen voor de mannen “Machoflatie/Broflatie” bedenken. Dit zijn mannen die het slechter doen in het onderwijs. Veel tatoeages hebben en oorbellen dragen. Wat naar mijn mening weer iets vrouwelijks is, maar daarin ben ik vast erg ouderwets. Mannen die extra enthousiast worden van het geluid van motoren en de filmreeks “Fast & Furious” in de bioscoop niet willen missen. De machocultuur, waarbij de vrouw niet meer is dan een (lust)object die thuis moet blijven, moet koken en voor de kinderen en haar man moet zorgen. Mocht een vrouw voor zichzelf willen kiezen dan voelt deze man zich achtergesteld en raakt hij gefrustreerd.

De verwachtingen die de man en vrouw in deze tijd van elkaar hebben lopen blijkbaar erg ver uiteen. Soms vragen of eisen we zoveel van de ander dat het gewoon niet haalbaar is. Vrouwen hebben in hun rol dubbel zoveel taken, waardoor de vrouw oververmoeid kan raken. Mannen weten zelf ook niet meer hun rol te bepalen en weten niet hoe ze zich moeten gedragen. Hierdoor is de samenleving voor een groot deel ontwricht. Wat zal de toekomst ons nu gaan bieden? Hoe kijken we over een aantal jaren naar deze situatie? Of wordt het als iets vrij normaal gezien en moeten we ons ook hier toegeven?

Kortom, hoewel feminisme een belangrijke bijdragen heeft geleverd, moeten we ook bewust zijn dat feminisme niet hetzelfde is als vrouwenemancipatie. Het is belangrijk om gelijke rechten en kansen te bevorderen, maar we moeten ook traditionele waarden en relaties tussen mannen en vrouwen respecteren en waarderen. Hier roept nog wel altijd de vraag op of we dit in de huidige samenleving wel willen? Misschien dat wij hierin ver van elkaar verwijderd zijn en we doorgeschoten zijn in onze verlangen en verwachtingen tegenover elkaar. En mocht de vrouw voor een keuze worden gesteld, dat ze een man zou vinden die haar zou vertellen dat ze zich bij hem geen zorgen om geld moet maken. Dat alles voor haar betaald zal worden, maar dat hij hier wel tegenover wil dat ze hem zo goed mogelijk moet verzorgen. Op alle mogelijke manieren. Wat zou ze hierop zeggen? Zou ze hiermee instemmen? Of zal de man akkoord gaan mocht zijn vrouw hem de keuze stellen dat hij niet hoeft te werken en de taken thuis mag verzorgen, aangezien zij de kostwinnaar is.

Binnen een relatie tussen man en vrouw moeten we open en eerlijk tegenover elkaar staan. Proberen de traditionele waarden samen vast te stellen. Dat we hier goede afspraken maken over de rolverdeling en verwachting naar elkaar. De vrouw mag hier zeker gelijke kansen en rechten ontvangen, graag zelf. Als het om echte liefde gaat, dan is hier zeker ruimte voor. Op deze manier accepteren, respecteren en ondersteunen we elkaar door goed te communiceren. Ik denk dat we dan zeker op de juiste manier invulling kunnen geven binnen een relatie. Alleen dan kunnen we ook een samenleving creëren die echt inclusief en rechtvaardig voor iedereen zal kunnen zijn.

E reparticion di tarea entre homber y muhe

Fri, 19 May 2023 05:12:27 GMT

E reparticion di tarea entre homber y muhe

E tema aki a cuminsa ora mi a wak e episodio di 3 di mei riba television Hulandes cu ta presenta dor di Nadia Moussaid. Nadia ta papia cada dia cu invitado nan y publico tocante un tema specifico, manera asunto social, cu meta pa crea mas comprencion pa diferente punto di bista. Den e oportunidad aki, nan a trata e tema titula: "Den teritorio di un macho influencer".

E tawata tocante e influencer Andrew Tate. Den e episodio tabatin algun invitado di Andrew, kende a mira Andrew como nan ehempel. E kickbokser anterior tin su idea cu un homber mester ta un macho, cu ta cuida pa su famia y kier hasi tur cos cu ta posibel pa su mes. E ta bisa cu homber y muhe absolutamente no ta igual y nan tin un tarea determina. Sinembargo, tambe e ta conosi pa su palabranan contra muhe y e mes a wordo aresta pa sospecho di trafico humano, violencia contra muhe y participacion den un crimen organisa.

Durante un bijles di Historia pa un studiante di havo, nos a praktica cu algun pregunta di examen. Nos a hanja un tarea cu tawata:

"Di Prome Guera Mundial tawata un “guera total” y sin intencion, a tin un influencia positivo riba emancipacion di muhe den Europa. Splica con esei ta asina y den cua forma e Prome Guera Mundial a tin un influencia positivo riba emancipacion di muhe."

Rib'ei e tarea aki, e studiante a puntra mi si e influencia aki realmente tabata positivo. Den su punto di bista, esaki tabata mas un manera di manipulacion y importancia riba punto di bista economico. Asina, e hefe nan por a hasi mas ganashi, pa nan laga muhe traha pa menos placa pa e labor cu prome hombernan tawata hasi. Segun e studiante aki, esaki tawata e cuminsamento di e cabamento cu ta ceda impelmenta awendia den relacion entre homber y muhe. Directemente, mi a pensa riba e episodio cu ta presenta riba televicion di Nadia Moussaid.

For di siglo 19, muhenan a tuma lucha pa mas igualdad di derecho y asina a surgi e prome ola feministico. Den siglo 20, a sigui e di dos y di tres ola. Den e tempo prome di di dos Guera Mundial, tawata normal pa muhe no traha. E tarea di muhe na e tempo ey tawata mayormente cu ta cuida cas. Na e tempo ey, pa ehempel, durante un recuento di poblacion na Belgica, bo tawata mester indica cua trabou bo tawata hasi. Tawatin un opcion pa "Mama di cas", pero aki nan a pone entre parentesis "ningun". Parce manera si esaki no tabata trabou. Na e tempo ey, ta cu esun di cuida cas tawata un trabou hopi duro y muhe tawata dedica mas di 50 ora pa siman na esaki. Solamente na 1948 Belgica a conoce e derecho di voto pa muhe. Paisnan manera Hulanda, Alemania, Inglaterra, Spanja, Suecia, Norwega, Czechia, Slovakia, Merka, Rusia, Polonia, Australia, Ukraïna, Turkiya, Albania, Armenia, Azerbaijan, pero tambe Ecuador, Tailand, Cuba, Brasil, a bay esey hopi mas prome cu Belgica. Hopi laat pa Belgica, pero esey tawata mayormente dor di e miedo di e liberalnan y e socialistanan cu muhenan di Belgica lo vota na e partido Catolico y cu nan lo perde nan poder dor di esaki.

Na añanan '60, economia a crece hopi den hopi paisnan Europeo. Poblacion a cuminsa consuma cu cantidad grandi, cu a trece cu e poblacion kier crea un prestigio, status y identidad. Aparantemente, tawata pensamento cu bo ta feliz pa medio di pertenencia nan material. E derecho di muhe a cambia y muhe a continua su autonomia pa desidi tocante su curpa, a pesar di resistencia. Tambe na Aruba, dor di yegada di industria di petroleo, a mira un cresemento economico fuerte desde siglo 20. Dor di esaki, hende a ceda bon y tambe a cuminsa consuma den cantidad grandi aki na Aruba.

Den mi opinion, feminismo a tin un efecto positivo riba muhenan y comunidad completo. Muhenan a haña akseso na educacion, mercado laboral y participacion politico. Esaki a contribui den barera nan y mehora e posicion di muhe den comunidad. Esaki a causa diversidad y igualdad cu ta ser aprecia y respeta. Awendia, muhenan ta ser reconose como igual.

Sinembargo, tin tambe efekto negativo cu por ser observa. Puede ta cu esaki tin cu haña di educacion of na unda bo a nace con hende ta wak e relacion entre homber y muhe. Esaki tin un influencia desfaborabel riba e tarea tradicional di e balor nan familiar. Asina por causa desprecia pa e balor tradicional di famia, cuido di yiunan y matrimonio. Muhenan ta wordo stimula pa consetra riba nan carera y independencia. En si mes, no tin nada malo cu esaki. Mi no tin nada contra feminismo, pero mi kere cu dor di esaki, comunidad a ser desorganisa y nos ta experencia hopi problema. Hopi divorcio y mucha cu ta keda atras y ta sali den desbentaha pa esey. Tambe por causa demonisacion di hombernan y crea enemistad entre sexo.

Despues di tur esaki, mi mes a cuminsa pensa mas riba esaki. Mi a yega na e conclucion cu tin dos grupo di homber y muhe den nos comunidad. Laga mi laga e grupo di "LGBTQIA+?" un momento afo. E prome grupo di homber y muhe ta mira nan relacion como e posibilidad pa disfruta di momentonan agradabel, special y unico hunto. Manera un momento den un vakantie. Den un relacion asina, tin conversacion confidencial y tin espacio pa cambia pensamento y fortifica e relacion di e manera aki. Hende ta sinti apresio, aceptacion, cuido y seguridad den e relacion aki. Hende ta trata di praktica fé den Dios hunto y ta mustra suficiente dedicacion pa kier ta den e relacion uni aki. Hende ta trata di soluciona problema hunto. Sex ta necesario, pero no ta e asunto mas importante. Nan tin mesun aceptacion di otro y nan ta sinti nan responsabel pa nan relacion, matrimonio y/o yiunan. Sinembargo, mi ta di opinion cu e manera aki den un relacion awendia no ta mas di e tempo aki pa hopi hende y ta resulta cu e hombernan y muhenan aki ta keda soltero. Aunke nan por tin un gran deseo pa keda den un relacion confidencial manera esaki.

E di dos grupo di homber y muhe ta mira otro como obheto di desea. Un homber of muhe como un di tanto. Ta basta cu tin sex den e relacion aki. Den un relacion manera aki, no ta necesario cu tin responsabilidad, ni cu e yiu nan of pa otro. Interes personal ta hopi mas importante cu interes pa otro. Fé den Dios y matrimonio ta importante solamente ora cu nan ta considera cu esaki ta beneficiando pa nan. Loke ta conta aki ta placa, status y poder cu un homber mester tin. Placa ta placa, y aparentemente amistad bo por cumpra. Tin posibilidad pa e muhe of homber tin hopi partner. Esaki ta wordo acepta y ta hasi cu nan no tin e exigencia pa ta agrega entre otro. Apariencia tambe ta hopi importante. Hende mester ta wordo mira hopi jong. E ta parce cu hende ta biba pa e momento so. Despues e bida ta sigui y nan ta warda pa un otro momento emocional cu un persona nobo. Mi tin miedo cu e grupo di dos di homber y muhe aki ta hopi mas grandi cu e prome grupo.

Hende ta papia di un fenomeno yama "Hoeflation". Esaki ta nifica cu un homber awendia mester hasi binti biaha mas esfuerso pa un muhe cu ta ofrece binti biaha menos cu e muhenan, na tempo di su welo. Pero, pakiko e muhe no por tin mesun posibilidad manera e homber pa tin hopi partner, sin ta ser mira mescos cu un muhe di bida? No ta importa si esaki ta un muhe di bida cu ta ricibi pago of no.

Pa solamente pone enfasis riba un banda di e situacion aki, bo ta menosprecia e muhenan y tambe por inventa un fenomeno inventa pa e hombernan manera "Machoflatie/Broflatie". Esaki ta homber nan cu no ta bay bon den educacion. Tin hopi tatua y ta usa renchi na orea. Cual ta algo cu ta pa muhe, segun mi opinion. Algo femenino, pero por ta aki mi ta un tiki tradicional. Hombernan cu ta bira entusiasma pa e sonido di motor y cu no por keda sin mira e pelicula "Fast & Furious" na cinema. E cultura di homber macho, caminda e muhe no ta nada mas cu un (lust)obheto cu mester keda cas, traha cuminda y tene cuido di e yiunan y su homber. Si un muhe kier skohe pa su mes, e homber aki ta sinti sin balor y e por bira frustra.

E expectacion cu homber y muhe tin di otro na e tempo aki aparentemente ta hopi leu for di otro. Algun biaha nos ta pidi of rekeri hopi di e otro cu simplemente no ta realisabel. Muhenan tin dobel di e tarea, cu por hasi cu nan keda demasiado cansa. Hombernan tambe no sa mas kiko nan tarea ta nifica y no sa con nan mester comporta nan mes. Dor di esaki, e comunidad ta hopi desorganisa pa un gran parti. Kiko e futuro lo bay ofrese pa nos awendia? Con nos lo mira e situacion aki den algun añanan? Of lo wak esaki como algo normal y nos mester acepta esaki tambe?

Resumiendo, mientras feminismo tin un aportacion importante, tambe nos mester ta consciente cu feminismo no ta mesun cos cu emancipacion di muhe. Ta importante pa promove igualdad di derecho y oportunidad, pero tambe mester respeta y apresia balornan tradicional y relacion nan entre homber y muhe. Aki ainda semper ta lanta e pregunta si noskier esaki den nos comunidad actual? Por ta nos ta hopi separa cu otro riba esaki y nos a exagera den nos deseonan y expectacion pa otro. Y si un muhe wordo presenta cu un opcion pa haña un homber cu ta bisa cu e muhe no mester preocupa riba placa, cu tur cos lo wordo paga, pero cu e lo kier cu e muhe ta cuida e homber lo mehor cu ta posibel. Den tur manera posibel. Kiko e muhe lo bisa riba esaki? E ta algo cu e muhe kier? Of si e muhe pone e opcion na e homber pa no tin mester di traha y e homber por tuma cuido di e trabounan na cas, pasobra e ta e ganador di pan.

Den un relacion entre homber y muhe nos mester ta open y sincero cu otro. Pa trata di establece e balornan tradicional hunto. Cu tin bon areglo tocante e reparticion di tarea y expectacion di otro. Muhe sigur por ricibi igualdad, oportunidad y derecho aki. Sigur cu si. Si ta trata di amor berdadero, den esaki sigur mester tin luga. Di e manera aki nos ta acepta, respeta y sostene otro dor di bon comunicacion. Mi ta pensa cu dor di esaki nos por duna un bon contenido na un relacion berdadero. Solamente asina nos por crea un comunidad cu ta inclusivo y husto pa tur hende.

De Ronde van Aruba: Een viering van sport, cultuur en gemeenschap

Sun, 14 May 2023 17:37:58 GMT

De Ronde van Aruba: Een viering van sport, cultuur en gemeenschap

Aruba, het zonnige eiland in de Caribische Zee, heeft altijd bekend gestaan om zijn prachtige stranden, vriendelijke mensen en rijke cultuur. Maar er is één evenement dat de afgelopen jaren steeds meer aandacht heeft gekregen en dat is De Ronde van Aruba.

De ronde van Aruba is in 1971 begonnen toen twee mariniers de uitdaging aangingen om het hele eiland solo rond te rennen. Op 12 mei 2023 vond dit jaarlijks terugkerende evenement plaats en is het een viering van sport, cultuur en gemeenschap. Dit jaar is het de 31 ^ste keer dat dit evenement werd georganiseerd. Vanwege veiligheidsoverwegingen mogen er elke keer een beperkt aantal deelnemers mee doen en deden er dit keer in totaal 206 teams mee. De teams bestonden uit één, twee of vier deelnemers en was het startpunt zoals altijd bij de Marinierskazerne te Savaneta. Dit evenement is zo groot dat er een strakke en duidelijke organisatie moet plaatsvinden. Ook dit keer was alles tot in de puntjes geregeld. We mogen de organisator van de Marinierskazerne (MSK Savaneta) en sponsoren, die dit alles mogelijk hebben gemaakt, daarvoor hartelijk bedanken. Het eerste team vertrok stipt 8 uur in de avond en de laatste stipt 12 uur.

De Ronde van Aruba bestaat uit een hardloopwedstrijd, die het hele eiland doorkruist en langs enkele van de meest adembenemende landschappen van Aruba gaat. De exacte lengte van het parcours is 72 kilometer en de maximale looptijd bedraagt 9 uur. In totaal zijn er zeven wisselposten, waarbij elke teamlid zijn teamgenoot moet vervangen en het parcours verder alleen moet afleggen. De rest van de teamgenoten, samen met een bestuurder die geen deelnemer is aan de loopwedstrijd, rijden dan achter hem of haar mee. In een voertuig met in de achterbak vaak een matras, een koelbox met voedsel en drinken en vaak met een speaker om de hardloper met muziek aan te moedigen.

Wat dit evenement zo uniek maakt, is dat het niet alleen een sportevenement is, maar ook een cultureel feest. De Ronde van Aruba viert de rijke geschiedenis en cultuur van het eiland door de hardlopers tijdens de wedstrijd aan te moedigen door lokale bewoners die langs de kant van de weg staan om hen te ondersteunen en aan te moedigen. Ik had zelf niet gedacht dat er zoveel mensen langs de weg stonden. Het is een enorm mooi gezicht. En dit allemaal goed voorbereidt met eigen stoelen en tafels, koelbox, lichtversieringen en muziek. Ook hadden veel toeschouwers een koeienbel in de hand, om de renners ook op deze manier extra aan te moedigen. Het getoeter van de verschillende voertuigen maakt deze samenkomst nog uitbundiger. De laatste loodjes zijn het zwaarst, maar eenmaal met z’n allen over de streep is de voldoening immens groot en kan men alleen maar vol enthousiasme praten over dit succesvolle evenement.

De Ronde van Aruba is dus meer dan alleen een sportevenement. Het is een feestelijke gebeurtenis waarbij de lokale gemeenschap samen komen en deze sport vieren. Het laat zien hoe sport en cultuur elkaar kunnen versterken en hoe ze een belangrijke rol kunnen spelen bij het bevorderen van gemeenschapszin en saamhorigheid.

Bovendien heeft De Ronde van Aruba ook een belangrijke economische impact op het eiland. Het trekt bezoekers over de hele wereld aan, die meedoen of het evenement niet willen missen. Die daarnaast ook van de prachtige stranden, restaurants en andere attracties van het eiland genieten.

Dus als je ooit de kans hebt om De Ronde van Aruba bij te wonen, neem die dan zeker. Het is niet alleen een viering van sport en cultuur, maar ook van de warme en gastvrije gemeenschap van Aruba.

Ronde di Aruba: Un celebracion di deporte, cultura y comunidad

Sun, 14 May 2023 17:37:53 GMT

Ronde di Aruba: Un celebracion di deporte, cultura y comunidad

Aruba, e isla cu hopi solo den lama Caribe, semper tabata conoci pa su playanan bunita, hendenan amistoso y cultura rico. Pero tin un evento cu den e ultimo añanan a bin haya mas atencion, y esaki ta De Ronde di Aruba.

E Ronde di Aruba a cuminsa na 1971 tempo cu dos marinier a tuma e reto pa core rond di henter e isla solitario. Dia 12 di mei 2023 e evento anual a tuma luga y ta un celebracion di deporte, cultura y comunidad. E aña aki ta e di 31 bez cu nan ta organisa e evento aki. Pa motibonan di seguridad, cada bez ta permiti un cantidad limita di participante y e aña aki en total 206 team a partisipa. E team nan tabata consisti di un, dos of cuatro partisipante y e punto di salida manera semper ta ser na Marinierskazerne na Savaneta. E evento aki ta asina grandi cu mester tene un organisacion stricto y duidelijk pa por logra tur cos. E biaha aki tambe tur cos tawata regla te na detaye. Nos mester gradici e organizador di Marinekazerne (MSK Savaneta) ye sponsor nan, cu a hasi tur cos aki posibel. E prome team a sali na e ora exacto di 8'or di anochi y e ultimo team a sali tambe na e ora exacto di 12'or di anochi.

De Ronde di Aruba ta consisti di un careda di core, cu ta crusa henter e isla y ta pasa na algun di e paisahenan mas impresionante di Aruba. E distancia exacto di e parcours ta 72 kilometro y e tempo maximo pa core ta 9 ora. En total tin siete puesto di cambio, caminda cada miembro di e team mester reemplasa su colega di team y sigui core e parcours so. E resto di e miembronan di e team, hunto cu un chauffeur cu no ta parti di e carera di core, ta core auto tras di dje. Den un vehiculo cu tin un matras patras, un cooler cu cuminda y bebidanan y hopi tin un speaker pa encurasha e coredor cu musica.

Loke ta hasi e evento aki asina unico, ta cu no ta solamente un evento deportivo, pero tambe un fiesta cultural. De Ronde di Aruba ta celebra e historia rico y cultura di e isla door di encurasha e coredor nan durante e carera cu habitantenan local cu ta para banda di caminda pa sostene y encurasha nan. Mi mes no a pensa cu tin asina hopi hende para banda di caminda. Ta un bista tremendo. Y tur esaki bon prepara cu nan mes stoel y mesa, cooler, decoracion di luz y musica. Hopi hende banda e caminda tawata tin un bel di baca den nan man, pa asina tambe encurasha e coredor nan di un manera extra. Hopi diferente vehiculo ta pita, cu ta hasi e evento aki ainda mas anima. E ultimo parti di e parcour ta e mas dificil, pero ora e finish ta na bista nan tur a crusa nan meta, e satisfaccion ta grandisimo y nan ta papia riba e evento aki cu hopi entusiasmo.

De Ronde van Aruba ta mas cu solamente un evento deportivo. Ta un evento festivo unda e comunidad local ta bin hunto pa festiva e deporte aki. Ta mustra con deporte y cultura por reforsa otro y con nan por hunga un rol importante pa stimula un sintimento di komunidad y unidad.

Ademas, De Ronde van Aruba tin un impacto economico importante riba e isla. Ta trece bishitante for di henter mundo, kende ta partisipa of ta mira e evento. Nan tambe ta disfruta di e playanan hermoso, restaurant y otro atraccion cu e isla tin pa ofrece.

Asina cu si bo yega di tin e oportunidad pa atende De Ronde van Aruba, tuma e oportunidad. E no ta solamente un festivo di deporte y

cultura, pero tambe di e comunidad di Aruba cu ta caluroso y hospitalario.

Gezalfd en gekroond

Tue, 09 May 2023 02:27:38 GMT

Gezalfd en gekroond

Op zaterdag 6 mei 2023 werd Prins Charles gekroond tot Koning van het Verenigd Koninkrijk. Dit was een historisch moment voor het land en de Koninklijke Familie. Na de lange en bewogen regeerperiode van Koningin Elizabeth II, zal Charles de III, de troon bestijgen en kan hij nu zijn eigen stempel drukken op het koningschap.

Voor sommigen was het een bitterzoete gebeurtenis. Koningin Elizabeth II heeft immers een ongekende populariteit genoten gedurende haar lange regeerperiode van 70 jaar. Ze heeft het land door vele uitdagingen geleid en is uitgegroeid tot een symbool van stabiliteit en continuïteit. Haar vertrek zal daarom ongetwijfeld gemengde gevoelens oproepen. Desalniettemin is het tijd voor verandering. Prins Charles was al vele jaren voorbereid op zijn rol als koning.

Je zult wel gek zijn om de kroning op de televisie live te willen zien en om hier vier uur in de ochtend voor op te willen staan. Maar als je iets met geschiedenis en/of oude rituelen hebt, dan wil je deze historische moment zeker niet missen. Ook ik wilde deze historische gebeurtenis niet missen.

Koningen, presidenten en vele andere hoogwaardigheidsbekleders, waren in afwachting op Prins Charles, die rond twaalf uur Nederlandse tijd zijn intrede deed in Westminster Abbey. Hier werd hij begeleid door de Kings Champion, een ere- en erfelijk ambt die de rol heeft om iedereen die het recht van de nieuwe koning op de troon betwist, uit te dagen voor een proces door middel van een gevecht. Deze eeuwen oude traditie wordt door de familie Dymoke uitgevoerd. Deze traditie gaat helemaal terug in de tijd van Willem de Veroveraar door Robert Marmion. In 1377 was de mannelijke lijn van de Marmions uitgestorven en werd deze taak aan Sir John Dymoke gegeven. Vandaag de dag wordt deze taak, in ceremoniële oogpunt, uitgevoerd door een afstammeling van Sir John Dymoke en blijft deze eeuwenoude traditie binnen de familie.

De ceremonie van kroning is omringt door Anglicaanse en historische tradities. Omgeven met Bijbelse teksten, psalmen/gebeden en gezang door de koorknapen van de kerk beloofde Prins Charles, door handlegging op de bijbel de taken zo goed mogelijk te vervullen als Koning van Engeland. Na de toespraak van de Aartsbisschop van Canterbury en gezang werd de heilige olie gezegend, die helemaal uit de olijfberg van Jeruzalem afkomstig was en werd ondertussen “Zadok the priest” gespeeld. Voor vele voetbalfans een bekend nummer, aangezien deze ook elke keer ter gehore wordt gebracht tijdens de UEFA Champions League.

In mijn ogen begon hierna het meest belangrijk gebeurtenis van de hele ceremonie. Prins Charles werd begeleid naar de 700 jaar oude kroningsstoel. Hier werd hij tot koning gezalfd. Over de kroningsstoel gaat er een verhaal dat in vroegere tijden de koorknapen in gekerfd zouden hebben. Wat er precies in gekerfd staat, is voor mij onbekend. Het zalven van de koning, het oudste ritueel uit de 12 ^de eeuw, is niet door iedereen te zien. Rond de kroningsstoel werden wanden geplaatst, waardoor deze gebeurtenis in alle geslotenheid werd voltrokken. Buiten het zicht van de aanwezigen werd de heilige olie op een gouden lepel geschonken en doopte de aardsbisschop zijn twee vingers op de lepel, waarna hij prins Charles op zijn voorhoofd, hart en handen zalfde. Een intieme gebeurtenis die de rechtstreekse relatie tussen God en koning benadrukt.

Daarna werden de wanden verwijderd en werd Koning Charles een gouden gewaad omgedaan. Hij kon nu op een meer comfortabele stoel gaan zitten. Verschillende voorwerpen werden de koning nu aangereikt, zoals de Koninklijke zwaard. Een symbool om op deze manier het recht te verdedigen tegen het kwaad. Een teken niet uit macht, maar juist uit genade. Hierna kon hij enkele armbanden voor oprechtheid aanraken en werd hem nogmaals een mantel omgedaan. Hier werd Koning Charles geholpen door zijn zoon William, Prins van Wales en werd hem de rijksappel aangeboden. Een gouden bol met daarboven een kruis. De rijksappel stelt de wereld voor, waar de koning door God de macht over heeft. Bij het aanraken van de ring, deed Koning Charles aan zijn rechterhand een handschoen aan. Een teken dat hij het gezag zal uitvoeren op genade van God, waarna hij twee scepters, een teken van Koninklijke macht, in zijn handen moest houden.

Nu was het moment aangekomen om de kroon van 1661 op de hoofd van Koning Charles te plaatsen. De kroon van massief goud is bezet met 444 edelstenen en weegt meer dan twee kilo. Bij het uitroepen van “God safe the King” door Aardbisschop werd deze historische moment bevestigd en werd Prins Charles koning van Engeland. Vergeleken met Nederland is kerk en staat in England niet gescheiden en is de koning van Engeland ook hoofd van de Anglicaanse kerk. Na enkele toespraken van de geestelijken werd Koning Charles III begeleid naar zijn stoel. Met nog altijd de twee scepters in zijn handen. Nu volgde de eed van trouw door zijn zoon William die de kroon even aanraakten en een kus gaf op de linkerwang van zijn vader.

Nu waren de ogen gericht op Camilla Parker Bowles en werd haar een ring overhandigt waarna een kroon om haar hoofd werd gezet. Ook zij ontving een koninklijke scepter. De ceremonie was nog niet afgelopen en werd het ritueel van brood en wijn met enkele psalmen voorgedragen. Waarna Koning Charles met zijn kroon, paarse mantel, scepter in zijn rechterhand en rijksappel in zijn linkerhand de kerk uitgeleid werd. Ook Camilla volgde de koning met haar kroon en paarse mantel. Net bij de uitgang deed de koning afstand van de scepter en rijksappel en werd hij nog kort toegesproken door enkele geestelijke leiders van verschillende religies. Hierna liep hij weer met scepter en rijksappel in de hand de kerk uit. Vele kerken luiden hun klokken en volgende een processie naar Buckingham Palace. Het koninklijk paar vergezeld met familie presenteerden zich op het balkon aan het volk, waarna de koninklijke kanonschoten volgden en een aantal vliegtuigen over het paleis vlogen.

De kroning van Prins Charles is een historisch moment voor het Verenigd Koninkrijk. Hoewel het afscheid van Koningin Elizabeth II nog vers in ons geheugen ligt, is het nu tijd voor verandering en nieuwe kansen in het Verenigd Koninkrijk. Ik ben benieuwd hoe Charles zijn rol als koning zal vervullen. Zal hij net zoals zijn moeder zijn taak als koning vol waardigheid en toewijding volbrengen?

Azeta sagrado y corona

Tue, 09 May 2023 02:27:30 GMT

Azeta sagrado y corona

Ariba diadomingo 6 di mei 2023 Prins Charles a wordo corona como Rei di Inglatera. Esaki tawata un momento historico pa e pais y Famia Real. Despues di un periodo largo di Reina Elizabeth II, Charles III lo bira Rei y e por pone su mesun stampel riba su mandera con e kier goberna.

Pa algun hende, esaki tawata un bunita suceso. Reina Elizabeth II tawata masha popular durante su periodo largo di goberna 70 aña. E la guia e pais door di hopi desafio nan y a bira un simbolo di stabilidad y continuidad. Su retirando seguramente lo causa sentimentonan mixto. Pero e tempo ta cambia. Prins Charles a prepara durante hopi aña su mes pa su titulo como Rei.

Bo mester ta loco pa kier mira con Prins Charles ta corona riba television y pa lanta kuat’or di mainta pa hasi esaki. Pero si bo tin interes den historia y/of e ritual bieu, bo no kier perde e momento historico aki. Mi tambe no kier perde e suceso historico aki.

Rei nan, presidente nan y hopi otro persona importante tawata sperando Prins Charles, kende a drenta Westminster Abbey rond di diesdos or di mainta na e orario di Hulanda. Aki el a wordo compaña dor di e Kings Champion, un posicion honorario y hereditario kende tin e titulo pa chalenge tur hende cu ta duda riba e derecho di e Rey nobo pa tuma e trono pa un duel. E tradicion aki di siglonan largo ta ser realiza dor di famia Dymoke. E tradicion aki a bin desde tempo di William the Conqueror pa medio di Robert Marmion. Na 1377 e liña di homber di e Marmions a desaparese y e tarea aki a ser duna na Sir John Dymoke. Awe dia e tarea aki, den un punto di vista ceremonial, ta ser realiza pa un desendiente di Sir John Dymoke y e tradicion aki ta keda den famia di generacion pa generacion.

E ceremonia di corona ta yena cu tradicion nan Anglicano y historico. Cu textonan di Bijbel, salmo/oracion y cantica nan di e hubentut di kor den e misa, Prins Charles prome a realisa su debernan riba Bijbel como Rei di Inglatera. Despues di e discurso di Arzobispo di Canterbury, e azeta sagrado a ser bendiciona, kende a bin directo for di Olijberg na Jerusalem y e cantica "Zadok the priest" a ser toca. Pa hopi fanatico nan di futbol e musica aki ta conosi, pasobra e ta ser toca tambe durante e UEFA Champions League.

Den mi wowo, despues di esaki, a cuminsa e evento mas importante di e ceremonia. Prins Charles a wordo acompaña na e stoel di corona cu tin mas cu 700 aña bieu. Aki el a wordo zalvi como Rei. Tin un historia tocante e stoel di corona cu ta conta cu e hubentut di kor a marca sorto di marca riba dje. Kiko ta skirbi riba e stoel di corona, mi no sa. E zalvamento di e rei, e ritual mas anticua di e siglo 12, no ta un evento pa tur hende mira. Rond di e stoel di corona nan a pone un sorto di muraya pa asina e evento aki tuma luga den privacidad. E azeta sagrad a wordo basha riba un cuchara di oro y e Arzobispo a hinca dos dede den e azeta, y despues el a zalvi Prins Charles su frenta, curason y man. Un evento intimo cu ta enfatisa e relacion directo entre Dios y e Rei.

Despues e murayanan a wordo kita y Rey Charles a haya un bisti di oro. Awor e por a sinta riba un stoel mas comodo. Diferente opheto nan a wordo presenta na e rei, manera e spada real. Un simbolo pa asina defeni e derechi contra e malo. Un señal di no usa pa poder, si no pa usa pa gracia. Despues di esaki, el a toca algun armband di sinceridad y a haya un otro mantel pa bisti. Aki Rey Charles a wordo yuda dor su yiu, William, Prins di Wales y a haya e globo di reino presenta na dje. Un bola di oro cu un crus riba dje. E globo di reino ta representa e mundo, unda Dios a duna e rei e poder riba mundo. Na e momento cu el a mishi e renchi, Rey Charles a bisti un handschoen na su man drechi. Un señal cu el lo cumpli cu e autoridad cu el tin riba gracia di Dios, y despues e la tene dos scepter, un señal di poder real, den su man.

Awor e momento a yega pa pone e corona di 1661 ariba cabes di Rei Charles. E corona di oro masivo tin 444 piedranan precioso cu ta pisa mas di dos kilo. Ora Arzobispo a grita "Dios salba Rei", e momento historico aki a wordo confirma y Prins Charles a bira Rei di Inglatera. Compara cu Hulanda, den Inglatera no ta separa misa y gobierno y e Rei di Inglatera ta e lider di e Iglesia Anglicano. Despues di algun discurso di esnan religioso, Rei Charles III a wordo compania pa su stoel. Ainda e tawata tene e dos scepternan den su man. Awor a sigui e huramento di fidelidad di su yiu William, kende a mishi e corona y a duna un sunchi riba e cara di su tata.

Awor tur wowo tawata riba Camilla Parker Bowles, kende a ricibi un renchi y despues a pone un corona ariba su cabes. Tambe el a ricibi un scepter real. E ceremonia ainda no tawata na su final y e ritual di pan y biña, cu algun salmo, a wordo tuma. Despues cu Rei Charles cu su corona, mantel lila, scepter na su man drechi y e bola real na su man robez, a wordo compania for di e misa. Camilla tambe a sigui e Rei cu su corona y mantel lila. Na salida, e Rei a entrega su scepter y bola real y algun lider religioso di diferente fe a duna un palabra cortico pa e rei nobo. Despues di esaki, e la tuma su scepter y bola real atrobe den su man y a Sali for di e misa. Hopi misanan a bati klok y e rei a sigui cu e procesion pa Buckingham Palace. E famia real a presenta nan mes na balkon, despues e canonnan real a start y algun aeroplano military a bula riba e palacio.

E coronacion di Prins Charles ta un momento historico pa Inglatera. Aunke e despedida di Reina Elizabeth II ta ainda den nos mente, awor ta tempo pa cambio y oportunidad nobo den Inglatera. Mi ta keda cu curiosidad pa mira con Charles lo cumpli su tarea como Rei. Lo e cumpli su tarea manera su mama, cu dignidad y dedicacion completo?

Een dag vol waardigheid en respect!

Thu, 04 May 2023 04:19:50 GMT

Een dag vol waardigheid en respect!

Op 4 mei herdenken we niet alleen in het Koninkrijk der Nederlanden, maar ook op Aruba de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en oorlogssituaties daarna. Deze herdenking is van groot belang voor het eiland, omdat het ons eraan herinnert dat ook Aruba betrokken was bij deze donkere periode in de geschiedenis.

Hoewel Aruba tijdens de Tweede Wereldoorlog niet werd bezet, was het eiland wel van enorm strategisch belang voor de geallieerden en de Duitsers. Dit vooral door de Lago Oil & Transport Company en de Arend Petroleum Maatschappij (Eagle). Samen met Curaçao verwerkten de Lago 80% van de kerosinevraag voor de Britse Royal Air Force. Op 16 februari 1942 werd door de Duitse onderzeeër U-156 de allereerste aanval op het westelijke halfrond een aanval op Aruba verricht. Doordat de onderzeeër explodeerde liep de raffinaderij gelukkig geen schade. Wel werden er drie olietankers getorpedeerd.

Het herdenken van de slachtoffers op 4 mei is dan ook een belangrijk moment voor Aruba om stil te staan bij deze geschiedenis en om de slachtoffers te eren. Zo worden naast Boy Ecury, de 128 Antilianen uit Aruba, Bonaire en Curaçao herdacht. Door te herdenken laten we zien dat we ons bewust zijn van de impact van de oorlog en dat we onze waardering tonen voor degenen die hun leven hebben gegeven voor onze vrijheid en die van anderen.

Doordat Aruba zelf niet door de Duitsers als eiland bezet werd, is het meer dan begrijpelijk dat Bevrijdingsdag op 5 mei hier als een normale werkdag wordt gezien. Niet iedereen op Aruba staat stil bij Dodenherdenking. En toch staan er elke jaar weer een handjevol mensen om deze herdenking van 4 mei bij te wonen.

Vorig jaar liep deze herdenking helaas uit tot een enorme teleurstelling. Er werden fouten gemaakt, die eigenlijk niet hadden mogen gebeuren. Dit doordat de ceremoniemeester een pagina van het draaiboek had overgeslagen en hierdoor de volgorde van de ceremonie niet werd gevolgd. Waardoor de taptoe niet op tijd werd bespeeld, de twee minuten stilte door de ceremoniemeester onderbroken werd en de volksliederen na de twee minuten stilte niet werden bespeeld. Ik heb mijn ongenoegen kenbaar gemaakt bij de organisatoren van Camarada en bij de Marinierskazerne van Savaneta. Ik hoopte dat hierdoor volgend jaar de Dodenherdenking op de juiste manier waardig herdacht zou worden. Het komt vast en zeker niet alleen door mijn commentaar en column van vorig jaar. Want ik weet zeker dat ook anderen een geheel ander verwachting hadden van de herdenking van vorig jaar en dat ze hier ook hun ongenoegen over gegeven hadden.

Vandaag verliep de herdenking uitermate plechtig. Vol waardigheid en respect. De organisatie, ceremoniemeester, de scouting, DOW (Dienst Openbare Werken) en andere betrokkenen mogen enorm trots op deze herdenking zijn. Niet alleen werd deze dag vol waardigheid en respect herdacht, maar heeft men echt de tijd en energie genomen om deze herdenking plechtig te laten verlopen. Dit keer werden mijn vader en ik verrast. Normaal gesproken parkeren we de auto langs L.G. Smith Boulevard. Bij de rotonde van John F. Kennedy Education Center was de weg afgezet en moest ik de Vondellaan inrijden. Vlakbij de Beth Israël Synagoge heb ik mijn auto kunnen parkeren.

Al vanaf gisteren was de DOW bezig om de plaats bij het monument netjes te maken. Het verbaasde mij een beetje dat ik toen de bronzen plaquette bij het monument voor Antilliaanse Gevallenen niet zag. Dit werd echter bij aankomst duidelijk doordat ik deze bronzen plaquette nu keurig zag en dat men deze schoon heeft kunnen maken. Hierdoor werd de goudgele tekst door de zon sterker naar voren gebracht waardoor je de tekst nog beter kon lezen. Ook lag er een rode loper naar het monument toe. Die was er vorig jaar niet.

Rond kwart voor zes stond de eenheid van het Korps Mariniers als gewapend wacht klaar. De Arubaanse en Nederlandse vlag waren al halfstok gestreken. Nu was het wachten op de Gouverneur Zijne Excellentie Alfonso Boekhoudt, die in plaats van via de Adriaan Lacle Boulevard, nu via L.G. Smith Boulevard kwam aanrijden. Een wijziging die zeker enorm gewaardeerd mag worden, aangezien nu op deze manier men minder last had van de voorbijrijdende auto’s tijdens de ceremonie.

Naast de minister-president waren een aantal ministers en hoofdcommissaris van de politie aanwezig, die vorig jaar er niet bij waren. Ik kreeg de indruk dat het belang van herdenken nu hierdoor extra waarde en respect ontving. Wat zeer te prijzen viel. Na het gebed door een militaire geestelijke werd de eerste krans gelegd door de Gouverneur en sprak de minister-president enkele woorden tot de menigte. Ook werd een gedicht voorgedragen. Net voor zes uur werd de taptoe bespeeld, waarna klokslag zes uur de twee minuten stilte in acht werd genomen. Naast de taptoe, die voor kippenvel kan zorgen, kwam het mooiste en indrukwekkende moment na de twee minuten stilte. Omringt door stilte werden, door twee bemanningsleden van de Mariniers de twee volksliederen eerbiedig en vol waardigheid gespeeld. Eerst de Nederlandse en daarna het Arubaanse volkslied. Hierna werden de rest van de kransen gelegd en kon men langs het monument de laatste eer bewijzen.

Zeker heel anders dan hoe het vorig jaar ging. Ik wil daarom nogmaals benadrukken dat ik deze dag zeker niet snel zal vergeten. Dat we op een zeer plechtige manier samen deze dag zeer waardig en vol respect mochten beleven. Om op een eerbiedige manier stil te mogen staan bij de slachtoffers van de oorlog. Dat we mogen leven in vrijheid en vrede en we op deze manier de herinnering aan de slachtoffers en hun offer nooit zullen vergeten.

Un dia yena cu dignidad y respet!

Thu, 04 May 2023 04:19:45 GMT

Un dia yena cu dignidad y respet!

Dia 4 di mei nos ta conmemora no solamente na Reino Hulandes, pero tambe na Aruba e victima nan di Segunda Guera Mundial y situacion nan di guerra despues di esey. E conmemoracion aki tin hopi importancia pa e isla, pasobra ta recorda nos cu Aruba tambe a involvi den e periodo scur aki den historia.

Aunke Aruba no a keda ocupa durante Segunda Guera Mundial, e isla tabata di hopi importancia strategico pa e alianza y e Aleman nan. Esaki particular dor di Lago Oil & Transport Company y Arend Petroleum Maatschappij (Eagle). Hunto cu Corsou, Lago a procesa 80% di e demanda di kerosin pa British Royal Air Force. Na 16 di februari 1942, un atake aki riba hemisferico west a wordo hacie pa e submarino Aleman U-156 riba Aruba. Pero door cu e submarine a explota e rafineria no a haya daño. Solamente tres boto di tanki di petroleo a wordo torpedia.

E conmemoracion di e victima nan riba 4 di mei ta un momento importante pa Aruba pa keda recorda riba e historia aki y pa honra e victima nan. Ademas di Boy Ecury, ta conmemora tambe e 128 Antiyano for di Aruba, Boneiro y Corsou. Door di Conmemora, nos ta munstra cu nos ta consciente di e impacto di guerra y cu nos ta mustra apresio pa esnan cu a duna nan bida pa nos libertad y pa e libertad di otro.

Pasobra Aruba mes no a wordo ocupa dor di Alemania, ta normal pa mira Dia di Libertad riba 5 di mei manera un dia di trabou. No tur hende na Aruba ta keda recorda e dia. Pero toch, tin un grupo chikito di hende cu cada aña ta keda presente pa e conmemoracion di 4 di mei.

Aña pasa e conmemoracion aki a resulta den un decepcion grandi. A wordo cometi falta, cu no por a sosode. Esaki dor di e maestro di ceremonia cu a falta un pagina di e programa cu a resulta den e ceremonia no wordo sigi manera ta supone. Cu ta resulta cu no a toca e Taptoe na tempo, e dos minuut di silencio a wordo interumpi dor e maestro di ceremonia y e himno nacional di Aruba y Hulanda no a wordo toca despues di e dos minuut di silencio. Mi a expresa mi mal contento na e organisadornan di Camarada y na e Marinekazerne di Savaneta. Mi tabata spera cu den futuro, conmemoracion di 4 mei lo wordo conmemora na un manera digno y corecto. Ta sigur no ta solamente dor di mi comentario y column di aña pasa. Mi ta sigur cu otro tambe tabatin otro experencia di e conmemoracion di aña pasa y cu nan tambe a expresa nan descontento.

Awe e conmemoracion tawata masha solem. Cu un sentido di dignidad y respet. E organisacion, maestro di ceremonia, scout, DOW (Dienst Openbare Werken) y otro personanan involucra por ta hopi orguyoso di e dia aki. No solamente e dia aki a wordo conmemora cu sentido di dignidad y respet, pero tambe nan a tuma berdad e tempo y energia pa asina e dia por a bira un dia solem. E biaha aki mi tata y ami a wordo sorprendi. Normalmente nos ta para e auto na banda di L.G. Smith Boulevard. Na e rotonde di John F. Kennedy Education Center e caminda a wordo serka y mi mester a drenta Vondellaan. Mi a logra para mi auto mas of menos na Beth Israël Synagoge.

Desdi ayera DOW tabata ocupa cu pone e luga na unda e monumento ta na ordo. Mi a sorprendi un tiki pasobra mi no a mira e plaket di brons cu ta na e monumento di Antiyano. Sinembargo ora mi a yega e plaket a keda cla y nan a tuma tempo pa limpia e plaket di brons aki. Den e forma aki, e texto den brons a sali den claridad danki na e solo, asina cu por a lesa e texto hopi miho. Ademas, un tapijt cora tawata poni pa yega te na e monumento. Aña pasa no tawata tin esaki.

Rond di diescinco pa seis e unidad di Mariniers tabata para como wacht arma. Bandera di Aruba y Hulanda ya a wordo baha mitar di e mast. Awor ta spera pa Gobernador Su Excelencia Alfonso Boekhoudt, cu enbes di pasa pa Adriaan Lacle Boulevard, e biaha aki el a bin via L.G. Smith Boulevard. Un cambio cu ta wordo hopi aprecia, ya cu awor asina e persona no tabata sufriendo di e autonan cu ta pasa durante e ceremonia.

Minister-president tawata presente cu algun minister y e comisario di polis, cu a keda ausente aña pasa. Mi a keda cu e importancia di comemora awe a risibi un balor extra y respet. Esaki ta algo cu mester di wordo aplaudi. Despues di e oracion di un pastor militar, Gobernador a pone e prome krans y e minister-president a papia algun palabra pa e publico. Tambe un poema a wordo lesa. Prome cu seis or e Taptoe a wordo toca, despues e dos minuut di silencio a wordo obserba. Adecua di e Taptoe cu por cousa kippenvel, e momento mas bunita y imprecionante a bini despues di e dos minuut di silencio. Rondona cu silencio, dos tripulantenan di Mariniers a toca e dos himnonan nacional cu respet y dignidad. Prome e Himno di Hulanda y despues e Himno di Aruba. Despues a pone e resto di e krans nan y tur hende por a tuma afscheid riba un manera respetuoso dilanti di e monumento.

Sigur hopi diferente cu con a bay aña pasa. Mi kier enfatisa pa esaki e dia awe mi no lo lubida pronto. Cu nos por comemora e dia aki hunto na un manera digno y cu hopi respet. Pa recorda na un manera respetuoso na e victima nan di gera. Pa nos por biba den liberdad y paz y cu manera aki nos lo nunca lubida e recuerdo di e victima nan y nan ofrenda.

De impact van muziek

Wed, 03 May 2023 00:50:16 GMT

De impact van muziek

Muziek is een universele taal die mensen van alle achtergronden en culturen verbindt. Het heeft het vermogen om ons te verheffen, te kalmeren, te inspireren en te vermaken. De impact van muziek op ons leven is enorm en kan niet genoeg worden benadrukt. Muziek heeft een therapeutisch effect. Het kan mensen helpen om stress te verminderen, angst te verminderen en zelfs depressie te behandelen. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat muziek de hersenen activeert en de afgifte van dopamine en endorfine stimuleert, waardoor we ons beter voelen. Het is dan ook geen verrassing dat muziektherapie steeds populairder wordt in de gezondheidszorg.

Maar muziek heeft niet alleen invloed op individuen. Het kan ook een krachtig middel zijn voor sociale verandering en politieke expressie. Denk hierbij aan “Man in the mirror” van Michael Jackson van 1988, John Lennon met “Imagine”, of in de periode van de Vietnamoorlog waarbij veel artiesten, zoals Country Joe & the Fish” met “Vietnam Song”, op verschillende manieren hun afschuw van deze oorlog via muziek kenbaar maakten.

Veel muzikanten hebben zich in de loop der jaren ingezet voor sociale kwesties en hebben hun muziek gebruikt om boodschappen van vrede, liefde en tolerantie over te brengen. Muziek heeft de kracht om mensen te mobiliseren en samen te brengen voor een gemeenschappelijk doel. Als het om muziek gaat heeft iedereen zijn eigen smaak. Ook het doel van muziek voor verschillende mensen is weer anders. In droevige momenten gaan de muziek vaak over levensvragen. Over wie je bent of wie je graag wilt zijn. Muziek kan je gevoel en belevingen op sommige momenten enorm goed weerspiegelen.

Zo maakte het lied “De echte vent” van Racoon van 2019 een diepe impact op mij. Eigenlijk moet ik wel zeggen dat ik de muziekgroep Racoon eerder wel kende, maar nu voor deze groep meer waardering op kan brengen. Het lied stelt de vraag wie in de ogen van de maatschappij een echte vent is. Het lied raakte mij door zijn kwetsbaarheid en veerkracht. Het benadrukt het belang van kwetsbaarheid in het leven en hoe het tonen van onze zwakke kanten ons juist sterker kunnen maken. Het moedigt ons aan om ons open te stellen voor de wereld en om hulp te vragen wanneer we die nodig hebben. Maar ook om te blijven staan waar je in geloofd. Dit toont moed, integriteit en doorzettingsvermogen. Ook als je hierdoor helemaal alleen voor blijkt te staan. Het laat ons herinneren dat succes niet gaat om rijkdom, status en macht. Maar om de innerlijke kwaliteiten die we bezitten en hoe we ons leven leiden. Het lied moedigt ons aan om onze eigen definitie van succes te creëren en ons niet te laten ontmoedigen door de mening van anderen. Het gaat hier om veerkracht en het vermogen om terug te komen van tegenslagen. “De echte vent” laat zich niet ontmoedigen door de uitdagingen die op zijn pad komen.

Het lied “Grijs” van Niels Littooij in 2018 vertelt het verhaal van een persoon die zich verloren voelt in het leven en op zoek is naar betekenis en verbinding. Het benadrukt dat zelfs als we ons verloren voelen, er altijd een weg terug is naar het vinden van ons pad in het leven.

“Sorry” van Karsu is een lied die gaat over een persoon die spijt heeft van de fouten die er in het leven is gemaakt. Het is een inspirerend lied dat ons eraan herinnert dat het nooit te laat is om onze fouten recht te zetten en verbinding te vinden met de mensen om ons heen.

De meeste muziek gaan over de liefde. Bij de fijne momenten, ons te verheffen, te kalmeren, te inspireren en te vermaken en tekenen van hoop in het leven spelen verschillende liedjes een belangrijke rol. Kortom, de impact van muziek op ons leven is enorm. Het heeft het vermogen om ons te verbinden, te genezen, te onderwijzen en ons te inspireren. Muziek is een krachtige taal die ons kan helpen ons leven te verbeteren en de wereld om ons heen te veranderen. Laten we deze taal blijven koesteren en er ons voordeel mee blijven doen.

E impacto di musica

Wed, 03 May 2023 00:50:13 GMT

E impacto di musica

Musica ta un idioma universal cu ta conecta hende di tur cultura. E tin e abilidad pa subi nos estado di animo, trankilisa, inspira y divirti nos. E impacto di musica riba nos bida ta enormi y no por wordo subraya sufisiente. Musica tin un efecto terapeutico. E por yudabo pa reduci stress, ansiedad y hasta trata depresion. Investigacion nan cientifico a demostra cu musica ta activa e celebro y ta stimula dopamina y endorfina, pa asina nos sinti miho. No ta sorpresa cu terapia di musica ta bira mas popular den cuido di salud.

Pero musica no tin impacto solamente riba individuo nan. E por ta un medio poderoso pa cambio social y expresion politico. Piensa riba “Man in the mirror” di Michael Jackson di 1988, John Lennon cu “Imagine”, of durante e periodo di Guera di Vietnam unda hopi artista manera “Country Joe & the Fish” cu “Vietnam Song”, a expresa nan mal contento di e guerra aki di diferente manera di musica.

Hopi musica a dedica nan mes den topico nan social y a yega di uza nan musica pa transmiti mensahe nan di pas y tolerancia. Musica tin e poder pa mobilisa hende y uni nan pa un meta comun. Pa loke ta trata di musica, tur hende tin nan gusto propio. Tambe e meta di musica pa diferente hende ta diferenti. Den momento di tristesa, musica ta trata punto di bida. Di kico bo ta of kico bo ke ta. Musica por refleha bo sentimento y experencia di un manera grandisimo.

Asina e cantica "De echte vent" di Racoon di 2019 a hasi un impacto pa mi. Realmente, mi tabata conose e grupo di musica Racoon prome, pero awor mi tin mas aprecio pa e grupo aki. E cantica ta pone e pregunta di kico ta un homber berdadero segun sociedad. E cantica a ataca mi dor cu e ta vulnerabilidad y resilienia. E ta enfatisa e importancia di vulnerabilidad den bida y con por bira mas fuerte. E ta anima nos pa habri nos pa mundo y pa pidi yudansa ora cu nos tin mester di dje. Pero tambe pa keda para riba nos credo nan. Esaki ta mustra curashi, integridad y perseverancia. Esey tambe ta nifica cu nos por keda nos so. E ta recorda nos cu exito no ta trata di rikesa, status y poder. Pero ta trata di e calidad interno cu nos tin y con nos ta biba nos bida. E cantica ta anima nos pa crea nos propio definicion di exito y pa no laga opinion di otro hasi nos desanima. Esaki ta trata di resiliencia y e abilidad pa cuminsa bek despues di un sufrimento. "De echte vent" no ta laga nan desanima dor di e reto cu ta bini na nan caminda.

E cantica "Grijs" di Niels Littooij na 2018 ta conta e storia di un persona cu ta sinti perdi den bida y ta busca sentido y conexion. E ta enfatisa cu mesora cu nos ta sinti nos mes perdi, semper tin un caminda pa bay retroba nos caminda den bida.

"Sorry" di Karsu/André Hazes ta un cantica cu ta trata di un persona cu tin sori pa e falta cu e a comete den bida. Ta un cantica inspirador cu ta recorda nos cu nunca ta laat pa coregi nos eror nan y conecta cu e hende den nos bida.

E mayoria di e musica ta trata di amor. Den e momento agradabel, pa nos inspira, trankilisa, entretene y pa duna señal di speransa den bida tin diferente canticanan cu ta hunga un rol importante. En fin, e impacto di musica riba nos bida ta enorme. E tin e habilidad pa conecta nos, cura nos, educa nos y inspira nos. Musica ta un lenguahe poderoso cu por yuda nos mehora nos bida y cambia e mundo rond di nos. Laga nos sigi gradici e lenguahe aki y tuma beneficio di dje.

Koningsdag op Aruba

Fri, 28 Apr 2023 04:41:47 GMT

Koningsdag op Aruba

In Nederland wordt elk jaar op 27 april Koningsdag gevierd, ter ere van de verjaardag van de koning van Nederland. Dit is een dag vol festiviteiten en vrolijkheid. Ook dit keer werd Koningsdag in Nederland, met name in Rotterdam uitbundig gevierd. De koning vierde hier, samen met zijn familie, Koningsdag. Niet iedereen was hier te spreken over. Bij de inhuldiging van de koning, tien jaar geleden, was 80 procent van de Nederlanders voorstander van de monarchie. Nu wil ruim de helft deze behouden. Zo demonstreerden een aantal tegen de koning en vonden dat deze dag, die vier miljoen euro gekost had, ook geheel aan iets anders besteed kon worden. Koningsdag in Nederland heb ik door het tijdsverschil van zes uur niet volledig op de televisie kunnen volgen. En om hier vroeg voor op te staan was het voor mij niet echt waard. Maar van wat ik gezien heb, was het zeker een groot feest en genoten vele mensen van deze mooie dag.

Koningsdag op Aruba begint al vroeg in de ochtend met de traditionele 'aubade', waarbij het volkslied wordt bespeeld. Daarna volgen op sommige plekken wat kleine festiviteiten waar een enkel uitgedost is in oranje en rood-wit-blauw, de kleuren van de Nederlandse vlag. Gisteren werden enkele Arubanen in het zonnetje gezet en ontvingen via de Gouverneur, namens de koning, het welverdiende lintje.

In de ochtend heb ik de Nederlandse vlag gehesen en ben ik, in mijn oranje polo op stap gegaan. Bij het rondrijden is het mij opgevallen dat deze dag, in vergelijking met de 18 maart viering, minder uitbundig wordt gevierd. Vanwege de verkeersveiligheid heeft Aruba de afgelopen jaren veel kruispunten vervangen door rotondes. Bijna elk rotonde is vandaag extra versierd met de Nederlandse en/of Arubaanse vlag. Ook enkele huizen hebben de Nederlandse vlag met of zonder oranje wimpel gehesen. Maar toch is er voor de rest niet echt veel te beleven.

Het blijft bijzonder om toch te zien hoe de Arubaanse gemeenschap op kleine schaal deze dag omarmt als een feest van verbondenheid met Nederland, ondanks de geografische afstand tussen de twee landen. Het is een dag waarop men, ongeacht afkomst of achtergrond, samenkomt om te genieten van het feest en de tradities. Bij Super Food was er een vlooienmarkt aanwezig, waar verschillende spullen werden verkocht. Ook kon men hier weer de overheerlijke oliebollen kopen. Die je zeker niet moet missen. Naar mijn mening de beste van het eiland.

Dit jaar werd de Nederlandse vlag bij ons thuis gehesen. Stonden de oliebollen klaar voor enkele familieleden en vrienden en hebben we heerlijk, in het gezelschap met enkele overheerlijke rode wijnen, kunnen barbecueën. Je merkt dat Koningsdag niet echt groot wordt gevierd. Het is voornamelijk meer een dag dat gezien mag worden als een extra vrije dag en een dag om heerlijk samen met familie en vrienden door te brengen. Koningsdag op Aruba kan voor sommige gezien worden als een dag met weinig concrete voordelen voor het eiland. Het is daarom ook de vraag of de viering van Koningsdag op Aruba nog wel relevant is.

Aan dit feest zijn er zeker voordelen te benoemen. Het kan namelijk de band tussen Nederland en Aruba versterken. Het is dan ook belangrijk om deze band te koesteren en te onderhouden, zodat deze nog lang blijft voortbestaan. Dit is echter een vrij abstract voordeel en kan niet altijd worden vertaald in concrete voordelen voor het eiland. De viering van Koningsdag kan weliswaar zorgen voor meer toerisme, maar dit is slechts een tijdelijk effect en niet structureel van aard.

Daarnaast kan Koningsdag gezien worden als een symbool van de nog steeds aanwezige koloniale verhoudingen tussen Nederland en Aruba. Het is een dag waarop Nederland als grootmacht wordt gevierd, terwijl de Arubaanse cultuur en geschiedenis op de achtergrond blijven. Dit kan leiden tot gevoelens van ongelijkheid en onrechtvaardigheid bij de Arubaanse bevolking. Bovendien zou de viering van Koningsdag op Aruba ook een kostbare aangelegenheid kunnen zijn. Misschien wordt er dan ook bewust de keuze gemaakt hier niet weer, zoals bij 18 maart, uitbundig te vieren. Er zou dan door de overheid weer veel geld aan uitgegeven moeten worden om hier enkele festiviteiten te organiseren, terwijl dit geld ook aan andere, meer noodzakelijke zaken kan worden besteed, zoals onderwijs, gezondheidszorg en infrastructuur.

Dit betekent niet dat Koningsdag op Aruba volledig moet worden afgeschaft. Het is belangrijk om stil te staan bij de vraag of de huidige invulling van Koningsdag nog wel relevant is en of er daarnaast meer ruimte gegeven mag worden aan de Arubaanse cultuur en geschiedenis.

Kortom, Koningsdag op Aruba is een dag met enkele festiviteiten, maar het is belangrijk om stil te staan bij de vraag of de viering nog wel relevant is en wat de concrete voordelen zijn voor het eiland. Het is een dag om stil te staan bij de bijzondere band tussen Nederland en Aruba. Om te vieren wat ons verbindt en om deze verbinding te koesteren. Maar ook roept ons de vraag op hoe we invulling van Koningsdag op Aruba kunnen geven en te kijken hoe de viering meer in lijn kan worden gebracht met de behoeften en prioriteiten van de Arubaanse gemeenschap.

Dia di Rey na Aruba

Fri, 28 Apr 2023 04:41:27 GMT

Dia di Rey na Aruba

Na Hulanda tur aña ta celebra Dia di Rey riba 27 di april, cu honor di e cumpleaños di rey di Hulanda. Esaki ta un dia yen di festividad y alegria. E aña aki Dia di Rey na Hulanda tawata na Rotterdam y nan a celebra den un manera extravagante. E rey a celebra e dia aki hunto cu su famia. No tur hende tabata contento cu esaki. Diez aña pasa, durante e inauguracion di e rey, 80 porciento di hulandes tawata pa e monarkia. Awor mas cu mitar di nan ta desea di mantene e sistema aki. Algun hende a protesta contra e rey y nan a mustra nan mal contento cu e dia aki, cu a costa cuater mion euro, tambe por a ser inverti den otro cos. Mi no a logra sigui Dia di Rey na Hulanda riba television completo pa motibo di e diferencia di seis ora. Pa mi e no tawata algo pa lanta trempan pa mira. Pero di e parti cu mi a mira, mi a wak cu e tawata un gran fiesta y hopi hende a gosa di e dia bunita aki.

Dia di Rey na Aruba ta cuminsa tempran mainta cu e tradicional di e 'aubade', unda nan ta toca e himno nacional. Despues di esaki, na algun lugar tin algun festividad chikito caminda algun hende ta bisti oranje y cora-blanco-azul, e kleur di bandera Hulandes. Ayera, algun Arubiano a ser reconosi y a risibi nan lintje meresi, cu a ser presenta pa Gobernador na nomber di e rey.

Mainta mi a hisa e bandera Hulandes y mi a Sali cu mi polo oranje. Mi a nota cu compara cu Dia di Himno y Bandera na 18 di maart, e dia aki no ta un fiesta extravagante. Pa motibo di seguridad di trafico, Aruba a remplasa hopi crusada den e ultimo añanan cu rotondes. Casi tur rotonde awor ta ser decora extra cu bandera Hulandes y/of bandera Arubiano. Tambe, algun cas a hisa bandera Hulandes cu of sin wimpel oranje. Pero e dia aki no tin hopi cos pa experencia.

E ta keda hopi bunita pa mira con e comunidad di Aruba ta brasa e dia aki na un nivel chikito como un festividad di e relacion cu Hulanda, apesar di e distancia geografico entre e dos paisnan. Ta un dia unda hende, sin importa nan origen of trasfondo, ta yega hunto pa disfruta di e festividad y tradicion. Na Super Food tabata tin un mercado, unda nan tabata bende diferente cos. Tambe por a cumpra e delicioso oliebol aki. No por perde e oportunidad aki. Na mi opinion, e miho oliebol di e isla.

E aña aki, nos a hisa e bandera Hulandes na cas. Nos a prepara oliebol pa algun famia y amigonan, y nos a disfruta di un sabroso barbecue hunto cu algun bon biña cora. Bo por nota cu Koningsdag no ta un celebracion grandi. Pa hopi hende e dia ta mas un dia cu bo ta liber y un dia pa pasa hunto cu famia y amigonan. Algun por wak Koningsdag na Aruba cu e no ta un beneficio concreto pa e isla. Pesey, e ta un pregunta si e celebracion di dia di Rey na Aruba tin relevancia.

E fiesta aki sigur ta beneficioso. E ta pa un miho relacion entre Hulanda y Aruba. Ta importante pa mantene e relacion pa asina por ta duradero. Pero ta un beneficio abstracto y nos no por traduci e beneficioso concreto pa e isla. Mesora, e celebracion di Dia di Rey por causa mas turismo, pero esaki ta un efecto temporal y no structural.

Ademas, por mira e Dia di Rey como un simbolo di e relacionnan colonial ainda presente entre Hulanda y Aruba. Ta un dia unda Hulanda como un pais grandi ta wordo celebra, mientras cu e cultura y historia di Aruba no ta mensiona. Esaki por causa sentimento di desigualdat y inhusticia den e poblacion Arubiano. Tambe e celebracion di Dia di Rey por wordo un evento cu lo por costa hopi. For di e gobierno ta wordo saca hopi placa pa organisa algun festividad nan aki, mientras e placa aki por wordo inverti den otro cosnan mas necesario manera educacion, cuido di salud y infrastructura.

Esaki no ta nifica cu dia di Rey na Aruba mester wordo aboli completo. Ta importante pa hasi e pregunta si e manera actual di fiesta ta relevante y si ta necesario pa duna mas espacio na cultura y historia di Aruba. Dia di Rey na Aruba ta un dia cu algun festividad nan, pero ta importante pa hasi e pregunta si e fiesta ainda ta relevante y kico e beneficio concreto ta pa e isla. Ta un dia pa un bon relacion entre Hulanda y Aruba. Cu e fiesta nos por conecta cu otro y conserva e conexion aki. Pero tambe pa wak con nos pro duna mas invulling pa dia di Rey na Aruba y con e fiesta por ta mas den liña cu e necesidad y prioridad nan di e comunidad di Aruba.

Wild Wild West op Aruba!

Thu, 20 Apr 2023 02:33:32 GMT

Wild Wild West op Aruba!

In 1964 bracht regisseur Sergio Leone de film "A Fistful of Dollars" uit, met in de hoofdrol Clint Eastwood. De film wordt vaak beschouwd als de eerste spaghettiwestern ooit gemaakt en heeft de carrière van Eastwood gelanceerd. De film werd ook bekend om zijn iconische soundtrack, gecomponeerd door Ennio Morricone.

De film vertelt het verhaal van een mysterieuze man, gespeeld door Eastwood, die in een klein stadje aankomt dat wordt beheerst door twee rivaliserende bendes. Hij besluit om tussen beide partijen te komen en een einde te maken aan het geweld. Met zijn scherpschuttersvaardigheden en koelbloedigheid weet hij de situatie in zijn voordeel te keren.

De film was een voorloper van de moderne actiefilm en heeft het westerngenre vernieuwd. Het brak met de traditionele western, waarin goed en kwaad duidelijk gescheiden waren, en introduceerde een anti-held in de persoon van Eastwood. Zijn personage is geen traditionele held, maar eerder een opportunist die het beste uit de situatie probeert te halen.

Ik kwam op jonge leeftijd voor de eerste keer met deze film in aanraking toen mijn vader deze film zat te kijken. Eerst deed deze film mij weinig, maar steeds meer bewonder ik deze film en is vooral de intro muziek aanstekelijk. De film blijft, zeker voor mij, tot op de dag van vandaag een klassieker en een must-see voor liefhebbers van het genre.

Hoewel de film "A Fistful of Dollars" uit 1964 was uitgebracht, moest ik in deze tijd, van politieke onrust binnen de politieke partij de AVP, vaak denken aan deze film. Misschien heb ik hier te veel fantasie, maar ik vind dat deze film veel raakvlakken heeft met de hedendaagse politiek op Aruba. Je kunt namelijk een diepere betekenis geven aan deze film door de rol van de politiek en de uitdagingen waarmee politieke partijen worden geconfronteerd bij het handhaven van de wet en het waarborgen van de veiligheid van burgers.

In de film wordt een stad geregeerd door twee rivaliserende bendes. Laten we ze vergelijken met de twee belangrijke politieke partijen op Aruba van tegenwoordig, de AVP en de MEP. Het lijkt wel dat er geen sprake meer is van enige regeringsinstantie die toezicht houdt op de gang van zaken. Het lijkt wel alsof de buitenstaander, gespeeld door Clint Eastwood, de orde moet herstellen om de bendes te stoppen. De film stelt impliciet de vraag: wat is de rol van de oude politieke partijen in dergelijke situaties?

In de moderne tijd is de rol van de overheid nog steeds cruciaal bij het handhaven van wet en orde. We hebben onze Trias Politica waarbij de machten van de uitvoerende, wetgevende macht en rechtelijke macht gescheiden zouden moeten zijn. Maar deze week zagen we dat de rechtelijke macht niet wordt gerespecteerd door de uitspraak van de rechter in de zaak Avestruz. Parlementariër Benny Sevinger van de AVP werd alleen schuldig bevonden van passieve omkoping en verduistering. Hij zou hiervoor één jaar gevangenisstraf voor moeten krijgen, waarvan 6 maanden voorwaardelijk. Daarnaast mag hij vijf jaar lang geen politieke functie meer bekleden. Op de uitspraak van de rechter werd door de AVP de overwinning gevierd, die niet door iedereen in goede aarde was gevallen. Afgelopen maandag werd tijdens de partijraad binnen de AVP besloten of Benny Sevinger wel parlementariër mag blijven. Eigenlijk was hier geen bijeenkomst voor nodig, want de beslissing stond al vast. Volgens de groene partij mocht hij zijn zetel behouden. Op dit besluit verliet de parlementariër Rycond Santos do Nascimento de partij van de AVP, maar wil zijn zetel blijven behouden als onafhankelijke parlementariër.

Politieke partijen worden dus tegenwoordig geconfronteerd met de uitdagingen om de veiligheid van burgers te waarborgen en tegelijkertijd de vrijheid en privacy van burgers te respecteren. Maar ook dat iedereen binnen een samenleving gelijk wordt behandeld. Dit is iets waar de rechtelijke macht voor moet waken en waarbij de wetgevende en uitvoerende macht deze moet respecteren. Dit is geen eenvoudige taak en vereist vaak ingrijpende maatregelen. Maar stel dat dit niet door de politiek wordt gedragen? Dat je fouten mag maken, maar hier geen consequenties aan verbonden zijn. Blijkbaar heb je binnen een politieke partij bepaalde privileges waar zelf bij fouten gefeest mag worden. En mocht je fouten hebben gemaakt tijdens de aantreden als minister dan zou je als ex-minister, zoals bij Besaril van de MEP, gewoon de overheid voor de rechter kunnen slepen. Misschien dat de rechter je dan voor iets minder zou kunnen berechten. De uitkomst zou dan weer door de politieke partij, de MEP of door ex-minister Besaril gevierd kunnen worden.

Een ander belangrijk aspect dat de film benadrukt, is wel de verantwoordelijkheid van burgers om bij te dragen aan de veiligheid van hun gemeenschap. In de film wordt de hulp van de mysterieuze man ingeroepen om de bendes te stoppen. Dit is ook relevant voor de hedendaagse politiek, waarbij burgers een actieve rol moeten spelen bij het voorkomen van criminaliteit en het behouden van de veiligheid in hun gemeenschappen. Het lijkt wel alsof parlementariër Rycond Santos do Nascimento nu als cowboy de rol van Clint Eastwood moet spelen, om zo weer de orde en vertrouwen binnen de politiek te herstellen. Blijkbaar kunnen de oude politieke partijen niet het vertrouwen terugwinnen van de bevolking en staan ze ver hier vandaan. Alleen de harde kern blijft achter ze staan, alsof hun partij nooit iets verkeerds heeft gedaan. Ze praten over integriteit binnen hun partij, maar zelf houden ze zich er niet aan.

In de media werd aangegeven dat vele parlementariërs van vroeger de MEP hebben verlaten en een tijdje onafhankelijk verder gingen. Zoals bij Daphne Lejeuz, Arondino Croes, Booshi Wever, Mervin Wyatt-Ras en Marisol Lopez -Tromp. Zo werd er meteen een reactie gegeven dat hier 5 personen bij de MEP weg zijn gegaan en bij de AVP maar één. Ik vind dit makkelijk gezegd. Het verhaal wordt aan één kant belicht. Want ook binnen de AVP waren er mensen die geen toekomst meer zagen in deze groene partij. Naast Marisol Lopez-Tromp is dit nu Rycond Santos do Nascimento. Maar we moeten natuurlijk niet de personen vergeten zoals, Otmar Oduber, Juan David Yrausquin, Juancho Irausquin en Betico Croes. Die ook de AVP verlieten. Blijkbaar zit de kracht niet bij onze oude Arubaanse politieke partijen meer, maar juist bij het individu die in een vernieuwde politiek veel meer zou kunnen bereiken.

Hoewel "A Fistful of Dollars" een film is uit een andere tijd en een ander genre, blijft het relevant voor de hedendaagse politiek. De film belicht de rol van de overheid bij het handhaven van wet en orde, evenals de verantwoordelijkheid van burgers om bij te dragen aan een veilige gemeenschap. De uitdagingen van regeren zijn nog steeds actueel en moeten worden aangepakt met een evenwichtige aanpak van veiligheid, vrijheid en privacy van burgers.

Wild Wild West na Aruba!

Thu, 20 Apr 2023 02:33:26 GMT

Wild Wild West na Aruba!

Na 1964, e regisor Sergio Leone a lansa e pelicula "A Fistful of Dollars", cu Clint Eastwood. E pelicula ta considera hopi biaha como e prome spaghettiwestern y a lansa e carera di Eastwood. E pelicula tambe a bira famoso pa su soundtrack compone door di Ennio Morricone.

E pelicula ta conta e storia di un homber misterioso, cu Eastwood ta hung, cu ta yega na un pueblo chikito cual ta domina door di dos grupo rival. E a dicidi pa intermedio entre e dos parti y pone fin na e violencia. Cu su abilidad pa tira mandera un cowboy y su sanger frieuw e ta logra cambia e situacion na su fabor.

E pelicula tabata un di e prome filmnan di accion moderno y a renoba e genre di western. E a kibra cu e western tradicional, unda e grupo bon y malo ta separa y a introduci un anti-heroe den persona di Eastwood. Su karakter no ta un heroe tradicional, sino mas un oportunista cu ta busca su mehor den e situacion.

Mi a yega di conose e pelicula aki pa prome biaha na un edad jong ora cu mi tata tabata mirando e pelicula. Na cuminsamento e pelicula no a impresiona mi hopi, pero awo mi admire e pelicula mas y mas y cu e intro-musica cu ta contagioso. E pelicula ta keda un clasico, specialmente pa mi, te ainda e pelicula ta impresiona hopi hende y ta stima e genre.

E pelicula "A Fistful of Dollars" a sali na 1964, pero awendia durante un tempo di inestabilidad politico den partido AVP, mi a pensa hopi biaha riba e pelicula aki. Por ta mi tin un fantasia hopi grandi, pero mi kier bisa cu e pelicula aki tin hopi relacion cu e situacion politico actual na Aruba. Bo por mira un sentido mas profundo na e pelicula pa medio di e politico y e reto cu partidonan politico ta enfrentando ora cu ta mantene ley y seguridad di e ciudad.

Den e pelicula ta trata di un ciudad goberna di dos grupo rival. Laga nos compara nan cu e dos partido politico importante na Aruba di awe, AVP y MEP. Aparece cu no tin un instancia gubernamental cu ta supervisa e situacion. Con Clint Eastwood ta hunga e mester pone ordo pa para e grupo rival. E pelicula ta pone implicitamente e pregunta: kiko e rol di e partido politico bieuw ta den e situacion manera aki?

Den tempo moderno, e rol di e gobierno ainda ta crucial pa mantene lei y ordo. Tin e Trias Politica unda e podernan di ehecutivo (uitvoerende macht), legislativo (wetgevende macht) y hudicial (rechtelijke macht) ta separa. Pero e siman aki nos a mira cu e partido politico no ta respecta e dicision di husticia, den e caso di Avestruz, cu parlamentario Benny Sevinger di AVP solamente ta culpabel pa passieve omkoping y verduistering. Pa esaki, mester haña un aña di prizon cu 6 luna condicional. Ademas, e no por tene un funcion politico pa 5 aña. Riba e decision di e hues, AVP a celebra e victoria, pero no tur hende a keda contento. E dialuna cu a pasa, durante e reunion di partido di AVP, nan a dicidi si Benny Sevinger lo por keda parlamentario. Realidad ta cu e reunion no mester a tuma luga, pasobra e decision a wordo tuma caba. Segun e partido berde, e por keda parlementario. Riba e decision aki, parlamentario Rycond Santos do Nascimento a laga e partido di AVP, pero e ta keda cu su asinto como parlamentario independiente.

Awendia e partidonan politico ta encarga pa garantisa seguridad di ciudadanonan y na mes momento respeta e libertad y privacidad di ciudadanonan. Pero tambe pa trata tur hende den un comunidad igual. Esaki ta un caso caminda cu e poder hudicial mester ta atento y mester respeta e poder legislativo y ehecutivo. Esaki no ta un tarea facil y specialmente mester tuma medida drastico. Pero stel cu e no ta wordo sostene dor di politica? Cu bo por hasi falta pero e no tin consecuencia. Aparentemente tin privilegio cu ta bay cu bo falta. Y si bo como ex-minister, manera Besaril di MEP, a hasi falta, bo por hiba e gobierno na corte. Por ta cu un sentencia mas leve ta sali for di esaki. E resultadonan di esaki ta di ta celebra dor di e partidonan politico, MEP of dor di Besaril su mes.

Un otro aspecto importante cu e pelicula ta subraya ta e responsabilidad di e ciudadanonan pa contribui na seguridad di nan comunidad. Den e pelicula e homber misterioso ta busca un manera pa stop e dos bandidonan. Esaki tambe ta relevante pa e politica di awe, den cua comunidad mester hunga un rol activo pa evita criminalidad y mantene e seguridad. Ta parce manera cu e parlamentario Rycond Santos do Nascimento ta bira e cowboy y hunga e rol di Clint Eastwood pa asina restaura ordo y confiansa den e ambiente politico atrobe. Aparentemente e partidonan politico bieu no por recupera e confiansa di e pueblo y nan ta hopi leu for di dje. Solamente e apoyador nan duro ta keda tras di nan y ta bisa cu nan partido no ta hasi nada malo. Nan ta papia tocante integridad den nan partido, pero nan mes no ta cumpli cu esaki.

E media di Aruba a indica cu hopi parlamentario di MEP di antes a sali for di e partido y nan a keda un tempo independiente. Pa ehempel e personanan tawata Daphne Lejeuz, Arondino Croes, Booshi Wever, Mervin Wyatt-Ras y Marisol Lopez-Tromp. Nan a keda indica cu aki 5 persona a sali for di MEP y 1 solamente for di AVP. Mi ta haña esaki facil, y ta papia solemente di un banda. Den AVP tambe tin hende cu no a mira futuro mas den e partido berde. Banda di Marisol Lopez-Tromp, awor ta Rycond Santos do Nascimento. Pero naturalmente nos mester no lubida hendenan manera Otmar Oduber, Juan David Yrausquin, Juancho Irausquin y Betico Croes, kende tambe a sali for di AVP. Nos ta mira cu e forsa no ta na e partidonan politicio bieu di Aruba, pero na e individuo kende por yega mas lihe na un politica renoba.

Aunke "A Fistful of Dollars" ta un pelicula di un otro tempo y otro genre, e ta keda relevante pa e politica di awe. E pelicula ta ilustra cu gobierno y e ciudad mester mantene ley y ordo. E ta e responsabilidad di e ciudad pa contribui na un comunidad seguro. E desafio nan di goberna ainda ta actual y mester aborda nan cu un enfoke balansa di seguridad, libertad y privacidad di e ciudad.

Een tijd van vergeving

Sun, 09 Apr 2023 19:27:14 GMT

Een tijd van vergeving

“Toen kwam Petrus bij Hem en zeide: Here, hoeveel maal zal mijn broeder tegen mij zondigen en moet ik hem vergeven? Tot zevenmaal toe? Jezus zeide tot hem: Ik zeg u, niet tot zevenmaal toe, maar tot zeventig maal zevenmaal.”

Matteüs 18:21-22.

We vieren tijdens Pasen de wederopstanding van Jezus Christus, een symbool van hoop en verlossing. Pasen is niet alleen een tijd voor bezinning en verzoening, maar ook voor vergeving. Elke keer hoopte ik te kunnen vergeven. Hoopte ik die keuze te maken, maar dan kwamen er momenten van woede en wrok die de boventoon voerde. Met de tijd veranderde dit. Woede en wrok werden minder en heeft plaats kunnen maken voor acceptatie van het verleden. Hoe weet je voor de honderd procent dat je iemand zou kunnen vergeven? Ben ik klaar om iedereen te vergeven die mij en mijn familie pijn hebben gedaan? Pasen is een goed moment voor vergeving en ik hoop dan ook dat vanaf vandaag de eerste stap is gezet om te kunnen vergeven. Ik moet blijven bidden om elke keer weer de hulp van God te vragen.

Vergeving is een belangrijk thema in het christendom, en Pasen biedt ons de gelegenheid om na te denken over hoe we het in ons eigen leven kunnen toepassen. Jezus Christus onderwees ons dat we elkaar moeten vergeven, net zoals God ons vergeeft. Maar wat betekent dat eigenlijk?

Het begint met zelfreflectie en de bereidheid om verantwoordelijkheid te nemen voor onze eigen emoties. Het betekent dat we de moed moeten hebben om elkaar te vergeven, zelfs als we ons gekwetst voelen. Vergeving is niet makkelijk. Het betekent dat we moeten proberen ons in te leven in de personen die ons gekwetst hebben, en begrijpen waarom ze hebben gehandeld zoals ze hebben gedaan. Het betekent dat we moeten proberen onze woede en wrok los te laten en ons te concentreren op het herstellen van onze relaties en ons eigen welzijn.

Maar vergeving betekent niet dat we ons moeten onderwerpen aan misbruik of onrecht. Het betekent niet dat we moeten vergeten wat er is gebeurd of dat we moeten doen alsof het gedrag van de ander acceptabel is. Het betekent niet dat we geen grenzen moeten stellen en onszelf moeten beschermen.

In plaats daarvan gaat het erom ons hart te openen en ons te concentreren op wat we kunnen doen om onze relaties te herstellen en ons eigen welzijn te bevorderen. Het betekent dat we moeten werken aan het opbouwen van vertrouwen en empathie, en dat we moeten proberen elkaar te zien als menselijke wezens met hun eigen angsten, pijn en tekortkomingen.

In het ideale geval zullen degenen die je hebben gekwetst ook berouw tonen en hun fouten proberen goed te maken. Maar dat moet niet afhankelijk zijn van je eigen genezing. Je moet kunnen vergeven ongeacht hun houding. Hun zonden zijn tussen hen en God. Het is goed dat mensen de gevolgen van hun daden onder ogen zien, en dat ze verantwoording afleggen tegenover aardse wetten en besturen. En op een dag zullen ze ook voor Gods aangezicht staan en rekenschap moeten afleggen voor hun daden. God is bovenal rechtvaardig, maar oordeel en wraak behoort slechts God toe.

Uiteindelijk is vergeving een geschenk die we onszelf kunnen geven. Vergeving is dus een belangrijk onderdeel van onze spirituele reis. Het stelt ons in staat om ons verleden los te laten en ons te concentreren op het heden en de toekomst. Het kan ons helpen ons te bevrijden van woede en wrok en ons in staat stellen opnieuw verbinding te maken met anderen op een gezondere manier.

Met Pasen herinneren we ons de wederopstanding van Jezus Christus en vieren we een nieuw begin. Laten we deze tijd gebruiken om ons hart te openen en te werken aan bezinning, vergeving en verzoening, zodat we kunnen groeien en evolueren als menselijke wezens en een dieper gevoel van vrede en vrijheid kunnen vinden.

Un tempo pa pordon

Sun, 09 Apr 2023 19:27:12 GMT

Un tempo pa pordon

Petrus a bisa Yesus: Señor, cuanto biaha mi mester laga mi ruman peka contra mi y mi mester pordon ‘e? Te siete biaha? Yesus a bisa: Mi ta bisa bo, no te siete biaha, ma setentishete biaha.

(Mateo 18:21-22)

Durante Pasco Grandi nos ta celebra e resureccion di Hesus Cristo, un simbolo di speransa y liberacion. Pasco Grandi ta un momento pa reflexiona y reconciliacion, pero tambe pa pordona. Cada biaha mi ta spera pa por pordona. Mi tawata spera cu mi por hasi esey, pero despues tawata tin momentonan di furia y venganza. Pero cu tempo esei a cambia. Furia y venganza a bira menos y a laga luga pa aceptacion di e pasado. Con bo por sa cien porciento sigur cu bo por pordona un persona? Mi ta cla pa pordona cada persona cu a hasi ami y mi famia dolor? Pasco Grandi ta un bon momento pa pordona y mi ta spera cu awe mes e prome stap a cuminsa pa por pordona. Mi ta keda resa y pidi ayudo di Dios.

Pordon ta un tema importante den Cristianismo, y Pasco Grandi ta duna nos e oportunidad pa pensa riba con nos por aplica esey den nos mes propio bida. Hesus Cristo a educa nos cu nos mester pordona otro, manera Dios tambe ta pordona nos. Pero kiko esey ta nifica?

E ta cuminsa cu reflexiona riba nos mes y cu pa tuma responsabilidad pa nos mes emocionnan. E nifica cu mester tin e curashi pa pordona otro, ora cu nos ta sinti nos mes lastima. Pordon no ta facil. E nifica cu mester trata di compronde e persona cu a lastima nos, y compronde e motibo di nan accion. E ta nifica cu mester trata di laga nos furia y concentra riba nos relacion y propio bienestar.

Pero pordona no ta nifica cu mester somete nos mes na abuso of injusticia. E no ta nifica cu mester lubida kiko a sosode of cu mester hasi manera si e comportacion di e otro persona tabata aceptabel. E no ta nifica cu no mester pone limite of no proteha nos mes.

En lugar di esaki, ta trata di habri nos curason y ta concentra riba loke nos por hasi pa restablese nos relacion nan y pa promove nos propio bienestar. E ta nifica cu mester traha riba construi confiansa y empatia, y mester trata di mira otro como si ta humano cu nan propio miedo, dolor y defectonan.

Den un situacion ideal, e personanan cu a hasi bo mal tambe lo mustra remordimento y lo trata pa repara nan fayonan. Pero esaki no mester depende di bo propio sanacion. Bo mester por pordona independientemente di nan actitud. Nan pecadonan ta entre nan y Dios. Ta bon si hende realisa e consecuencia nan di nan accion nan y ta duna responsabilidad pa nan accion nan na mundo aki. Y un dia nan lo para dilanti di Dios pa duna cuenta di nan accion nan. Dios ta husto riba tur cos, pero venganza ta pertenese solamente na Dios.

Ta pordon ta un regalo cu nos por duna na nos mes. Ta un parti importante di nos biaha espiritual. E ta duna nos e posibilidad pa laga nos pasado bek y concentra riba nos presente y futuro. E por yuda nos libera di rabia y resentimento y permiti nos pa conecta atrobe cu otro di un manera mas saludabel.

Durante Pasco Grandi nos ta recorda e resureccion di Hesus Cristo y nos ta celebra un comienso nobo. Laga nos usa e tempo aki pa habri nos curason y traha riba reflexion, pordon y reconciliacion, pa nos por crese y evoluciona manera ser humano y haña un sentido di paz y libertad mas profundo.

Goede Vrijdag en Pasen: Tijd voor bezinning en verzoening

Fri, 07 Apr 2023 04:12:18 GMT

Goede Vrijdag en Pasen: Tijd voor bezinning en verzoening

Pasen en Goede Vrijdag zijn twee belangrijke feestdagen binnen het christendom. Hoewel deze dagen voor sommigen misschien niet meer dan vrije dagen zijn, zijn ze van groot belang voor mensen die deze dagen als religieuze feestdagen vieren. Goede Vrijdag is de dag waarop christenen herdenken dat Jezus Christus werd gekruisigd. Het lijden en de dood van Jezus staan hierbij centraal. Het is een dag van bezinning en reflectie, waarbij men stilstaat bij het offer dat Jezus bracht voor de mensheid. Maar Goede Vrijdag kan ook gezien worden als een dag van verzoening. Het is een dag waarop we kunnen nadenken over hoe we zelf kunnen bijdragen aan een betere wereld en hoe we kunnen werken aan verzoening en vrede.

Ook ik probeer hier mijn invulling aan te geven. Afgelopen week vroeg iemand mij of ik niet van plan was om een tweede boek te schrijven over mijn ervaringen na mijn scheiding. Ik ben niet bang om mijn gevoelens te uiten, maar ik heb zelf hier geen behoefte aan. Ik kan het best geloven dat het interessant is om het proces te benoemen. Een zekere zelfreflectie is hierbij nodig.

Waar sta ik nu in het leven? Op 7 maart 2022 schreef ik een column met de titel “Een tijd van bezinning”. Hier had ik het over een poster met zeven punten waar ik meer aandacht aan zou besteden. Na een jaar vroeg ik mij af of het mij is gelukt. Tijdens de periode van bezinning, reflectie en verzoening in de tijd van Pasen, denk ik terug aan mijn periode voor, tijdens en na mijn scheiding.

1. Maak vrede met je verleden.

Terugkijkend zie ik dat een periode van zes jaar erg betreurenswaardig is. Het was een tijd waar ik op Aruba positief werd gevormd. Waar ik vele leuke en mooie momenten heb beleefd. Nieuwe mensen heb leren kennen en met velen lief en leed mogen delen. Mooie jaren waren in één klap voorbij. Nu worden deze herinneringen overschaduwd door de gedachte dat ik in het begin van mijn relatie, waar ik zo open mogelijk in stond, in een leugen verzuilt raakte. Ik kan het niet geloven. Ook het geloof in God blijft ook hier nog moeilijk. Waarom heeft men hiervoor gekozen? Om zo met de medemens om te kunnen gaan? Had men zelf geen mooie momenten ervaren? Of had het in hun ogen geen rol van betekenis. Dat zou toch wel? Ik vraag mij af of ze in die zes jaar wel echt gelukkig zou zijn geweest. Ik moet niet zo denken, maar het lijkt wel alsof we beiden zes jaar van ons leven zijn kwijtgeraakt. Toch moet ik voor mezelf de mooie momenten blijven koesteren en er vrede mee hebben. Het is wat het is. Ze zullen vast wel een goede reden hebben waarom ze hier de schijn op moesten houden. Of zie ik het hier verkeerd? Ze had het vast ontzettend moeilijk. Hoe en waarom had men dit zo lang moeten of willen volhouden? Ik moest haar maar vergeven. Alhoewel ik niet weet voor wat allemaal, het blijft moeilijk. We hebben immers beide verloren.

2. Wat anderen over jou denken is niet jouw zaak.

Vroeger was ik er meer bezig, hoe andere over mij dachten. Dit in negatieve, maar ook in positieve zin. Nu interesseert het mij niet en ben ik ervan bewust dat er zeker mensen zijn die mij niet mogen. Dat is niet erg, ook hier moet ik ze in respecteren. Ongetwijfeld zijn het mensen die boos zijn omdat ik een boek had geschreven. Maar ja, wie de schoen past, die trekt hem toch aan? Het was mijn manier om mijn verdriet enigszins te kunnen verwerken en te zoeken naar mogelijke antwoorden. Het gaf mij ook een manier om de mensen een spiegel voor te houden en dat men hun fouten hierdoor konden inzien. Waar er nooit eerlijk met mij is gepraat en waar ik zocht naar een manier om het allemaal beter te begrijpen. Al zocht ik naar een vredige oplossing, in een relatie maak je beide fouten. Ook ik had andere keuzes moeten nemen. Bij ontmoetingen met mensen van vroeger is het toch voor mij niet altijd even makkelijk. Op sommige momenten geeft dit onzekerheid en vermijd je liever dit gevoel.

3. Tijd heelt bijna alles. Geef dingen de tijd.

Een tijd van verwarring en eenzaamheid was ontstaan. Alles wat ik had opgebouwd, waar ik voor stond, waar ik mijn passie en motivatie uit haalden werd op een gegeven moment helemaal in verwarring gebracht en moest ik mezelf weer hervinden om weer gelukkig te worden. Dit kost enorm veel tijd en ik ben er vast nog niet. Je probeert op verschillende manieren invulling aan te geven en hier kan muziek helpen. Ik merkte dat vooral de vele liedjes van de artiesten John Mayer, de Nederlandse groep Racoon en Niels Littooij in verband werden gebracht met mijn eigen leven. Bij Niels begon het allemaal al in 2013 met de titelsong: “Hoe”. Vorig jaar kwam hij met de titelsong: “Grijs”, waar ik mij in de tekst enorm goed in kon vinden. Het is verleidelijk om meteen op zoek te gaan naar afleiding of een nieuwe relatie, maar dit is vaak niet de beste manier om met de pijn om te gaan. Zeker niet in mijn geval. Ik neem de tijd om te rouwen en mijn emoties te verwerken. Ik had zelf niet verwacht dat niet zo lang had moeten duren. Tijd zal het uiteindelijk leren.

4. Vergelijk je leven niet met dat van anderen en oordeel er niet over. Je hebt geen idee welke reis zij maken. En welke uitdagingen zij onderweg tegenkomen.

Een breuk in een relatie kan veel gevoelens van spijt met zich meebrengen. Of je nu degene was die de relatie beëindigde of degene die verlaten werd. Het is normaal om na te denken over hoe het anders had kunnen zijn en wat ik anders had kunnen doen. Het is belangrijk om deze gevoelens te erkennen en te begrijpen, maar ook om jezelf niet te blijven kwellen met gedachten van schuldgevoelens en spijt. Misschien had ik geen boek moeten schrijven. Maar ja, het is zoals het is. Het heeft geen zin om te blijven hangen in wat er is gebeurd. Ik moet mezelf vergeven voor de fouten die ik heb gemaakt. Het is menselijk om fouten te maken en niemand is perfect. Door mezelf te vergeven en te accepteren dat ik niet alles kon controleren, kan ik een gevoel van vrede en acceptatie vinden. Dit betekent niet dat ik de fouten moet negeren of minimaliseren, maar dat ik ze erken en leer van wat er is gebeurd. Ik moet hier richten op mijn eigen persoonlijke groei en accepteren dat het leven soms onvoorspelbaar is. Op die manier kan ik uiteindelijk leren van de breuk en uiteindelijk een gelukkiger leven leiden.

5. Denk niet te veel na. Je hoeft niet op alles een antwoord te hebben. En je zult zien dat antwoorden zich op de meest onverwachte momenten aandienen.

Op sommige momenten blijft het moeilijk niet na te denken over wat er allemaal gebeurd is. Dan roept de vraag op van: “Waarom”? Ik moet accepteren dat ik niet achter antwoorden zal komen. Maar ik heb gezien, wanneer de tijd vordert komen de antwoorden zelf naar boven. Op sommige momenten word ik er nog altijd verdrietig van. Een belangrijke stap om te accepteren dat het normaal is, is om je verdrietig en onzeker te voelen na een relatiebreuk. Het kan helpen om met een vertrouwenspersoon te praten, zoals een therapeut of een goede vriend, om je gedachten te ordenen en je zelfvertrouwen op te bouwen. Met naaste familieleden of vrienden heb ik zulke gesprekken, maar soms wil ik deze mensen niet lastigvallen met mijn problemen en zorgen.

6. Niemand is verantwoordelijk voor jouw geluk, behalve jijzelf

Nu breng ik vooral tijd door met vrienden en familie. Trakteer ik mezelf op ontspannende activiteiten of wil ik simpelweg even alleen zijn. Je hebt gewoon tijd nodig om te genezen en heb je daarna de tijd nodig om te denken over wie je bent en wat je wilt in het leven. Veel mensen verliezen een deel van zichzelf in een relatie en vergeten hun eigen interesses en passies. Ik had hier geen spijt van. Ik stemde hier voor de honderd procent mee in. Nu is het moment om terug te gaan naar een eigen identiteit en te ontdekken wat gelukkig maakt. Misschien met een nieuwe hobby, een reis maken of jezelf uit te dagen om iets nieuws te leren.

7. Lach, de problemen in de wereld zijn niet allemaal van jou.

Ik voel mij wel betrokken met wat er in mijn omgeving en in de wereld gebeurt. Maar het is ook belangrijk om te focussen op de lessen die ik kan leren van de relatie en de breuk. Wat heb ik geleerd over mezelf en wat ik nodig heb in een relatie. Persoonlijk zie ik mij niet snel een nieuwe relatie aangaan. Daar hebben ze mij te veel pijn in gedaan en weet ik niet of ik mij weer volledig kan toegeven aan het wederzijdse vertrouwen die je in een gezonde relatie moet hebben. De lessen kun je dus meenemen naar een toekomstige relatie om deze gezonder en sterker te maken. Door te reflecteren op de vragen en jezelf beter te leren kennen, kun je groeien als persoon en beter begrijpen wat je echt zoekt in een relatie.

Tot slot is het belangrijk om vooruit te kijken en te blijven werken aan je persoonlijke groei en geluk. Het kan verleidelijk zijn om vast te blijven zitten in het verleden, maar uiteindelijk moet je doorgaan en verder gaan met het leven. Het kost gewoon tijd. Je probeert steeds meer te richten op nieuwe kansen en mogelijkheden, zowel in je persoonlijke als professionele leven. Tijd heelt bijna alles.

Beide feestdagen staan dus niet alleen voor religieuze betekenis, maar ook voor universele waarden zoals bezinning, verzoening, hoop en vreugde. Het moment om samen te komen met vrienden en familie en te genieten van het leven en van de nieuwe kansen die het ons biedt. Laten we deze dagen dan ook benutten om stil te staan bij wat echt belangrijk is in het leven en om te werken aan een betere wereld voor ons allemaal. Vrolijk Pasen toegewenst!

Bierna Santo y Pasco Grandi: Tempo pa reflexiona y reconciliacion.

Fri, 07 Apr 2023 04:12:14 GMT

Bierna Santo y Pasco Grandi: Tempo pa reflexiona y reconciliacion

Pasco Grandi y Bierna Santo ta dos dia di celebracion importante pa hende Cristian. Aunque pa algun hende esaki no ta nada mas cu dianan liber. Pa otro e dia tin hopi balor pa celebra como dia di celebracion religioso. Bierna Santo ta e dia cu Cristian ta recorda cu Hesus Cristo a wordo crucifica. E sufrimento y morto di Hesus ta hopi importante. Ta un dia di reflexion, pa refleha riba e ofrenda cu Hesus a hasi pa humanidad. Pero tambe por mira Diabierna Santo como un dia di reconciliacion. Ta un dia pa refleha riba con nos mes por aporta pa un mundo mihor y con nos por traha riba reconciliacion y paz.

Mi tambe ta trata di duna mi mes e meta aki. Siman pasa un persona a puntra mi si mi no tawatin plan pa skirbi un segundo buki tocante mi experencia despues di mi divorcio. Mi no tin miedo pa expresa mi sentimento, pero mi mes no tin e necesidad aki. Mi por kere cu ta interesante pa wak e proceso. Aki tin un grado di reflexion personal cu ta necesario.

Unda mi ta para awor den bida? Dia 7 di maart 2022 mi a skirbi un column cu titulo "Un tempo di reflexion". Mi tabata papia tocante un poster cu shete punto cu mi kier a pone mas atencion na nan. Despues di un aña, mi a duna mi mes e pregunta si mi a logra mi meta. Durante e periodo di reflexion y reconsideracion den e tempo di Pasco Grandi, mi ta pensa bek riba mi periodo prome, durante y despues di mi divorcio.

1. Hasi paz cu bo pasado.

Mirando bek mi ta mira cu un periodo di seis aña ta un situacion tristo. Tabata un tempo unda mi a wordo forma positivo na Aruba. Unda mi a biba hopi momento bunita y a topa cu hopi hende nobo. Momento nan cu mi a comparti amor y dolor. E aña nan bunita a pasa rapido. Awor e recuerdo di esaki ta keda inadecua door e pensamento cu na e principio di mi relacion mi tabata den un mentira. Mi no por a kere esaki. E fe den Dios tambe ta keda dificil pa mi. Pakiko nan mester a hasi esei? Pa trata e ser humano asina? Nan mes no a biba momento nan bunita? Of e momento nan no tabata di balor pa nan? Nan a sinti feliz durante e periodo di seis aña? Mi no por kere asina, pero ta parce cu nos a perde seis aña di nos bida. Sinembargo mi mester tene e momento bunita den mi memoria y hasi paz cu mi pasado. Seguramente nan tin un bon motibo pa keda den un mentira. Of mi mes ta mira esaki robes? Probablemente e tabata tin hopi dificultad. Dicon nan por hasi esaki den tanto tempo? Mi mester perdona nan, pero ainda e ta keda dificil. Nos dos a perde.

2. Kiko otro ta pensa, no ta bo asunto.

Anteriormente mi tabata preocupa mas kiko otro ta pensa di mi. Tanto den sentido negativo como positivo. Awor no ta interesa mi y mi ta conose cu segur tin hende cu no ta gusta mi. Esey no ta un problema, mi mester respeta nan. Segur tin hende cu ta rabia pasobra mi a skirbi un buki. Pero, e expresion Hulandes ta bisa : “Wie de schoen past, die trekt hem aan”. Esaki tawata mi manera pa procesa mi dolor y busca contesta. Tambe tawata un manera pa yuda hende mira nan mes den spiegel y asina nan por comprende nan error. Caminda nunca nan a papia cu mi honesto cu mi y mi tawata busca un manera pa comprende tur cos mehor. Den un relacion bo por hasi falta na tur dos banda. Tambe mi mester a tuma otro decision. Ora mi ta topa cu hende di antes, e no semper ta facil pa mi. Algun biaha e ta causa inseguridad y mi ta prefera evita e sentimento ey.

3. Tempo ta cura casi tur cos.

Duna cos tempo. Un tempo di confusion y soledad a surgi. Tur cos cu mi tabata traha riba, cu mi tawata stima, y cu mi tawata haña mi motivacion y pasion di bida, a yega un momento cu tur cos a keda den un gran confusion. Mi mester a haña mi mes bek pa mi por a bira feliz di nobo. Esaki ta tuma hopi tempo y aki ainda mi sigur no a logra tur cos. Mi a trata di yena mi bida di diferente manera y musica a yuda mi. Mi a nota cu e canticanan di e artistanan John Mayer, e grupo Hulandes Racoon, y Niels Littooij ta conosi den mi bida. Cu Niels tabata cuminsa den 2013 cu e cantica cu titulo "Hoe". Aña pasa e a lansa un otro cantica cu titulo "Grijs", den cua mi a keda identifica hopi cu e texto. E por ta un tentacion pa busca distraccion of busca un relacion nobo, pero esei ta hopi biaha no e mehor manera pa maneha e dolor. Esey tambe ta den mi caso. Mi ta tuma e tempo pa sinta e dolor y procesa mi emocion. Mi mes no ta spera cu ta dura asina hopi tempo. Tempo ta finalmente cura casi tur cos.

4. No ta bon pa compara bida di otro y hunga husticia riba dje. Bo no sa cua biahe nan ta bayendo y cua desafiando nan ta enfrenta.

Un divorcio por trese hopi sentimento di duele. E no ta importante si bo tawata e persona cu a termina e relacion of e persona cu a keda abandona. Ta normal pa pensa riba kiko por a bin otro manera y kiko bo por a hasi diferente. Ta importante pa reconose e sentimento aki y cumpronde nan, pero tambe pa no sigui castiga bo mes cu pensamentonan di culpabel y duele. Puede ser cu mi no mester a skirbi un buki. Pero bon, ta asina cos a pasa. No tin sentido pa keda wak riba kiko a pasa. Mi mester pordona mi mes pa e fayonan cu mi a hasi. Ta humano pa hasi fayonan y ningun hende ta perfecto. Door di perdona mi mes y asepta cu mi no por a controla tur cos, mi por haña un sentimento di paz y aceptacion. Esaki no ta nifica cu mi mester ignora of minimalisa e fayonan, si no cu mi mester reconose nan y siña di loke a pasa. Mi mester enfoca riba mi mesun crecemento personal y asepta cu bida tin cos nan desagradabel y imprevisto. E manera aki mi por siña di e divorcio y finalmente biba un bida mas feliz.

5. No pensa hopi. Bo no mester tin un respuesta riba tur cos. I bo lo mira cu contestanan ta presenta nan mes na e momentonan mas inespera.

Na algun momentonan ta difícil pa no pensa riba tur cos cu a sosode. Esaki ta traha e pregunta: "Pakiko?" Mi mester acepta cu mi no lo haña un contesta. Pero mi a mira cu ora tempo ta bay, e contestanan ta presenta nan mes. E momentonan pa mi ainda ta keda tristo. Un paso importante pa acepta cu ta normal pa sinti sufrimento y inseguridad despues di un divorcio pa papia cu un persona di confiansa, manera un terapeuta of un bon amigo, pa organisa bo pensamento y traha riba bo confiansa. Cu famia serca of amigonan mi tin e sorto di conversion, pero algun biaha mi no ke molesta esnan aki cu mi problema y preocupacion.

6. Niun hende ta responsabel pa bo felicidad, maske bo mes ta responsabel pa esaki.

Awor mi ta pasa mayor parti di mi tempo hunto cu mi amigonan y famia. Mi ta duna mi mes regalo di actividadnan relahante, of mi por ta buska un momentp di sosega pa mi mes. Bo tin mester di tempo pa cura, y despues tin mester di reflecta riba kico bo ta y kiko bo ke pa bo bida. Hopi hende ta perde parti di nan mes den un relacion y laga nan interes y pasion un banda. Mi no a perde ningun parti di mi mes den e relacion, mi a keda hunto cu mi mes. Awor ta e momento pa mi bay back pa mi mes identidad y busca kiko ta hasi mi feliz. Kisas cu un hobby nobo, hasi un biahe, of challenge mi mes pa siña algo nobo.

7. Hari, e problema den mundo no tur biaha ta bo responsabilidad.

Mi ta sinti mi envolví cu loke ta sosode den mi bario y den mundo. Pero ta importante tambe pa enfoca riba e lesnan cu mi por siña for di un divorcio. Kiko mi a siña tocante mi mes y kiko mi tin mester den un relacion. Personalmente mi no ta bay den un relacion nobo lihe. Nan a hasi mi hopi dolor y mi no ta sa si mi por duna mi henteramente bek den e confiansa mutuo cu bo tin den un relacion saludabel. E lesnan bo por hiba den un relacion nobo pa haci esaki mas saludabel y mas fuerte. Door di refleha riba e preguntanan y conose bo mes miho, bo por crese como persona y comprende miho kiko bo ta buscando den un relacion.

Ta importante pa wak pa dilanti y sigi traha riba bo crecemento personal y felicidad. Por ta tentado pa keda atrapa den pasado, pero na final mester sigi dilanti y sigui biba. E simplemente ta tuma tempo. Bo ta trata pa enfoca mas riba oportunidadnan nobo, tanto den bo bida personal como profesional. Tempo ta cura casi tur cos.

Tur dos e celebracion no ta representa solamente un significado religioso, sino tambe un valor universal manera reflexion, reconcilia, speransa y alegria. E momento pa bin hunto cu amigo y famia y disfruta di bida y di e oportunidadnan nobo cu e ta duna nos. Laga nos hasi uso di e momentonan aki pa pensa riba loke ta berdaderamente importante den bida y pa traha un mundo mas mehor pa tur hende. Bon Pasco di resureccion!

De Linschoter tweekleur verhuisde mee

Sat, 01 Apr 2023 14:46:56 GMT

De Linschoter tweekleur verhuisde mee

2147 mannen voor niets getekend?!

Wed, 29 Mar 2023 00:53:39 GMT

2147 mannen voor niets getekend?!

Op Aruba hebben we een rijke geschiedenis die ons heeft gevormd tot wie we vandaag zijn. Van de oorspronkelijke inheemse Arawak-bevolking tot de komst van de Spanjaarden, de Nederlandse kolonisatie en uiteindelijk de Status Aparte in 1986, is ons verleden verschillend en bewogen. Maar wat gebeurt er als we geen historische eenheid hebben?

Volgens de minister-president Evelyn Wever-Croes van Aruba staat 2023 in teken van eenheid en positiviteit, waar eenieder aan moet werken. Ik neem aan dat ze ook hier de historische eenheid van Aruba mee bedoeld. Soms twijfel ik aan deze woorden, waar eenheid hier niet voor iedereen mag gelden. Want het ontbreken van historische eenheid kan leiden tot verdeeldheid en conflicten binnen onze samenleving. Zonder een gezamenlijke identiteit en gedeelde toekomstvisie kunnen verschillende gemeenschappen en groepen hun eigen agenda's nastreven, wat kan leiden tot een gebrek aan samenwerking en vertrouwen. Zonder een gemeenschappelijk begrip en waardering voor onze geschiedenis, kan ons cultureel erfgoed vergeten of verwaarloosd worden. Dit kan leiden tot het verlies van belangrijke monumenten en gebouwen die ons verleden vertegenwoordigen.

Bovendien kan het gebrek aan historische eenheid op Aruba leiden tot verdeeldheid onder de bevolking. In het verleden hebben verschillende groepen op het eiland gestreden om hun culturele en politieke rechten. Dit heeft soms geleid tot spanningen en conflicten tussen de verschillende groepen. Door het behoud van de geschiedenis van de verschillende groepen kan er begrip en respect worden gekweekt voor elkaars achtergrond en geschiedenis, en kan verdeeldheid worden voorkomen.

Een goed voorbeeld van het belang van historische eenheid op Aruba is wel de viering van vlag en volkslied op 18 maart. Van alle symbolen is het wel de vlag en volkslied het belangrijkste symbool die voor eenheid kunnen zorgen. Betico Croes zag het nut in om een eigen vlag en volkslied voor Aruba te verwezenlijken, want “Un pais sin bandera y himno ta un pais sin destino” – “Een land zonder vlag en volkslied is zonder bestemming”. Betico Croes stelde voor om op 18 maart 1976 de Arubaanse vlag en volkslied voor het eerst in het Wilhelmina Stadion te Dakota in te huldigen.

Waarom juist gekozen voor de datum van 18 maart? Deze werd speciaal gekozen omdat tijdens de Ronde Tafel Conferentie van 1948 in Nederland op deze dag voor het eerst een verzoek werd aangeboden, onder leiding van Cornelis Albert (Shon A.) Eman, aan Koningin Wilhelmina voor autonomie voor Aruba. Om dit extra kracht bij te zetten werd dit verzoek ondertekend door 2147 mannelijke Arubanen, aangezien vrouwen in die tijd niet mochten stemmen.

Eén van deze 2147 Arubanen was mijn opa, Florito “Toribio” Ras. Geboren op 17 april 1920. Die op zijn 27 ^ste levensjaar, tijdens de vergadering in het woonhuis van de heer Benedito Briezen te Juana Morto, op 18 oktober 1947 voor de zelfstandigheid van het eiland heeft getekend. Een zekere trots voor mijn opa overheerst hier waarin hij toen leefde in een tijd waar er nog geen rivaliteit bestond tussen de politieke partijen MEP en de AVP en waar het algemeen belang telde. Ik ben daarom ook van mening dat Betico ook zeker deze gebeurtenis als zeer belangrijk heeft ervaren en daarom ook voorstelde de inhuldiging van vlag en volkslied op 18 maart te doen plaatsvinden.

Ik had daarom zo gehoopt dat tijdens de 18 maart viering van afgelopen week, door de huidige regering er ook een moment werd gekozen om even stil te staan bij het monument van 18 maart tegenover het Wilhelmina park. Misschien zelf door onze minister-president, maar dit blijft waarschijnlijk bij dromen. Terwijl ze het wel heeft over eenheid. Er was hier zelf niet eens een vertegenwoordiger bij, die namens de regering optrad. Alle publieke plechtigheden werden gehouden op Plaza Libertador Betico Croes.

Toch werd het monument niet vergeten. Zo stonden leden van de politieke partij AVP bij deze gebeurtenis stil en legden twee kransen neer. Eén krans voorgedragen door de familie Eman en één die voorgedragen werd door de partijleden van de AVP. Helaas werd ik verhinderd om hier aanwezig te zijn, maar anders was ik er zeker bij geweest. Volgende keer hoop ik erbij te kunnen zijn. Maakt hier mijn liefde voor Aruba minder? Ik ben van mening van niet. Iedereen kiest zijn manier om 18 maart in alle eer te mogen vieren. Maar een vertegenwoordiger van de regering die voor meer eenheid binnen de samenleving kan zorgen, had ik hier graag wel willen zien.

Waarom kiest de huidige regering er niet voor om ook bij het monument van 18 maart stil te staan en een krans neer te leggen? Of heeft het te maken dat hier een standbeeld van Cornelis Albert (Shon A.) Eman staat en men hier liever afstand van wil doen? Of heeft het te maken met de beperkte ruimte bij het monument? Of komt dit doordat men nog steeds de gedachte heeft dat de AVP vroeger geen waarde hechte aan een vlag en volkslied en de strijd voor zelfstandigheid heeft verkocht voor persoonlijk belang en positie? Maakt deze gebeurtenis in de geschiedenis minder belangrijk dan de strijd naar Status Aparte door Betico Croes? Ik krijg de indruk dat op deze manier de 2147 Arubanen voor niets hebben getekend? Persoonlijk vind ik dit een minachting en een teken van weinig respect. De viering bij Plaza Libertador Betico Croes overschaduwd de gedachte dat het verzoek niets voorstelt en dat we alleen moeten kijken naar de daadkrachtige prestatie van Betico Croes. Misschien zou deze viering juist op een neutrale plaats moeten plaatsvinden, zoals voor het bestuurskantoor. Hierna kan er altijd nog voor gekozen worden om een krans te leggen bij het monument van 18 maart en die bij het standbeeld van Betico Croes bij Plaza Libertador Betico Croes.

Dan herdenk je de Arubaanse geschiedenis op 18 maart in al zijn volledigheid en wordt de eenheid op deze manier extra versterkt. Maar is dit wel wat men wil? Of ziet men liever het belang van het onderhouden van een verdeel-en-heers politiek? En zal hier nooit een eenheid kunnen ontstaan.

Het behoud van historische eenheid op Aruba is van groot belang voor de toekomst van het eiland. Er moeten meer initiatieven worden genomen om de geschiedenis van het eiland als eenheid te zien en te delen met de nieuwe generaties. Dit kan bijvoorbeeld worden gedaan door het organiseren van tentoonstellingen, educatieve programma's en het promoten van culturele uitwisselingen tussen de verschillende bevolkingsgroepen en politieke partijen.

Daarnaast is het van belang dat de overheid en het onderwijs hierbij een rol spelen. De overheid kan bijvoorbeeld subsidies verstrekken aan organisaties die zich bezighouden met het behoud van de geschiedenis en cultuur van het eiland. Het onderwijs kan geschiedenis en cultuur van het eiland opnemen in het curriculum, zodat de nieuwe generaties zich bewust worden van de rijke geschiedenis van het eiland en de verschillende bevolkingsgroepen die hieraan hebben bijgedragen.

Laten we ons ervan bewust zijn dat historische eenheid op Aruba van groot belang is voor de toekomst van het eiland. Laten we ons inzetten voor het behoud van de geschiedenis en cultuur van het eiland, zodat deze rijke geschiedenis behouden blijft voor de toekomstige generaties.

2147 homber a firma por nada?!

Wed, 29 Mar 2023 00:53:34 GMT

2147 homber a firma por nada?!

Na Aruba tin un historia rico cu a forma ken nos ta awe. For di e poblacion Arawak indjan te ora cu Spaño a yega, colonisacion Hulandes y finalmente e Status Aparte na 1986, nos pasado tabata diferente y emocional. Pero kico ta sosode si nos no tin unidad historico?

Segun e minister-presidente Evelyn Wever-Croes di Aruba, 2023 ta e aña di unidad y positivismo, unda tur hende mester traha riba dje. Mi ta supone cu nan ta referi tambe na e unidad historico di Aruba. Mi tin duda tocante e palabra aki, caminda unidad no por ta aplicabel pa tur hende. Pasobra falta di unidad historico por resulta den division y conflicto den nos comunidad. Sin un identidad y vision di futuro conhuntamente, diferente comunidad y grupo por sigui nan mes agenda, lo cual porresulta den falta di cooperacion y confiansa. Sin un comunidad di comprension y aprecio pa nos historia, nos herencia cultural por wordo lubida of neglisha. Esaki por resulta den perdida di monumentonan y edificionan importante cu ta representa nos pasado.

Ora falta di unidad historico na Aruba, esaki por resulta den division entre e poblacion. Den pasado, diferente grupo riba e isla a yuda pa nan derecho cultural y politico. Esaki a resulta na tension y conflicto entre diferente grupo. Door di preservacion di e historia di diferente grupo, por crea comprension y respet pa nan lucha y historia, y por evita division.

Un bon ehempel di e importancia di unidad historico na Aruba ta e celebracion di bandera y himno riba 18 di maart. Di tur simbolo, e bandera y himno ta e simbolo mas importante cu por crea unidad. Betico Croes a mira e importancia di tin un propio bandera y himno pa Aruba, pasobra "Un pais sin bandera y himno ta un pais sin destino". Betico Croes a sugeri pa riba 18 di maart 1976, e bandera y himno di Aruba a ser honra pa prome biaha na Wilhelmina Stadion na Dakota.

Pakico a scoge e fecha di 18 maart? E fecha aki a wordo scogi specialmente pasobra durante Conferencia Mesa Rondo di 1948 na Hulanda, riba e mesun dia aki pa prome biaha un peticion a worde presenta na Reina Wilhelmina, bou di liderazgo di Cornelis Albert (Shon A.) Eman, pa autonomia pa Aruba. Pa duna mas forsa na e peticion, esaki a wordo firma pa 2147 homber Arubiano, pasobra hende muher den e tempo ey no tabata permiti pa vota.

Un di e 2147 hombernan aki tabata mi welo, Florito "Toribio" Ras. Naci na 17 di april 1920. Cu su 27 aña di edad, durante e reunion den cas di Sr. Benedito Briezen na Juana Morto, ariba 18 di oktober 1947, e tambe a firma pa independencia pa e isla. Orguyoso mi ta sinti di mi welo, cu tabata biba den un tempo unda ainda no tabatin rivalidad entre MEP y AVP y unda interes general tabata primordial. Mi ta di opinion cu Betico sigur tambe a experencia e dia aki como hopi importante y ta p’esey el a sugeri pa e inauguracion di e dia di bandera y himno tuma luga riba 18 di maart.

Mi tabatin speransa cu durante e celebracion di 18 di maart di siman pasa, e gobierno actual lo a keda para un rato na e monumento di 18 di maart dilanti di Wilhelmina Park. Na e manera aki, minister-president por a representa. Pero esey lo keda probablemente un soño. Mientras e ta papia di unidad. No tabatin ni un representante di e gobierno presente. Tur ceremonia publico a tuma luga na Plaza Libertador Betico Croes.

Sinembargo, e monumento no a keda lubida. Miembronan di e partido politico AVP a para un rato na e luga aki y a depone dos krans. Un krans tabata ofreci pa famia Eman y un otro krans tabata ofreci pa miembronan di e partido AVP. Desafortunadamente, mi no por a asisti, pero si mi por tabata presente, mi lo a haci esaki sigur. Na e proximo oportunidad mi ta spera pa ta presente. Esaki no ta haci mi amor pa Aruba menos. Mi ta kere cu tur hende ta celebra 18 di maart na nan manera. Pero mi ta desea di a mira un representante di e gobierno presente pa crea mas unidad den nos comunidad.

Dicon e gobierno actual no tabata presente na e monumento di 18 di maart y pone un krans? Tin algo di relacion cu e estatua di Cornelis Albert (Shon A.) Eman cu ta aki y p’esey e gobierno actual ta prefera mantene distancia di e monumento? Of ta relaciona cu e limitacion di espacio na e monumento? Of esaki ta relaciona cu tin e pensamento cu e partido AVP den pasado no tabatin balor pa un bandera y himno y a bende e lucha pa autonomia pa beneficio personal y posicion? Haci e evento aki den historia menos importante cu e lucha pa Status Aparte di Betico Croes? Mi ta haya e impresion cu no ta duna importancia na e echo cu e 2147 Arubiano a firma pornada?

Personalmente mi ta haya esaki ta un falta di respet. E celebracion na Plaza Libertador Betico Croes por duna e pensamento cu e peticion no tin balor y ta conta e prestacion di Betico Croes so. Kisas e celebracion mester tuma luga na un luga mas neutral manera dilanti di e oficina gubernamental. Despues por scoge pa pone un krans na e monumento di 18 di maart y uno na e estatua di Betico Croes na Plaza Libertador Betico Croes.

Asina ta conmemora e historia di Aruba na 18 di maart den su totalidad y por fortalece e unidad di e manera aki. Pero esaki ta loke e hendenan kier? Of ta prefera pa mantene e politica di dividi y domina? Y nunca lo tin unidad aki.

E preservacion di unidad historico na Aruba ta di gran importancia pa futuro di nos isla. Mester tuma mas iniciativanan pa mira historia di nos isla manera unidad y pa comparti esaki cu e generacionnan nobo. Esaki por tuma forma pa medio di organisacion di exposicion, programa educativo y haci intercambio cultural entre diferente grupo di poblacion y partido politico.

Ademas, ta importante pa gobierno y educacion forma parti di esaki. Por ehempel, gobierno por duna subsidio na e organisacionnan cu ta dedica nan mes pa preserva historia y cultura di nos isla. Educacion por inclui historia y cultura di nos isla den curriculum, pa asina e generacionnan nobo keda consciente di e historia rico di nos isla y e diferente gruponan den nos poblacion cu a contribui na esaki.

Laga nos ta consciente cu unidad historico na Aruba ta di gran importancia pa futuro di nos isla. Laga nos traha duro pa preserva historia y cultura di nos isla, pa asina e historia rico aki keda preserva pa e generacionnan den futuro.

Onderwijs schreeuwt om aandacht!

Fri, 24 Mar 2023 02:25:33 GMT

Onderwijs schreeuwt om aandacht!

Als één van de belangrijkste pijlers van onze samenleving verdienen docenten op Aruba onze grootste steun en waardering. Ondanks de grote verantwoordelijkheid die zij dragen bij het opleiden van de toekomstige generatie, krijgen zij vaak te maken met een hoge werkdruk die de laatste jaren onaanvaardbaar hoog is geworden. Daarnaast krijgen ze weinig waardering van de overheid. Dit probleem moet worden aangepakt door de Arubaanse regering, zodat docenten de steun krijgen die zij verdienen en het onderwijs op Aruba kan floreren.

Het is geen geheim dat het werk van docenten zwaar is. Ze zijn verantwoordelijk voor het begeleiden en onderwijzen van de Arubaanse kinderen, en het is hun taak om ervoor te zorgen dat ze opgroeien tot productieve en verantwoordelijke volwassenen. Maar de afgelopen jaren is de werkdruk voor docenten op Aruba sterk toegenomen. Ze worden geconfronteerd met een groter aantal leerlingen in de klas, meer administratief werk en minder middelen om aan de behoeften van elke leerling te voldoen. Dit alles zorgt ervoor dat docenten vaak overwerkt zijn en weinig tijd hebben voor hun persoonlijke leven.

Dit alles heeft ertoe geleid dat veel docenten op Aruba zich overweldigd voelen en zelfs overwegen om hun baan op te zeggen. Andere docenten willen hun baan graag opzeggen, maar zitten vast aan hun hypotheek. Ze blijven dan noodgedwongen in het onderwijs. Dit is een zorgwekkende trend die niet alleen de kwaliteit van ons onderwijssysteem, maar ook de toekomst van de Arubaanse kinderen zal beïnvloeden. Een ander probleem is het gebrek aan waardering en steun van de overheid. Docenten worden vaak onderbetaald en hebben weinig mogelijkheden voor verdere professionele ontwikkeling. Ook worden er vaak bezuinigingen doorgevoerd in het onderwijs, waardoor er minder geld is voor onderwijsmaterialen.

Het is daarom de verantwoordelijkheid van de regering van Aruba om de werkdruk van docenten te verminderen. Er moeten maatregelen worden genomen om de klasgroottes te verkleinen en het administratieve werk te verminderen, zodat leraren zich kunnen concentreren op hun belangrijkste taak: het onderwijzen van onze kinderen.

Om deze problemen op te lossen, moet de Arubaanse regering meer investeren in het onderwijs. Men moet meer middelen beschikbaar stellen voor onze docenten. Ze hebben behoefte aan meer training, betere salarissen en voordelen. Bijvoorbeeld korting voor docenten op kantoorartikelen of laptops. Want het is niet altijd zo dat docenten een computer van school ontvangen. Meestal moeten ze hun eigen gekochte laptop of andere lesmaterialen gebruiken. Docenten vragen voor meer ondersteuning op het gebied van technologie en lesmaterialen en willen graag dat het lesmateriaal goed aansluit op het niveau en belevingswereld van onze kinderen.

Ook moet er keuze worden gemaakt welk instructietaal de docenten moeten gebruiken. Dit blijft een moeilijk vraagstuk. Blijft de instructietaal Nederlands, of verander je deze in het Papiamento of Engels? Want heeft het zin om instructie te geven in het Papiamento, terwijl het examen in het Nederlands zijn? De leerlingen begrijpen het dan veel beter en kunnen zich dan beter uiten. Ze beheersen de kennis van de stof, maar tijdens het examen kunnen ze zich niet goed verwoorden. Dit zorgt alleen maar voor meer verwarring en demotivatie (ook deels toe te schrijven aan de periode van Corona) bij de leerlingen. Ze lopen achter door de taal, terwijl ze misschien wel de kennis voor een groot deel kunnen beschikken. Als men inderdaad gekozen heeft voor het Papiamento en/of Engels, geef de docenten dan ook genoeg ruimte om verschillende lesmaterialen in het Papiamento/Engels te ontwikkelen. Het gaat de overheid inderdaad geld kosten, maar voor goed onderwijs moet er nu eenmaal in geïnvesteerd worden.

Ook moet er meer aandacht komen voor de werkomstandigheden van docenten, zoals het verminderen van de klassengrootte en het verminderen of herorganiseren van administratieve taken, zoals het organiseren van vele activiteiten voor de leerlingen. We missen ontzettend veel schakels binnen de verschillende onderwijsfuncties, waardoor docenten verantwoordelijk worden voor verschillende taken. In deze tijden van onzekerheid en verandering is het meer dan ooit belangrijk om te zorgen voor onze docenten. Door te investeren in onze docenten, investeren we in de toekomst van ons land. Ze verdienen onze steun, respect, erkenning en waardering doormiddel van bijvoorbeeld publieke campagnes die het belang van onderwijs benadrukken. Daarnaast moet de regering van Aruba ervoor zorgen dat ze de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben om hun belangrijke werk voort te zetten.

Door te investeren in het onderwijs en de werkomstandigheden van docenten te verbeteren, kan de Arubaanse regering ervoor zorgen dat het onderwijs op Aruba gaat floreren. Dit is niet alleen belangrijk voor de toekomst van de leerlingen, maar ook voor de toekomst van Aruba als geheel. We kunnen niet toestaan dat de werkdruk van docenten te hoog wordt en dat zij niet de steun krijgen die zij verdienen. Het is de verantwoordelijkheid van de overheid om hier verandering in te brengen en te zorgen voor een gezonde en bloeiende onderwijssector op Aruba.

Enseñansa ta grita pa atencion!

Fri, 24 Mar 2023 02:25:30 GMT

Enseñansa ta grita pa atencion!

Como un di e pilarnan mas importante di nos comunidad, maestronan na Aruba ta merece nos mas grandi sosten y aprecio. Apesar di e gran responsabilidad cu nan tin pa forma e proximo generacion, nan ta encontra nan mes hopi biaha cu un carga di trabou hopi halto cu den e ultimo añanan a subi pa un nivel inaceptabel. Ademas nan ta hanja poco aprecio for di gobierno. E problema aki mester wordo atende pa gobierno di Aruba, pa maestronan por haña e sosten cu nan ta merece y pa educacion na Aruba por prospera.

No ta un secreto cu e trabou di maestronan ta pisa. Nan ta responsabel pa guia y lesa e muchanan Arubiano, y ta nan tarea pa asegura cu nan ta crese den hende productivo y responsabel. Pero den ultimo añanan e carga di trabou pa maestronan na Aruba a aumenta drasticamente. Nan ta hanja nan mes cu un cantidad mas grandi di estudiante den klas, mas trabou administrativo y menos recurso pa satisface e necesidad di cada estudiante. Tur esaki ta hasi cu maestronan hopi biaha ta traha di mas y tin poco tempo pa nan bida personal.

Tur esaki a hasi cu tin hopi maestro na Aruba sinti nan mes sobrecarga y hasta ta considera di cuminsa busca otro trabou. Otro maestro por ta kier cuminsa cu otro trabou, pero ta keda atrapa dor di nan hipoteca. Nan keda obliga pa keda traha den educacion. Esaki ta un tendencia preocupante cu no ta afecta solamente e calidad di nos sistema educativo, pero tambe e futuro di nos muchanan Arubiano. Un otro problema ta e falta di apresio y sosten for di gobierno. Maestronan hopi biaha ta gana menos cu nan mester, y tin poco oportunidad pa desaroyo profesional. Tambe, a medida den educacion, asina cu tin menos placa pa materialnan educativo.

Pa e motibo aki, ta responsabilidad di gobierno di Aruba pa reduci e carga di trabou di maestronan. Tin mester di tuma medida pa reduci e tamaño di klas y reduce trabou administrativo, asina cu maestro por concentra riba nan tarea mas importante: duna les na nos muchanan.

Pa solucion e problemanan aki, e gobierno di Aruba mester inverti mas den educacion. Tin mester di mas medionan disponibel pa nos maestronan. Nan tin mester di mas entrenamento, miho salario y beneficio. Por ehempel, descuento pa maestronan riba material di oficina of laptop. Pasobra no semper e scol ta duna un computer na e maestro. E maestro mester usa nan mes un laptop of otro materialnan di enseñansa. Maestronan ta pidi mas sosten riba technologia y materialnan di enseñansa y kier adapta na e nivel riba e mundo di bida di nos muchanan.

Tambe mester tuma un desicion riba na cua idioma di instruccion mester usa. Esaki ta un problema dificil ainda. Ta sigi ceda e idioma di instruccion Nederlands, of ta cambia pa Papiamento of Ingles? Pasobra tin sentí pa duna instruccion na Papiamento, pero e examen ta na Nederlands? E muchanan ta keda miho capacita e materia, pero na e momento di examen no por expresa nan bon. Esaki ta causa mas confucion y desmotivacion (tambe un parti di e efecto di Covid-19) entre e muchanan. Nan ta ceda patras pa motibo di e idioma, mientras nan posiblemente tin e conocemento grandi di e materia. Si ta esaki ta e desicion di usa Papiamento of Ingles, duna e maestronan suficiente espacio pa desaroya diferente materialnan di enseñansa na Papiamento/Ingles. Lo ta un invertimento grandi pa e gobierno, pero pa un bon educacion mester inverti.

Mester duna mas atencion na condiscionnan di trabou di maestronan, manera reduccion di tamano di klas y reduccion of re-organisacion di tareanan administrativo, manera organisacion di hopi actividad pa e estudiantenan. Nos ta perde hopi schakel den diferente funcionnan den educacion, cua ta hasi cu maestronan ta responsabel pa diferente tareanan. Den e temponan aki di insigur y cambio, ta mas importante ainda pa cuida di nos maestronan. Dor di investi den nos maestronan, ta investi den futuro di nos pais. Nan merece nos apoyo, respet, reconecemento y agradecemento pa ehempel dor di campananan publico cu ta subraya e importancia di educacion. Ademas, e gobierno di Aruba mester asina pa nan haña e sosten cu nan mester pa nan trabou importente por sigui bai.

Pa invisti den educacion y mehora e condicionnan di trabou di maestronan, gobierno di Aruba por asina bai pa crecemento den educacion na Aruba. Esaki no ta importante solamente pa futuro di e studiantenan, pero tambe pa futuro di Aruba en general. Nos no por permiti cu trabou di maestronan ta hopi pisa y nan no ta hanja e sosten cu nan ta merece. E responsabilidad ta di gobierno pa hasi cambio aki y asina cuida pa un sector di educacion saludabel y florece na Aruba.

Bijgeloof (Brua)

Mon, 06 Mar 2023 19:31:38 GMT

Bijgeloof (Brua)

Na een lange tijd zat het schrijven over bijgeloof in mijn gedachte. Heel toevallig werd er afgelopen week in de media zelf ook hier aandacht aan besteed, waar men het advies hier afstand van te nemen. Brua is een verzamelnaam voor toverij, bijgeloof, bangmakerij, oplichting etc. met geheimzinnigheid. Bijgeloof is een fenomeen dat al eeuwenlang bestaat en zich manifesteert in alle culturen en samenlevingen. Zo ook op Aruba, Bonaire, Curaçao en de bovenwindse eilanden. Bijgeloof is een overtuiging die niet wordt ondersteund door enige vorm van bewijs of wetenschappelijke verklaring. Vaak zijn ze gebaseerd op folklore of tradities. Het kan gaan om het geloven in het brengen van geluk door het dragen van bepaalde kledingstukken, het vermijden van bepaalde getallen, of het vermijden van het passeren van zwarte katten of het kruisen van de paden van anderen. Deze vorm wordt vaak als heel onschuldig gezien.

In Nederland kwam ik heel weinig in aanraking met bijgeloof en stond ik hier niet bij stil. Ik stond er dan ook ontzettend nuchter tegenover en was het voor mij meer iets waar andere in konden geloven. Zoals het ongeluksgetal 13, het vermijden van zwarte katten en het niet willen lopen onder een trap. Blijkbaar brengt het ons allen ongeluk. Tijdens mijn jeugd zat ik op een Protestants Christelijke basisschool en kreeg ik, naast mijn Katholieke achtergrond, het geloof en de verschillende Bijbelverhalen op verschillende momenten uitgelegd. Elke zondagavond werd gebruikt om een psalm uit je hoofd te leren, aangezien maandag het eerste uur de kans bestond dat de juf of meester je hierin kon overhoren. Wat niet altijd even succesvol werd uitgevoerd. De Bijbelverhalen vond ik wel altijd op jonge leeftijd zeer interessant. Misschien is dat wel een extra reden waarom ik geschiedenis ben gaan studeren.

Op Aruba begon het katholieke geloof in mijn leven steeds belangrijker te worden. Ik hechte er enorm veel waarde aan. Mede daardoor heb ik pas rond mijn 35-jarige leeftijd mijn heilige vormsel gedaan en ging ik vaker dan in Nederland naar de kerk. Waar ik nooit eerder kennis van genomen had, was wel en feit dat voor het begin van elk kerkdienst je de mogelijkheid had om, tegen een kleine vergoeding, de kerkdienst voor te dragen aan iemand of een wens of hulp te vragen aan één van de vele heiligen die binnen de Katholieke kerk bekend zijn.

Het geloof, religie en bijgeloof (Brua) hebben naar mijn mening totaal verschillende betekenissen. Toch zijn deze drie elementen op sommige momenten in elkaar verweven. Ik had geen benul wat er hier op Aruba afspeelde als het om bijgeloof ging. Dit is ook wel logisch aangezien ik hier een nuchtere buitenstaander ben en het bijgeloof in geheim wordt omgeven. Vooral als het gaat om “zware” brua.

In de jaren zestig en zeventig werd er onder andere door pater Paul Brenneker en Elis Juliana allerlei bronnen verzameld en deze bestudeerd over de geschiedenis, cultuur en tradities op Curaçao, Aruba en Bonaire. Deze werden in een boekenserie onder de naam: Sambumbu, beschreven. Ook hier ging het over bijgeloof (Brua). Zo beweerde men dat het bijgeloof meer leefde op Bonaire en Aruba, dan op Curaçao. Hoe is dit te verklaren? Ik zou zelf zeggen van niet. Je zou namelijk kunnen denken dat het juist op Curaçao zich meer afspeelde, aangezien Curaçao in grotere mate een geschiedenis kent van slavernij en de “bijzondere” rituelen uit Afrika afkomstig waren.

Kwam het bijgeloof vroeger op Aruba vaker voor? Wat zou hier de reden voor zijn? Heeft het te maken met de ruime mate van geloof in de Katholieke kerk als religie? Waar hier een zekere vorm van religieuze devotie plaatsvindt met haar heilige beelden (die bepaalde krachten met zich meedroegen) en rituelen? Of is dit gekomen door de vele migranten uit het Caribisch gebied? En hoe is dit nu op Aruba? Hoe hoog zou het percentage nu zijn van personen die zich met brua bezighouden? Komt dit nu door de invloeden van de migranten uit Zuid-Amerika? Of juist door de migranten uit Haïti die hier, na de aardbeving van 2010, een nieuw onderkomen op Aruba hebben gevonden? Of zijn we tegenwoordig zo onzeker van onszelf, dat we ons hier eerder aan toe willen geven? Ik zou zelf niet weten hoeveel mensen tegenwoordig op de eilanden aan brua doen, maar door de ellendige ervaringen die ik afgelopen jaren heb meegemaakt, heb ik geloof en religie, maar ook zeker bijgeloof op Aruba mogen ervaren.

Blijkbaar zijn er verschillende beoefenaars van brua. Hier worden personen aangeraden door sommige personen een bezoekje te doen, mocht je lijden aan depressie of tegenspoed. Sommige kennen de adressen van deze beoefenaars, maar willen liever niet in het openbaar treden en weten dan ook van niets. Publiciteit brengt in deze zaak altijd meer narigheid dan voordeel mee, beweert men. Sommige maken hier juist reclame op het internet of in de krant en hebben verschillende workshops waar men voor kunt aanmelden. Doordat het makkelijk toegankelijk is, lijkt het op de eerste plaats allemaal best onschuldig.

Ook zijn er willekeurige winkels op Aruba die het één en ander verkopen. Hier moet u denken aan bijvoorbeeld kaarsen in verschillende kleuren, (religieuze) beelden, stenen, sigaren, kettingen, wierook, zeepjes en geurtjes. Ik wist niet hoe groot zo’n winkel wel niet kon zijn en hoe rijk het assortiment is. Een bedrijfstak waar blijkbaar zeer veel te verdienen valt.

Wat zien we tegenwoordig nog van bijgeloof op Aruba terug? Of waar doet men aan brua? Bij nader literaire onderzoek bleek dat in de jaren zeventig men op de landkaart van de eilanden overal een speld kon prikken op plaatsen waar aan brua werd gedaan, en deze spelden een begroeiing te zien zou zijn die helemaal niet zo troosteloos is als die van echte bomen. Hoe dat nu zou zijn, zou ik eerlijk gezegd niet weten. Het zichtbare deel wordt vaak naar mijn mening als onschuldig gezien. Wat zeker niet altijd zo mag zijn. Veel van de praktijken worden op persoonlijk vlak, in het geheim en met religie, zoals binnen de Katholieke kerk, verweven. Misschien is hier religie nodig om je waardigheid enigszins te behouden. De meeste zijn afzetters. Sommige beweren zelf dat priesters in rang geplaatst kunnen worden van bruamakers en waar je voor moet oppassen. Paters studeren namelijk in kloosters en kennen hierdoor geheimen. Ook vinden vele rituelen en tradities plaats tijdens de feestdagen van heiligen, vastenmaand, Goede vrijdag, kerst en voor oud en nieuwjaar. Het huis wordt van top tot teen schoongemaakt en bij sommige wordt het huis bewierookt.

Bij nader onderzoek blijkt in de meeste gevallen het beoefenen te gaan om geluk en ongeluk. In vergelijking met Nederland brengt de zwarte kat, maar dan wel helemaal zwart, op de eilanden geluk. In de meeste gevallen denkt men bij het zien van een donkere vlinder aan huis, dat deze ongeluk brengt en zal er binnen veertig dagen iemand binnen de familie sterven. Gelukswater en/of parfum die vrouwen bij de speciale winkels kopen trekken bepaalde mannen blijkbaar aan. Als je goed oplet kun je op Aruba bij sommige vrouwen een rode koord als armband vinden, die meestal aan de linkerarm wordt gedragen. Die voor geluk en/of bescherming moeten zorgen. Wat vooral door de mannen als armband wordt gedragen, zijn wel de chakra kettingen in verschillende kleuren.

Bij te veel tegenslag, zou men blijkbaar een bad moeten nemen met verschillende gekookte kruiden.

In vrijwel iedere Chinese supermarkt kun je een speciaal plekje tegenkomen van een boeddha beeldje. Of in de meeste gevallen een gouden gelukskat, gemaakt van keramiek, die met haar geheven linkerpootje klanten probeert binnen te halen. Sommige mensen stellen hun loterij vast op vaste getallen. Volgens de lotterij zijn hier de geluksnummers: 12, 15, 24, 26 en 27. Ongeluksgetallen zijn 3, 5, 16, 21 en 29. Blijkbaar geven oneven getallen vaker ongeluk. Minder zichtbaar zijn de prenten van verschillende heiligen die in de portemonnee worden bewaard. Sommige bewaren dit met een doel of juist uit gewoonte. In de jaren 70 werden, zoals door pater Paul Brenneker beschreven, in verschillende workshops de mogelijkheid aangeboden om samen te bidden tegenover de heilige Michaël voor een oplossing voor hun moeilijkheden. Voor deze dienst werd er eenieder tien gulden op het tafeltjes voor de heilige Michaël achtergelaten.

Hoewel sommigen misschien denken dat bijgeloof een onschuldige en zelfs amusante bezigheid is, kan het in werkelijkheid schadelijke gevolgen hebben voor individuen en de samenleving als geheel. Zo kan het geloven in bijgeloof leiden tot het uitvoeren van gevaarlijke rituelen, zoals het gebruik van traditionele medicijnen in plaats van effectieve moderne geneesmiddelen, of tot het beledigen of vervolgen van bepaalde groepen van mensen, zoals men dat deed in de Middeleeuwen met heksen.

Bovendien kan bijgeloof bijdragen aan een klimaat van angst en onzekerheid. Het kan mensen beletten om rationeel te handelen. Ik werd indirect ermee geconfronteerd en stemde helaas hieraan toe. Om te denken dat het hier uiteindelijk voor herstel zou zorgen. Misschien was ik hier te onwetend en zag ik het gevaar er niet van in. Of was ik zelf zo onzeker en angstig, dat ik de realiteit van de situatie, waarin ik zat niet meer goed onder ogen kon zien? Waardoor ik niet meer rationeel mocht of kon handelen.

Ik ben van mening dat er zeker meer is tussen hemel een aarde. Met de goede en slechte kanten ervan. Ik hecht nu meer waarde aan geloof, dan aan een religie of bijgeloof. Ik ben dan wel katholiek, maar praktiseer het volgens mij net zoals een trotse Ier uit Ierland. Het is het geloof dat mij in sommige gevallen houvast biedt. Toch geeft bijgeloof blijkbaar voor anderen houvast in het leven. Maar hier is het belangrijk om te beseffen dat het vermijden van bijgeloof juist kan leiden tot een groter gevoel van controle over ons eigen leven en onze eigen toekomst. Het erkennen van de realiteit en het handelen op basis van bewijs en feiten is belangrijk voor een gezonde en vooruitstrevende samenleving. Dus laten we ons bewust zijn van onze eigen bijgelovige overtuigingen en deze ter discussie stellen. Laten we ons concentreren op het nemen van verantwoordelijke beslissingen die zijn gebaseerd op feiten en bewijs, en laten we bijdragen aan het creëren van een samenleving waarin we niet worden geleid door bijgeloof, maar door reden en inzicht.

Bruheria

Mon, 06 Mar 2023 19:30:24 GMT

Bruheria

Despues di un tempo largo mi tawata pensando tocante bruheria. Casualmente siman pasa den media tambe tawatin atencion pa e tema aki, unda nan a duna e conseho pa tuma distancia di esaki. Bruheria ta un coleccion di brua, spantamento, engaño etc. cu misterio. Bruheria ta un fenomeno cu existi pa siglo largo y ta manifesta den tur cultura y comunidad. Tambe manera na Aruba, Boneiro, Corsou y e islanan ariba. Bruheria ta un pensamento cu no ta sostene pa nada di pruba of splicacion sientifico. Hopi biaha nan ta basa riba folklore of tradicion. Por ta hende ta kere cu esun cu ta usa deferente paña ta trese suerte, evita algun numeronan, of evita un pushi preto of crusa otro den caminda. E forma aki ta wordo mira como inocente.

Na Hulanda mi no tawata topa hopi bruharia y no tawata perde tempo den esaki. Mi no tawata kere den esaki y pa mi e tawata mas un asunto unda otro por a kere den dje. Manera e numeronan 13, mira un pushi preto y crusa bao di un trapi ta duna desgracia. Den mi hubentud mi tawata bai un scol Protestant/Cristiano y mi a ricibi, cu mi education Catolico na cas e splicacion di e diferente storianan di Bijbel. Tur diadomingo den anochi mi mester a siña un salmo, pasobra dialuna e prome ora den les, tawatin e posiblidad cu e maestro por a pidi bo pa bisa e salmo cu bo a siña. No tur ora e tawata un exito. Mi tawata hopi interesa den e storianan di Bijbel riba un edad hoben. Kisas esei ta un motibo extra dicon mi a studia historia.

Na Aruba mi a cuminsa e fe Catolico y e la bira mas importante den mi bida. Mi a duna hopi balor na dje. Cu esaki mi a tuma mi sacramento di confirmacion solamente banda di mi edad di 35 aña y tawata bai misa mas tanto cu na Hulanda. Algo cual mi no tabatin conose antes, ta cu prome cu cada misa bo tin e posibilidad pa, contra un pago chikito, dedica e misa na un persona of pa pidi ayudo of yudansa di un di e hoi santonan cu ta conoci den e credo Catolico.

Mi ta kere cu fe, religion y bruheria ta nifica total diferente. Pero na momentonan especifico e tres elementonan aki ta relaciona cu otro. Mi no tawatin idea di kiko tawata pasando na Aruba riba e tereno di bruheria. Esey tawata normaal door cu mi no tawara kere den bruheria y e tawata algo cual te keda scondi. Specialmente ora ta trata di bruheria mas scur.

Den añanan sesenta y setenta Pater Paul Brenneker y Elis Juliana a cuminsa collecta informacion y studia conseha riba historia, cultura y tradicionnan di Corsou, Aruba y Boneiro. Nan a skirbi un seri di buki bou di nomber: Sambumbu. Aki nan tambe a trata di bruheria. Nan a bisa cu bruheria ta biba mas riba Boneiro y Aruba cu na Corsou. Kiko por ta e splicacion pa esei? Den mi opinion no ta asina. Ta pensa cu na Corsou mester tabata mas bruheria, pasobra Corsou tin mas historia di sclavitud y esnan cu tawata biba aya a trese cu nan e ritualnan "special" for di Afrika.

Aki na Aruba tawatin mas bruheria den pasado? Kiko ta e motibo pa esaki? Tin algo di hasi cu e gran cantidad di hende cu tin fe religioso den Iglesia Catolico? Cu tin un devocion religioso cu santonan (cu tin poder special) y ritualnan? Of ta dor di e cantidad grandi di migrantenan for di Caribe? Y kiko ta e situacion actual na Aruba? Cuanto percentage di hende ta involvi den bruheria awe? Esaki a wordo influencia dor di e migrantenan for di Sur America? Of dor di e migrantenan for di Haïti cu a bin aki na Aruba despues di e temblor di 2010? Of dor cu nos ta asina insigur di nos mes, cu nos ta preferi duna nos mes na bruheria? Mi mes no sa cuanto hende ta hasiendo bruheria na e islanan actualmente, pero dor di e experencianan desagradabel cu mi a pasa e ultimo añanan, mi a experencia fe, religion y tambe bruheria aki na Aruba.

Basta hende ta practica bruheria. Algun persona ta recomenda pa hasi bishita si bo ta sufri di depresion of di malcualidad. Algun ta conose e adresnan di esnan cu practica bruheria, pero nan no kier sali publicamente y nan no sa nada. Nan ta bisa cu publicidad ta trese mas malestar cu beneficio. Otro personanan ta hasi reclamo riba internet of den corant y ta organisa diferente workshops caminda bo por participa. Dor di esaki, ta parece cu riba prome bista tur cos ta inocente.

Tambe tin algun tienda na Aruba cu ta bende algun cosnan. Aki bo por pensa riba por ehempel candela di diferente color, estatua (religioso), piedra, siga, cadena sensia, habon y perfume/aroma. Mi no tawata sa con grandi e tienda tawata y con grandi e varidat di cosnan tawata. Un ramo di negoshi unda basta placa por ser gana.

Kico ainda nos por mira di bruheria of unda ta practicando bruheria na Aruba? Den un investigacion literario, a sali dilanti cu na añanan setenta por prik un speld riba e mapa di e islanan na tur luga unda nan ta practicando bruheria, y riba e luga ey, lo bo por mira e vegetacion grandi cu diferente casnan. Kiko ta keda awendi, mi no sa. E parti visibel ta ser mira pa mi opinion masha inocente, loke semper no por ta asina. Hopi di e practicanan ta tuma luga riba nivel personal, na manera secreto y ta ser relaciona cu religion manera den e iglesia Catolico. Por ta e religion ta necesario pa por mantene dignidad. E mayoria ta ser reconesi cu ta estafadornan. Algun ta bisa cu pastornan por bira inferior den rang na bruheria y cu bo mester ta alert riba dje. Paternan ta studia den klooster y cu esaki nan ta conose di e secretonan. Hopi ritualnan y tradicion ta tuma luga durante fiestanan di santo, luna di fasting, Diabierna Santo, Pasco y prome di aña nobo. Casnan ta wordo limpia di ariba y abou y den algun caso, nan ta sensia nan cas.

Na un investigacion mas detaya, ta resulta cu na e mayoria di caso, practica ta tuma luga pa busca suerte y desgracia. Den contraste cu Hulanda, e pushi completamente preto ta trese suerte na e islanan. Den mayoria caso, ora nan ta mira un barbulet preto, nan ta kere cu esaki ta trese desgracia y den cuarenta dianan, algo ta sosode cu un persona den famia lo muri. Basta muhe ta cumpra awa di suerte y perfume cu nan ta bende na e tiendanan special pa trese cierto homber. Si bo ta pone atencion, bo por haña na Aruba algun muhe cu tin un cabuya cora, un armband. Casi semper ta keda na e man robez. E cabuya ta pa suerte y/of pa proteccion. Loke ta wordo usa mas como armband pa homber, ta e cadena di chakra cu ta bin den diferente color. Ora nan ta enfrenta hopi mal suerte, bo mester tuma un baño cu diferente yerba cu nan a cushina.

Den practicamente tur supermercado Chines, por haña un luga special pa un estatua di Buddha. Of den mayoria caso nan ta tin un pushi di oro cu ta pa suerte, traha di ceramica, cu ta trata di trese clientenan den e tienda. Algun hende ta scohe nan numero di loteria favorito. Segun e loteria, e numero nan di suerte ta: 12, 15, 24, 26 y 27. E numero nan di desgracia ta 3, 5, 16, 21 y 29. Pareu cu e numero impar ta trece mas desgracia. Menos visibel ta e imagenan di diferente santo cu ta wordo warda den e potmoni. Algun ta warda usa pa un meta of pa costumber. Den e añanan 70, manera pater Paul Brenneker a describi, den diferente workshops nan a brinda e oportunidad pa resa hunto na San Michaël pa un solucion pa nan dificultatnan. Pa ceremonia, tur a laga dies florin riba e mesa pa San Michaël.

Aunque algun hende por lo mihor ta kere cu bruheria ta un actividad inocente y hasta amusante, den realidad e por tin consecuencianan malo pa individuonan y pa e comunidad en general. Ta asina cu kere den bruheria por ta resulta den realisacion di ritualnan peligroso, manera e uso di remedianan tradicional en bes di medicina moderno y tambe por ta insulta of persegui cierto grupo di hende, manera cu a pasa den tempo Medieval cu brua.

Ademas, bruheria por contribui na un clima di ansiedad y incertidumbre. E por evita hende for di actua rasonabelmente. Mi mes tambe a topa cu e situacion y tristemente mi a aproba esaki. Pensando cu esaki finalmente lo ta pa rehabilitacion. Posibel cu mi mes no tabatin suficiente sushensia y no a mira e peliger cu tawatin den e situacion. Of mi mes tawata asina insigur y ansioso cu mi no por a enfrenta e realidad di e situacion, pa esaki mi no por a actua rasonabelmente.

Mi ta kere cu sigur tin mas entre cielo y tera. Cu e cousanan bon y malo. Awor mi ta duna mas balor na fe, cu religion of bruheria. Aunke mi ta Catolico, mi practica esaki manera un Irlandes orguyoso di Irlanda. Ta fe ta duna mi algun biaha un sentimento di seguridad. Sinembargo pa otro hende bruheria ta duna nan e sentido di seguridad den nan bida. Pero aki ta importante pa compronde cu evitando bruheria por resulta den un sentido mas grandi di control riba nos mes y nos futuro. Recogemento di realidad y actua riba base di preba y facto ta importante pa un comunidad salud y pa avansa. Asina laga nos ta consiente di nos mes den bruheria y discuti esaki. Concentra nos riba tuma decisionnan responsabel basa riba pruba y fakto, contribui na cria un comunidad unda nos no ta wordo diria dor di bruheria, sino dor di rason y inteligencia.

Ellendige ervaring kunnen verwerken

Thu, 02 Mar 2023 18:51:46 GMT

Ellendige ervaring kunnen verwerken

Soms maken we allemaal wel eens iets vervelends mee. Of het nu gaat om een slechte dag op het werk, een ruzie met een vriend of familielid, een scheiding, het overlijden van een dierbare of iets anders dat ons verdriet en/of stress bezorgt. Het kan ons allemaal overkomen. Nare ervaringen die een enorme impact op ons leven kunnen hebben. Hoe moet je dan met deze negatieve ervaringen om gaan? Hoe kun je een nare ervaring zo goed mogelijk verwerken?

Elk negatieve ervaring is weer anders. Maar in de meeste gevallen blijft het moeilijk. Zeker in een wereld waar men van je verwacht dat je altijd voor de honderd procent moet presteren. Hoe zou je dit kunnen opbrengen als het gewoon even niet mee wil zitten? In sommige gevallen wordt hier gelukkig rekening mee gehouden. In andere gevallen wil je er zelf liever niet over praten en wil je het zo snel mogelijk proberen te vergeten. Ook al gaat het niet goed. Hier roept mij de vraag op of we elke keer eerlijk kunnen zijn om te vertellen hoe we ons voelen als iemand ons vraagt hoe het met ons gaat. Meestal zeggen we dat het goed met ons gaat. We willen immers niet een ander opzadelen met onze problemen.

Allereerst is het belangrijk om onze emoties te erkennen en te accepteren. Het is normaal om je verdrietig, boos, gestrest of angstig te voelen na een negatieve ervaring. Het is belangrijk om deze gevoelens niet te onderdrukken of te negeren, maar om ze te erkennen en te accepteren als een natuurlijke reactie op de situatie.

Ook is het belangrijk om tijd voor jezelf te nemen en jezelf te verzorgen. Het kan zijn dat je jezelf wilt verwennen met een lekker bad, een gezonde maaltijd of een goed boek. Wat het ook is, door voor jezelf tijd vrij te maken zorg je ervoor om te ontspannen en jezelf te verwennen. Op deze manier kun je de negatieve ervaring achter je laten en je richten op iets positiefs.

Daarnaast kan het helpen om te praten over de ervaring met iemand die je vertrouwt. Dit kan een vriend, familielid of een professional zijn. Door over de ervaring te praten, kan je gevoelens en gedachten ordenen en krijg je meer inzicht in de situatie. Dit kan je helpen om het te verwerken en een plekje te geven.

Iedereen verwerkt het op zijn eigen manier. Zelf weet ik niet of je sommige ervaringen helemaal kunt verwerken. In sommige gevallen doet het nog altijd pijn en moet je een manier vinden om met de pijn om te leren gaan. Je wordt hier, zonder dat je er zelf voor gekozen hebt, een ander mens. Hopelijk een mens die op een positieve manier veranderd is, want echt zeker kun je in dit geval nooit echt zijn. Je blijft op sommige momenten met twijfel achter en zoek je naar het doel van het leven. Ik denk dat je dit pas zult weten wanneer je je ogen sluit. Alleen dan zou de Schepper je het kunnen vertellen. Ik geloof dat onze Schepper zal oordelen of je een goed leven hebt geleid. Mocht dit niet zo zijn geweest, dan zal uiteindelijk niemand zijn straf kunnen ontlopen.

Tijdens een mooi interview op televisie met Frans Bauer in het programma “De kist”, eindigde Frans het gesprek met de indrukwekkende woorden:

“Je weet pas waar je heen gaat als je voorgoed de ogen sluit. Want we zijn onderweg. We zijn op reis. Naar bestemming onbekend. Of het nu erg of juist een geruststelling is? Dat kan ik je zeggen als ik er ben.”

Mooie woorden waar ik mij zeker in kan vinden. Al met al is het omgaan met slechte ervaringen nooit gemakkelijk, maar door onze emoties te erkennen, tijd voor onszelf te nemen, te praten met anderen en vooruit te kijken, kunnen we onszelf helpen om sterker te worden en te groeien van onze ervaringen. Het is niet altijd even makkelijk, maar het is belangrijk om te onthouden dat je niet alleen bent en dat er altijd mensen zijn die je kunnen helpen. Die je uiteindelijk in staat stellen nieuwe doelen te bereiken en je te concentreren op wat belangrijk is voor jou. Een nieuwe start naar een nieuw hoofdstuk van je leven.

Pa procesa experencia miserabel

Thu, 02 Mar 2023 18:51:41 GMT

Pa procesa experencia miserabel

Algun biaha nos tur tin di pasa un momento desagradabel. Si ta un dia malo na trabou, un pleito cu un amigo of famia, un separacion, morto di un ser queri of otro cousa cu ta causa tristesa y/of stress. Cousa cu por pasa cu tur hende. Experencia desagradabel cu por tin un impacto grandi riba nos bida. Con ta posibel pa lidia cu experencia negativo? Con bo por procesa un experencia desagradabel mas miho cu posibel?

Cada experencia negativo ta diferente. Pero den e mayoria di caso, ta un situavion dificil. Esaki ta mas dificil ainda den un mundo caminda ta spera cu bo semper por rende na e mas halto nivel. Con bo por hasi esaki si bo no sinti bo mes bon? Den algun caso, afortunadamente, si ta tuma cuenta di esaki. Den otro caso, nos ta preferí pa no papia di esaki y pa lubida mas lihe cu ta posibel. Aunke esaki no ta sali bon. E ta causa un pregunta si e ta posibel pa semper ta hopi sincero y bisa con nos ta sinti ora cu hende puntra nos con ta cu nos. Normalmente nos ta bisa cu nos ta bon. Nos no kier carga otro cu nos problema.

Na prome luga e ta importante pa considera y accepta nos emocionnan. Ta normal pa sinti nos tristo, rabia, gestresst of ansioso despues di un experencia negativo. Ta importante pa no suprimi of ignora e sentimientonan, pero pa considera y accepta nan como reaccion natural na e situacion.

Ta importante pa tuma tempo pa bo mes y cuida di bo mes tambe. Por ta cu bo kier treat bo mes cu un bon baño, un cuminda saludabel of lesa un bon buki. Loke cu ta, pa tuma tempo pa bo mes ta yuda bo relaha bo mes. Asina bo por laga e experencia negativo tras di bo y dirigi riba algo positivo.

Tambe tin otro cos cu por yuda, manera papia riba e experencia cu un persona cu bo ta confia. E persona aki por ta un amigo, famia of un profesional. Dor di papia riba e experencia aki, por yuda bo organisa bo pensamento y sintimentonan. Esaki por yuda bo pa procesay duna e exprerenca un luga den bo bida.

Cada persona ta procesa cosnan riba nan propio manera. Mi mes no sa sib o por procesa tur experencia negative complete. Den algun caso, ainda e ta dolor tey y bo mester haña un manera pa lidia cu e dolor aki. Bo ta bira un persona diferente sin cu bo mes a scohe esaki. Mi ta spera cu bo ta un persona cu a cambia di manera positivo, pasobra esaki berdad bo no por tin siguransa. Bo ta keda cu duda algun biaha y ta busca e meta di bida. Mi ta kere cu bo lo sa e meta aki ora bo ta sera bo wowonan. Solamente asina e Creador por bisa bo. Mi ta kere cu nos Creador lo hasi husticia riba bo bida si bo a bida bon. Si bo no a biba bon, eventualmente, ningun hende lo por scapa di e castigo.

Durante un bonito entrevista na television cu Frans Bauer den e programa "De kist", Frans a termina e conversacion cu e palabra impresionante:

"Bo sa bo caminda despues cu bo ta sera bo wowonan. Pasobra nos ta riba caminda. Nos ta biaha. Pa un destinacion cu nos no ta conose. Si ta dificil of un alivio? Mi por bisa esaki ora mi yega ey."

Palabra bunita caminda mi por a identifica mi mes. En general, maneho di experenciannan malo no ta facil, pero pa reconese nos emocion, tuma tempo pa nos mes, papia cu otro y bay pa dilanti. Nos por yuda nos mes pa bira mas fuerte y crese di nos expereciannan. No tur biaha ta facil, pero ta importante pa recorda cu bo no ta bo so. Tin semper hende cu por yuda bo. Nan por pone bo na estado pa logra meta nobo y conseha bo pa enfoca riba e cosnan importante pa bo. Un comienso nobo pa un capitulo nobo di bo bida.

Privacy tijdens carnaval op Aruba

Sat, 25 Feb 2023 01:53:29 GMT

Privacy tijdens carnaval op Aruba

Na een periode van carnaval is deze week met Aswoensdag de vastentijd begonnen. Carnaval is een van de grootste festiviteiten op Aruba, waar mensen genieten van de kleurrijke parades, de muziek en het eten. Dit jaar werden er langs de route van de parades camera’s gemonteerd. Zo kon men wangedrag en verstoring meteen waarnemen en kon men waar nodig meteen ingrijpen. Je zult maar hopen dat deze beelden alleen voor gerichte doeleinden gebruikt zullen worden. In het algemeen heeft een groot gedeelte van de samenleving tijdens een parade niets te verbergen. Het is een goed initiatief als het gaat om veiligheid tijdens het carnaval. Ook al raak je hier een deel van je privacy voor veiligheid kwijt.

Ik moest hier heel even denken aan het televisieprogramma “Big Brother” die vanaf 1999 in Nederland voor het eerst werd uitgezonden, waarbij een groep mensen enkele maanden opgesloten zaten in een huis en dag en nacht door camera’s gevolgd werden. Toentertijd werd door sommige deskundigen dit programma als zeer negatief gezien. Het zou namelijk kunnen leiden tot psychische of emotionele schade. Toch best opmerkelijk dat we tegenwoordig dit vrij normaal zijn gaan vinden. Dat we vandaag de dag ons privacy sneller willen inruilen voor meer veiligheid. De naam “Big Brother” werd bedacht door de uitspraak “Big Brother is watching you” van het boek 1984 van George Orwell, waarin een samenleving door een “Big Brother” wordt gecontroleerd.

Ook al waren er genoeg camera’s langs de route geplaatst, waren er toch nog veel politieagenten op de been. Politieagenten die verschillende arrestaties moesten verrichten. Valt het jullie ook op dat er bij één arrestatie wel zo’n vijf tot acht politieagenten op Aruba bezig zijn? Efficiënt genoeg? Of is dit een manier om gemakkelijk overuren te kunnen draaien? Hoe dan ook toont de politie van Aruba wel aan dat ze serieus bezig zijn met het aanpakken van verschillende problemen binnen de samenleving. Hierin kunnen we de politie alleen maar in steunen om de veiligheid op straat te waarborgen.

Helaas is carnaval een tijd waarin veel mensen te veel drinken en vervolgens achter het stuur kruipen. Wat een groot gevaar vormt voor henzelf en andere weggebruikers. Nu weet ik niet of het door de inbreng van de nieuwe hoofdcommissaris van de politie komt. Maar dit jaar kreeg ik het gevoel dat de politie extra aandacht besteed heeft bij het aanpakken van rijden onder invloed. Volgens de bekende mediakanalen van Aruba zijn er tijdens de grote parade in San Nicolaas 15 mensen gearresteerd wegens rijden onder invloed. Dit is een indrukwekkend resultaat en laat ook hier zien dat de politie van Aruba serieus is als het gaat om de veiligheid van de weggebruikers.

Elke keer weer moeten we als burger verantwoordelijkheid nemen en ervoor zorgen dat we niet achter het stuur kruipen als we te veel hebben gedronken. Door samen te werken, kunnen we ervoor zorgen dat de wegen veilig blijven voor iedereen, zowel tijdens carnaval als gedurende het hele jaar.

Ook de media speelt een cruciale rol in onze samenleving. Het is hun taak om ons te informeren over gebeurtenissen en ontwikkelingen in onze maatschappij. Maar dan wel op een manier waar men zich in kan vinden. Helaas is het mij opgevallen dat het echter steeds vaker voorkomt dat individuen die betrokken zijn bij nieuwsgebeurtenissen, zoals misdrijven, ongelukken of schandalen, blootgesteld worden aan overmatige aandacht van de media en pers. Zoals bij een simpele alcoholcontrole afgelopen weekend, waarbij de pers iedereen moest filmen of fotograferen. Of je nu wel of niet in overtreding bent geweest.

Op de openbare weg heb je privacy. Het is daarom belangrijk te erkennen dat iedereen recht heeft op privacy, inclusief degenen die betrokken zijn bij nieuwsgebeurtenissen. Het valt binnen ons grondrecht die we beschikken. Toch kunnen beelden die gepubliceerd worden, een vorm van uitingsvrijheid zijn. Hoewel er zeker mag worden gefilmd op de openbare weg, zijn de beelden dus niet automatisch bruikbaar voor publicatie als mensen daar herkenbaar op staan. De publicatie kan dan een privacy schending zijn. Men spreekt hier dus van twee partijen die tegenover elkaar staan. Elk met een zwaarwegend recht. Bij elk situatie moet men zich dus afvragen, met de voor- en tegen argumenten, of het wel rechtvaardig is te filmen of het recht op privacy te waarborgen.

Het kan bijvoorbeeld gebeuren dat de media verkeerde informatie verspreidt of informatie uit de context haalt, waardoor onschuldige mensen onterecht worden beschuldigd of veroordeeld. In sommige gevallen kan het publiceren van dit soort informatie zelfs leiden tot persoonlijk letsel, bedreiging voor hun veiligheid of zelf kunnen leiden tot het verlies van hun baan of inkomen.

Het is daarom van cruciaal belang dat de media en pers hun verantwoordelijkheid nemen en zich bewust zijn van de gevolgen van hun acties. Nu weet ik niet of er duidelijke richtlijnen en regelgeving zijn om de privacy van individuen op Aruba te beschermen en ervoor te zorgen dat de media en pers hun rol op een verantwoorde manier vervullen. Maar in sommige gevallen kan het nodig zijn wetten te implementeren die hierover gaan. Een duidelijke mediawet zou nuttig kunnen zijn. Gelukkig heb ik al voor een hele lange tijd geen beelden gezien waar slachtoffers bij ongelukken op Aruba herkenbaar in beeld komen. Blijkbaar werden deze beelden, door kritische berichten van de samenleving tegen de media, niet meer getolereerd en heeft de media hiervan kunnen leren.

Kortom, het beschermen van de privacy van individuen moet een prioriteit zijn voor de media en pers. Door zich bewust te zijn van de impact van hun acties en zich te houden aan duidelijke richtlijnen en regelgeving, kunnen zij een belangrijke rol spelen bij het waarborgen van de privacy en veiligheid van individuen die betrokken zijn bij nieuwsgebeurtenissen. Ook de politie en zorgmedewerkers moeten hun werk zonder extra belemmeringen van de media kunnen uitvoeren.

Privacidad durante carnaval na Aruba

Sat, 25 Feb 2023 01:53:21 GMT

Privacidad durante carnaval na Aruba

Despues di un periodo di carnaval, e siman aki cu diaranson di shinishi e temporada di cuaresma a cuminsa. Carnaval ta un di e festivonan mas grandi na Aruba, unda hende ta goza di e parade colorido, e musica y e cuminda. E aña aki cameranan a ser instala na e ruta di e parade. Asina por a detecta conducta malo y tur otro tipo di interupcion y por a tuma accion necesario. Lo ta un speranza cu e imagennan aki ta ser usa solamente pa obhetivonan specifico. En general, un gran parti di e comunidad no tin nada pa sconde durante un parade. Ta un bon iniciativa si ta trata di seguridad durante carnaval. Aunque e privacidad di un parti di e comunidad ta ser sacrifica pa seguridad.

Mi mester a pensaun momento riba e programa di television"Big Brother" cu a cuminsa na Hulanda desde 1999, unda un grupo di hende a keda hasi prisionero pa algun luna den un cas y a wordo sigui door di camera’s henter dia y anochi. Na e tempo ey, algun experto tabata mira e programa aki masha negativo. Pasobra esaki por tin un impacto psycologico of emocional. Awendia nos ta wak esaki manera algo normal. Awendia nos ta cambia nos privacidad mas lihe pa mas seguridad. E nomber "Big Brother" a wordo inventa door e frase "Big Brother is watching you" den e buki 1984 di George Orwell, unda un comunidad ta wordo controla door di un "Big Brother".

Aunke tabata suficiente camera na e rutananan di Carnaval, ainda tabata tin hopi polis na trabou. Polisnan cu mester a arresta diferente hende. Bo a nota cu den un situacion di arresta un hende, tin mas of menos sinco pa ocho polis na trabou na Aruba? Esaki ta funcional suficiente? Of ta un manera pa hasi mas ora di trabou? Sea cua manera, e polis di Aruba ta mustra cu nan ta serio cu nan trabou di trata diferente problema den e comunidad. Nos mester duna nos sosten na e polis pa garantisa seguridad riba caya.

Hopi preocupante ta cu den temporada di carnaval hopi hende ta bebe mas cu nan mester y despues nan ta bay tras di stuur. Esaki ta forma un gran peliger pa nan mes y otro hende. Mi no sa si esaki ta debi cu e influencia di e comisario nobo di polis of no. Pero e aña aki mi tabatin e sentimento cu polis a duna mas atencion pa trata cu maneha bou influencia di alcohol. Segun e medionan di informacion di Aruba, den e gran parada di San Nicolaas a detene 15 hende pa maneha bou influecsia di alcohol. Esaki ta un resultado impresionante y ta mustra atrobe cu polis di Aruba ta tuma nan trabou serio si trata di seguridad di e hendenan riba caminda.

Tur biaha nos mester tuma responsabilidad como ciudadano y asegura cu nos no ta subi dilanti stuur si nos a bebe mucho. Dor di traha hunto nos por asegura cu e caminda ta keda segura pa tur hende, tanto durante carnaval como durante henter e aña.

Tambe e media tin un rol crucial den nos comunidad. Nan tarea ta pa informa nos tocante suceso y desaroyo den nos sociedad. Pero si cu nos por conforma riba esaki. Desgraciadamente mi a nota cu ta mas frecuente cu hende cu ta involve den noticia, manera crimen, accident of scandal, ta hanja hopi atencion di prensa. Por ehempel, manera e control di alcohol di e siman pasa, unda prensa tabata filma of hasi foto di tur hende, sea cu bo a kibra lei of no.

Riba caminda publico, bo tin privacidad. Pesey ta importante pa reconose cu tur hende tin derechi na privacidad, incluyendo e hendenan cu ta involve den noticianan. Ta forma parti di nos derecho fundamental. Sinembargo, e imagen nan cu ta ser publica por ta un forma di libertad di expresion. Mientras cu bo por filma riba caminda publico, e imagennan no ta automaticamente adecua pa publicacion si hende ta ser reconoce. Publicacion por ta un violacion di privacidad. Asina cu tin dos parti cu ta contra otro. Cada parti tin un derechi importante. Den cada situacion, mester evalua cu argumentonan pa y contra, si ta hustifica pa filma of pa proteha e derecho na privacidad.

Por ehempel, ta posibel cu e media ta bin cu informacion falso of informacion cu ta cai for di contexto, cu ta resulta den hende inocente ta wordo acuza of condena sin motibo. Den algun caso, publicacion di e tipo di informacion aki mes por alcansa na herida personal, menasa di seguridad of hasta perdida di trabou of entrada.

Pa es motibo ta di importancia critico cu e media y prensa tuma nan responsabilidad y ta conose e consecuencianan di nan accionnan. Mi no sa si tin reglamentonan pa proteha privacidad di hende na Aruba y pa asegura cu e media y prensa ta realisa nan responsabilidad. Pero en algun caso, por ta necesario pa implementa leynan pa proteha privacidad di hende. Un lei di media claro por ta util. E ta hopi bon cu nos no ta mira e imagennan mas, caminda victima den un accident ta wordo indentifica na Aruba. Por ta door di criticonan for di comunidad contra e media e media a siña.

Pa resumi, proteha privacidad di hende mester ta un prioridad pa e media y prensa. Door di ta conose e impacto di nan accionan y sigui reglamentonan den lei, nan tin un rol hopi importante den proteha privacidad y seguridad di hende cu ta den un evento di noticia. Tambe, e polis y personal di cuido mester por realisa nan trabou sin obstaculo di e media y prensa.

Wat willen we de volgende generatie meegeven?

Wed, 22 Feb 2023 22:47:33 GMT

Wat willen we de volgende generatie meegeven?

Misschien is dit een vraag waar we ons liever niet mee bezig houden. De jongere generatie is hier zeker niet mee bezig en het zijn vooral de mensen op respectievelijke leeftijd die dit afvragen. Wat heb ik onze nieuwe generatie meegegeven? Bijvoorbeeld een erfenis aan geliefden, het vastleggen van bepaalde momenten waarop men herinnert kan worden of het bereiken van iets waarbij men de mensheid verder mee heeft geholpen.

Ook ik vraag het mij soms wel eens af. Zullen mijn columns en/of boeken ook een bron van inspiratie zijn voor de volgende generatie? Of zijn deze plaats- en tijdgebonden? Is er een bepaald doel voor ogen? Kunnen we dit alles al waarnemen of zien we het doel pas achteraf? In het algemeen zijn we bezorgd over wat we achterlaten voor de volgende generatie. In de meeste gevallen willen we verantwoordelijk zijn om ervoor te zorgen dat we de wereld, beter achterlaten dan de wereld waarin we nu leven. Er zijn veel zaken die we kunnen doen om dit te bereiken. Naast persoonlijke zaken zijn er ook algemene zaken wat we belangrijk vinden en die we graag de volgende generatie willen meegeven.

Ten eerste willen we een gezonde planeet achterlaten. De lokale gemeenschap en bezoekers van Arikok, het nationaal park van Aruba, moeten geïnspireerd en betrokken blijven om het natuur en cultureel erfgoed van Aruba te behouden voor toekomstige generaties. We moeten deze beschermen en zorgen dat het behouden blijft.

Ten tweede willen we een samenleving waarin iedereen gelijke kansen heeft. Dit betekent dat we moeten streven naar gelijke onderwijskansen, gelijke toegang tot gezondheidszorg en een eerlijke verdeling van rijkdom en middelen. Het is belangrijk om ervoor te zorgen dat iedereen in staat is om te groeien en te floreren, ongeacht hun achtergrond of afkomst. In bepaalde gevallen lukt dit niet altijd. De afgelopen jaren zagen we op Aruba, maar ook in Nederland, dat niet iedereen gelijke kansen kan en mag ontvangen. Op sommige momenten ervaren we “friends and family” deel 2 en vriendjespolitiek waar andere, die deze privileges niet ontvangen, eerlijk en rechtvaardig in het leven willen blijven staan, op een negatieve manier worden benadeeld.

Ten derde willen we vrede en stabiliteit achterlaten. Dit betekent dat we moeten werken aan een wereld waarin conflicten op een vreedzame manier worden opgelost. Op 24 februari is het weer een jaar dat de oorlog in Oekraïne duurt en een vreedzame oplossing tussen beide partijen wordt maar niet gevonden. In plaats van te praten kiest men er nog altijd voor om genoeg wapens en oorlogsmateriaal naar Oekraïne te sturen. De wapenwedloop vanuit het Westen is al een tijdje bezig en schijnt de enige oplossing te zijn. De Koude oorlog leeft helaas voort.

We willen een wereld waarin mensen vrij zijn om hun meningen te uiten zonder angst en vervolging of geweld. De eerste maand van dit jaar had ik meer dan 1000 websitebezoeken ontvangen. Ontzettend fijn om te zien dat veel mensen mijn website gevonden hebben. Misschien uit nieuwsgierigheid of juist uit interesse. Van veel lezers kreeg ik positief commentaar over mijn columns en gaven zelf ideeën voor nieuwe thema’s waar ik over zou kunnen schrijven. Ik wil jullie daar ontzettend voor bedanken. Misschien kan dit een kleine bijdrage leveren om in sommige gevallen mijn kritische toon de maatschappij te laten meedenken. Dat dit hier op Aruba, waarbij kritisch denken niet altijd geapprecieerd wordt, kan aansporen tot oplossingen, acties en/of nieuwe ideeën.

Ik zie mijn columns en boeken die ik heb uitgegeven als een onderdeel van eigen gebeurtenissen, die ik graag de wereld wil meegeven. Ik merk dat ik op sommige momenten een unieke kijk op de wereld heb, wat andere weer als zeer bijzonder ervaren. Andere verafschuwen dit misschien. Ook al heb ik niet altijd de waarheid in pacht, probeer ik wel via mijn eigen mening aanvulling te geven op het leven. Meningen die vaak berust zijn op feiten. Een zekere mate van subjectiviteit is onvermijdelijk, omdat ik als zekere geschiedschrijver, de wereld vanuit zijn eigen opvattingen en eigen maatschappelijke situatie benader. Die weer kunnen leiden tot discussie, waarbij meningen versterkt of veranderd kunnen worden. Waar we van elkaar kunnen leren en ik, samen met anderen, een beter beeld en begrip van de wereld kunnen ervaren. Hopelijk zal de volgende generatie hier ook kennis van nemen en hier misschien iets van kunnen leren.

Tot slot is het belangrijk om te beseffen dat wat we achterlaten voor de toekomst niet alleen afhangt van wat we doen, maar ook van hoe we denken en voelen. We moeten leren om elkaar te waarderen en te respecteren, ongeacht onze verschillen. Dat we moeten leren om verantwoordelijkheid te nemen voor onze daden en hun effect op anderen en op de planeet. Iets wat niet altijd even makkelijk is. Als we ons bewust zijn van de verantwoordelijkheid die we hebben en ons richten op het creëren van een betere wereld, kunnen we een erfenis achterlaten waar we trots op kunnen zijn.

Kiko nos kier laga tras pa e siguiente generacion?

Wed, 22 Feb 2023 22:47:31 GMT

Kiko nos kier laga tras pa e siguiente generacion?

Por ta e pregunta ta un cu nos no kier preocupa nos cu ne. E generacion mas hoben no ta pensa riba esaki y ta esun cu ta na un edad mas avansa ta precupa pa esaki. Kiko mi a laga pa e siguiente generacion? Pa ehempel, un herencia pa ser nan keri, documenta momentonan specifico pa recorda nan of logra un meta cu por yuda humanidad pa bay dilanti.

Mi mes tambe a haci e pregunta pa mi mes. Mi column y bukinan por ta un inspiracion pa e siguiente generacion? Of nan ta specifico pa un tempo so? Tin un meta specifico? Nos por mira tur esaki awor of nos ta mira e meta despues? En general, nos ta preocupa tocante kiko nos ta laga pa e siguiente generacion. Den mayoria di e caso nos kier tene responsabilidad pa sigura cu nos ta laga e mundo mehor cu e mundo cu nos ta biba awor. Tin hopi caso cu nos por hasi pa logra esaki. Apart di e asunto personal tin tambe asunto general cu nos ta considera importante y cu nos kier laga pa e siguiente generacion.

Prome cu tur cos, nos kier laga un planeta saludabel atras. Comunidad local y bishitante di Arikok, e parke nacional di Aruba, mester ta inspira y involucra pa por mantene naturalesa y herensia cultural di Aruba pa e generacionnan den futuro. Nos mester proteha y asegura cu esaki ta keda mantene.

Di dos, nos kier un comunidad unda tur hende tin e mesun oportunidad. Esaki nifica cu mester lucha pa igualdad di oportunidad di educacion, igualdad di cuido di salud y reparticion di rikesa. Ta importante pa sigura cu tur hende por crece y prospera, independientemente di nan trasfondo of origen. Den caso specifico no semper tur cos ta posibel. Den e ultimo añanan nos a mira na Aruba, pero tambe na Hulanda, cu no tur hende por ricibi oportunidad igual. Den algun momento nos ta experencia "friends and family" parti 2 y “vriendjespolitiek”, caminda otro cu no ricibi e privilegionan aki ta wordo trata na un manera negativo.

Tres, nos kier laga un mundo di paz y estabilidad. Esaki nifica cu nos mester traha riba un mundo unda conflictonan ta wordo resolve di un manera trankil. Dia 24 di februari ta un aña mas cu e guera na Oekraïne ta dura y un solucion trankil entre e dos parti no ta wordo resolve. En bes di papia, hende ainda ta opta pa manda suficiente armamento y material di guera pa Oekraïne. E concurencia di armamento ta parse e unico solucion cu ta continua. Despues di e Guera Frio di antes, e Guera Frio ta continua.

Nos kier un mundo unda hende ta liber pa expresa nan opinion sin miedo di persecucion of violencia. E prome luna di e aña aki mi a ricibi mas di 1000 bishita na mi website. Hopi bon pa mira cu hopi hende a topa mi website. Por ta pa curiosidad of pa interes. Di hopi lesadonan mi a ricibi commentarionan positivo tocante mi columnan y a duna ideanan tocante tema nobo cu mi por skirbi den futuro. Mi kier gradici boso tur pa esaki. Por ta cu esaki por yuda contribui un tiki pa laga e comunidad pensa mas activo. Cu esaki mi por spera stimula hende na Aruba pa solucion, accion of idea nobo. Mi tambe sa cu ainda pensamento critico no semper ta wordo aprecia.

Mi ta mira mi column y bukinan cu mi a publica manera un parti di suceso propio, cu mi ta gusta pa pone na mundo. Mi ta nota cu na algun momento mi tin un perspectiva unico riba e mundo, loke ta causa cu otro ta experencia esaki manera hopi especial. Kisas otro ta detesta esaki. Aunke mi no semper tin e berdad absoluto, mi ta trata di ofrese un aporte basa riba mi opinion personal na bida, opinionnan cu ta bai manera un suplemento riba factonan. Un tiki subhetivo ta inevitabel, pasobra mi, como un hende cu ta skirbi un parti historico, ta aborda e mundo for di su propia consepto y situacion social. Esaki por causa discusion, considerando cu opinionnan por ta mas fuerte of por cambia. Asina cu por siña un di otro y mi, hunto cu otro hende, por experencia un miho bista y cumprencion di e mundo. Oportunamente, e proximo generacion por haña conosemento di esaki y por siña hopi di dje.

Pa termina, ta importante pa realisa cu loke nos ta laga pa futuro no ta depende solamente di nos accionnan, pero tambe di nos pensamento y sentimento. Nos mester siña pa apresia y respeta otro, cu nos diferencianan. Cu nos mester siña pa tuma responsabilidad pa nos accionnan y nan efecto riba otro y riba e planeta. Algo cu no semper ta facil. Si nos ta conciente di e responsabilidad cu nos tin y ta enfoca riba crea un mundo miho, nos por laga un herencia tras cu nos por ta orguyoso di dje.

Cruise-toerisme op Aruba: zegen of vloek?

Fri, 17 Feb 2023 15:28:53 GMT

Cruise-toerisme op Aruba: zegen of vloek?

De afgelopen jaren is het aantal cruiseschepen dat aanmeert op Aruba door Covid gestaag toegenomen. Terwijl sommigen beweren dat dit een zegen is voor de lokale economie, staan anderen kritisch tegenover de impact die dit op het eiland heeft. Aan de ene kant is er geen twijfel over mogelijk dat cruise-toerisme Aruba een flinke economische boost geven. Duizenden toeristen komen dagelijks aan land om te winkelen, te dineren en te genieten van de prachtige stranden van het eiland. Dit leidt tot een toename van inkomsten voor lokale bedrijven en werkgelegenheid voor de inwoners.

Aan de andere kant is het niet ondenkbaar dat deze toestroom aan toeristen ook negatieve effecten heeft. Veel bezoekers komen slechts voor een korte tijd aan land, wat betekent dat ze weinig geld uitgeven aan dure activiteiten of overnachtingen. Maar in algemene zin is Aruba ontzettend blij met deze vorm van toerisme en worden de toeristen altijd hartelijk verwelkomt op ons eiland en is het ons taak om de toeristen zich thuis te laten voelen.

Afgelopen woensdag meerde het cruiseschip Atlantis Harmony of the Seas op Aruba aan. Het is de eerste keer in de geschiedenis dat dit schip met meer dan vijfduizend homoseksuele mannen aan boord een bezoek brachten aan Aruba. De Aruba Gay Guide organiseerde een evenement op het strand voor Surfside voor de homoseksuele gemeenschap op Aruba, waar rond de 400 mensen aanwezig waren. De vertegenwoordiger van dit evenement gaf aan dat het een succes was en hoopt dit volgend jaar weer voorgezet kan worden.

In 2015 werd in Amsterdam een documentaire getoond met de titel: “One Kingdom, One Love” waar, door persoonlijke verhalen en standpunten van politici, er een grote taboe heerst rondom seksuele geaardheid in de Caribische rijksdelen. Zover ik weet is dit nooit op Aruba vertoond. Op Aruba is er vanaf 2016 wel partnerregistratie voor partners van hetzelfde geslacht toegestaan en sinds vorig jaar oordeelde het gemeenschappelijke Hof van Justitie op Aruba en Curaçao het recht om te kunnen trouwen tussen partners van hetzelfde geslacht. De regering van Aruba heeft tot maart van dit jaar de tijd om hiertegen in cassatie te gaan.

Een aantal christelijke kerken en instanties op Aruba zien graag de regering in cassatie gaan en zijn een handtekeningactie begonnen om hun doel meer kracht bij te zetten. Met hun slogan: “Mi ta defende mi famia, pesey mi ta firma” (Ik verdedig mijn familie, daarom teken ik), proberen ze in totaal 20.000 handtekeningen te verzamelen. De instanties willen hier niet alleen het gezin verdedigen, maar ook het huwelijk. Ze zijn van mening dat als de regering niet in cassatie zal gaan, het helemaal verkeerd zal aflopen met Aruba en dat Aruba niet meer een gezegend eiland zal zijn.

Deze week vond er een manifestatie plaats van Christelijke kerken/instanties tegenover het bestuurskantoor en riepen de regering op om in cassatie te gaan. Ze hebben al rond de 14420 handtekeningen verzameld. Daarnaast was deze manifestatie bedoeld om ook hun afschuw te tonen tegenover de gebeurtenissen van afgelopen woensdag, waarbij homoseksuele toeristen hun boekje te buiten gingen. Seks in het openbaar en een man die naakt over straat liep. Wat denkt zo iemand wel niet? Misschien heeft hij de slogan: “Aruba, One happy Island!” een beetje TE letterlijk genomen. Ook werden halfnaakte mannen met string en zwembroek toegelaten in de winkels vlakbij de Cruiseterminal in Oranjestad, terwijl op bordjes bij de ingang van verschillende winkels de tekst stond: “No shirt, no shoes, no service”. Op het strand werden tongzoenende mannen aan de waterkant gezien. Het strand waar kinderen zwemles krijgen. Ook hier is men zijn normen en waarde kwijtgeraakt. En de politie? Die was nergens te bekennen.

Even voor de duidelijkheid, ik heb niets tegen mensen die op hetzelfde geslacht vallen. Ik vind dat eenieder gelijke rechten mag hebben in zijn eigen vrijheden. Maar wel met fatsoen en respect voor de ander. Probeer uzelf wel te gedragen! Dit geldt natuurlijk ook voor heterostellen.

Helaas kiezen we elke keer weer om onze verantwoordelijkheden en onze normen en waarden die we van God hebben ontvangen opzij te schuiven. Op zoek naar eigen geluk en vrijheid ten koste van alles. Het trouwen van partners met hetzelfde geslacht is volgens het geloof niet goed te keuren. Maar om hier nu mijn handtekening te plaatsen, gaat mij zelf iets te ver. Waarom zou ik het geluk van een ander op deze manier willen ontnemen? Nee, hier mag God het laatste oordeel geven. Het huwelijk tussen man en vrouw op Aruba is blijkbaar voor een klein gedeelte nog steeds heilig. Liefde tussen twee personen van hetzelfde geslacht wordt niet goed bevonden, maar voor een groot gedeelte van de bevolking wel getolereerd. Ook buitenechtelijke relaties op Aruba zijn in de ogen van het geloof niet aanvaardbaar, maar voor sommige wordt dit wel als vrij normaal gezien.

Aruba is al enkele weken in de ban van Carnaval. J’ouvert morning was op 11 februari in San Nicolaas van start gegaan. Deze parade heeft naast veel plezier ook 19 aanhoudingen opgeleverd. Dit voor bijvoorbeeld dronkenschap, vechtpartijen en drugsgebruik. En de politie? In totaal 128 politieagenten waren op de been. Sommige mensen maakten de vergelijking waarom zoveel politieagenten, terwijl ze woensdag in Oranjestad nergens te bekennen waren en iemand gewoon naakt in de stad kon lopen. Volgende keer mag de politie ook hier wat meer aandacht voor hebben. Het schijnt dat de Caribbean Gay Bears Cruise in oktober van dit jaar Aruba een bezoek willen brengen. Ik hoop dat men hier wel wordt geïnformeerd hoe te gedragen op een eiland als Aruba!

Het is duidelijk dat er zeker meer voordelen dan nadelen zijn aan het stijgende aantal cruiseschepen op Aruba. Als een eiland sterk afhankelijk is van toerisme, is het belangrijk om een evenwicht te vinden tussen de economische voordelen en de negatieve impact op het eiland en zijn inwoners. Aruba wil ieder toerist met open armen verwelkomen, maar dan moet men zich wel netjes kunnen gedragen! En begrijp mij niet verkeerd, we zijn hier op Aruba best wel wat gewend. Zeker tijdens Carnaval zijn er beschamende beelden te zien, wat de autoriteit door de vingers ziet. Ook het gebrek aan actie van de politie is een zorgwekkend signaal. Of tolereert de politie hier op Aruba het gedrag dat je naakt over straat mag lopen? Er mag hier meer inspanning voor gedaan worden om het vertrouwen in de politie en het rechtssysteem te versterken, zodat mensen zich veilig voelen om wangedrag te melden en te weten dat klachten serieus genomen worden.

Iedereen is van harte welkom op het eiland en in plaats van het kiezen tussen het wel of niet toelaten van cruiseschepen, moet Aruba in staat kunnen zijn om deze trend op een verantwoorde manier te reguleren en te beheren door de toeristen ook hier te informeren en duidelijk proberen te maken wat een “One Happy Island” precies voorstelt. Alleen op deze manier kan het eiland zijn unieke aantrekkingskracht behouden.

Crucero turistico na Aruba: bendicion of maldicion?

Fri, 17 Feb 2023 15:28:45 GMT

Crucero turistico na Aruba: bendicion of maldicion?

Durante e ultimo añanan, e cantidad di barconan di Crucero na Aruba a aumenta stabiel pa motibo di Covid. Mientras algun hende ta bisa cu esaki ta un bendicion pa e economia local, otro ta critica e impacto cu esaki tin riba e isla. Di un banda, no tin ningun duda cu e cruceronan ta duna un impulso economico grandi pa Aruba. Miles di turista ta baha tur dia pa cumpra, come y disfruta di e playanan bunita di nos isla. Esaki ta aporta na aumento di entrada pa empresa local y empleo pa e habitantenan.

Di otro banda, ta posibel cu e fluho di turistanan por tin efectonan negativo tambe. Hopi bishitante ta keda solamente un rato cortico, loke ta nifica cu nan no ta gasta hopi placa na actividadnan costoso of keda na hotelnan. Pero den general, Aruba ta masha contento cu e sorto di turismo aki y semper tur turista ta ricibi e cordialidad di parti nos hendenan. Ta nos deber pa haci nan sinti cu nan ta na cas.

Diaranson pasa, e barco di crucero Atlantis Harmony of the Seas a mara na Aruba. E ta e prome biaha den historia cu e barco aki, cu mas di cinco mil homber homosexual abordo, a bishita Aruba. Aruba Gay Guide a organisa un evento na Surfside Beach pa e comunidad homosexual na Aruba, na unda rond di 400 hende tabata presente. E representante di e evento a indica cu e tabata un exito y ta spera di por sigui cu esaki den futuro.

Na 2015, un documentario titula "One Kingdom, One Love" a ser presenta na Amsterdam caminda, door di storia y puntonanan di bista personal di politiconan, a constata cu tin un tabu grandi den Reino Hulandes Caribense tocante sexualidad. Te unda cu mi sa, esaki no a ser presenta na Aruba. Sinembargo, for di 2016, Aruba tin registracion di partner pa pareha di mesun sexo, y for di aña pasa, Corte Comun di Husticia a dicta cu parehanan di mesun sexo tin derecho pa casa. Gobierno di Aruba tin te prome siman di maart 2023 pa tuma un decision si nan lo apela of no e veridicto di e hueznan di Corte Comun.

Un cantidad di misa y instancia Cristian na Aruba ta desea pa Gobierno bay den ‘Cassatie’ y a cuminsa un accion di firma pa intensifica nan meta. Cu nan slogan: “Mi ta defende mi famia, pesey mi ta firma”, nan ta tratando di yega 20.000 firma. E intencion di e instancianan no solamente ta pa defende e famia, pero tambe e matrimonio. Nan ta di opinion cu si gobierno no bay den ‘Cassatie’, esaki lo nifica un fin pa Aruba y cu nos isla no lo ta bendiciona mas.

E siman aki a tuma luga un manifestacion di misa/comunidadnan Cristian dilanti e edificio di Gobierno y nan a pidi Gobierno pa bay den ‘Cassatie’. Te awor nan a yega 14420 firma. Tambe e manifestacion aki tabata pa mustra nan repugnacion contra e incidentenan cu a tuma luga na Aruba, caminda turista homosexual no a comporta nan mes. Tene relacion sexual na un lugar publico y un homber cu a cana sunu. Kico e ta kere? Por ta e a tuma e slogan: “Aruba, One Happy Island!” demasiado literal.

Tambe nan a permiti hombernan cu ‘string y zwembroek’ drenta e tiendanan cu ta keda riba e strip cu turistanan ta bishita na momento cu nan baha for di e barco, mientras tin indicacionan na entrada di diferente tienda cu ta bisa: “No shirt, no shoes, no service”. Na beach tabatin hombernan cu tabata sunchi otro. Na e mesun area unda nos yiunan chikito ta haya les di landamento. Aki nan a perde tur norma y balor di nos Pais. Y polis? Nan no tabata niun caminda.

Pa aclara, mi no tin nada contra hende cu ta gusta nan mesun sexo. Mi ta kere cu tur hende mester tin derecho igual pa loke ta nan escogencia personal. Pero semper cu respet y manera adecua pa cu otro. Trata di comporta bo mes cu respet! E cosnan aki ta conta tambe pa parehanan heterosexual.

Desgraciadamente, cada biaha nos ta scoge pa pone nos responsabilidadnan, nos norma y balornan cu nos a ricibi di Dios unbanda. Buscando nos felicidad y libertad sin respeta otro. Segun credo, no ta bon pa aproba casamento entre pareha di mesun sexo. Pero pa mi pone mi firma, ta algo cu mi no por haci. Pakico mi mester kita e felicidad di otro? No, Dios ta esun cu ta duna e ultimo palabra. Aparentemente pa un grupo chikito e matrimonio entre homber y muhe na Aruba ta ser considera ainda sagrado. Amor entre dos persona di mesun sexo no ta ser considera bon, pero ta ser tolera pa un parti grandi di e población. Relacion pafo di matrimonio na Aruba tampoco ta aceptabel segun credo, pero pa algun persona e ta parce algo normal.

Aruba ta den e ambiente di Carnaval pa algun siman caba. J'ouvert morning a cuminsa e mainta di 11 februari na San Nicolas. Fuera di hopi diversion, e parada aki a resulta den 19 aresto, entre otro pa buracheria, bringamento y uzo di droga. Y polis? Un total di 128 agente di polis tabata presente. Algun hende a haci e comparacion di pakico tabatin asina hopi agente di polis durante e evento, mientras cu ariba Diaranson no tabatin niun. Un hende por a core sunu riba beach. Pa e siguiente biaha lo mi kier mira mas atencion di parti di polis. Parce cu e Caribbean Gay Bears Cruise lo bishita Aruba na oktober di e aña aki. Mi ta spera cu nan lo informa corectamente con pa comporta na un isla manera Aruba!

Ta hopi cla cu tin sigur mas beneficio cu desbentaha den e cantidad di bapornan di turistanan na Aruba. Si un isla ta depende hopi fuerte di turismo, ta importante pa busca un ekilibrio entre e beneficionan economico y e impacto negativo riba e isla y su habitantenan. Aruba kier yama bonbini na tur turista cu brasa habri, pero nan mester por comporta nan mes na manera corecto! Mi no kier pa boso compronde mi malo, na Aruba nos tambe tin nos cosnan cu ta pasa. Den Carnaval, por ehempel, ta mustra imagen bergonsoso, y cu nos autoridad no ta haci nada. Tambe e falta di accion di polis ta un señal preocupante. Of polis di Aruba ta tolera e comportacion cu bo por cana sunu riba caya? Mas esfuerso mester ser haci pa reenforsa e confiansa den polis y e sistema di derecho, pa hende por sinti nan sigur pa raporta mal comportacion y pa sa cu keho entrega ta ser tuma na serio.

Tur hende ta bonbini na e isla y maske cu por scoge entre permiti of no permiti bapornan di turista, Aruba mester por regula y controla e tendencia aki na un manera corecto y responsabel. Informando turistanan tambe y haci nan cumpli cu loke "One Happy Island" berdad ta nifica. Solamente asina e isla por retene su atraccion unico.

Lieve lezers!

Tue, 14 Feb 2023 03:04:56 GMT

Lieve lezers!

Vandaag is het Valentijnsdag, een dag die in het teken staat van liefde en romantiek. Maar wie was eigenlijk Sint-Valentijn, de patroonheilige achter deze feestdag?

Sint-Valentijn was een priester in de derde eeuw, die trouw bleef aan zijn geloof ondanks de vervolgingen van de Romeinse keizer. Hij was bekend om zijn liefde en zorg voor anderen, en werd uiteindelijk vermoord om zijn geloof.

Hoe moeten we deze dag eigenlijk vieren? Sommigen vinden Valentijnsdag een commerciële feestdag, en verliezen daardoor de betekenis van de liefde. Anderen zien het als een dag om hun geliefde extra in de watten te leggen, door bijvoorbeeld met bloemen, chocolade of een etentje te geven.

Maar waar het echt om gaat, is de liefde zelf. Het is niet zo belangrijk wat we doen op Valentijnsdag, zolang we maar onze liefde en waardering voor onze geliefden laten zien. Liefde is immers elke dag belangrijk, niet alleen op Valentijnsdag. Laten we dus niet vergeten dat liefde geen dag of tijd nodig heeft om te worden gevierd. Het is iets dat elke dag gevoeld, gegeven en ontvangen kan worden. Dus waar we ook zijn, laten we vandaag en elke dag onze liefde vieren en onze geliefden laten weten hoeveel ze voor ons betekenen.

Tegenwoordig hecht ik minder waarde aan Valentijnsdag, maar ben nog wel van mening dat het wel een uiterste geschikte dag is om je liefde extra te tonen tegenover je geliefden. Nu hecht ik echter meer waarde aan mijn geliefde ouders, zus, naaste familieleden en vrienden. Waar wederzijdse waardering, respect, liefde en begrip belangrijk zijn. En dit hoeft niet alleen op één dag te doen gelden. Ook op andere dagen is het fijn om ze te verrassen met een kaartje, uiteten nemen of een cadeau die echt bij ze past en waar je goed over hebt nagedacht.

Deze dag is dus oorspronkelijk niet bedoeld om cadeaus of uitjes te geven, maar om onze liefde en zorg voor anderen te tonen. Het is een herinnering aan Sint-Valentijn en zijn opoffering en moed om zijn liefde voor God te laten zien. Maar wat kunnen we van Sint-Valentijn en Valentijnsdag leren vandaag de dag? We kunnen leren om onze liefde en zorg voor anderen op een oprechte manier te tonen, zoals Sint-Valentijn dat deed. We kunnen leren om niet bang te zijn om onze liefde voor God en anderen te tonen, ondanks vervolgingen en uitdagingen.

Laten we dus vandaag niet alleen onze geliefden in de watten leggen, maar ook onze zorg en liefde tonen voor hen die misschien niet in onze directe omgeving zijn. Laten we onze liefde en zorg tonen voor de wereld en voor degenen die het nodig hebben.

Met liefde,

Michel

Querido lesadornan!

Tue, 14 Feb 2023 03:04:22 GMT

Querido lesadornan!

Awe ta dia di Valentin, un dia unda amor y romantismo ta na centro di atencion. Pero ken tabata Sint-Valentin, e santo patron tras di e dia aki?

Sint-Valentin tabata un saserdote den e tercer siglo, kende a keda leal na su fe aunke a bin enfrenta persecucion for di e emperador Romano. E tabata conoci pa su amor y cuido pa otro, y na final el a ser asesina pa motibo di su fe.

Con nos mester celebra e dia aki? Algun hende ta considera dia di Valentin un dia comercial, y pa esaki perde e berdad di amor. Otro ta mira esaki como un dia pa duna mas atencion y regalonan nan ser queri, manera cu flor, chocola of come na un caminda romantico.

Pero e berdad ta, cu ta trata di amor mes. No ta hopi importante kiko nos hasi riba dia di Valentin, si nos ta mustra nos amor y aprecio pa nos ser queri. Amor ta algo cu tin importancia cada dia, no solamente riba dia di Valentin. Asina cu no lubida cu amor no tin mester di un dia of ora specifico pa celebra. Ta algo cu por sinti, duna y ricibi cada dia. Asina cu, unda cu nos ta, laga nos celebra nos amor awe y cada dia, y laga nos ser queri sa cu nan ta nifica hopi pa nos.

Actualmente mi ta duna menos balor na dia di Valentin, pero mi ta keda cu e ta un dia sumamente adecua pa mustra mas di mi amor pa mi sernan queri. Ps mi mayornan, ruman, famia y amigonan. Unda apresio, respet, amor y comprencion ta importante. Y esaki no mester ta solamente un dia so. Tambe riba otro dianan ta agradabel pa sorprende nan cu un postkaart, bai come, of un regalo cu bo a pensa cu ta pas pa nan.

E dia aki originalmente no ta pa duna regalo of pa bai come, pero pa mustra nos amor y cuido pa otro. Ta un recuerdo di San Valentin y su ofrenda y curashi pa mustra su amor pa Dios. Pero kiko nos por siña for di San Valentin y dia di Valentin awe? Nos por siña pa mustra nos amor y cuido pa otro di un manera sincero, manera San Valentin tabata hasi. Nos por siña pa no tin miedo pa mustra nos amor pa Dios y otro, ainda ora tin persecucion y desafionan.

Asina, awe nos no mester solamente verwen nos sernan queri, pero tambe mustra nos cuido y amor pa esnan cu por ta leu di nos. Nos mester mustra nos amor y cuido pa e mundo y pa esnan cu tin mester di dje.

Cu amor,

Michel

Post Aruba en Setar

Sun, 12 Feb 2023 03:48:20 GMT

Post Aruba en Setar

Helaas heb ik de afgelopen maanden meerdere keren, van verschillende mensen, gehoord over de slechte prestaties van de postbezorging en de klantgerichtheid van de telecombedrijf Setar op ons eiland. Bij de postbezorging zijn het klachten over vertragingen, verloren post en professionaliteit. Bij het telecombedrijf gaat het voornamelijk over klantgerichtheid. Dit is niet alleen frustrerend voor de consumenten die afhankelijk zijn van deze diensten, maar ook voor de bedrijven die afhankelijk zijn van deze diensten voor hun dagelijkse activiteiten.

Ik zou hier graag mijn eigen gebeurtenis als voorbeeld willen nemen. Enige tijd geleden had ik een klein pakketje via de post verstuurd. Bij het postkantoor moet je blijkbaar tegenwoordig je pakket bij het loket open afgeven. Alle artikelen moeten één voor één bekeken en gewogen worden. Van privacy is hier dus geen spraken. Het lijkt wel alsof ze in plaats van postmedewerker nu ook opsporingsambtenaren zijn. Mag dit zomaar? Zijn ze hier wel bevoegd voor? Zijn ze hier niet in overtreding? Na controle wordt er verzocht, met eigen middelen, zelf het pakket dicht te maken. Na het betalen van de kosten zal de post de verzending verder afhandelen. Ik kies er nu bewust voor kleine pakketten niet meer via de post te verzenden. Laat staan post naar het buitenland.

Sinds afgelopen dinsdag, 7 februari, hebben mijn ouders een kerstkaart uit Nederland mogen ontvangen. Bij het informeren wanneer deze kerstkaart door de verzender werd verzonden, gaf deze aan dat dit ongeveer een week voor kerst is geweest. Aardig laat zou u zeggen. Verklaring van Post Aruba was hier dat men onderbezet is en niet op vastgestelde dagen de post kan bezorgen. Zo heb ik dan ook het afschrift van Setar gemist. Waardoor ik, door toedoen van de postbezorging, een boete moest betalen.

Ook heb ik de afgelopen tijd klachten ontvangen betreft de te hoge boete die door het telecombedrijf Setar op Aruba wordt opgelegd. Veel mensen voelen zich oneerlijk behandeld omdat ze, in hun ogen, onterecht worden gestraft. Sommige betalen maandelijks op tijd hun abonnement. Mocht men te laat zijn wordt de maand erop een boete van 16 florin (ongeveer 8,29 euro) extra in rekening gebracht. Dit geldt ook als je toch een gedeelte van het totale bedrag hebt kunnen betalen. Ook dan wordt er 16 florin in rekening gebracht. De verklaring van Setar is hier, dat het systeem zo is geprogrammeerd dat deze automatisch het bedrag in rekening brengt na de einddatum. Dit kan helaas niet aangepast worden. Ik ben geen programmeur, maar logica zegt mij dat elk softwareprogramma, met al zijn moderne technieken zeker aangepast kan worden. En waar is het bedrag van 16 florin op gebaseerd? Of het nu gaat om consumenten met of zonder “MiSetar”, vooral de consumenten die hun abonnement bewust of onbewust voor een deel hebben afbetaald voelen zich hier oneerlijk behandeld.

Door deze gebeurtenis en mede doordat ik nog geen post had ontvangen van Setar, vroeg ik mij af of ik het laatste afschrift van Setar al had betaald. Zo bezocht ik één van de Setar vestigingen om uit te zoeken of het laatste afschrift was voldaan en mocht dit niet zo zijn, hoeveel ik dan zou moeten betalen. Gelukkig was ik nog ruim op tijd om het laatste afschrift te betalen. Op de vraag waarom ik geen afschrift via de post ontvang, gaf de werknemers van Setar aan dat ze hun post altijd op tijd versturen. Het probleem zou dus bij het postkantoor moeten liggen.

Tot mijn verbazing kreeg ik de volgende dag, via de post, toch mijn laatste afschrift van Setar. Net één dag voor de einddatum dat deze afschrift betaald moest worden. Opmerkelijk was wel het feit dat op het afschrift, die ik via de post had ontvangen, het bedrag niet klopte. Het bedrag was met 1 florin gestegen. Ik had dus gisteren 1 florin minder betaald. Iets klopt dus niet. Het zou toch niet zo zijn dat op deze manier online betalen duurder uitvalt.

Door een telefoontje naar 114 te plegen, kreeg ik van de Setar helpdesk te horen dat alles volledig was betaald. Blijkbaar had ik één keer 1 florin meer betaald en moest ik daarom nu 1 florin minder betalen. Ik vond dit vreemd. Zou ik hier een vergissing in gemaakt hebben? Daarnaast had ik het één na laatste afschrift ook bij een Setar vestiging betaald en heeft men mij hier niet over geïnformeerd. Nu hoop ik niet dat ik straks weer een afschrift ontvang, waar ik de boete alsnog zou moeten betalen. Dit omdat ik het bedrag niet volledig heb afbetaald. Ben benieuwd…

Aangezien mijn ouders nog geen “MiSetar” hebben, had ik een account voor ze aangemaakt en op 11 februari een mail ontvangen met de inloggegevens. Bij het inloggen en de laatste twee afschriften bekeken te hebben heeft Setar toch 16 florin in rekening gebracht. Ik moet de komende week dus weer even terug naar Setar. Ik ben benieuwd of dit bedrag de boete is van afgelopen maand. Achteraf bleek dat dit de boete was van twee maanden geleden, waar we geen post van Setar hadden ontvangen. Ik moet dus nog even wachten of, voor de maand Januari, een boete moet worden betaald.

Het is dus ontzettend belangrijk om elke keer je afschriften goed in de gaten te houden. Liever via “MiSetar”, want de post komt niet altijd hier op tijd aan. Misschien dat sommige consumenten inderdaad te laat zijn. Maar in sommige gevallen weten consumenten niet waarom ze een boete moeten betalen. Ik vind dat het telecombedrijf hier de consument beter en eerder mag informeren. Je wordt dus al snel gekenmerkt als wanbetaler, terwijl je wel voor een deel je afschrift hebt betaald. Hier zou de consument beter geïnformeerd moeten worden, zodat hij alsnog zou kunnen betalen. Loop elke maand alles goed na, dan komt u later zeker niet voor verrassingen te staan.

Als het om de postbezorging gaat, is het tijd om serieus naar de problemen te kijken en te werken aan oplossingen. Het postkantoor moet verantwoordelijkheid nemen voor de problemen die ze veroorzaken en werken aan een plan om deze op te lossen. Dit betekent dat er meer middelen moeten worden ingezet om ervoor te zorgen dat de post op tijd wordt bezorgd en de consumenten de zekerheid hebben dat hun post veilig en betrouwbaar wordt verzonden.

De overheid moet ook haar verantwoordelijkheid nemen en ervoor zorgen dat er voldoende middelen beschikbaar zijn voor de postkantoren om deze problemen aan te pakken. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan extra investeringen in moderne technologieën en verschillende opleidingen voor het personeel. Klantvriendelijkheid mag hier zeker veel beter geboden worden.

Tot slot is het belangrijk om te benadrukken dat een efficiënte postbezorging cruciaal is voor onze samenleving en economie. Ook telecombedrijven spelen een hier een rol in. Ze moeten ervoor zorgen dat consumenten goed geïnformeerd worden over de regels en rechten, zodat de consument een fair deal mag ontvangen. Als bedrijven en consumenten niet kunnen rekenen op een betrouwbare postbezorging, zal dit uiteindelijk leiden tot verstoringen in de economie en een afname van het vertrouwen in de dienstverlening. Het is tijd om actie te ondernemen en ervoor te zorgen dat de postbezorging weer op het juiste spoor komt.

Post Aruba y Setar

Sun, 12 Feb 2023 03:42:56 GMT

Post Aruba y Setar

Desafortunadamente, den e ultimo lunanan mi a tende di varios persona tocante e desempeño pober di e servicionan di Post Aruba y e atencion na cliente di Setar, e compania di telecomunicacion na nos isla. E kehonan tocante e servicionan di post ta inclui retraso, post perdi y falta di profesionalismo. Den e caso di e compania di telecomunicacion, e kehonan ta enfoca mas riba e atencion na cliente. Esaki no solamente ta frustrante pa e consumidornan cu ta depende di e servicio aki, pero tambe pa e empresanan cu ta depende di e servicio aki pa nan actividadnan diario.

Lo mi kier uza mi propio experiencia como ehempel. Algun tempo pasa, mi a manda un pakete chikito via post. Na e oficina di post, awendia bo mester duna bo pakete habri na e balie. Tur articulo mester wordo mira y pisa uno pa uno. No tin ningun privacidad. Ta parce manera nan a bira oficial di investigacion en bes di trahador di post. Ta posibel pa haci esaki? Ta autorisa pa haci esaki? No ta contra ley? Despues di control, nan ta pidi pa bo mes, cu bo mes medionan, sera e pakete. Despues di paga e costonan, Post Aruba lo percura pa manda e pakete. Awo mi a siña for di e experiencia aki di no manda paketenan chikito via post mas. Laga afo pa manda post pa exterior.

Desde dialuna 7 di februari, mi mayornan a ricibi un carchi di Pasco for di Hulanda. Ora cu mi a puntra e remitente ki dia el a manda e carchi aki, el a bisa cu esaki tabata un siman prome cu Pasco. Bastante laat bo por bisa. E splicacion di Post Aruba tabata cu nan tin poco personal y no por entrega post riba dianan estableci. P`esey mi a perde e afschrift di Setar. Resultando cu mi mester a paga un multa debi na e servicio di entrega di post.

Mi a haya keho den e periodo aki tocante e multa halto cu ta wordo impone pa e compania di telecomunicacion Setar na Aruba. Hopi hende ta sinti nan mes trata inhustamente, pasobra nan ta haya multa. Na nan punto di bista sin cu nan tin culpa di esaki. Algun hende ta paga nan recibo na tempo tur luna. Si bo ta laga paga e recibo laat, e siguiente luna lo cobra bo un multa di 16 florin (aproximadamente 8,29 euro) adicional. Esaki tambe ta aplica si bo a paga un parti di e suma total. Tambe lo cobra bo 16 florin. E splicacion di Setar ta cu e sistema ta wordo programa pa cobra e suma automaticamente despues di e fecha final. Lamentablemente esaki no por wordo cambia. Mi no ta un programador, pero logica ta bisa mi cu cualkier programa di software, cu tur su tecniconan moderno, por wordo adapta. Y unda e suma di 16 florin ta basa riba dje? Sea cu ta trata di consumidor cu of sin "MiSetar", specialmente pa esnan cu a paga nan recibo conscientemente of sin duna cuenta, ta sinti nan trata inhustamente.

Debi na e suceso aki y tambe pasobra ainda mi no a haya un post di Setar, mi a cuminsa cuestiona si mi a paga mi ultimo recibo di Setar caba. P`esey mi a bay un di e filialnan di Setar pa controla si mi a paga e ultimo recibo y si no, cuanto mi lo mester paga. Afortunadamente mi tabata na tempo ainda pa paga e ultimo recibo. Ora mi a puntra pakico mi no a haya e recibo via post, e trahadornan di Setar a bisa cu nan ta manda nan post na tempo tur biaha. E problema lo mester ta na e oficina di post.

Pa mi sorpresa, un dia despues, via post, mi a haya mi ultimo recibo di Setar finalmente. Net un dia prome cu e fecha final pa paga e recibo aki. Interesante tabata e hecho cu riba e recibo cu mi a haya via post, e suma no tabata corecto. E suma a subi cu 1 florin. Asina mi a paga 1 florin menos e dia anterior. Algo no ta bon. No lo ta asina cu paga online ta bira mas costoso asina?

Door un yamada telefonico na 114, mi a haya informacion di Setar helpdesk cu tur cos a wordo paga completamente. Aparentemente mi a paga un biaha un florin di mas y p`esey mi mester paga un florin menos awo. Mi a haya esaki straño. Lo por tin un eror di mi parti? Ademas, mi a paga e ultimo recibo tambe na un establecimento di Setar y nan no a informami tocante esaki. Awo mi ta spera cu lo no ricibi un recibo unda lo mester paga un boet, pasobra no a paga tur cos. Mi ta curioso...

Dor cu mi mayornan ainda no tin un "MiSetar", mi a crea un account pa nan y mi a ricibi un email riba 11 di februari cu e detayenan di inicio di sesion. Ora mi a log in y mi a mira e dos ultimo recibonan, Setar a cobra 16 florin. Asina ta cu mi mester bai bek na Setar. Mi ta curioso cu esaki ta e multa di luna pasa. Despues a sali na cla cu esaki ta e multa di dos luna pasa, caminda nos no a ricibi un post di Setar. Asina ta cu mi mester warda ainda si mester paga un multa pa luna di januari.

Pues ta importante pa semper controla bo recibonan bon. Miho via "MiSetar", pasobra post no ta yega tur ora na ora. Talbes algun consumidor ta laat. Pero den algun caso e consumidor no sa pakico mester paga un boet. Mi ta kere cu e compania di telecomunicacion mester informa e consumidor miho y mas prome. Asina mes bo ta wordo señala como un persona cu no ta paga, mientras cu bo a paga parti di bo recibo. E consumidor mester wordo informa miho pa e por paga ainda. Control`e tur luna bon, pa no bin haya sorpresa despues.

Tocante e servicio di entrega di post, ta tempo pa seriamente mira e problemanan y traha riba solucionnan. E oficina di post mester tuma responsabilidad pa e problema cu nan ta causa y traha riba un plan pa solucion'e. Esey ta nifica cu mester pone mas recurso pa sigura cu e post ta wordo entrega na ora y pa e consumidor tin e siguridad cu nan post ta wordo manda sigur y confiabel. Gobierno mester tuma su responsabilidad y sigura cu tin suficiente recurso pa postkantoor pa trata e problema aki. Por ehempel, inversion extra den tecnologia moderno y diferente training pa personal. Servicio pa cliente mester wordo mehora grandemente.

Finalmente, importante pa menciona cu un entrega di post eficiente ta crucial pa nos sociedad y economia. Tambe companianan di telecom ta hunga un rol den esaki. Mester sigura cu e cliente ta wordo informa bon tocante reglanan y derecho, pa cliente por ricibi un trato husto. Si ni empresa ni cliente por conta riba un entrega di post confiabel, esaki lo resulta den interupcion den economia y un reduccion den confiansa den servicio. Ta tempo pa tuma accion y sigura cu entrega di post ta bek riba caminda corecto.

"One Way Wind"

Wed, 08 Feb 2023 02:07:55 GMT

"One Way Wind"

Wie ooit een bezoek heeft gebracht aan het eiland Aruba, heeft ze vast en zeker wel eens gezien. De Watapana boom. De Watapana is een zeer bekende boom op het eiland. Sommige mensen zijn er niet van bewust dat de Watapana en de Dividivi dezelfde boom is. De vrucht van de Watapana heet Dividivi. Daarom staat voor sommige de Watapana ook wel bekend als de Dividivi.

Aruba is rijk aan prachtige en unieke planten en bomen. De Watapana boom is daar zeker één van. Het is een van de oudste bomen en speelt een belangrijke rol in het milieu. Het biedt schaduw en voedsel voor de lokale dieren. Deze boom is niet alleen van groot belang voor het ecosysteem en de cultuur van het eiland. Maar is ook een zeer opvallend onderdeel binnen onze natuur. Zo groeit deze boom met de richting van de passaatwind, die voor heerlijke verkoeling zorgt, mee en krijgt hierdoor haar prachtige uitstaling. Op Eagle Beach (Aruba) wordt deze boom door veel toeristen gefotografeerd en hebben sommige nog een mooi Ikea schilderij van canvas van deze boom thuis hangen. Een aantal jaren geleden werd deze boom door vandalisme beschadigd, maar gelukkig heeft men deze boom kunnen redden.

Op de eerste dag van het bezoek aan Aruba van Koning Willem-Alexander, koningin Maxima en prinses Amalia werd door minister-president Evelyn Wever-Croes een geschenk aangeboden. Het was een gouden Watapana ontworpen door kunstenaar Ciro Abath. Een symbool die voor het Caribisch gebied staan en een natuurlijk kompas is. Met dit ontwerp werd er een toepasselijke tekst aan toegevoegd.

“Door de wind verbogen en gevormd doch diepgeworteld en standvastig zoals de strijdbaarheid van de Arubaanse bevolking.” - De Regering van Aruba namens de Arubaanse gemeenschap (Aruba, 30 januari 2023)

De Watapana is en blijft een onmisbare schat voor Aruba en het is onze verantwoordelijkheid deze zo goed mogelijk te beschermen.

In de jaren ’70 was de popgroep The Cats één van de meest succesvolle Nederlandse groepen. Voor fl. 7,50 Antilliaanse gulden kon je op 29 en 30 april 1970, in de Centro Pro Arte te Curaçao, The Cats zien optreden. Op Aruba werd de band geïnspireerd toen ze voor het eerst de Watapana bomen zagen en schreef Arnold Mühren “One way wind”. Het werd één van hun grootste hits. Een tijdloze klassieker die nog steeds populair is bij de mensen die het kennen en tot wel 150 maal op verschillende manieren werd gecoverd.

In 1974 werd “One way wind”, tijdens het wereldkampioenschappen voetbal in Duitsland, als strijdlied gebruikt door het Nederlands elftal. Zo draaide coach Rinus Michels vermoedelijk voor iedere wedstrijd in de spelersbus dit nummer, maar op de dag van de finale was het cassettebandje zoek. Misschien was dit helaas een voorbode dat men de wereldtitel niet heeft kunnen behalen.

Alhoewel de verdere betekenis van “One way wind” niet echt wordt gegeven, geeft dit nummer nog altijd ruimte voor interpretatie. Naast dat het een nummer is tussen twee geliefden, draagt dit nummer voor mij een krachtige boodschap weer. Voor mij gaat “One way wind” ook over de veranderingen en onzekerheid in de wereld en de zoektocht naar hoop en richting. Het beschrijft de moeite om de juiste keuzes te maken en de verantwoordelijkheid om te handelen en verandering te brengen. De tekst is relevant en actueel, ongeacht de tijd en plaats.

Het roept op om, net zoals de Watapana boom, de richting in de wereld aan te wijzen. Om via diepgewortelde geschiedenis de toekomst te bepalen. Om op deze manier verantwoordelijkheid te nemen voor onze acties en zo de wereld beter te kunnen maken. Dit is nog steeds een belangrijk en dringend nodig onderwerp, zowel in de politiek als in ons persoonlijke leven.

"One way Wind" is een tijdloos nummer dat nog steeds een impact kan hebben op mensen en een krachtige boodschap kan uitdragen. Het is een oproep om ons bewust te zijn van onze acties en verantwoordelijkheid en om samen te werken om een betere toekomst te creëren. Laten we ons blijven inspireren door dit nummer en de boodschap ervan.

"One way wind" (Papiamento)

Wed, 08 Feb 2023 02:07:40 GMT

“One way wind” (Papiamento)

Ora bo a bishita e isla di Aruba, bo a mir'e sigur. E palo di Watapana. E Watapana ta un palo hopi conoci na e isla. Algun hende no ta consciente cu Watapana y Dividivi ta e mesun palo. E fruta di Watapana ta yama Dividivi. P'esei pa algun Watapana ta conoci tambe como Dividivi.

Aruba ta rico den planta y palo bunita cu ta unico. E palo di Watapana sigur ta un di nan. E ta un di e palonan mas bieu y ta hunga un rol hopi importante den medio ambiente. E ta brinda sombra y cuminda pa e bestianan local. E palo aki no solamente ta importante pa e ecosistema y e cultura di e isla, pero tambe ta un parti masha sobresaliente den nos naturalesa. Asina e palo aki ta crece cu direccion di e biento, cu ta brinda cu ta brinda aire fresco y asina e ta haya su beyesa. Na Eagle Beach (Aruba) e palo aki ta wordo fotografia door di hopi turista y algun tin un bunita pintura di canvas di e palo aki na cas, cu hende a cumpra for di Ikea. Algun aña pasa e palo aki a wordo daña door di vandalismo, pero felizmente nan a logra salb'e.

Durante e prome dia di e bishita di Rey Willem-Alexander, reina Maxima y princesa Amalia na Aruba, prome Ministro Evelyn Wever-Croes a ofrece un regalo. E tabata un Watapana di oro diseña door di artista Ciro Abath. Un simbolo pa Caribe y un compas natural. Cu e diseño aki un texto adecua a wordo agrega:

“Door de wind verbogen en gevormd doch diepgeworteld en standvastig zoals de strijdbaarheid van de Arubaanse bevolking.” - De Regering van Aruba namens de Arubaanse gemeenschap (Aruba, 30 januari 2023)

Watapana ta un tesoro ireemplasabel pa Aruba y ta nos responsabilidad pa proteha esaki na e miho manera posibel.

Den añanan '70, e grupo musical The Cats tabata un di e gruponan Hulandes mas exitoso. Pa 7,50 florin Antiano, bo por a mira e presentacion di The Cats na Centro Pro Arte na Corsou dia 29 y 30 di April 1970. Na Aruba e banda a keda inspira ora nan a mira e Watapana y Arnold Mühren a skirbi "One way wind". Esaki a bira un di nan exitonan mas grandi. Un cancion clasico cu ainda ta popular cerca esnan cu conoce y a wordo canta na hasta 150 diferente manera.

Den 1974 "One way wind" a wordo uza como himno di e seleccion Hulandes durante e campeonato mundial di futbol na Alemania. Coach Rinus Michels probablemente tabata draai e cancion den e bus di e hungadonan prome cu cada wega, pero dia di final e cassette a disparce. Talbes esaki tabata un señal cu nan no por a logra e titulo mundial.

Aunke e no tin un interpretacion exacto di "One way wind", e canalisacion pa interpretacion a sigui exsisti. Algun hende lo bisa cu e cantica ta bay tocante un storia amoroso. Pa mi tambe e tin un mensahe fuerte. Pa mi, "One way wind" ta toca e cambionan y inseguridad den mundo y pa busca speransa y direccion. E ta describi e dificultad pa tuma e decisionnan corecto y responsabilidad pa accion y haci (trece cambio ta zona mas miho) cambio. E letra ta relevante y actual, sin importa e tempo y luga.

E ta apela pa, manera e palu di Watapana, mustra direccion den mundo. Pa mediante di historia profundo determina futuro. Pa asina tuma responsabilidad pa nos accionnan y haci mundo miho. Ainda esaki ta un topico importante y urgente, tanto den politica como den nos bida personal.

"One way wind" ta un cantica cu no ta muri y por tin un influencia riba hende y transmiti un mensahe fuerte. E ta un yamada pa ta consciente di nos accionnan y responsabilidad y pa traha hunto pa crea un futuro miho. Laga nos sigui inspira pa e cantica aki y su mensahe.

Aruba zit altijd in ons hart - Deel 1

Sun, 05 Feb 2023 01:45:18 GMT

Aruba zit altijd in ons hart - Deel 1

Het Nederlands koningshuis is een belangrijk deel van de Nederlandse identiteit en traditie. Er zijn veel Nederlanders die trots zijn op onze koning en het koningshuis en die het waarderen wat ze allemaal voor het land doen. Dit is zeker ook het geval op Aruba, het eiland die onderdeel is van het Koninkrijk der Nederlanden.

Het bezoek van de koning, koningin Maxima en prinses Amalia van eind januari en begin februari 2023, aan het Caribisch deel van het Koninkrijk laat zien dat Nederland betrokken is bij de overzeese gebiedsdelen. Ook is het de eerste keer dat Amalia kennis maakt met dit belangrijk deel van het Koninkrijk. Voor Koning Willem-Alexander was de eerste ontmoeting met de eilanden in het jaar 1987.

In totaal hebben de Oranjes 32 keer deze gebiedsdelen bezocht. De eerste keer was in 1835, door de vijftienjarige prins Hendrik, die toen een marineofficier in opleiding was. In het jaar 1863 werd de slavernij afgeschaft. Ook al gebeurde dit op grondwettelijke basis, geloofde de voormalige slaven dat ze bevrijd werden dankzij koning Willem III.

Het tweede bezoek, een toch wel opmerkelijk verhaal, was die van prins Bernard tijdens de Tweede Wereldoorlog op 22 oktober 1942. Prins Bernard arriveerde te vroeg boven Curaçao en besefte dat het ontvangstcomité er nog niet was. Hij besloot een rondje boven het eiland te vliegen waardoor één van de twee Amerikaanse luchtafweergeschut een waarschuwingsschot afvuurde. De prins probeerde snel weg te komen en landde op het vliegveld Hato. Hier wachtte hij in een bar op gouverneur Kasteel. Toen deze was gearriveerd stapte de prins opnieuw uit het vliegtuig om alles toch officieel te laten verlopen. Dit incident mocht volgens de pers in die tijd niet worden vermeld. Twee dagen daarna bezocht prins Bernard de olieraffinaderij van Aruba en vloog hierna door naar Suriname. Naast prins Bernard, zijn het prinses Beatrix en Koning Willem-Alexander die meer dan zeven keer de eilanden bezochten.

Hoewel sommige mensen in Nederland misschien denken dat het koningshuis achterhaald is, geloof ik dat op de eilanden het koningshuis een cruciale rol speelt in de diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en andere eilanden. Het is een symbool van stabiliteit en continuïteit en biedt naast de Nederlander, ook de Arubaan het gevoel van trots om op deze prachtige manier ons eiland te kunnen tonen. En als we gasten van buiten ontvangen, dan moet alles keurig en netjes zijn. En als hiervoor speciaal asfalt gelegd moet worden, dan doet we dat. Dit alles om de bezoeker zo goed mogelijk thuis te laten voelen. Volgens de minister-president van Aruba is dat typisch Arubaans. Als mensen naar Aruba komen, dan moeten we het mooi maken.

Het bezoek van de Oranjes aan de Caribisch deel van het Koninkrijk werd ook dit keer weer als zeer prettig ervaren. De hoogtepunten van het bezoek aan Aruba was wel het bezoek aan het Industriemuseum, Arikok National Park en Royal Aruba Aloë. Het bedrijf die vanaf 12 december 2022 een Koninklijke titel heeft ontvangen. Het eerste bedrijf binnen het Koninkrijk in het Caribische gebied, die deze titel mag dragen. Ook werd er een bezoek gedaan aan het parlement en de ministers in Oranjestad. Waarbij de premier de koning een geschenk gaf. Een gouden beeld ontworpen door Ciro Abath van een Watapana boom die symbool staat voor het Caribisch gebied en een natuurlijk kompas is, omdat de takken altijd door de permanente zuidwestenwind naar één richting vergroeid zijn. De koning benadrukte hierbij dat zijn familie zich altijd hier welkom heeft gevoeld en dat Aruba altijd in hun hart zit.

Wat ook zeker als één van de hoogtepunten moet worden ervaren is wel het gedicht die door Kay Quandus werd voorgedragen aan prinses Amalia. Volgens Kay werd Amalia door het optreden erg ontroerd en ze vertelde dat de prinses tranen in haar ogen had. Wat is het mooi om te zien hoe twee meiden uit verschillende delen van het Koninkrijk op een prachtige manier elkaar gevonden hebben.

Het is ook niet makkelijk voor Amalia, na al de kritiek over haar uiterlijk en de bedreiging door zware criminelen. Ze heeft de rol als nieuwe troonopvolgster geaccepteerd, maar heeft er niet voor gekozen om zoveel druk te voelen van de samenleving. Ik heb het wel met haar te doen, maar vind ook dat ze zich hier goed staande weet te houden. Ik hoop dat bij haar eerste bezoek aan de eilanden, ze de warmte en gastvrijheid voelt van alle bewoners, die ze zeker als troonopvolger mag ervaren.

Aruba zit altijd in ons hart - Deel 2

Sun, 05 Feb 2023 01:45:14 GMT

Aruba zit altijd in ons hart - Deel 2

Voor de toerist is Aruba zeker een “One Happy Island”. Maar als je langer op het eiland woont, ervaar je toch enkele problemen waar geluk ver te zoeken valt. Demonstreren, je mening geven en kritische op iets zijn is je recht die eenieder van ons mag beoefenen. Het is hierbij wel essentieel om het juiste moment hiervoor te zoeken zodat het dan ook echt effect kan hebben. Ook tijdens het bezoek van de koning, koningin Maxima en prinses Amalia van eind januari en begin februari 2023 werd op Aruba dit keer op sommige momenten aandacht gevraagd voor bepaalde langdurige en gevoelige thema’s.

Allereerst werd het Koninklijk bezoek bij aankomst op Aruba verwelkomt met rooksignalen van de Dump, de vuilnisbelt van Aruba. Die werd al enige tijd geleden gesloten. Toch werd er vermoedelijk op drie verschillende plekken, de vuilnisbelt in brand gestoken. De Dump is al jaren, na opeenvolgende kabinetsperiodes, een probleem waar maar nooit een oplossing voor wordt gevonden. Ik moest hier even denken aan het moment dat het huwelijk van Beatrix en Claus werd verstoord door rookbommen die demonstranten op 30 april 1980 onder de leus “Geen woning, geen kroning” naar voren brachten. Gelukkig hadden deze rooksignalen geen negatief effect gehad op het bezoek. Later die dag, bij een bezoek aan San Nicolaas stond wel een demonstrant, Anouk Balentina, die tegen de luchtverontreiniging van de vuilnisbelt demonstreerde.

Ook stonden leden van de protestgroep Aruban Warriors met een spandoek. Onder leiding van Helena Croes dienden ze een verklaring met vijftien punten aan de minister van Koninkrijkrelaties mevrouw van Huffelen, waarbij ze aangaf dat ze de slavernij-excuses van de staat niet wil, maar wel het goud dat de koninklijke familie van Aruba heeft geroofd. Ook willen ze een eigen rijbewijs en paspoort voor de inheemse indianenstam van Aruba, naast het behoud van de Nederlandse documenten. Blijft hier wel de vraag, wie op Aruba nu echt uit een inheemse indianenstam behoort. Dit valt moeilijk te bewijzen. Misschien kunnen we dit beter omvatten met de woorden van onze koningin Maxima. Tijdens haar toespraak op 24 september 2007 zei Koningin Maxima, toen nog prinses, dat toen ze in 2000 haar zoektocht begon naar de Nederlandse identiteit, ze beseft dat de Nederlander niet bestond.

Prinses Maxima: “ 'De' Nederlander bestaat niet. Als troost kan ik u zeggen dat ‘de’ Argentijn ook niet bestaat. Ik vind het daarom heel interessant dat de titel van het rapport van de WRR (Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid) niet is ‘De Nederlandse Identiteit’. Maar: ‘Identificatie met Nederland’. Dat laat ruimte voor ontwikkeling. En voor diversiteit.” Misschien kunnen we hier dan ook stellen dat ‘de’ Arubaan op deze manier ook niet bestaat.

Het goud van Aruba! Straks zou de koning zijn gouden geschenk van de premier, die hij op dezelfde dag had mogen ontvangen, weer terug moeten geven. Dat zou zeker niet de bedoeling zijn geweest. De totale goudproductie van Aruba was vroeger ongeveer 1340 kilo met een huidige waarde van 34½ miljoen euro. Die ook zeker door Nederland, als koloniale overheerser, weg geroofd is. Maar we moeten hierbij het land Engeland niet vergeten. Ook dit land heeft goud van Aruba kunnen wegroven. Sommige Arubanen geven nog steeds aan dat de Gouden Koets van de Oranjes uit Aruba afkomstig is. Echter werd door uitgebreid onderzoek het bladgoud vergeleken met monsters uit Suriname en Zuid-Afrika en blijkt het goud afkomstig te zijn uit Suriname.

Voor het protest van de Aruban Warriors was er bij mij een kleine schaamte te bekennen. Maar die werd echter helaas groter door het bezoek van de Oranjes bij de Universiteit van Aruba. Hier werd het college voor prinses Amalia verstoort door Gisele Sint Jago die een slavenlied begon te zingen. Ze werd meteen naar buiten geleid. Ze kon hierdoor haar manifest niet afdragen aan de minister van Koninkrelaties mevrouw van Huffelen, terwijl ze wel naast haar in de zaal zat. In haar manifest vraagt ze om herstelbetalingen en dat men in de wet de slavernij als een misdaad tegen de menselijkheid wil vastleggen. Aruba heeft zeker slavernij gekend, maar dit is met Curaçao en de rest van de eilanden niet te vergelijken.

Gisele werd na dit incident door de Universiteit gesommeerd niets tegen de pers te zeggen. Hierdoor ontneem je haar recht op haar meningsuiting. Naast dat Gisele zeker mooi kan zingen en ze zeker haar gevoel mag uiten, vraag ik mezelf af of haar manier wel effectief was geweest. Gisele had zoveel voorbereid en heeft hierdoor weinig kunnen voortdragen. Misschien heeft het achteraf wel het effect gehad, maar op dat moment vond ik het jammer dat ze op deze manier de aandacht had gevraagd. Was het niet beter geweest als er, binnen de Universiteit, hier ruimte voor werd geboden? Misschien kreeg ze dan hier geen toestemming voor. Maar op deze manier kon er op een veel effectiever en duidelijker manier de boodschap voorgedragen worden.

Dit ervaarde ik tijdens het nieuws van vrijdag, waarbij de Koninklijke familie een bezoek deed aan het Tula Museum op Curaçao. In 1795 werd op het eiland door Tula een grote slavenopstand gehouden. Na een voorstelling over Tula vroeg directeur Jeanne Henriquez, op een zeer effectieve en tactvolle manier, of de koning op 1 juli (tijdens de Keti Koti-herdenking) in overweging wil nemen zijn excuses te maken voor het slavernijverleden en om op deze manier de stilte te doorbreken.

Ook op de andere eilanden zal de koning geconfronteerd worden met het slavernijverleden. Het lijkt nu wel zeer waarschijnlijk dat hij op 1 juli zijn excuses zal maken. Natuurlijk zal dit wel een weloverwogen besluit moeten zijn en zal de politiek ook hiervan op de hoogte moeten zijn. Mocht de koning, als eerste koning van de wereld, zijn excuses aanbieden, dan weet ik zeker dat het de woorden van directeur Jeanne Henriquez waren, die hier mede voor hebben gezorgd.

Aruba, semper den nos curason - Parti 1

Sun, 05 Feb 2023 01:39:12 GMT

Aruba, semper den nos curason - Parti 1

E famia real Hulandes ta un parti importante di identidad y tradicion Hulandes. Tin hopi Hulandes cu ta sinti orguyoso di e rei y famia real y ta aprecia loke nan ta haci pa e pais. Esaki ta e caso tambe na Aruba, e isla cu ta forma parti di Reino Hulandes.

E bishita di rei, reina Maxima y prinses Amalia di fin di januari y comienso di februari 2023 na e parti Caribense di Reino ta muestra cu Hulanda ta envolvi cu e partinan Caribensa di Hulanda. Ademas, ta e prome biaha cu Amalia ta topa cu e parti importante aki di Reino. Pa rei Willem-Alexander e prome encuentro cu e islanan tabata na 1987.

En total, famia Oranje a bishita e partinan aki 32 biaha. E prome biaha tabata na 1835, door di prins Hendrik di 15 aña, kende tabata den entrenamento como oficial di marina. Na 1863, esclavitud a wordo aboli. Aunke esaki a sosode riba base constitucional, antiguonan esclavo a kere cu nan a wordo libera door di nan rei Willem III.

E di dos bishita, un storia hopi notabel, tabata di prins Bernard durante Segunda Guerra Mundial riba 22 di october 1942. Prins Bernard a yega na Curaçao prome cu ora y a realisa cu e comité di recepcion ainda no tabata presente. El a deside di duna un bishita rond di e isla, causando cu un di e dos batterynan di defensa aereo Mericano a dispara un tiro di advertencia. Prins Bernard a probecha pa bay for di e lugar rapidamente y a aterriza na aeropuerto Hato. Aki el a warda den un bar pa gouverneur Kasteel. Ora e la yega, prins Bernard a baha for di avion pa laga tur cos tuma lugar oficialmente. Segun prensa nan no mag di menciona e incidente. Dos dia despues, prins Bernard a bishita refineria di petroleo na Aruba y despues a bula pa Suriname. Ademas di prins Bernard, ta prinses Beatrix y Koning Willem-Alexander ta esunnan cu a bishita e islanan mas di siete biaha.

Aunke algun hende na Hulanda por kere cu e famia real ta pasado di moda, mi ta kere cu na e islanan e famia real ta un parti crucial den e relacionnan diplomatico entre Hulanda y otro islanan. E ta un simbolo di estabilidad y continuidad y ta brinda, ademas di e Hulandes, tambe e Arubiano e sentimento di orguyo pa por presenta nos isla asina fantasticamente. Y ora nos ta ricibi bishitantenan for di exterior, tur cos mester ta bon y ordena. Y si mester pone asfalt special pa esaki, nos lo haci esaki. Tur esaki pa haci bishitante sinti na cas mas tanto cu ta posibel. Segun e prime minister di Aruba, esaki ta tipicamente Arubiano. Ora hende bin Aruba, nos mester haci tur cos bunita.

E bishita di e famia real na e parti Caribe di Reino a ser experimencia un biaha mas como masha agradabel. E momentonan positivo di e bishita na Aruba tabata e bishitanan na Museo Industrial, Parke Nacional Arikok y Royal Aruba Aloë. E empresa cu a ricibi titulo Real desde 12 di december 2022. E prome empresa den Reino den Caribe cu por bisti e titulo aki. Tambe a haci un bishita na parlamento y ministerionan na Oranjestad, unda e premier a regala un regalo na e rey. Un statue di oro, traha door di Ciro Abath, di un Watapana, cu ta simbolo pa Caribe, pasobra e ramonan semper ta crece den un direccion debi na e biento permanente zuidwest. E rey a enfatisa cu su famia semper a sinti bon bini aki y cu Aruba ta keda semper den nan curason.

Un di e momentonan positivo tambe mester ta e poema recita door di Kay Quandus na prinses Amalia. Segun Kay, Amalia tabata masha conmovi y e tabata conta cu e prinses tabatin lagrima den su wowo. Con hermoso ta pa mira dos mucha muher for di diferente parti di Reino topa otro na un manera hopi bunita.

No ta facil pa Amalia, despues di tur e critica tocante su apariencia y e amenazanan di criminalnan. E a acepta e rol como prinses heredero, pero no a scoge pa sinti tanto presion di sociedad. Mi tin compasion pa dje, pero tambe ta haya cu e sa di mantene su mes bon. Mi ta spera cu durante su prome bishita na e islanan, e por sinti e calor y hospitalidad di tur habitante, cual el merece pa su posicion como futuro reina.

Aruba, semper den nos curason - Parti 2

Sun, 05 Feb 2023 01:39:09 GMT

Aruba, semper den nos curason - Parti 2

Pa turista, Aruba ta sigur un "One Happy Island". Pero ora bo ta biba riba e isla pa un tempo largo, bo ta experiencia algun problema unda felisidad ta dificil pa haya. Demonstra, expresa bo opinion y critica algo ta bo derecho cu tur hende por eherce. Ta importante pa busca e momento adecua pa esaki pa asina tin un efecto real. Durante bishita di Rey, Reina Maxima y Princes Amalia di fin di januari y comienso di febrero 2023, a wordo pidi atencion riba algun tema duradero y sensibel na Aruba.

Prome, bishita Real a wordo bonbini cu señal di huma di Dump. E dump a sera algun tempo caba. Sin embargo, aparentemente e bultin a wordo kima na tres lugar diferente. Dump ta un problema pa añanan, despues di periodo di gobierno un tras otro, pero nunca a haya un solucion pa e problema aki. Mi a pensa riba momento cu e casamento di Beatrix y Claus a wordo interumpi pa bomba di huma door di manifestante bao lema "No cas, no coronacion" (“Geen woning, geen kroning”) riba 30 di April 1980. Felizmente, e señalnan di huma aki no a afecta e bishita negativamente. Despues, durante un bishita na San Nicolaas, un manifestante, Anouk Balentina, a demonstra contra contaminacion di aire di e bultin di dump.

Tambe mi a mira miembronan di e grupo di protesta Aruban Warriors cu un pancarta. Bao liderazgo di Helena Croes, nan a entrega un declaracion cu 15 punto na Minister di Relacionnan Reino (Koninkrijksrelaties), Sra. Van Huffelen, unda nan a indica cu nan no kier e scuse di esclavitud di e estado, pero si e oro cu famia real di Aruba a horta. Ademas nan kier tin un permiso di conduci y pasport propio pa e tribu indigena di Aruba, hunto cu conservacion di documentonan Hulandes. Pero e pregunta keda, ken ta realmente pertenece na un tribu indigena na Aruba. Esaki ta dificil pa demostra. Talbes nos por acepta e palabranan di nos Reina Maxima. Durante su discurso dia 24 di September 2007, Reina Maxima, ainda prinses, a bisa cu ora el a cuminsa su buskeda pa identidad Hulandes na 2000, e a realiza cu no ta existi un Hulandes.

Princes Maxima: "Un Hulandes no ta existi. Como consuelo mi por bisa cu tampoco ta existi 'un' Argentino. Pesey mi ta haya cu e titulo di e rapport di WRR (Conseho Cientifico pa Politica Gubernamental) no ta "Identidad Hulandes", pero "Identificacion cu Hulanda". Esaki ta laga espacio pa desaroyo y diversidad". Talbes nos por conclui cu 'un' Arubiano tambe no ta existi na e mesun manera aki.

Oro di Aruba! Pronto, e rei mester bolbe duna bek su regalo di oro di e premier, cu el a ricibi riba mesun dia. Esaki siguramente no tabata e intencion. Produccion di oro di Aruba tabata aproximadamente 1340 kilo tempo pasa, cu un valor actual di 34½ miyon euro. Siguramente esaki a wordo horta di Hulanda como conquistador colonial. Pero nos no mester lubida Inglatera tambe. E pais aki tambe a sa di horta oro for di Aruba. Algun Arubiano ta indica ainda cu e “Gouden Koets” ta origina di Aruba. Sin embargo, investigacion amplio a compara e oro di placa cu mostra for di Suriname y Sur Africa a resulta cu e oro ta proveniente di Suriname.

Ami tabatin un poco di berguenza ora mi a wak e protesta di Aruban Warriors. Pero esaki a bira mas grandi despues di e bishita di e Reino Real na Universidad di Aruba. Aki, e curso special pa prinses Amalia a wordo interumpi pa Gisele Sint Jago cu a cuminsa canta un cantica di esclavo. El a wordo saca pafo mesora. Pesey, e no por a presenta su manifesto na Minister di Relacionnan Reino, mevrouw van Huffelen, mientras e tabata sinta banda di dje den e sala. Den su manifesto, e ta pidi pa compensacion di restitucion y pa inclui esclavitud como un crimen contra humanidad den ley. Aruba a conoce sin duda esclavitud, pero esaki no por wordo compara cu esun di Corsou y e resto di e islanan.

Despues di e incidente Gisele a worde pidi door di e Universidad pa no papia cu prensa. Asina bo no ta duna Gisele su derecho di expresa su opinion. Ademas cu Gisele por canta bon y e merece expresa su sentimento, mi ta haci mi mes e pregunta si su manera tabata efectivo. Gisele a prepara tanto y pesey a logra trece poco. Talbes despues el a logra efecto, pero na momento mi a lamenta cu e a pidi atencion na un manera asina. No tabata mihor, si na Universidad nan a ofrece espacio pa esaki? Tal vez nan no a duna permiso pa esaki. Pero asina por a bai over di e mensahe den un manera mas efectivo y cla.

Diasabra durante e noticia di diamars, unda famia Reina bishita Museo Tula na Corsou. Na 1795, Tula a lidera un rebelion grandi di esclavonan na e isla. Despues di un presentacion tocante Tula, director Jeanne Henriquez, den un forma masha efectivo i tactico, a puntra e rei si e lo tuma den consideracion pa ofrese su disculpa pa pasado di esclavitut riba 1 di juli (durante e celebracion di Keti Koti) pa asina rompe e silensio.

E rei lo wordo confronta tambe cu pasado di esclavitut na otro islanan. Esaki ta parce cu e lo ofrese su disculpa riba 1 di juli. Naturalmente mester ta un desicion bon pensa y e politica tambe mester ta na altura di esaki. Si e rei, como prome rei di mundo, ofrese su disculpa, mi ta sigur cu e palabranan di director Jeanne Henriquez tambe a yuda pa logra esaki.

Het belang van geschiedenis

Sun, 29 Jan 2023 20:02:59 GMT

Het belang van geschiedenis

Al op vroege leeftijd was ik geïnteresseerd in het vak geschiedenis. Op de basisschool in Nederland begon geschiedenis bij mij te leven toen mijn basisschool "Timotheüsschool" 75 jaar oud werd. Dit werd uitbundig gevierd met een toepasselijke thema en moesten we, een week lang, in oud klederdracht gekleed gaan. Tijdens de lessen moesten we leren omgaan met de lei en griffel en speelden we in de pauze met de hoepel, tol, knikkers en stelten. Ter afsluiting kregen we een zak snoep met daarin zuurstokken, duimdrop, toverballen, suikersnoepjes, pepermuntjes en zoethout.

Hierna gingen al mijn spreekbeurten en verslagen vrijwel vaak over thema’s binnen de geschiedenis, zoals Boy Ecury, de eerste en Tweede Wereldoorlog. Zo kreeg ik van mevrouw Spruit, een aardige vrouw die bij mij in de straat woonde, enkele voorwerpen uit de Tweede Wereldoorlog. Voorwerpen als voedselbonnen, zeep en blauwsel. Ook schreef ze een brief voor mij, waar ze haar belevingen beschreef over de oorlog. Mevrouw Spruit is helaas overleden, maar haar belevingen op papier en haar voorwerpen tijdens de oorlog blijven op deze manier bestaan. Ik ben haar daar nog altijd erg dankbaar voor.

Wat daarnaast ook een enorm indruk op mij heeft gemaakt, was wel de ontmoeting met Miep Gies in Montfoort. Voor wie Miep Gies niet kent, ze was één van de helpers die de familie Frank hielp met onderduiken. Miep zorgde voor groente en vlees. Ze werd door Anne Frank het “pakezeltje” genoemd. Bijna elke dag had ze ergens groente vandaan gehaald en bracht ze alles in grote tassen met de fiets mee. Tijdens de ontmoeting met Miep Gies en onze klas vertelde ze ons haar verhaal en het contact met Anne Frank. Zo vertelde ze ons dat ze, naast de familie Frank, nog enkele andere onderduikers hielp. Iets wat de familie Frank in de oorlog nooit had geweten.

Tijdens het voortgezet onderwijs werd ik gegrepen door de vele mooie en indrukwekkende verhalen die de geschiedenisdocent ons kon vertellen. Het was niet mijn eerste intentie om geschiedenis te studeren, maar uiteindelijk is het toch ervan gekomen. Geschiedenis is belangrijk omdat het ons helpt onze huidige situatie en problemen te begrijpen. Door te leren van de fouten en prestaties van onze voorgangers kunnen we onze eigen beslissingen en acties beter begrijpen en verbeteren. Bovendien geeft het ons een gevoel van identiteit en verbinding met onze cultuur en geschiedenis.

Op 27 januari wordt wereldwijd de slachtoffers herdacht van de Holocaust. Vandaag 29 januari ’23, vond het Nationale Holocaust Herdenking in het Wertheimpark in Amsterdam plaats. Een historische gebeurtenis die deze week veelvuldig in het nieuws is geweest. In Nederland vraagt men zich af of het onderwijs over de Holocaust beter moet. In een onderzoek, waar 2000 Nederlanders aan mee deden, wist meer dan de helft niet dat er meer dan zes miljoen Joden vermoord zijn door de nazi’s. Een derde hiervan wist niet dat Anne Frank in een concentratiekamp is omgekomen en 6 procent gelooft dat de Holocaust een mythe is. Een kwart van de Nederlandse jeugd geloofd niet in de Holocaust.

Geschiedenisdocenten durven in Nederland niet over het thema als de Holocaust vrijuit te spreken. Dit voornamelijk door weerstand van Islamitische leerlingen. Ik ben van mening dat dit juist komt door onwetendheid, waardoor er geen wederzijds respect kan ontstaan. Misschien dat sommige docenten hun eigen mening hier willen opleggen. Het is belangrijk om de geschiedenis op een manier te onderwijzen dat je niet alleen de geschiedenis verteld in de ogen van de overwinnaar, maar ook het onderwerp betrekt doormiddel van verschillende invalshoeken. Ook het verhaal van de verliezer kan soms helpen. Hierdoor geef je de studenten zelf de kans een mening te vormen en kritische te denken. Ook is het van belang je studenten bij het verhaal te betrekken door ook verhalen te vertellen die binnen hun eigen culturele achtergrond of belevingswereld bevinden. Want hoe groot zou de weerstand van Islamitisch leerlingen zijn, als ze te horen krijgen dat er tijdens de Tweede Wereldoorlog ook Marokkaanse soldaten in Zeeland gevochten hadden toen Nederland op 15 mei 1940 capituleerde. Of het verhaal dat Turkije als enige land een brug vormde naar Palestina.

In het boek “Allochtonen van nu & de oorlog van toen”, door Ad van den Oord wordt er een beroep gedaan aan de betrokkenheid van Marokko, de Nederlandse Antillen, Suriname en Turkije in de Tweede Wereldoorlog. Ik weet zeker dat studenten geïnteresseerd kunnen zijn in de geschiedenis. Dit vooral als het te maken heeft met hun eigen geschiedenis. In het onderwijs is het belangrijk om geschiedenis te onderwijzen op een manier die studenten aanzet tot kritisch denken en niet alleen leert hen feiten te onthouden. Dit kan door hen in staat te stellen om verschillende perspectieven te begrijpen en hen te leren hoe ze bronnen kritisch kunnen analyseren.

De Holocaust is een van de meest verschrikkelijke en schokkende gebeurtenissen uit de geschiedenis, waarbij miljoenen Joden, homoseksuelen, Roma's en andere groepen systematisch werden vermoord door de nazi's. De Holocaust is belangrijk om te herdenken en ervan te leren, omdat het ons een waarschuwing geeft over de gevaren van haat, discriminatie en geweld tegen bepaalde groepen mensen. Het toont ons hoe snel een samenleving kan escaleren in een situatie van groot onrecht, waarbij de meest fundamentele rechten van mensen worden geschonden.

Daarnaast is het belangrijk om te beseffen dat de Holocaust niet alleen een Joods probleem was, maar een menselijk probleem. Het is de plicht van iedereen om actief tegen antisemitisme en andere vormen van discriminatie te strijden, en om te werken aan een samenleving die inclusief en respectvol is voor alle mensen, ongeacht hun geloof, ras of seksuele geaardheid. In het onderwijs is het cruciaal om de Holocaust aan te pakken als onderdeel van de geschiedenislessen, zodat jonge mensen leren over deze gebeurtenissen en de lessen die we hieruit kunnen trekken. Op deze manier kunnen we ervoor zorgen dat zo'n gruwelijke gebeurtenis nooit weer gebeurt.

Geschiedenis wordt niet altijd als een verplicht vak gezien. In de onderbouw worden geschiedenislessen niet altijd gegeven. Geschiedenis wordt vaak onderverdeeld in andere vakken zoals economie en aardrijkskunde, waardoor het belang van geschiedenis hier wegvalt. Binnen de lessen geschiedenis gaat het vaak over onderwerpen die de studenten niet altijd vaak interesseren, waardoor het voor studenten het vak niet leeft. Waardoor er weinig kennis over is en men hierdoor moeilijk kan functioneren in de samenleving. Veel geschiedenisdocenten in Nederland doen een klemmend beroep op de politiek om het vak geschiedenis weer verplicht te stellen op het VMBO.

Ook op Aruba mogen we hier meer aandacht aan besteden. Door bijvoorbeeld nieuwe lesmateriaal en een methode te ontwikkelen die extra de nadruk kan leggen op eigen cultuur en geschiedenis. Waarom wordt geschiedenis niet als een verplicht vak gezien? Is het in algemene zin een manier om binnen de politiek het volk op deze manier niet de mogelijkheid te geven kritisch te mogen denken? Dat men liever het volk dom wil houden. Soms wordt geschiedenis gebruikt als politiek instrument, waarbij bepaalde feiten en perspectieven worden verdraaid of weggelaten om bepaalde agenda's te ondersteunen. Daarom is het belangrijk om kritisch te blijven en verschillende bronnen te raadplegen om een completer beeld te krijgen van de geschiedenis.

Ten slotte is het belangrijk om te erkennen dat de gevolgen van de Holocaust, vandaag de dag nog steeds voelbaar zijn. Veel overlevenden en hun familieleden leven nog steeds met trauma's van wat ze hebben meegemaakt. Het is onze verantwoordelijkheid om hen te steunen en te eren. Tijdens mijn lessen zijn mijn studenten altijd erg geïnteresseerd in de Koude Oorlog. Nu door de oorlog in Oekraïne krijg ik de indruk dat dit nog groter is geworden. Het is dus belangrijk om te erkennen dat geschiedenis niet alleen over het verleden moet gaan, maar ook over de toekomst. Het helpt ons om onze huidige problemen en uitdagingen te begrijpen en ons te richten op een betere toekomst. Door te leren van onze geschiedenis, kunnen we onszelf en onze samenleving op een veel mooiere manier verbeteren.

Inhoud van de brief van mevrouw Spruit:

"Om 4 uur ’s morgens 10 mei 1940 werden we gewekt door schoten en knallen en veel over vliegende vliegtuigen. We zagen twee vliegtuigen met elkaar in gevecht. Een Hollandse en een Duitse machine. Duidelijk zagen we het hakenkruis op het ene vliegtuig. Vuurstralen schoten uit de romp en staart. Toen een oorverdovend lawaai. Deze bommen waren uitgeworpen. Alles schudde en trilde. Veel mensen waren al in de schuilkelders gegaan. Van buiten zagen deze schuilkelders er uit als langwerpige ronde heuvels begroeid met gras waar je door een poortje in en uit kon gaan. Van binnen waren zitbanken geplaatst daar in september er voor de mobilisatie uitgebroken was hadden veel mensen al een schuilkelder gemaakt.

Ook ging van lieverlede alles op de bon. Zo als je zien kunt voor boter, aardappelen en textiel enz. De winkelier moest de bonnen dan weer op oplakvlellen plakken en inleveren. Hierbij ook nog een stukje zeep waar we de was deden enz. Het was maar heel beperkt en deden de lakens en slopen en alles van wit goed met blauwsel water spoelen dat het helder en wit bleef. Hier dan een kleine bijdrage over iets uit de oorlog. Graag gedaan. Allen hartelijk gegroet. (Er behoefd niets terug)."

E importancia di historia

Sun, 29 Jan 2023 19:49:09 GMT

E importancia di historia

Desde un edad hoben mi tabata interesa den e materia di historia. Na scol basico na Hulanda historia a cuminsa bira bibo pa mi ora mi scol basico "Timotheüsschool" a bira 75 aña. A celebra esaki grandiosamente cu un tema adecua y nos mester a bay scol pa un siman den ropa antiguo. Durante les nos mester a siña traha cu lei y pluma y durante pauze nos tabata hunga cu hoepel, tol, huga kiniki y stelten. Como final nos a haya un saco cu zuurstok, duimdrop, toverballen, pepermunt y palo dushi.

Despues di esaki mayoria di mi presentacion y verslag tabata toca temanan den historia manera Boy Ecury, e prome y di dos guera mundial. Asina mi a haya for di Sra. Spruit, un dama simpatico cu tabata biba den caya, algun obheto for di e Segunda Guera Mundial manera bon di cuminda, habon y blauwsel. Tambe e la skirbi un carta pa mi unda e la describi su experiencia durante e guera. Sra. Spruit a fayece pero su experiencia y obheto durante e guera ta keda existi asina. Ainda mi ta hopi agradecido pa esaki.

Otro impresion grandi cu mi a hanja tabata e encuentro cu Miep Gies na Montfoort. Pa esnan cu no conoce Miep Gies, e tabata un di e yudantenan cu a yuda famia Frank sconde. Miep a yuda cu fruta y carni. Anne Frank a yame "pakezeltje". Casi tur dia e tabata haya fruta y trece tur cos den saconan grandi cu bicicleta. Durante e encuentro cu Miep Gies y nos klas, e tabata conta nos su historia y e contacto cu Anne Frank. E tabata conta nos cu ademas di famia Frank, e tabata yuda algun otro persona sconde. Algo cu famia Frank nunca a hanja sa durante e guera.

Durante mi educacion secundario, mi a wordo atrai pa e historia bunita y impresionante cu mi maestro di historia por a conta nos. No tabata mi intencion pa studia historia, pero finalmente esey a pasa. Historia ta importante pasobra e ta yuda nos compronde nos situacion y problema actual. Door di studia e error y logronan di nos predecesornan, nos por compronde y mehora nos decisionnan y accionnan. Ademas, e ta duna nos un sentido di identidad y conexion cu nos cultura y historia.

Dia 27 di januari, mundialmente ta recorda e victimanan di Holocaust. Dia 29 di januari '23, tabatin un recordacion nacional di Holocaust na Wertheimpark na Amsterdam. Un evento historico cu a wordo menciona hopi den noticia e siman aki. Na Hulanda, nan ta haci pregunta si mester mehora e enseñansa di Holocaust. Den un investigacion, 2000 Hulandes a participa, mas cu mitad no tabata sa cu mas cu seis miyon Hudiunan a wordo mata pa nazi. Un tercera parti di nan no tabata sa cu Anne Frank a muri den un campo di concentracion y 6% ta kere cu Holocaust ta un fabula. Un cuarto di e muchanan Hulandes no ta kere den Holocaust.

Docentenan cu ta duna les den historia na Hulanda no ta atreve di papia liber riba e tema di Holocaust, principalmente debi na resistencia di studiantenan Islam. Mi ta di opinion cu e ta bin di ignorancia, causando cu no por tin un respet mutuo. Talbes algun docente kier impone nan mes opinion. Ta importante pa enseña historia den un manera cu no ta conta e historia solamente for di e punto di bista di e ganadornan, pero tambe inclui diferente punto di bista. Tambe e historia di e perdedor por yuda. Asina bo ta duna e studiantenan e oportunidad pa forma nan mes un opinion y pensa critico. Tambe ta importante pa inclui e studiantenan den e historia contando tambe historia cu ta relaciona cu nan mes un cultura of mundo di experiencia. Pasobra con grandi lo e resistencia di studiantenan Islam ta si nan ta tende cu durante Segunda Guerra Mundial tambe tabatin soldadnan Marocano na Zeeland ora Hulanda a capitula dia 15 di mei 1940. Of e historia cu Turkije tabata e unico pais cu tabata forma un caminda pa Palestina.

Den e buki "Allochtonen van nu & de oorlog van toen", di Ad van den Oord ta hasi un yamada na e involvimento di Maroko, Antias Hulandes, Surinam y Turkije den Segunda Guera Mundial. Mi ta sigur cu studiantenan lo ta interesa den historia, especialmente si e ta trata nan propio historia. Den enseñansa ta importante pa duna historia na un manera cu ta stimula pensamento critico y no solamente ta enseña nan pa memorisa hechonan. Esaki por wordo logra door di permiti nan pa comprende diferente perspectivanan y pa enseñanan pa analiza fuentenan criticamente.

Holocaust ta un di e mas teribel y asusta eventonan den historia, unda miyones di hende Hudiu, homosexual, Roma y otro grupo a wordo mata sistematicamente door di e nazi’s. Holocaust ta importante pa recorda y lesa for di dje, pasobra e ta duna nos un advertencia tocante peligernan di odio, discriminacion y violencia contra cierto grupo di hende. E ta mustra nos con lihe un sociedad por escalada den un situacion di gran iniquidad, unda derechonan mas fundamental di hende ta wordo viola.

Ademas, ta importante pa comprende cu Holocaust no tabata solamente un problema Hudiu, pero un problema humano. Ta responsabilidad di tur pa lucha activamente contra antisemitismo y otro forma di discriminacion, y pa traha pa un sociedad incluyente y respetuoso pa tur hende, independientemente di nan fe, rasa of orientacion sexual. Den enseñansa, ta crucial pa aborda Holocaust como un parti di les di historia, pa asina mucha por lesa tocante e eventonan y lesnan cu nos por saca for di dje. Asina nos por asegura cu un evento asina terrible nunca lo pasa atrobe.

Historia no ta wordo considera semper como un materia obligatorio. Den e nivelnan di enseñansa di base, lesnan di historia no ta wordo duna tur ora. Historia ta wordo dividi hopi biaha den otro materianan manera economia y geografia, cual ta haci cu e importancia di historia ta desaparece. Den lesnan di historia, ta trata hopi biaha temanan cu e estudiantenan no ta interesa den dje, cual ta haci cu e materia no ta keda bibo pa e estudiantenan. Pesey, tin hopi poco conocemento di historia y esaki ta dificulta pa nan por funciona den comunidad. Hopi docente di historia na Hulanda ta haci un apelacion urgente na politica pa haci historia un materia obligatorio atrobe den e nivel di VMBO.

Tambe na Aruba nos mester presta mas atencion na esaki. Por ehempel door di desaroya material nobo y un metodo cu ta enfoca mas riba nos propio cultura y historia. Pakico historia no ta wordo considera como un materia obligatorio? Ta esaki ta un manera di politica pa no duna pueblo e posibilidad pa pensa criticamente? Por ta nan kier hasi e hendenan bobo. Algun biaha historia ta wordo usa como un instrumento politico, unda hechonan y perspectivanan ta wordo distorsiona of laga afo pa sostene cierto agenda. Pesey ta importante pa keda critico y investiga diferente fuente pa haya un bista mas completo di historia.

Finalmente, ta importante pa reconoce cu e consecuencianan di Holocaust ta sinti ainda awe. Hopi sobreviviente y nan famianan ta biba ainda cu traumas di loke nan a experiencia. Ta nos responsabilidad pa brinda nan sosten y honra nan. Durante mi lesnan mi studiantenan ta hopi interesa den e tema “Koude Oorlog”. Awor cu e situacion na Ukrania, mi ta haya cu esaki a bira mas grandi. Pesey ta importante pa reconoce cu historia no mester trata solamente tocante pasado, pero tambe futuro. E ta yuda nos comprende nos problema y desafionan actual y enfoca riba un futuro mas miho. Door di studia nos historia, nos por mehora nos mes y nos comunidad den un manera mas bunita.

Contenido di e carta di sra. Spruit:

Ook ging van lieverlede alles op de bon. Zo als je zien kunt voor boter, aardappelen en textiel enz. De winkelier moest de bonnen dan weer op opplakvellen plakken en inleveren. Hierbij ook nog een stukje zeep waar we de was deden enz. Het was maar heel beperkt en deden de lakens en slopen en alles van wit goed met blauwsel water spoelen dat het helder en wit bleef. Hier dan een kleine bijdrage over iets uit de oorlog. Graag gedaan. Allen hartelijk gegroet. (Er behoefd niets terug)."

The Beatles, tijdloos!

Sat, 28 Jan 2023 02:40:34 GMT

The Beatles, tijdloos!

Op 24 november 1974 werd in Ethiopië door Tom Gray en Donald Johanson de resten van het oudste toen bekende skelet van een mensachtige opgegraven. Het bleek een vrouw te zijn geweest en moest hier een naam voor worden bedacht. Tijdens deze opgraving werd de muziektitel van de Beatles, “Lucy in the sky with diamonds”, veelvuldig gedraaid. Men heeft daarom dan ook besloten het skelet Lucy te noemen.

Smaken verschillen, maar gelukkig is er in de jaren 60 en 70 tijdloze muziek gemaakt waar de jongere generatie nog altijd inspiratie uit kan putten. De Beatles zijn een van de meest invloedrijke en succesvolle bands aller tijden. Van hun opkomst in de jaren 60 tot nu, hun muziek en invloed zijn nog steeds voelbaar in de popcultuur. De muziek van The Beatles is gewoon tijdloos en ik luister er nog altijd graag naar. Here comes the sun, Let it be, Love me do, I’ll follow the sun, Day tripper, Taxman en Eight days a week behoren tot mijn favorieten.

De band, bestaande uit John Lennon, Paul McCartney, George Harrison en Ringo Starr, begonnen hun carrière in Liverpool, Engeland en braken snel door in de Verenigde Staten. Met hun unieke geluid en innovatieve songwriting revolutioneerden ze de muziekindustrie en inspireerden ze talloze andere artiesten.

Een van de kenmerken van The Beatles was hun vermogen om zich voortdurend te vernieuwen en te evolueren. Ze begonnen als een rock-and-roll band en groeiden uit tot een van de meest experimentele en progressieve groepen van de jaren 60 en 70. Van hun eerste hit "Love Me Do" tot "I me mine", blijft de band verrassen en verwonderen met hun muziek.

Een ander belangrijk aspect van de Beatles was hun invloed op de maatschappij en cultuur. Ze waren een van de eerste groepen die zich uitspraken tegen oorlog en onrechtvaardigheid, en hun muziek was vaak politiek geladen. De band stond ook bekend om hun anti-racistische en anti-seksistische standpunten, wat een grote invloed had op de maatschappij van de jaren 60.

Er zijn veel redenen waarom mensen The Beatles liefhebben. Eén van de belangrijkste reden is hun unieke muziekstijl met invloeden van verschillende culturen en genres. The Beatles brachten hun luisteraars op een emotioneel niveau. Veel van hun liedjes gaan over universele thema’s zoals liefde, verlies en hoop, en de teksten en muziek zijn zo geschreven dat ze aansluiten bij de gevoelens en ervaringen van hun luisteraars.

The Beatles blijven een van de meest geliefde en invloedrijke bands in de geschiedenis van de popmuziek. Hun muziek, invloed en boodschap zullen altijd blijven bestaan en blijven inspireren. In 2023, kunnen we nog steeds leren van de indrukwekkende erfenis van The Beatles. Door hun innovatie, duurzaamheid en bandcultuur te bestuderen, kunnen we inspiratie putten voor onze eigen creativiteit en muzikale carrières. Maar daarnaast ook zeker ons blijven uitspreken tegen oorlog en onrechtvaardigheid.

The Beatles, musica cu no ta muri!

Sat, 28 Jan 2023 02:40:30 GMT

The Beatles, musica cu no ta muri!

Dia 24 di November 1974, Tom Gray y Donald Johanson a descubri restonan di e esqueleto mas antiguo conoci di un ser humano simil na Ethiopia. A resulta cu e tabata trata di un muher y mester a pensa un nomber pa e. Durante e excavacion aki, e cancion di Beatles "Lucy in the sky with diamonds" a wordo reproduce hopi vez. P'esei a dicidi di yama e esqueleto Lucy.

Gustonan ta diferente, pero afortunadamente den e decada di 60 y 70 a crea musica cu no ta muri y unda e generacion mas hoben ainda por saca inspiracion. The Beatles ta un di e bandanan mas influyente y exitoso di tur tempo. Desde nan a sali den e decada di 60 te awor, nan musica y influencia ta sinti ainda den cultura popular. E musica di The Beatles ta simplemente tempora inmortal y mi ta gusta scucha nan ainda. "Here comes the sun", "Let it be", "Love me do", "I'll follow the sun", "Day tripper", "Taxman" y "Eight days a week" ta entre mi favoritonan.

E banda, consistiendo di John Lennon, Paul McCartney, George Harrison y Ringo Starr, a cuminsa nan carera na Liverpool, Inglatera y rapidamente na Merca. Cu nan sonido unico y scirbi di cancion innovativo, nan a revoluciona e industria di musica y a inspira hopi otro artista.

Un di e caracteristica di The Beatles tabata nan capacidad pa constantemente renoba y evoluciona. Nan a cuminsa como un banda di rock-and-roll y a crece pa bira un di e grupo mas experimental y progresivo di e decada di 60 y 70. Desde nan hit prome "Love Me Do" te "I me mine", e banda ta sigui sorprende y impresiona cu nan musica.

Un otro aspecto importante di The Beatles tabata nan influencia riba sociedad y cultura. Nan tabata un di e prome grupo nan cu a expresa nan mes contra guerra y injusticia, y nan musica tabata hopi biaha carga politico. E banda tambe tabata conoci pa nan postura anti-racista y anti-sexista, lo cual a ejerce un gran influencia riba sociedad di e decada di 60.

Tin hopi motibo pakico hende ta stima The Beatles. Un di e motibonan mas importante ta nan estilo musical unico cu influencia di diferente cultura y genero. The Beatles a trece nan oyentenan un nivel emocional. Hopi di nan cancionnan ta trata temanan universal manera amor, perdida y speransa, y e letranan y musica ta skirbi pa conecta cu e sentimientonan y experiencianan di nan oyentenan.

The Beatles ta keda un di e bandanan mas stima y influyente den historia di musica pop. Nan musica, influencia y mensahe lo keda existi y sigui inspira. Pa 2023, nos por sigui studia e herencia impresionante di The Beatles. Door di studia nan innovacion, durabilidad y cultura di banda, nos por saca inspiracion pa nos mes creatividad y carrera musical. Pero tambe sigui nos expresa contra guerra y injusticia.

Betico Croes dag

Wed, 25 Jan 2023 03:41:05 GMT

Betico Croes dag

Op 25 januari vieren we op Aruba de dag van Betico Croes, een historische figuur die een belangrijke rol heeft gespeeld in de strijd voor autonomie en onafhankelijkheid van ons eiland. Betico Croes was een politicus en leider van de Movimiento Electoral di Pueblo (MEP) vanaf 1971. Hij begon zijn politieke carrière bij de AVP (Arubaanse volkspartij) in de jaren 60 en werkte hard om de positie van Aruba binnen het Koninkrijk der Nederlanden te versterken. Hij was een fervent pleitbezorger van meer zelfbestuur voor Aruba en zijn inspanningen resulteerden uiteindelijk in de huidige status van Aruba als een land binnen het Koninkrijk met een grote mate van autonomie.

Naast deze verworven autonomie, is de boodschap van eenheid en verdraagzaamheid van Betico nog steeds van groot belang voor onze eilandgemeenschap. Hij streefde naar een Aruba waar mensen van verschillende culturen en achtergronden samen konden leven en werken in harmonie. Dit is nog steeds een waardevolle les voor ons allemaal. Het belang van eenheid binnen de samenleving werd ook uitgedragen tijdens de nieuwjaarstoespraak van de huidige minister-president van Aruba, Evelyn Wever-Croes.

Op de dag van Betico wordt er herdacht en gevierd voor de bijdrage die hij heeft geleverd aan de ontwikkeling van Aruba. De Arubaanse vlag wordt gehesen en er worden veel activiteiten georganiseerd, zoals een parade en culturele evenementen, die bedoeld zijn om zijn leven en werk te eren.

Echter, als we eerlijk zijn, moeten we erkennen dat Betico's leiderschap niet zonder kritiek was. Veel mensen hadden bezwaar gemaakt tegen zijn stijl van leiderschap en de manier waarop hij de politiek bedreef. Sommigen beschuldigen hem zelfs van autoritaire praktijken en oneerlijke verkiezingscampagnes. Ik vraag mezelf daarom af, of deze dag wel door iedereen uitbundig wordt gevierd. Of is het voor een aantal niet meer dan gewoon een extra vrije dag? Ik krijg de indruk dat, in plaats van één algemene geschiedenis, we op Aruba soms twee verschillende geschiedenis willen kennen en hiermee willen leven. De één wil niets horen over Betico, de ander wil niets horen van het monument van 18 maart, met het standbeeld van Cornelis Albert (Shon A) Eman.

Kan iemand mij vertellen waarom de eeuwige vlam bij dit monument, tijdens de regeerperiode van de MEP, niet eeuwig brand? Hoe komt het dat alleen tijdens de regeerperiode van de AVP deze blijft branden? Ik weet dat de gasprijzen nu aardig hoog zijn, maar is dat de reden? Of heeft men toentertijd de gasrekening niet willen betalen? Is het belang om de eenheid van de Arubaanse samenleving te versterken doormiddel van de geschiedenis hier niet belangrijk? Kunnen we hier zeggen dat er hier geen gezamenlijk geschiedenis te bespeuren is, waar één ieder van ons trots op mag zijn? Of heeft het echt allemaal te maken met het feit dat Betico gezorgd heeft voor meer zelfbestuur en Jan Hendrik Albert Eman (Henny Eman) en Cornelis Albert (Shon A) Eman het hebben geprobeerd, maar het niet is gelukt? Is deze strijd alleen maar aan één iemand toe te schrijven? Natuurlijk hangt de eenheid niet af van een eeuwige vlam, maar ik vind dat we hier wel wat meer respect voor mogen opbrengen.

Ik ben benieuwd wat de huidige regering op 18 maart bij de monument van Cornelis Albert Eman zal doen. Misschien zou men hier kunnen denken om samen te werken met de stichting van 18 maart. Om een mooi programma in elkaar te zetten om de eenheid ook binnen onze geschiedenis meer naar voren te brengen. Ongeacht welke politieke partij je dan ook aanhangt. Als de huidige regering dan niet voor die tijd is afgetreden, na de voortdurende negatieve verhalen omtrent Arubahuis en de jarenlange problemen met schimmel binnen verschillende politiekantoren, die het nieuws nu domineren.

Op 25 januari geloof ik dat we, naast een dag te vieren die Betico eert, ons ook moeten concentreren op het vieren van de waarden die Betico voor ogen had voor Aruba, zoals eenheid en verdraagzaamheid. Dat we door eenheid ons rijke politieke geschiedenis om kunnen smeden tot één gezamenlijk geschiedenis en hiervan kunnen leren. Laten we de Arubaanse vlag op deze speciale dag vol trots hijsen en de visie van Betico voor eenheid blijven nastreven, zodat we samen een duurzame toekomst voor Aruba kunnen creëren.

Dia di Betico

Wed, 25 Jan 2023 03:36:07 GMT

Dia di Betico

Riba 25 di januari nos ta celebra dia di Betico Croes na Aruba, un figura historico cu a hunga un rol importante den e lucha pa autonomia y independencia di nos isla. Betico Croes tabata un politico y lider di Movimiento Electoral di Pueblo (MEP) for di 1971. El a cuminsa su carera politico na AVP (Arubaanse Volkspartij) den e decada di 60 y a traha duro pa fortifica e posicion di Aruba den Reino Hulandes. El tabata un defensor fuerte pa mas autonomia pa Aruba y su esfuerso a resulta finalmente den e status actual di Aruba como un pais den Reino cu autonomia.

Ademas di e autonomia cu a wordo realisa, e mensahe di unidad y tolerancia di Betico ta keda importante pa nos comunidad. El tabata busca un Aruba unda hendenan di diferente cultura y origen por a biba y traha hunto den harmonia. E ta un les valioso pa nos tur ainda. E importancia di unidad den comunidad tambe a wordo transmiti durante e discurso di año nobo di e actual prome minister di Aruba, Evelyn Wever-Croes.

Riba dia di Betico nos ta recorda y celebra pa e contribucion cu e a duna na desaroyo di Aruba. Bandera Arubano ta wordo hisa y tin hopi actividadnan organiza, manera un parade y eventonan cultural, pa honra su bida y trabou.

Pero, honestamente, nos mester reconoce cu liderazgo di Betico no tabata sin critica. Hopi hende a haci obhecion contra su estilo di liderazgo y e manera con el a maneha politica. Algun ta acusa incluso di practicanan autoritario y campañanan electoral deshonesto. Mi ta haci mi mes e pregunta, si esaki ta un dia celebra alegremente pa tur hende of ta solamente un dia liber pa algun? Mi ta haya cu, envez di un historia general, nos na Aruba ta desea pa conoce dos historia diferente y biba cu nan. Un kier tende nada di Betico, e otro kier tende nada di e monumento di 18 di maart, cu e estatua di Cornelis Albert (Shon A) Eman.

Boso por splicami pakico e lus eterno na e monumento aki, durante e periodo di gobernacion di MEP, no ta cende? Con ta cu solamente durante e periodo di gobernacion di AVP e ta keda cende? Mi sa cu e prijs di gas awendia ta basta halto, pero esey ta e motibo dicon? Of nan no kier a paga e cuenta di gas na e momento ey? Ta importante pa fortifica e unidad di comunidad Arubano a traves di historia? Por bisa cu no tin un historia conjunto cu nos tur por ta orguyoso di dje? Of ta simplemente cu Betico a logra pa haya mas autonomia y Jan Hendrik Albert Eman (Henny Eman) y Cornelis Albert (Shon A) Eman a purba, pero no a logra? Ta atribui e lucha aki solamente na un persona? Naturalmente e unidad no ta depende di un lus eterno, pero mi ta kere cu nos mester muestra mas respet pa esaki.

Mi ta curioso pa sa loke e gobernacion actual lo haci riba 18 di maart na e monumento di Cornelis Albert Eman. Talbes por pensa pa traha hunto cu e stichting di 18 di maart. Pa crea un programa bon pa trece e unidad mas dilanti den nos historia. Independientemente di cual partido politico bo ta sostene. Si e gobernacion actual no a retira prome cu esey, despues di e storianan negativo tocante Arubahuis y e problema cu schimmel den diferente oficinanan di polis, cu ta domina noticia awor.

Riba 25 di januari mi ta kere cu nos, ademas di celebra un dia pa honra Betico, mester enfoca tambe riba celebra e valornan cu Betico tabata desea pa Aruba, manera unidad y tolerancia. Door medio di unidad nos por forja nos historia politico rico den un historia conjunto y siña di dje. Laga nos hisa nos bandera Arubano cu orguyo riba e dia special aki y sigui busca e vision di Betico pa unidad, pa asina crea un futuro duradero pa Aruba.

Het huwelijk, de mooiste dag van je leven!

Sun, 22 Jan 2023 00:21:19 GMT

Het huwelijk, de mooiste dag van je leven!

Het huwelijk is één van de belangrijkste dag in iemands leven. Het is de dag waarop twee mensen elkaar beloven om voor altijd bij elkaar te blijven, om samen te werken, samen alles te delen, samen te lachen en samen te huilen. Het is een dag vol emoties, liefde en geluk.

De voorbereidingen voor een huwelijk zijn vaak stressvol, met talloze beslissingen die genomen moeten worden, van de locatie tot de kleuren van de bloemen. Maar als de grote dag eindelijk aanbreekt, dan is al die moeite meer dan waard. Want op de dag van het huwelijk voel je super gelukkig, omringd door liefde en steun van familie en vrienden.

De ceremonie zelf is vaak emotioneel, met tranen van geluk. Het is een moment waarop de liefde tussen de twee mensen duidelijk voelbaar is en waarop ze elkaar hun eeuwige trouw beloven. Zeker als het in de kerk voor de ogen van God gebeurt. Het is ook niet zomaar dat men trouwt. Men gaat niet alleen een verbond aan met elkaar, maar ook zeker met God. Maar hoe bewust is men als men trouwt? Is het meer uit traditie? Of juist omdat men er echt in wil geloven?

Na de ceremonie volgt vaak een feest waar iedereen kan genieten van muziek, eten en drank. Het is een tijd om met familie en vrienden te vieren en om herinneringen te maken die voor altijd bewaard zullen worden. Het huwelijk is een unieke dag die nooit zal worden vergeten. Het is een dag waarop liefde centraal staat en waarop twee mensen voor altijd verbonden worden. Het is de mooiste dag van je leven, een dag die je altijd zal koesteren.

Ik moest denken aan iemand die mij een aantal maanden geleden vertelde dat je de mooie momenten juist moest blijven onthouden en dat deze momenten echt waren geweest. Soms twijfel ik hieraan en ben ik het hier niet mee eens. Waarom zou je mooie herinneringen moeten onthouden als het voor de ander een tijd was waarin ze zich moest inhouden? Waarom zou je de fijne momenten moeten onthouden als alles uiteindelijk voor niets was geweest? Waarom heb ik dit niet kunnen zien? Wat voor mij één van de mooiste tijden van het leven was, was voor de ander blijkbaar een hel. Was ik in haar ogen zo’n slecht iemand dat ik dit wel achteraf had moeten verdienen? Het blijft onbegrijpelijk en allemaal zeer spijtig.

Toch probeer ik hier weer anders naar te kijken. Mooie herinneringen uit je leven moet je gewoon blijven koesteren. De mooie plekken die ik tijdens het reizen heb mogen meemaken. De unieke ervaringen samen, fijne diepgaande gesprekken, de speciale aandacht, waardering en de belevingen samen, die niemand anders heeft kunnen meemaken.

Dit weekend kreeg ik een bericht via whatsapp. Iemand vroeg mij of ik klaar was voor het weekend. Hij liet mij weten dat hij bij toeval op YouTube twee filmpjes van mijn bruiloft was tegengekomen. Hij dacht, misschien had ik liever dat deze filmpjes verwijderd zouden worden. Dus ik moest kijken of ik hier vrede mee had. Ik was deze filmpjes totaal vergeten. Het zou best kloppen dat deze filmpjes nog op YouTube staan. Ik liet hem weten dat het voor mij niet uitmaakt. Ik zoek het niet op en kijk er liever niet naar, maar ik heb er wel vrede mee. Het was toch de mooiste dag uit je leven, met dierbare familie en vrienden. Ook al is het een gepasseerd station, het is toch een deel van je leven geweest. Ik schaam mij er in ieder geval niet voor. Het was een keuze die ik op dat moment bewust gemaakt had en die voor mij toen zeker de juiste was geweest.

Alle mooie en fijne herinneringen moet je gewoon koesteren. Ook al had het geen toekomst en is het de ervaring dat telt. Tijdens het scheidingsproces en de verwerking ervan raak je op sommige momenten jezelf kwijt en maak je fouten. Elke keer weer ben je op zoek naar jezelf en merk je dat je begint te veranderen. Het kost tijd jezelf weer terug te vinden en je uiteindelijk merkt dat je eigen principes, normen en waarden niet geheel zijn veranderd. Die je doormiddel van het geloof, ouders en de omgeving hebt mogen ontwikkelen. Die zelf op sommige onderdelen zelf versterkt. Waar, tot op de dag van vandaag, ik nog altijd enorm dankbaar voor mag zijn!

E matrimonio, e dia mas bunita di bo bida!

Sun, 22 Jan 2023 00:19:42 GMT

E matrimonio, e dia mas bunita di bo bida!

E matrimonio ta un di e dianan mas importante den e bida di un persona. E ta e dia caminda dos hende ta promete pa keda hunto pa semper, pa traha hunto, comparti tur cos hunto, hari y yora hunto. E ta un dia yen di emocion, amor y felicidad.

E preparacionnan pa un matrimonio ta hopi stress, cu hopi decisionnan cu mester tuma, for di e lugar te na e colornan di e flornan. Pero ora e gran dia finalmente yega, tur e esfuerso ta mas cu balor. Pasobra den e dia di matrimonio bo ta sinti super feliz, rondona di amor y sosten di famia y amigonan.

E ceremonia mes ta hopi emocional, cu larmas di felicidad. E ta un momento caminda e amor entre e dos persona ta cla pa sinti y caminda nan ta promete nan lealtad eterno na otro. Specialmente ora esaki ta tuma lugar den e Iglesia pa wowo di Dios. No ta algo simple pa casa. Bo no ta haci un compromiso solamente cu otro, pero tambe sigur cu Dios. Pero con consciente hende ta, ora nan ta casa? Ta mas pa tradicion? Of ta pa nan realmente kere den dje?

Despues di e ceremonia, hopi biaha ta sigui un fiesta caminda tur hende por disfruta di musica, cuminda y bebida. E ta un momento pa celebra cu famia y amigonan y pa crea recuerdonan cu lo wordo conserva pa semper. E matrimonio ta un dia unico cu nunca lo wordo lubida. E ta un dia caminda amor ta central y caminda dos persona ta wordo conecta pa semper. E ta e dia mas bunita di bo bida, un dia cu lo bo semper ta valora.

Mi a pensa riba un persona cu a contami algun luna pasa, cu bo mester keda corda e momentonan bunita y cu esakinan tabata realmente a pasa. Algun bes mi ta duda esaki y no ta di acuerdo. Dicon bo mester corda e recuerdonan bunita si e otro persona tabata tin cu restringe su mes? Dicon bo mester corda e momentonan bunita si tur cos a resulta pa nada? Dicon mi no a mira esaki? Loke pa mi tabata un di e momentonan mas bunita di bida, pa e otro tabata un infierno. Por ta mi tawata un hende hopi malo den su wowo cu despues mi a merece esaki? E ta algo cu ta keda incomprendible y hopi lamentable.

Sin embargo, mi ta purba mira esaki diferente. Bo mester simplemente sigui valora e recuerdonan bunita di bo bida. E lugarnan bunita cu mi a experiencia durante mi biahenan. E experiencianan unico hunto, e conversacionnan bunita, e atencion special, aprecio y e experiencianan hunto cu ningun otro hende por a experiencia.

E fin di siman aki mi a ricibi un mensahe via WhatsApp. Un persona a puntra mi si mi tabata cla pa e fin di siman. El a bisa mi cu el a topa dos video di mi matrimonio riba YouTube pa accidente. El a pensa cu talbes mi lo kier a laga elimina e videonan aki. Asina cu mi mester a wak si mi tabata tin paz cu esaki. Mi a lubida completamente e videonan aki. Nan ta ainda riba YouTube. Mi a bisa cu esaki no ta importante pa mi. Mi no ta busca nan y preferentemente no ta mira nan, pero mi tin paz cu esaki. E tabata e dia mas bunita di bo bida, cu famia y amigonan. Aunque e ta un etapa cu a pasa, e ta un parti di bo bida. Mi no ta sinti mi verguenza pa esaki. E tabata un decision cu mi a tuma conscientemente na e momento ey y cu pa mi tabata e corecto.

Tur e recuerdonan bunita bo mester sigui corda. Ainda si no tabata tin futuro y e experiencia ta e cos cu ta conta. Durante e proceso di separacion y e proceso di elabora, bo por perde bo mes na momentonan y haci fout. Cada bes bo ta busca bo mes y bo ta ripara cu bo ta cuminsa cambia. E ta tuma tempo pa bo haya bo mes bek y finalmente bo ta ripara cu bo principionan, normanan y valornan no a cambia completamente. Esakinan bo a desaroya dor di fe, mayornan y e ambiente. Esakinan bo a fortifica bo mes na algun parti. Pa esaki, asta awe, mi ta hopi agradecido!

Onze trouwe viervoeter: een onmisbare bondgenoot

Wed, 18 Jan 2023 21:22:44 GMT

Onze trouwe viervoeter: een onmisbare bondgenoot

Elke werkdag, als ik in de ochtend naar mijn werk ga, word ik bij de huisdeur tot het hek vergezeld door mijn trouwe viervoeter. Ik neem afscheid en geef hem een kleine versnapering. Ook elke keer als ik weer terugkom lijkt het alsof hij de hele dag op mij heeft gewacht. Mijn hond, een mix van een Fila Brasileiro en een pitbull, die mij elke keer weer vol enthousiasme groet als ik weer thuiskom.

Bij een Fila Brasileiro is het algemeen bekend dat hij zich sterk hecht aan zijn eigenaar en het gezin. Een Fila is zeer waaks en heeft aangeboren verdedigingsdrang. Hij verdedigt het huis, de tuin en iedereen die hem liefheeft. Zelf de hond van mijn ouders, een pug, kan het goed met hem vinden.

Het is een bekend feit dat honden onze beste vrienden zijn. Vanaf de oudheid hebben mensen honden als huisdieren gehouden. De band die wij met honden hebben, gaat veel dieper dan alleen maar een relatie tussen huisdier en baasje. De band is vaak zo sterk dat honden vaak een verlengde zijn van een familie. Honden zijn onze trouwe bondgenoten en ze verdienen de best mogelijke zorg en verzorging. Zo kunnen we enorm vele leren van onze viervoeter.

Denk hier bijvoorbeeld aan de kracht van loyaliteit. Honden zijn ongelooflijk trouw aan hun baasjes, ze zullen altijd voor ons zorgen en ons beschermen, zelfs in moeilijke situaties. Ook bieden honden ons emotionele steun en geven ze ons het gevoel dat we niet alleen zijn. Dit is waarom honden zo vaak worden gebruikt als hulphonden voor mensen met beperkingen of voor mensen die lijden aan mentale gezondheidsproblemen. Dit is iets waar we van kunnen leren, in onze eigen relaties en vriendschappen. Door onze loyaliteit te tonen aan degenen om wie we geven, kunnen we onze relaties versterken en ons gevoel van verbondenheid versterken.

Maar naast hun aanhankelijkheid en trouw, kunnen we ook veel leren over het belang van aanwezigheid en aandacht. Honden hebben dagelijks beweging en gezelschap nodig, en ze voelen zich het meest gelukkig en veilig wanneer ze in de buurt zijn van hun baasjes. Mijn hond heeft rond het huis genoeg ruimte om zich vrij te bewegen. Daarnaast vindt hij het geweldig en wordt hij enorm blij als ik de hondenriem pak. Want hij weet dat we dan samen een stukje gaan wandelen. Het wandelen biedt ons een geweldige manier om tijd door te brengen met onze honden en tegelijkertijd onze band met hen te versterken. Dit is iets waar we van kunnen leren in ons eigen leven, door meer tijd door te brengen met onze geliefden en door onze aandacht te richten op degenen om wie we geven.

Daarnaast kunnen honden ons ook leren over discipline en training. Honden moeten getraind worden om gedrag te vertonen dat acceptabel is voor onze samenleving, en dit vereist discipline en volharding. Honden zijn ook een belangrijk onderdeel van onze samenleving. Honden worden vaak gebruikt in de politie- en reddingsdiensten. Het is iets waar we van kunnen leren in ons eigen leven, door onszelf te trainen om onze doelen te bereiken en onze discipline te versterken.

Naast dat we verantwoordelijkheid moeten nemen in de samenleving, moeten we ook onze verantwoordelijkheid nemen voor de zorg van onze viervoetige bondgenoten. In 2021 waren op Aruba 40.000 zwerfhonden en katten en nog altijd worden er dieren op straat gedumpt. Men neemt hier niet zijn/haar verantwoordelijkheid. Neem gewoon geen hond of kat als u er niet voor kunt zorgen! In 2019 werd er al een plan opgesteld, het Nationaal Plan Hondenpopulatiebeheer, om dit probleem op te lossen. In het jaar 2022 zijn er door stichting Stimami Sterilisami voor gezorgd dat in totaal 3686 honden en katten gesteriliseerd zijn. Met behulp van zes klinieken hebben ze het streven om dit jaar een aantal van 6000 gesteriliseerde dieren te behalen.

Honden zijn onze trouwe viervoetige bondgenoten die ons leven op vele manieren verrijken. We moeten ons best doen om de best mogelijke zorg voor hen te bieden en hen te eren voor alles wat ze voor ons doen. Laten we er alles aan doen om onze band met onze honden nog sterker te maken.

Nos fiel amigo: un aliado indispensable

Wed, 18 Jan 2023 21:22:39 GMT

Nos fiel amigo: un aliado indispensable

Cada dia, ora mi bay traha mainta, mi amigo cacho ta a compaña mi te na porta di cura di cas. Mi ta despedi y duna e un recompensa chikito. Cada biaha cu mi bolbe, e ta parce manera e a warda riba mi henter dia. Mi cacho, un mezcla di Fila Brasileiro y pitbull, ta saluda mi cu entusiasmo cada biaha cu mi bolbe cas.

Ta conoci cu un Fila Brasilero ta haci conexion fuerte cu su doño y famia. E ta masha alerta y tin un instinto natural pa defende. E ta defende cas, cura y tur esnan cu e kier. Incluso e cacho di mi mayornan, un pug, ta bon amigo cu ne.

Ta conoci cu cacho ta nos bon amigonan. Desde tempo antiguo, hende tabatin cacho como mascota. E relacion cu nos tin cu cacho, ta bay mas leu cu simplemente un relacion entre mascota y doño. E relacion ta hopi fuerte y un cacho ta ser considera como un extension di famia. Cacho ta nos fiel aliadonan y nan merece e miho cuido y atencion posibel. Asina nos por siña hopi di nos amigo cacho.

Por ehempel, pensa riba e forsa di lealtad. Cacho ta increiblemente leal na nan doño, nan lo semper cuida y proteha nos, hasta den situacion dificil. Tambe cacho ta brinda nos sosten emocional y ta duna nos e sensacion cu nos no ta nos so. P'esey cacho ta ser uza hopi como cacho di asistencia pa hende cu limitacion of pa hende cu problema di salud mental. Esaki ta algo di cual nos por siña, den nos propio relacion y amistad. Door di mustra nos lealtad na esnan cu nos stima, nos por fortifica nos relacion y fortifica nos sensacion di conecta.

Pero ademas di nan cariño y lealtad, nos por siña tambe tocante e importancia di presencia y atencion. Cacho mester di movemento y compañia diariamente y nan ta sinti nan mes mas feliz y sigur ora nan ta cerca di nan doño. Mi cacho tin suficiente espacio rond di cas pa move liber. Ademas e ta encanta y ta bira hopi contento ora mi bisti’e e faha di cacho. Pasobra e sa cu nos lo bay cana hunto. E caminata ta brinda nos un manera excelente pa pasa tempo cu nos cacho y na mes momento fortifica nos relacion cu nan. Esaki ta algo di cual nos por siña den nos bida, door di pasa mas tempo cu nos sernan keri y door di enfoca nos atencion riba esnan cu nos stima.

Ademas cacho por siña nos tambe tocante disciplina y entrenamento. Cacho mester wordo entrena pa comporta nan mes na un manera aceptable pa nos sociedad y esaki ta rekeri disciplina y perseverancia. Cacho tambe ta un parti importante di nos sociedad. Cacho ta wordo uza hopi den servicio di polis y rescate. Esaki ta algo di cual nos por siña den nos bida, door di entrena nos mes pa alcansa nos metanan y fortifica nos disciplina.

Ademas cu nos mester tuma responsabilidad den sociedad, nos mester tuma responsabilidad tambe pa cuida nos amigo cacho. Na 2021 tabatin 40,000 cacho y pushi rond di Aruba y ainda ta wordo laga animalnan riba caya. Hende no ta tuma nan responsabilidad. Simplemente no adopta un cacho of pushi si bo no por cuida nan! Na 2019 a crea un plan, e Plan Nacional pa Maneho di Poblacion di Cacho, pa asina soluciona e problema aki. Na 2022 stichting Stimami Sterilisami a logra pa sterilisa 3686 cacho y pushi. Cu ayudo di seis clinica tin e meta pa e aña aki sterilisa 6000 animal.

Cacho ta nos fiel amigo cu ta enrikece nos bida den hopi manera. Nos mester haci nos maximo esfuerso pa brinda nan e miho cuido posibel y respeta nan pa tur loke nan ta haci pa nos. Laga nos haci tur loke ta posibel pa fortifica nos relacion cu nos cacho.

“No one is more hated than he who speaks the truth.” - Plato

Sun, 15 Jan 2023 23:13:07 GMT

“No one is more hated than he who speaks the truth.” - Plato

Plato was een Griekse filosoof die leefde van 427 voor Christus tot 347 voor Christus. Hij is een van de meest invloedrijke filosofen in de geschiedenis en wordt vaak gezien als een van de grondleggers van de westerse filosofie. Eén van Plato's meest bekende werken is "The Republic" (De ideale staat), waarin hij bespreekt hoe een ideale samenleving georganiseerd zou moeten zijn en hoe de mensheid zichzelf kan verbeteren. Plato was bekend om zijn ideeën over de waarheid, de natuur van de ziel en de kennis. Hij geloofde dat de wereld die we waarnemen slechts een schaduw is van de waarheid en dat de waarheid alleen te bereiken is doormiddel van filosofie en contemplatie. Hij geloofde dat de ziel bestaat voor de geboorte en na de dood, en dat de mensheid de verantwoordelijkheid heeft om de ziel te verbeteren.

De gedachte achter de uitspraak van Plato “No one is more hated than he who speaks the truth.” komt uit zijn filosofie over de waarheid en de aard van de mens. Plato geloofde dat de waarheid altijd onaangenaam is voor degenen die zichzelf liever niet met de feiten willen confronteren, en dat mensen daarom geneigd zijn om degenen die de waarheid spreken te haten. Volgens Plato is de waarheid altijd moeilijk te accepteren, vooral voor degenen die zichzelf willen beschermen tegen confrontatie of verandering. Hij geloofde dat mensen een aangeboren neiging hebben om te leven in illusies en te vermijden om te moeten kijken naar de dingen zoals ze echt zijn. Daarom, mensen die de waarheid spreken, komen vaak in conflict met degenen die niet willen horen wat ze zeggen, en worden gezien als een bedreiging voor de status quo. Plato's uitspraak suggereert dat waarheid vertellen niet alleen moeilijk is, maar ook dat het onvermijdelijk leidt tot weerstand en afkeer. Hij benadrukt dat degenen die de waarheid spreken, moeten worden bewonderd voor hun moed en integriteit, omdat ze bereid zijn om de gevolgen te accepteren van het spreken van de waarheid, ondanks de haat die ze kunnen ondervinden.

Laatst vroeg iemand mij of ik op Netflix de documentaire “Harry & Meghan” had gezien. Door de vele berichten in het nieuws over het nieuwe boek van prins Harry “Spare”, die vanaf 10 januari is vrijgegeven, heb ik uit nieuwsgierigheid deze documentaire thuis zitten kijken. Deze documentaire geeft een achter-de-schermen blik op het leven van het paar, met veel aandacht voor hun relatie met de koninklijke familie, de rol van de media en in hun beslissing om uit hun royale verplichtingen te vertrekken en hun leven privé te leiden. Het geeft een beeld van de spanningen en druk die het paar heeft ervaren en hoe dat heeft geleid tot hun besluit. Aan het einde van deze documentaire rust bij mij nog alleen maar de vragen: “Hoe zou het in de toekomst allemaal gaan verlopen met Harry en Meghan?”, “Wat voor verdere gevolgen zou het hebben?” en “Komt het ooit tot een verzoening tussen Harry en de koninklijke familie?”

"Spare" is de titel van het nieuwe boek van prins Harry en gaat over zijn ervaringen als "spare" of tweede zoon van de Britse koninklijke familie. Van horen zeggen weet ik dat het een indringend verhaal is over het streven naar vrijheid en hoe opvallend open prins Harry in dit boek is, over zijn persoonlijke leven. Je zou hier natuurlijk kunnen denken, waarom doet Harry dit allemaal? Waarom moet hij zo openlijk over zijn leven praten? Wat is zijn reden om dit in een boek te beschrijven? Hij kon het toch ook laten zitten? Spreekt hij hier wel de waarheid? Is het zijn manier om te verwerken van het onrecht dat hem is aangedaan? Persoonlijk ben ik van mening dat iedereen het recht heeft op zijn eigen manier het onrecht en verlies te kunnen verwerken. Hij koos ervoor zijn verhaal te vertellen. Dat hij ons op deze manier meer duidelijkheid wil laten scheppen in de gebeurtenissen van hem en van anderen. Dat hij hiermee hoopt dat de tegenpartij, in dit geval de koninklijke familie, zijn fouten zelf onder ogen mag zien en we hier lering uit kunnen trekken.

Naast dat je natuurlijk kunt afvragen waarom hij dit boek heeft geschreven, kun je ook afvragen of Harry hier later geen spijt van zal krijgen. Dat hij hier niet te ver in is gegaan. Dat dit weer kan leiden tot een houding van bitterheid, waardoor hij zich kan afsluiten van de wereld en de mensen om hen heen. Wat weer kan leiden tot een negatieve impact op de mentale gezondheid, sociale relaties en zijn carrière. Je kunt pas een goede mening vormen als je het gehele boek van Harry hebt gelezen. Pas dan weet je welke beweegredenen Harry had om dit boek te schrijven. Ook ik ben benieuwd en zal zeker het boek gaan bestellen.

Niet iedereen is te spreken over Harry en Meghan. Alleen al op YouTube zijn de reacties grotendeels negatief. Meghan wordt gezien als een kwaadaardige narcist en Harry als een domme prins. Het zijn allemaal leugens. Niets kan hier van waar zijn. Zou het zo zijn dat Meghan inderdaad een narcist is en Harry door haar wordt gemanipuleerd? Waar andere haten, zijn er weer andere die hier enorm veel waardering en moed voor kunnen opbrengen. Natuurlijk hebben beide partijen hun verhaal en kun je alleen dicht bij de waarheid komen en je eigen mening vormen, als je beide partijen hebt gehoord.

Waarom is er hier zoveel haat ontstaan? En dit voornamelijk door het interview met Oprah, de documentaire of door het boek? Ik heb ook een boek geschreven en deze is zeker door sommige negatief veroordeeld. Zelf bij sommige mensen die het boek niet of gedeeltelijk hebben gelezen. Ik zou wraakzuchtig zijn en gelogen hebben. Waar sommige liever geen mening over willen geven, waren er gelukkig vele positieve reacties waarbij mijn beweegredenen wel begrepen werden. Men kreeg door het boek een beter beeld en kennis van de situatie. Nu ziet men in dat het geen fijne periode was, waar we in waren beland.

Waarom kan men met zoveel haat leven? Waarom wordt iemand die op zijn eigen manier iets probeert te verwerken en de waarheid probeert te spreken slecht aangekeken? Is het persoonlijk belang zo belangrijk ten koste van anderen? Dat men het hier gewoon niet kan en wil begrijpen? Of dat men weinig respect heeft voor mensen die een moeilijke periode op een eigen manier proberen te verwerken? Zeker als de prettige momenten overschaduwd worden door negatieve ervaringen. Bij deze gedachte maakt het mij alleen maar verdrietig en voel ik mezelf hierin soms verbitterd en mis je de fijne momenten die ik gekend heb.

De ideeën van Plato zijn vandaag de dag nog steeds relevant. Waar waarheid spreken vaak leidt tot controverse en verzet, in plaats van aanvaarding en begrip. Zijn uitspraak is een waarschuwing voor degenen die de waarheid willen spreken en een oproep tot het waarderen van degenen die dat wel doen.

“Ningun hende ta odia mas cu esun cu ta papia berdad." - Plato

Sun, 15 Jan 2023 23:12:00 GMT

“Ningun hende ta odia mas cu esun cu ta papia berdad." - Plato

Plato tabata un filosofo Griego cu a biba for di 427 prome cu Cristo te 347 prome cu Cristo. E ta un di e filosofonan mas influyente den historia y ta ser considera como un di e fundadornan di filosofia occidental. Un di e obranan mas conoci di Plato ta "The Republic" (E estado ideal), den cual e ta discuti con un sociedad ideal mester ta organiza y con humanidad por mehora su mes. Plato tabata conoci pa su idea tocante berdad, naturaleza di alma y conocimento. E tabata kere cu e mundo cu nos ta wak ta solamente un sombra di berdad y cu berdad por wordo alcansa solamente door di filosofia y contemplacion. E tabata kere cu alma ta existi prome cu nacemento y despues di morto, y cu humanidad tin e responsabilidad pa mehora alma.

E idea tras di e frase di Plato "Ningun hende ta odia mas cu esun cu ta papia berdad" ta bin for di su filosofia tocante berdad y e naturaleza di hende. Plato tabata kere cu berdad semper ta desagradabel pa esnan cu nan mes no kier confronta cu e hechonan, y pa esaki hende ta tende di odia esnan cu ta papia berdad. Segun Plato, berdad semper ta dificil pa acepta, specialmente pa esnan cu kier proteha nan mes contra confrontacion of cambio. E tabata kere cu hende tin un tendencia nace pa biba den ilusion y evita di mester wak cosnan tal como nan ta. Pesey, hende cu ta papia berdad, hopi biaha ta topa cu conflicto cu esnan cu no kier scucha loke nan ta bisa, y ta ser mira como un menasa pa e status quo. E frase di Plato ta sugeri cu papia berdad no solamente ta dificil, pero tambe cu e ta inevitabelmente conduci na resistencia y desagrado. E ta enfatisa cu esnan cu ta papia berdad, mester worde admira pa nan curashi y integridad, pasobra nan ta dispuesto pa acepta e consecuencianan di papia berdad, malgrado e odio cu nan por experiencia.

Ultimo dianan, algun a puntra mi si mi a mira e documental "Harry & Meghan" riba Netflix. Door di hopi noticianan den prensa tocante e buki nobo di prins Harry "Spare" cu a sali for di 10 januari, mi curiosidad a haci mi wak e documental aki na cas. E documental aki ta duna un bista tras di cortina di bida di e pareha, cu hopi atencion pa nan relacion cu e famia real, e media di comunicacion y den nan decision pa laga e obligacionnan real y biba nan bida priva. E ta duna un idea di e tensionnan y presionnan cu e pareha a experiencia y con esaki a conduci na nan decision. Na final di e documental mi ta keda cu preguntanan: "Con lo bay ta den futuro cu Harry y Meghan?", "Kico lo ta e consecuencianan adicional?" y "Lo yega na un reconciliacion entre Harry y e famia real algun dia?"

"Spare" ta e titulo di e buki nobo di prins Harry y ta trata tocante su experiencianan como "spare" of yiu number dos di e famia real Britanico. Mi a tende cu ta un historia conmovedor tocante busca libertad y con abiertamente prins Harry ta den e buki aki, tocante su bida personal. Naturalmente por pensa, pakico Harry ta haciendo tur esaki? Pakico e mester papia asina abiertamente tocante su bida? Cual ta su motibo pa scirbi esaki den un buki? E por a keda sin haci esaki tambe. E ta papia berdad? Ta su manera pa procesa e injusticia cu a wordo haci na dje? Personalmente mi ta di opinion cu tur hende tin derecho pa procesa injusticia y perdida na nan manera. El a scoge pa conta su historia. Cu e kier duna nos mas claridad den e eventonan cu a pasa cu n'e y cu otro. Cu e spera cu e parti contrario, den e caso aki famia real, por wak nan mes erornan y cu nos por saca les for di esaki.

Apart di por haci pregunta pakico e a scirbi e buki, tambe por haci pregunta si Harry lo no keda regret esaki despues. Si e no a bay asina leu. Si esaki lo por conduci na un actitud di amargura, unda e lo por cera su mes for di mundo y e hendenan rond di dje. Cual lo por conduci na un impacto negativo riba su salud mental, relacionnan social y su carrera. Bo por forma un opinion bon te ora bo lesa e buki completo di Harry. Te ora bo sa cual ta e motibonan cu Harry tabatin pa scirbi e buki. Mi tambe ta curioso y lo sigur bay haci mi pedido pa e buki.

No tur hende ta contento cu Harry y Meghan. Solamente riba YouTube e reaccionnan mayoria ta negativo. Meghan ta wordo mira como un narcista malicioso y Harry como un prins estupido. Tur co en e buki ta mentira. Nada di esaki por ta berdad. Lo ta cu Meghan realmente ta un narcista y cu Harry ta wordo manipula di dje? Mientras algun hende ta odia, algun otro por tin hopi aprecio y admiracion pa nan. Naturalmente tur banda tin nan historia y bo por yega cerca di berdad y forma bo mesun opinion, solamente ora bo a tende ambos banda.

Pa kico tanto odio? Y esaki principalmente door di e entrevista cu Oprah, e documental of door di e buki? Mi tambe a scirbi un buki y esaki a wordo critica negativamente door di algun. Incluso door di algun hende cu no a lesa e buki completo of no a lesa e buki. Mi lo ta venganzoso y a menti. Mientras algun hende no kier duna opinion, tabata tin hopi reaccion positivo caminda mi motibonan a wordo comprendi. E buki a duna un miho idea y conocemento di e situacion. Awor ta comprende cu no tabata un periodo facil, cu nos a yega den dje.

Pakiko hende por biba cu tanto odio? Pakiko un persona cu ta tratando di procesa algo y papia berdad ta wordo mira malo? Ta interes personal ta asina importante na costo di otro? Cu hende simplemente no kier comprende? Of cu hende no tin hopi respet pa hende cu ta tratando di procesa un periodo dificil na nan manera? Sigur ora momentonan agradable ta wordo obscureci pa experiencia negativo. Cu e pensamentonan aki, solamente ta haci mi tristo y parfois mi mes ta sinti amargo y ta falta e momentonan agradable cu mi a conoce.

E ideanan di Plato ainda ta relevante awe. Caminda papia berdad hopi biaha ta conduci na controversia y resistencia, envez di aceptacion y comprension. Su declaracion ta un advertencia pa esnan cu kier papia berdad y un yamada pa aprecia esnan cu ta haci esaki.

De waardevolle dingen van het leven

Fri, 13 Jan 2023 02:38:34 GMT

De waardevolle dingen van het leven

In ons drukke leven is het gemakkelijk om ons te concentreren op wat we nog willen bereiken en te vergeten om te genieten van wat we al hebben. Er zijn echter veel dingen in het leven die waardevol zijn, en die we soms pas waarderen als we ze verliezen.

Een van de meest waardevolle dingen in het leven is gezondheid. Onze gezondheid stelt ons in staat om de dingen te doen die we willen doen, om onze dromen te verwezenlijken en om te genieten van het leven. Het is echter gemakkelijk om gezondheid voor lief te nemen totdat we ziek worden. Dan beseffen we pas hoeveel we er eigenlijk van houden om fit en energiek te zijn.

Een ander waardevol bezit is liefde. Liefde van familie, vrienden en geliefden geeft ons een gevoel van verbondenheid en veiligheid. Het helpt ons om ons gewaardeerd en geliefd te voelen. Maar ook hier geldt dat we vaak pas beseffen hoeveel liefde we gegeven en ontvangen hebben, als we het dreigen te verliezen.

Ook onze vrijheid is van onschatbare waarde. We kunnen onze meningen uiten, reizen waar we willen en onze eigen keuzes maken. Helaas is dit ook iets wat we vaak pas waarderen als het in gevaar is. Tijd is een van de meest waardevolle bezittingen die we hebben. Het is onherroepelijk en we kunnen het nooit terugkrijgen als we het eenmaal hebben verspild. We moeten ons ervan bewust zijn dat elk moment een kans is om iets te creëren of te veranderen. Als je alles dreigt te verliezen dan blijven de leuke en fijne herinneringen over. Herinneringen die je vast en zeker hebt vastgelegd met je fotocamera. Fijne foto’s en filmpjes van je geliefden, familie en vrienden. Ontneem niet de foto’s, filmpjes en geluidsfragmenten van een ander. Misschien dat ze niet meteen belangrijk worden gezien, maar ze zullen op een bepaald moment zeker van enorm veel waarde zijn.

Ik moest hier denken aan een gebeurtenis die vele jaren geleden op Aruba heeft afgespeeld. Een kennis vertelde mij dat zijn zoontje uit Nederland voor de eerste keer een bezoek deed aan Aruba. Ontzettend veel mooie en leuke herinneringen van zijn eerste keer op Aruba werden via foto’s en filmpjes door zijn vader vastgelegd. Enorm veel foto’s werden er gemaakt. Gelukkig kon zijn neef deze foto’s en filmpjes op zijn computer opslaan. Hij zou later alles op een cd of usb-stick kopiëren. Een aantal dagen hierna speelde het zoontje met deze neef en wat vrienden. De vrienden van deze neef begonnen het zoontje te pesten. De neef deed niets, terwijl hij wel de grootste was en het beter moest weten. Huilend ging het zoontje naar zijn vader, waarop zijn vader boos deze neef aansprak. Woedend liep deze neef weg.

Uit boosheid heeft deze neef alle foto’s en filmpjes van zijn computer verwijderd. Dit werd een enorme teleurstelling voor deze kennis en zijn zoontje. Zijn neef deed het af met een leugen. Dat zijn computer geheel gecrasht was en niet meer te redden was. De kennis die mij dit vertelde wist wel beter. Wat een vuile streek! Ik wil dit verhaal op deze manier vastleggen, want ik kan het gewoon niet begrijpen dat mensen zo zijn. Dat ze de emotionele waarde van een ander laten verdwenen. Hoe kan je zo gemeen zijn om dit te doen? Ik zou dit niet over mijn hart kunnen verkrijgen. In mijn geval heb ik mijn externe harde schijf niet geven, maar de foto’s en filmpjes op usb-stick van waardevolle herinneringen van vrienden en familie wel verzonden. Samen met wat belangrijke spullen die zeker emotionele waarde kunnen hebben.

Het gemis van de fijne, mooie en grappige momenten blijven. Die op sommige momenten zeker zijn vastgelegd en die veel betekenis hadden. Het maakt mij verdrietig om in te zien dat deze herinneringen niet meer terugkomen en ik toentertijd niet voor mogelijk had gehouden dit ooit te verliezen. Om nu in te zien dat deze herinneringen geen enkele betekenis meer hebben.

Laten we stilstaan bij de waardevolle dingen in ons leven en ze koesteren. Zowel met of zonder vastgelegde foto’s, filmpjes of geluidsfragmenten. Laten we ons realiseren dat ze van onschatbare waarde zijn en dat we ze niet moeten verspillen. Laten we ons richten op het nu en genieten van wat we hebben, in plaats van te verlangen naar wat we niet hebben. Laten we ons realiseren dat we onze tijd, gezondheid, liefde en vrijheid moeten koesteren en daar dankbaar voor zijn.

E cosnan valioso den bida

Fri, 13 Jan 2023 02:32:34 GMT

E cosnan valioso den bida

Den nos bida ocupa, ta fasil pa nos enfoca riba loke nos kier logra ainda y lubida di goza di loke nos tin caba. Sinembargo, tin hopi cosnan valioso den bida, y nos ta aprecia nan mas ora nos perde nan.

Un di e cosnan mas valioso den bida ta salud. Nos salud ta permiti nos pa haci loke nos kier haci, realisa nos soño y goza di bida. Pero ta facil pa nos tuma nos salud na serio, te ora nos bira malo. E ora nos ta realisa cuanto nos ta stima di ta saludabel y energetico.

Otro cos valioso ta amor. Amor di famia, amigo y amante ta duna nos un sentido di conexion y seguridad. E ta yuda nos sinti nos mes aprecia y stima. Pero manera den salud, nos ta realisa cuanto amor nos a duna y ricibi ora nos ta perde esaki.

Tambe nos libertad ta un cos di gran balor. Nos por expresa nos opinion, biaha unda nos kier y tuma nos desicionnan propio. Lamentablemente esaki ta algo cu nos ta aprecia mas ora e ta den peliger. Tempo ta un di e cosnan mas valioso cu nos tin. E ta irreversibel y nos no por haya esaki bek ora nos a desperdicia esaki. Nos mester ta consciente cu cada momento ta un oportunidad pa crea algo of cambia algo. Si bo ta perde tur cos, e recuerdonan bunita lo keda. Recuerdonan cu bo a captura cu bo camera. Foto y video bunita di bo sernan stima, famia y amigonan. No priva un otro persona di e fotonan, videonan y grabacionnan di sonido. Talvez nan no ta wordo considera importante di biaha, pero nan lo bira di gran balor na un momento dado.

M'a pensa riba un evento cu a tuma luga hopi aña pasa na Aruba. Un conocido a contami cu su yiu homber for di Hulanda a bishita Aruba pa prome biaha. Hopi recuerdo bunita y amusante di su prome biaha na Aruba a wordo captura pa medio di foto y video cu su tata. Hopi foto a wordo tuma. Afortunadamente su primo a logra salba e fotonan y videonan aki riba su computer. Despues e lo copia tur cos riba un CD of un USB-stick. Algun dia despues e yiu homber tabata hunga cu e primo y algun amigo. E amigonan di e primo a cuminsa molestia e yiu homber. E primo no a haci nada, a pesar cu e tabata e mas grandi y mester a sa miho. Llorando e yiu homber a bay su tata, y su tata a papia cu e primo furiosamente. Furioso e primo a bay.

For di rabia, e primo aki a elimina tur foto y video for di su computer. Esaki a resulta den un gran decepcion pa e conocido y su yiu homber. E primo a kita e responsabilidad cu un mentira, cu su computer a crash completamente y no tabata posibel pa salba esaki. E conocido cu a contami esaki tabata sa miho. Kico un trampa sucio! Mi kier documenta e historia aki asina, pasobra mi no por compronde con hende por ta asina. Cu nan ta haci e balor emocional di otro desaparece asina facil. Con bo por ta asina malvado pa haci esaki? Mi no por acepta esaki. Den mi caso, mi no a duna mi hard drive externo, pero si a manda e fotonan y videonan riba USB-stick di recuerdonan valioso di amigo y famia. Hunto cu algun cosnan importante cu sigur por tin balor emocional.

E ausencia di e momentonan bunita, amusante y gracioso ta keda. Esakinan a wordo captura na algun momento y tabata tin hopi significado. Ta tristo pa mi mira cu e recuerdonan aki no ta bin bek mas y mi no a considera esaki nunca posibel di perde. Pa mira awor cu e recuerdonan aki no tin ningun significado mas.

Laga nos para keto na e cosnan valioso den nos bida y aprecia nan. Tanto cu of sin foto, video of grabacionnan di sonido captura. Laga nos realisa cu nan ta di gran balor y nos no mester desperdicia nan. Laga nos enfoca riba e momento presente y disfruta di loke nos tin, enbes di desea loke nos no tin. Laga nos realisa cu nos mester aprecia y ta agradecido pa nos tempo, salud, amor y libertad.

Neem je verantwoordelijkheid!

Fri, 06 Jan 2023 13:42:21 GMT

Neem je verantwoordelijkheid!

Zaterdag aanstaande, op 7 januari, zal de eerste officiële fakkeloptocht van het Carnaval op Aruba gaan plaatsvinden. Het is weer een tijd van vreugde en feesten op Aruba, maar helaas is het ook een tijd waarin alcoholmisbruik een extra groot probleem is. Elk jaar zijn er veel gevallen van dronkenschap en geweld tijdens carnaval, wat leidt tot verwondingen en soms zelfs de dood.

Het is begrijpelijk dat mensen willen feesten en zich willen amuseren tijdens carnaval, maar het is belangrijk om te onthouden dat alcoholgebruik met mate moet gebeuren. Het is ook belangrijk om verantwoordelijkheid te nemen voor ons eigen gedrag en ervoor te zorgen dat we ons veilig voelen met vrienden en familie. Niet alleen tijdens de optochten, maar ook zeker in het verkeer.

Op Aruba zijn er tegenwoordig in het verkeer steeds meer hit and run gevallen. De verontrustende stijging van deze gevallen is een groot probleem voor de Arubaanse samenleving. Deze gevallen betreffen auto-ongelukken waarbij de bestuurder de plaats van het ongeluk verlaat zonder de andere betrokkenen te helpen of hun verantwoordelijkheid te nemen. Deze gevallen kunnen ernstige gevolgen hebben voor de slachtoffers en hun families.

Het is noodzakelijk dat de Arubaanse gemeenschap samenwerkt om deze gevallen te bestrijden. Er moet meer worden gedaan om chauffeurs verantwoordelijk te houden voor hun daden. Er moet meer worden gedaan om de wet te handhaven. Er moeten meer verkeersveiligheidsinitiatieven worden genomen om chauffeurs bewust te maken van hoe belangrijk het is om verantwoordelijk te rijden. Dit geldt niet alleen voor burgers, maar helaas ook voor de politie!

Ook in deze periode willen toeristen genieten van ons carnaval. De behandeling van toeristen op Aruba is uitstekend. Van het moment dat ze aankomen op het eiland, worden ze verwelkomd door vriendelijke mensen die bereid zijn om te helpen en te adviseren. De hotels en resorts op Aruba bieden comfort en luxe, en de medewerkers zijn altijd behulpzaam en professioneel. Bovendien zijn er tal van activiteiten en attracties om te genieten van het zwemmen of snorkelen in de heldere wateren tot het verkennen van de prachtige natuur en het bezoeken van historische bezienswaardigheden. Wat de behandeling van toeristen op Aruba echt opvallend maakt, is de hartelijkheid en gastvrijheid van de bewoners van het eiland. De mensen van Aruba zijn trots op hun cultuur en hun eiland, en ze delen graag hun kennis en ervaringen met bezoekers. Dit maakt het verblijf op Aruba niet alleen leuk, maar ook verrijkend.

Helaas is er jongsleden een bekend geval voorgevallen, waarbij een toerist uit Canada enorm slecht werd behandeld. Zo werd hij door drie personen hardhandig in elkaar geslagen. Het is te triest voor woorden en veel mensen spraken hier vol afschuw over. Eerst nam de politie en de cruise medewerkers dit niet aardig serieus. Toch is hier zeker een pluimpje voor de politie op zijn plaats. De woordvoerder bij de politie voor de media blijft professioneel en nadat Aruba vorig jaar een nieuwe hoofdcommissaris bij de politie heeft aangesteld, worden er steeds meer succesvolle doelen behaald. Nu nog een aantal incapabele politieagenten her-opleiden en dan zijn we weer op de goede weg.

Gelukkig heeft de politie de daders, sinds deze week, kunnen opsporen en arresteren. De plaatselijke nieuwsomroep was bij deze arrestatie ter plekke en deed hier verslag van. De daders probeerde hun gezichten te bedekken, maar de namen en de leeftijden werden vermeld. Normaal alleen de initialen met achternaam, maar nu werden de volledige namen gegeven. Op deze manier wordt aan de samenleving laten zien dat in deze situatie, het op zeer grove wijze mishandelen van een toerist, door de politie er hardnekkig en snel wordt opgetreden om de daders op te sporen en te arresteren. Om de daders te dwingen hun verantwoordelijkheid te nemen voor hun wandaden. Het ging hier om een Colombiaanse vrouw van 22 jaar en twee Arubaanse mannen van 21 en 24 jaar. Er zou blijkbaar nog een derde man opgespoord moeten worden.

Het is natuurlijk niet eerlijk om de hele bevolking van Aruba te veroordelen op basis van enkele slechte actoren. Maar het is wel belangrijk om het probleem snel aan te pakken en ervoor te zorgen dat toeristen die naar het eiland komen, nog altijd behandeld worden met respect en professionele service. Het is aan de Arubaanse overheid en de lokale bevolking om verantwoordelijkheid te nemen en om zo ervoor te zorgen dat alle toeristen die naar het eiland komen, de best mogelijke ervaring kunnen ervaren.

Tijdens de nieuwjaarstoespraak van de minister-president van Aruba, Evelyn Wever-Croes, benadrukte ze het belang van eenheid binnen de samenleving. Het leek wel alsof ze mijn column had gelezen van 12 december met als titel: “Samen kunnen we zoveel meer”, waar ik had aangeven dat doormiddel van eenheid we op Aruba veel meer kunnen bereiken. 2023 moet dus het jaar gaan worden van eenheid en positiviteit.

Ook moet eenieder, volgens onze minister-president, verantwoordelijkheid nemen. Om op deze manier positieve vooruitgang voor Aruba te bieden en deze te versterken. Ik ben het hier helemaal met haar eens. Eenieder moet zelf reflecteren om zijn of haar eigen handelen en hier verantwoordelijkheid voor willen nemen. Hier moet men niet wachten totdat iemand anders de verantwoordelijkheid op dringt, maar dit moet uit eigen initiatief worden gedaan. Ook al staat de minister-president aan het hoofd van de regering, moeten de ministers verantwoording afleggen voor hun eigen handelingen. Te denken aan de zaak IBIS, de situatie binnen Arubahuis of het incident van Netflix in de Eerste kamer van een parlementariër in 2019. Waarbij in het laatste geval de consequentie en verantwoordelijkheid wel door de parlementariër werd gedragen. Misschien gedwongen, maar hier kan ik nog altijd vol lof en respect voor opbrengen. Het is ook niet makkelijk om je fout toe te geven. Waarom neemt men niet in de zaak Arubahuis verantwoording? Waarom kon de minister van sociale zaken in 2017 niet uit zichzelf opstappen? Toen hij in de gevangenis zat en hij het ministersambt gewoon kon behouden? Elke keer wordt weer de hand boven het hoofd gehouden. Alleen maar door een bepaalde functie of een aanhanger van een politieke partij. Nee, ook de overheid moet hier haar verantwoordelijkheid nemen!

Zijn we als volk zo trots om geen verantwoordelijkheid te willen nemen? Is dit iets cultureels waarbij we liever niet ons schuld willen erkennen tegenover de ander? Dat we liever verder gaan en we toch denken dat alles wel door de vingers wordt gezien? Het lijkt wel alsof we op Aruba geen fouten mogen maken binnen het onderwijs, politiek of in het zakelijk leven. Sommige hebben speciale privileges en hoeven hierdoor geen verantwoording af te leggen. Maar de normale man wordt wel stevig aangepakt!

Neem eens je verantwoordelijkheid! Probeer te erkennen dat je best fouten mag maken. Zeg dan een keer sorry voor wat je fout hebt gedaan en probeer het de volgende keer beter te doen. Wees eerlijk tegenover elkaar. Alleen zo kunnen we op Aruba vooruit. Sta ergens voor! Neem je verantwoordelijkheid en drink tijdens carnaval met mate. Of wees de bob in het verkeer. Neem je verantwoordelijkheid mocht je een auto-ongeluk hebben en ga niet op de vlucht. Veroorzaak geen hit and run, ook al ben je een politieagent of gewoon een burger met een hoge positie. Neem je verantwoordelijkheid voor de samenleving en de toeristen die een bezoek doen aan Aruba. Zodat eenieder zich veilig voelt en we als samenleving op de juiste manier een positieve bijdrage kunnen leveren voor een betere toekomst voor Aruba.

Tuma bo responsabilidad!

Fri, 06 Jan 2023 13:42:08 GMT

Tuma bo responsabilidad!

Diabierna awor, 7 di januari, lo tin e prome parada oficial di flambeu di carnaval na Aruba. E ta un temporada di alegria y fiesta na Aruba, pero helaas tambe ta un temporada cu abuso di alcohol ta un problema extra grandi. Cada aña tin hopi caso di borrachera y violencia durante carnaval, loke ta resulta den heridanan y algun biaha hasta den morto.

Ta comprensibel cu hende kier fiesta y divertí durante carnaval, pero ta importante pa corda cu bebemento di alcohol mester sosode cu moderacion. Tambe ta importante pa tuma responsabilidad pa nos propio comportacion y pa nos sigur nos mes hunto cu amigonan y famia. No solamente durante carnaval, pero tambe den trafico.

Na Aruba ultimamente tin mas y mas caso di hit and run den trafico. E subida preocupante di e casonan aki ta un problema grandi pa e comunidad Arubano. E casonan aki ta trata di accidente di auto caminda e chofer ta laga e luga di e accidente sin yuda e otro personanan involucra of sin tuma nan responsabilidad. E casonan aki por tin consecuencia serio pa e victimanan y nan famianan.

Ta necesario pa comunidad Arubano traha hunto pa combati e casonan aki. Mester haci mas pa mantene chofernan responsabel pa nan actonan. Mester haci mas pa mantene ley. Mester tuma mas iniciativa pa promove seguridad den trafico pa haci chofernan consciente di e importancia di core responsabel. No solamente esaki ta aplicabel pa ciudadanonan, pero desafortunadamente tambe pa polis!

Tambe den e temporada aki turistanan kier disfruta di nos carnaval. Tratamento di turistanan na Aruba ta excelente. For di e momento cu nan yega e isla, nan ta wordo bonbini pa hende amabel cu ta dispuesto pa yuda y duna conseho. E hotelnan y resortnan na Aruba ta ofrece comfort y luho, y e empleadonan ta siempre dispuesto y profesional. Ademas, tin hopi actividad y atraccion pa disfruta, manera bishita na lama pa sambuya of snorkel, explora e naturaleza hermoso y bishita luga historico. Loke ta haci tratamento di turistanan na Aruba realmente notabel, ta e cordialidad y hospitalidad di e habitantenan di e isla. E hendenan di Aruba ta orguyoso di nan cultura y nan isla, y nan ta gusta comparti nan conocemento y experiencia cu bishitantenan. Esaki ta haci bishita na Aruba no solamente divertido, pero tambe enriquecedor.

Desafortunadamente, recientemente a sosode un caso conoci, caminda un turista for di Canada a wordo trata hopi malo. Asina e a wordo golpi duro door di tres persona. E ta tristo y hopi hende a papia tocante e asunto aki cu asco. Prome cu esaki, polis y empleadonan di e crucero no a tuma e asunto aki na serio. Sin embargo, polis merece un aplauso pa esaki. E portavoz di polis pa media ta keda profeshonal i despues cu Aruba a nombra un comisario nobo na polis anja pasa, ta logra mas metanan exitoso. Awor si solamente por haya algun polis incapaz pa haya nan formacion atrobe y lo ta riba e caminda corecto.

Afortunadamente, polis a logra detecta y aresta e ladronnan desde siman pasa. E noticia local tabata presente na e arresto y a raporta tocante esaki. E ladronnan a trata di tapa nan cara, pero nan nomber y edad a wordo menciona. Normalmente solamente nan inicialnan cu apellido ta wordo duna, pero awor nan nomber completo a wordo menciona. Den e forma aki, ta mustra e comunidad cu den e situacion aki, trata maltrato di un turista na un manera hopi brutal, polis ta actuando fuerte y rapido pa detecta y aresta e ladronnan. Pa obliga e ladronnan pa tuma responsabilidad pa nan accionnan criminal. E tabata trata di un muher Colombiano di 22 aña y dos homber Arubano di 21 y 24 aña. Ainda tin un tercer homber cu mester wordo detecta.

Naturalmente no ta husto pa huzga henter e poblacion di Aruba basa riba algun actor malo. Pero si ta importante pa atende e problema rapido y pa asegura cu turistanan cu bin e isla, sigui wordo trata cu respet y servicio profesional. Ta na gobierno Arubano y e poblacion local pa tuma responsabilidad y pa asina asegura cu tur turista cu bin e isla, por experiencia e mihor posibel.

Durante e discurso di aña nobo di e prome minister di Aruba, Evelyn Wever-Croes, e tabata enfoca riba e importancia di unidad den e comunidad. Ta parce manera cu e la lesa mi column di 12 di december cu e titulo: "Hunto nos por logra hopi mas!" (“Samen kunnen we zoveel meer”), unda mi a indica cu door di unidad nos por logra hopi mas na Aruba. Pues 2023 mester bira e aña di unidad y positivismo.

Tambe tur hende, segun nos primo minister, mester tuma responsabilidad. Pa asina ofrece progreso positivo pa Aruba y fortalece esaki. Mi ta completamente di acuerdo cu e. Tur hende mester reflexiona riba nan propio accion y kier tuma responsabilidad pa esaki. No mester warda pa otro pa obliga pa tuma responsabilidad, pero mester haci esaki for di iniciativa propio. Aunke e primo minister ta na cabes di gobierno, e ministronan tambe mester duna cuenta di nan accion. Manera den e caso di IBIS, situacion den Arubahuis of e incidente di Netflix den Eerste Kamer di un parlamentario na 2019. Den e ultimo caso aki, e consecuencia y responsabilidad a wordo asumi pa e parlamentario. Talvez forsa, pero ainda mi tin respet pa esaki. No ta facil pa admiti cu bo a haci fout. Pakico nan no ta tuma responsabilidad den e caso di Arubahuis? Pakico e minister di asuntonan social na 2017 no por a baha for di su mes? Ora el a sinta den prizon y por a mantene su puesto di minister? Tur biaha ta tene man un hende su cabes. Solamente pa motibo di un funcion particular of pa un seguidor di un partido politico. No, gobierno tambe mester tuma su responsabilidad!

Ta asina orguyoso como pueblo pa no kier tuma responsabilidad? Ta algo cultural caminda nos ta prefera di no reconoce nos falta na otro? Cu nos ta prefera pa sigui y pensa cu tur cos lo pasa? Ta parce manera nos no por haci fout na Aruba den enseñansa, politica of den mundo di negoshi. Algun tin privilegio special y no mester duna cuenta pa esaki. Pero e persona normal si ta wordo trata duro!

Tuma bo responsabilidad! Purba reconoce cu bo por haci fout. Duna bo disculpa un biaha pa loke bo a haci robes y purba haci mihor e siguiente biaha. Ta husto na otro. Solamente asina nos por progresa na Aruba. Defende bo mes! Tuma bo responsabilidad y bebe durante carnaval cu medida. Of ta esun cu ta duna lift den auto. Tuma bo responsabilidad ora bo tin un accidente di auto y no huy. No causa un hit and run, ni si bo ta un agente di polis of simplemente un ciudadano cu un posicion halto. Tuma bo responsabilidad pa e comunidad y e turistanan cu ta bishita Aruba. Pa asina tur hende por sinti nan mes sigur y nos como sociedad por contribui na manera positivo pa un futuro mihor pa Aruba.

Speciale gemeente van Nederland?

Tue, 03 Jan 2023 20:23:22 GMT

Speciale gemeente van Nederland?

Stelt u zich eens voor. U woont in één van de gemeenten van Nederland. U bent 74 jaar en gepensioneerd. Voor u pensioen ontvangt u ongeveer 700 euro per maand. Dan is mijn vraag: “Kunt u hiervan rondkomen? Kunt u hiervan, in deze moeilijke tijden, uw water en licht betalen?”

Misschien begint u nu meteen te rekenen. Klopt het wel? Heeft hij hier geen fout gemaakt? Is het wel 700 euro?! De ouderen in Nederland krijgen toch rond de 1250 euro? Nee, voor dit bedrag zou ik zeker niet van rond kunnen komen. Met al die hoge gas, water en lichtprijzen, zal het niet gaan lukken. Er moet hier een fout zijn gemaakt.

Ik moet u zeggen dat ik hier geen fout heb gemaakt. Inderdaad krijgen de ouderen in Nederland rond de 1250 euro. Maar op Bonaire, wat in 2010 een speciale gemeente van Nederland is geworden, is dit helaas niet het geval. Daar krijgt men ongeveer 700 euro per maand. Om precies te zijn 752 dollar, wat met de huidige koers van vandaag 711,81 euro is. Ter vergelijking met die van Sint-Eustatius, waar ze 860,42 Euro (909 dollar) en die van Saba van 848,11 euro (896 dollar) ontvangen.

Waarom zo’n groot verschil? Het is niet te geloven, maar op Bonaire leeft bijna de helft van de inwoners onder de armoedegrens. Minimumloon is fors lager dan die in Nederland. Uitkeringen zijn niet eens de helft van die uit Nederland en pensioenen lopen flink achter bij de kosten van levensonderhoud. Door een nieuw belastingsysteem, waarbij de lasten van hoog naar lage inkomen zijn verschoven, worden de rijken alsmaar rijker en de armen steeds armer.

Al geruime tijd zet de Consumentenbond op Bonaire zich in om het minimumloon gelijk te trekken. Ze zijn nu zelf naar de rechter gestapt. Het kan niet zo zijn dat binnen Nederland niet iedereen gelijk wordt behandeld. In de grondwet staat het immers geregeld en moet men handelen via het gelijkheidsbeginsel. Nu laat men al geruime tijd de inwoners van Bonaire in de steek.

We kunnen toch wel stellen dat het grote gedeelte van de inwoners van Bonaire nazaten van slaven zijn en hierdoor deel uitmaken van het slavernijverleden. Een aantal dagen geleden heeft de Nederlandse regering excuses aangeboden voor het slavernijverleden. De juiste woorden werden gevonden, maar men roept nu naar de juiste daden. De Nederlands regering heeft 200 miljoen vrijgemaakt voor de bewustwording van het slavernijverleden. Hier zou een sociaal minimum op Bonaire van ongeveer 14 miljoen gereserveerd staan. Alleen is er nog geen sociaal minimum vastgelegd voor Bonaire, Saba en Sint-Eustatius. Volgens minister Carola Schouten zou dit over drie jaar geregeld moeten zijn, maar in het Kamerdebat heeft men geen deadline gegeven en stelt men weer een onafhankelijke commissie aan. Dit is al de derde commissie die hiernaar moet kijken.

Wie weet of er na drie jaar wel een beslissing wordt genomen. Pas in 2025 zou het dus geregeld moeten zijn. Waarom duurt dit dan zo lang? Ik krijg de indruk dat men er gewoon niet aan wil beginnen en de Nederlander niet van de geschiedenis heeft geleerd. Wederom wordt de bevolking op schadeloze wijze behandeld.

Op 10 oktober 2010 is er een einde gekomen aan de Nederlandse Antillen en hebben de eilanden Curaçao en Sint-Maarten een aparte status binnen het Koninkrijk verkregen. Aruba had al een status aparte in 1986 verkregen. Saba, Sint-Eustatius en Bonaire zijn nu speciale gemeente van Nederland geworden. U zou dan met mij eens moeten zijn dat men op deze eilanden gelijk moeten worden behandeld zoals elk willekeurige gemeente in Nederland.

In 2015 heeft een commissie een rapport opgesteld om de eilanden Bonaire, Saba en Sint-Eustatius, onder de naam Caribisch Nederland de staatkundige structuur te evalueren op wetgeving, bestuur en gevolgen van de bevolking. Volgens deze onafhankelijke commissie zijn er zeker positieve resultaten behaald. Zoals in de zorg en in het onderwijs. Men heeft een verplichte zorgverzekering. Alhoewel de mensen op Bonaire, met 54 procent aangeven dat het onderwijs is verbeterd ben ik zelf niet echt zeker van of de positieve geluiden binnen het onderwijs ook gelden voor de Bonairiaanse leerlingen. Houdt men op zekere hoogte rekening met de belevingswereld en leermethodes van deze leerlingen? Raken ze hierdoor niet vervreemd met het onderwijs? Kunnen ze hierdoor hun vaardigheden en intelligentie niet voldoende uiten? Misschien voor een volgende keer het uitzoeken waard.

Minder goede resultaten waren te zien op veiligheid, onderhoud van wegen en is de armoede toegenomen. Kosten voor vervoer, water, internet en energie zijn te hoog. 72 procent van de bevolking van Bonaire gaf in 2015 aan dat de koopkracht slechter is geworden. De redenen zijn onderzocht. Afspraken waren niet helder en er waren grote verschillen in taal, schaalgrote en cultuur, waardoor het proces niet soepel verliep. De mensen zagen een band met Nederland als een pluspunt, maar raken nu teleurgesteld. Het leven op Bonaire is toch anders dan die in Nederland en zaken moeten niet geforceerd geregeld worden. Verandering kost nu eenmaal tijd. Maar heeft Nederland echt 15 jaar nodig om een sociaal minimum op deze eilanden vast te stellen? Dit had allang geregeld moeten zijn!

Wat daarnaast ook als een zorgelijk probleem moet worden gezien. En waar Nederland zich druk om moet maken, is wel de klimaatverandering op Bonaire. Zo zal dit eiland in de toekomst, als eerste Nederlandse gemeente, in 2150 voor één vijfde deel onder water gaan staan. Hierdoor zullen veel duikplekken verloren gaan. Dit niet alleen, maar ook de bekende slavenhutjes aan de kust dreigen dan te verdwijnen. Greenpeace wil de Nederlandse staat voor de rechten brengen. Volgens Greenpeace doet Nederland te weinig om een oplossing voor te vinden. Ook hier duurt alles te lang.

Is Nederland niet verantwoordelijk voor deze problemen? Of wil men hier geen verantwoordelijkheid voor dragen? Blijft men dan niet weer in de “koloniale tijd” hangen? Waar de eilanden opnieuw uitgebuit worden en aan de kant worden gezet? Moet Nederland straks ook hier opnieuw haar excuses voor maken? Nee, men roept naar verandering en een snelle oplossing!

Gemeente especial di Hulanda?

Tue, 03 Jan 2023 20:18:13 GMT

Gemeente especial di Hulanda?

Imagina bo ta biba den un di e gemeentanan di Hulanda. Bo ta 74 aña y cu pension. Pa e pension bo ta ricibi alrededor di 700 euro pa luna. Mi pregunta ta: "Bo por biba di esaki? Bo por paga luz y awa cu esaki, den e tempo dificil aki?"

Bo mester a cuminsa calcula awor mes. Esaki ta klop? E no ta un fayo? Ta 700 euro mes?! E hendenan grandi na Hulanda ta ricibi rond di 1250 euro mes? “No, mi lo no por a biba di e suma aki.” Cu tur e prijsnan halto di gas, awa y luz, lo no sali. Mester tin un fayo aki.

Mi mester bisa bo cu mi no a faya aki. En berdad, e hendenan grandi na Hulanda ta ricibi rond di 1250 euro. Pero na Boneiro, cu den 2010 a bira un gemeente especial di Hulanda, esaki malhechoramente no ta e caso. Eynan hende ta ricibi alrededor di 700 euro pa luna. Pa bisa cla, 752 dollar, cu cambio di awe e ta 711,81 euro. Pa compara cu Sint-Eustatius, unda nan ta ricibi 860,42 Euro (909 dollar) y Saba, unda nan ta ricibi 848,11 euro (896 dollar).

Dicon e diferencia ta asina grandi? Ta dificil di kere, pero na Boneiro casi mita di e habitantenan ta biba bou di e lina di pobresa. E salario minimo ta hopi menos cu esun na Hulanda. E penshunan no ta ni mitar di esunnan na Hulanda y e penshunan ta cai atras den comparacion cu e gastonan di bida. Door di un sistema nobo di belasting, unda e gastonan a bai di halto pa abou, e riconan ta bira mas rico y e pobernan ta bira mas pober.

Pa bastante tempo Consumentenbond di Boneiro ta traha pa e salario minimo ta bira igual. Awor nan a bai te na hues. No por ta asina cu den Hulanda no tur hende ta wordo trata igual. Den constitucion ta regula esaki y mester actua segun e principio di igualdad. Awor nan ta laga e habitantenan di Boneiro den sambuco pa bastante tempo.

Nos por bisa cu e gran mayoria di e habitantenan di Boneiro ta desendientenan di esclavonan y pa motibo di esey nan ta forma parti di e historia di esclavitud. Algun dia pasa gobierno di Hulanda a ofrece disculpa pa e historia di esclavitud. A haya e palabranan corecto, pero awor ta grita pa e accionnan corecto. Gobierno di Hulanda a reserva 200 mion pa e concientisacion di e historia di esclavitud. A reserva pa un minimo social na Boneiro alrededor di 14 mion. Sinembargo ainda no tin un minimo social pa Boneiro, Saba y Sint-Eustatius. Segun minister Carola Schouten esaki mester a keda regla pa despues di tres aña, pero den e debate di Parlamento nan no a duna un deadline i nan ta poni un comicion independiente atrobe. E ta e di tres comicion cu mester mira esaki.

Qui sa si despues di tres aña nan lo tuma un desicion. Pasobra pa 2025 e mester a keda regla. Dicon e ta tuma asina hopi tempo? Mi ta haya e imprescion cu nan simplemente no kier cuminsa y Hulandesnan no a siña nada di historia. Un biaha mas nan ta trata e pueblo cu daño.

Dia 10 di oktober 2010 a termina Antillas Hulandes y e islanan di Curaçao y Sint-Maarten a haya un Status Aparte den Reino. Aruba a haya un Status Aparte caba na 1986. Awor Saba, Sint-Eustatius y Boneiro a bira gemeente especial di Hulanda. Bo mester ta di acuerdo cu mi cu nan mester wordo trata igual na cualkier otro gemeente na Hulanda.

Na 2015 un comision a prepara un rapport pa evalua e structura estatutario di e islanan di Boneiro, Saba y Sint-Eustatius, bou di e nomber Caribe Hulandes riba leynan, gobierno y e consequensianan pa e pueblo. Segun e comision independiente aki, tin sigur resultadonan positivo logra. Manera den cuido y den enseñansa. Nan tin un seguro di cuido obligatorio. Aunke e hendenan na Boneiro, cu un 54% ta bisa cu enseñansa a mehora, mi mes no ta masha sigur si e comentarionan positivo den enseñansa tambe ta aplicabel pa e studiantenan di Boneiro. Nan ta tene cuenta na un cierto nivel cu e mundo di experiencia y metodonan di enseñansa di e studiantenan aki? Nan ta keda aleha di enseñansa pa motibo di esaki? Nan por expresa nan habilidadnan y inteligensia sufisiente? Talvez pa despues di awor nan ta mira esaki.

Resultadonan menos bon tabata mira den seguridad, mantenemento di caminda y e pobresa a aumenta. E gastonan pa transporte, awa, internet y energia ta hopi halto. Un 72% di e pueblo di Boneiro a bisa na 2015 cu nan poder di compra a empeora. A investiga e motibonan. E acuerdonan no tabata cla y tabatin gran diferencia den idioma, tamano y cultura, loke a haci e proceso no core suavemente. E hendenan a mira un relasion cu Hulanda como un ventaha, pero awor nan ta keda desapunta. Bida na Boneiro ta diferente di esun na Hulanda y cosnan no mester wordo forza pa keda regla. Cambio ta tuma tempo. Pero Hulanda realmente mester di 15 aña pa pone un minimo social riba e islanan aki? Esaki mester a keda regla caba!

Ademas, mester mira como un problema preocupante. Y kico Hulanda mester preocupa su mes ta e cambio di clima na Boneiro. Asina e isla aki den futuro, como e prome gemeente di Hulanda, den 2150 lo bai 1/5 parti bou awa. P’esei hopi luga pa duik lo perde. No solamente esaki, pero tambe e famoso cas di esclavo na costa lo keda den peliger di desaparece. Greenpeace kier trece e estado Hulandes pa derecho. Segun Greenpeace Hulanda ta haciendo masha poco pa busca un solucion. Aki tambe tur cos ta tuma mucho tempo.

Hulanda no ta responsabel pa e problemanan aki? Of nan no kier tuma responsabilidad pa esaki? Nos ta den e tempo colonial atrobe? Unda e islanan lo wordo explota atrobe y laga pa nan cuenta? Hulanda lo mester bolbe ofrece disculpa pa esaki den futuro? No, nos ta pidi pa un cambio y un solucion rapido!

Gelukkig nieuwjaar!

Sat, 31 Dec 2022 16:13:13 GMT

Gelukkig nieuwjaar!

Een nieuwe jaar staat weer voor de deur. Dat betekent dat we kunnen terugblikken op het afgelopen jaar en vooruitkijken naar wat er in het nieuwe jaar op ons afkomt.

Bij het terugblikken van het jaar 2022 moet ik denken aan de beëindiging van de corona maatregelen op Aruba en in Nederland. Deze crisis sloeg, op 24 februari, over in een oorlog tussen Rusland en Oekraïne. Ook Aruba werd hier weer getroffen en merkte we dit in de extreem hoge benzineprijzen. Wanneer komt er toch een einde aan de oorlog in Oekraïne?

Het was het jaar waar Amerika de abortus terugdraaide en Nederland in de ban was van de stikstof crisis. We kregen te horen dat Koningin Elizabeth II van Engeland op 8 september was overleden. Haar staatsbegrafenis, die sinds Winston Churchill in 1965 voor het laatst heeft plaatsgevonden, werd wereldwijd via de televisie uitgezonden. Het jaar dat Iran protesteerde en in opstand kwam tegen het regime. Waar ook zichtbaar werd geprotesteerd door spelers en supporters van Iran tijdens de World Cup voetbal in Qatar. Het werd het jaar waar Nederland voor verschillende gebeurtenissen haar excuses bood. Bij de “politionele acties” in Indonesië, het falen in het beschermen van de enclave in Srebrenica en voor het slavernijverleden. De juiste woorden werden gevonden, maar nu roept men nog naar de juiste daden.

Het is moeilijk te voorspellen wat er in het komende jaar op Aruba zal gebeuren. Zullen er volgend jaar minder ongelukken in het verkeer zijn? Zullen we, voor de verandering, ons inkopen gaan doen in de hoofdstraat van Oranjestad of San Nicolaas?

Wat we nu wel al weten, is het feit dat begin volgend jaar de prijzen zullen stijgen. Het is een traditie om voor het nieuwe jaar de auto te tanken, maar door de hoge prijzen is dit nu meer een noodzaak geworden. Door de verhoging van de BBO (Belasting op Bedrijfsomzetten) van 1%, zal het BBO-tarief 2,5% gaan worden. Wat in totaal, naast de BAVP en BAZV, 7% zal zijn. De prijs van brood, eieren en rest van de levensmiddelen zullen hier dus gaan stijgen. Hoeveel gezinnen zullen volgend jaar extra hulp nodig hebben?

Aruba zal waarschijnlijk doorgaan met het versterken van haar duurzame initiatieven. Het eiland heeft al een aantal belangrijke stappen gezet op het gebied van duurzaamheid, zoals het instellen van doelen voor het gebruik van hernieuwbare energiebronnen en het aanpakken van zwerfafval. In het komende jaar zullen we waarschijnlijk meer zien van deze initiatieven, wat goed is voor het eiland en het leefmilieu. Zo zal begin volgend jaar de dump bij Parkietenbos gesloten worden. Zo zal het afval verwerkt worden en in balen naar Ser’i Teishi worden gebracht.

Het toerisme zal naar verwachting blijven groeien op Aruba, wat goed nieuws is voor de lokale economie. Het eiland heeft de afgelopen jaren hard gewerkt aan het versterken van haar reputatie als bestemming voor vakantiegangers en dat blijkt te werken. Het is daarom extra zorgelijk om het nieuws van 28 december te horen, waarbij een Canadees toerist door drie mannen in elkaar werd geslagen. Hij verklaarde dat hij, tijdens het bellen naar het autoverhuurbedrijf, een auto-ongeluk zag. Volgens hem dachten deze drie mannen dat hij aan het filmen was, waardoor hij werd geslagen. Dit alles gebeurde net voor de cruise terminal, waar je mag verwachten dat er camerabeelden van zijn. Door deze traumatische ervaring is er een grote kans dat deze Canadese gezin niet meer naar Aruba terug wil keren. Hier praten we over één incident. Maar dit is één incident te veel. Laten we ook hier terugdenken aan de gevolgen in de tijd van de verdwijning van Natalee Holloway. Eén incident met enorm grote gevolgen. Ik hoop dat de daders snel worden opgespoord en hard worden aangepakt, zodat ons reputatie als vriendelijke mensen niet op deze manier wordt verstoord.

Ook zullen verschillende culturele en muzikale evenementen weer plaats gaan vinden in het komende jaar. Het eiland heeft een rijke cultuur en dat wordt gevierd met festivals en optredens door lokale en internationale artiesten. Deze evenementen zullen niet alleen de lokale economie stimuleren, maar ook bezoekers de kans geven om de unieke cultuur van Aruba te ervaren. Zoals de traditionele Dande, die tijdens het oud en nieuw alleen op Aruba gevierd wordt. Een traditie waar muzikanten Arubaanse huizen bezoeken om traditionele muziek te spelen om het nieuwe jaar te verwelkomen. De teksten verschillen afhankelijk van het aantal familieleden, waarbij elk van hun, met hun namen, een gelukkig nieuwjaar wordt gewenst. De zanger moet zijn/haar vermogen om te improviseren bewijzen. Terwijl de zanger de families het beste wenst en zegeningen geeft, wordt een hoed rondgegeven zodat men fooi kan geven. Na een drankje en misschien wel een oliebol, gaan de muzikanten weer verder naar een volgend huis.

Het einde van december geeft ons ook de tijd om goede voornemens te maken. Goede voornemens, die een krachtige manier kunnen zijn om onszelf te motiveren om veranderingen aan te brengen in ons leven en om ons te helpen onze doelen te bereiken. Zo kan een goed voornemen zijn om meer tijd te besteden aan dingen die we leuk vinden, zoals vrijwilligerswerk, hobby's of het opbouwen van sociale connecties. Het kan ook zijn om ons te richten op gezonder gedrag, zoals meer bewegen, gezonder eten of het afbouwen van slechte gewoonten. Het is belangrijk om realistische doelen te stellen en ons te concentreren op één of twee belangrijke voornemens. Het is ook belangrijk om onszelf tijd te geven om aan deze voornemens te werken en om niet te hard voor onszelf te zijn als we niet direct succes behalen.

Laten we het nieuwe jaar aangrijpen om ons te richten op wat we willen bereiken en om ons te concentreren op het maken van positieve veranderingen in ons leven. Dit is niet altijd even makkelijk. Laten we onthouden dat het maken van goede voornemens alleen het begin is; het is aan ons om deze voornemens om te zetten in actie en om ons te richten op het bereiken van onze doelen.

Nu we het nieuwe jaar ingaan, is het belangrijk om te blijven hopen en te blijven geloven in een beter toekomst. Er zijn nog steeds vele uitdagingen waar we mee te maken zullen krijgen, maar door samen te werken en onze relaties met anderen te versterken geeft het ons een nieuwe kans onszelf en de wereld om ons heen beter te maken. Laten we dus blijven hopen en werken aan een mooie toekomst voor het eiland en haar bewoners. Alvast een gelukkig nieuwjaar toegewenst!

Bon aña nobo!

Sat, 31 Dec 2022 16:06:15 GMT

Bon aña nobo!

Un aña nobo ta para dilanti nos atrobe. Esei kiermen cu nos por mira bek riba e aña pasa i bisa kiko nos por spera den e aña nobo. Ora mi ta mira bek riba 2022, mi ta pensa riba e finalisashon di e medidanan di corona na Aruba y Hulanda. E crisis aki a bira un guera entre Rusia i Ucrania riba 24 di februari. Aruba tambe a sufri di esaki, pasobra nos a sinti e prijsnan di gasolin extremadamente halto. Kiko ta pasa cu e guera na Ucrania?

E ta e aña cu Merca a drecha e lei di aborto i Hulanda tabata den problema pa e crisis di nitrogen. Nos a tende cu Reina Elizabeth II di Inglaterra a muri dia 8 di september. Su funeral di estado, cu no tabata tuma luga desde Winston Churchill den 1965, a ser transmiti mundialmente pa televishon. E ta e aña cu Iran a protesta y a rebela contra nan gobierno. Tambe na Qatar durante e Copa Mundial di Futbol, jugadonan y fanaticonan di Iran a protesta. E ta e aña cu Hulanda a pidi disculpa pa diferente eventonan. Pa e "politionele acties" na Indonesia, e fracaso den proteha Srebrenica y pa nos pasado di sclabitut. Nos a haña e palabranan adequa, pero awor ta pidi pa e accionan adecua.

Ta dificil pa prediki loke lo sosode na Aruba den e aña cu ta bini. Lo tin menos desgracia den trafico den e aña cu ta bini? Lo nos, pa un cambio, cumpra nos articulonan den e caya principal di Oranjestad of San Nicolaas?

Loke nos sa awor, ta cu na cuminsamento di e aña cu ta bini, e prijsnan lo subi. Ta tradicional pa yena nos auto cu gasolin prome cu aña nobo, pero awor e ta mas un necesidad pasobra e prijsnan ta bira halto. Door di e subida di BBO (Belasting op Bedrijfsomzetten) di 1%, e tarifa di BBO lo bira 2,5%. Loke lo resulta den un total di 7%, hunto cu BAVP i BAZV. E prijs di pan, webo y e demas articulonan di consumo lo subi tambe. Cuantu famia lo mester di mas yudansa den e aña cu ta bini?

Aruba lo sigur continua fortificando nan inisiativanan duradero. E isla ya a tuma algun paso importante den e area di durabilidad, manera establecimento di metanan pa uzo di energia renobabel i atacamento di desperdisionan. Den e aña cu ta bini lo nos sigur mira mas di e inisiativanan aki, loke ta bon pa e isla i e medio ambiente. Asina na cuminsamento di e aña cu ta bini, lo sera e dump na Parkietenbos. Asina lo procesa e desperdisionan y lo trece nan den bala pa Ser’i Teishi.

Turismo lo sigur continua crese na Aruba, loke ta bon noticia pa e economica local. E isla a traha duru den e ultimo añanan pa fortifica su reputacion como destinacion pa bishitantenan di vakantie y esaki ta mustra di ta funciona. P’esei ta preocupante pa tende e noticia di dia 28 di december, caminda un bishitante Canadiano a ser golpi door di tres homber. E la declara cu e tabata yamando e compania di auto ora e a mira un desgrasia di auto. Segun e, e tres hombernan aki a pensa cu e tabata grabando, p’esei nan a golp’e. Tur esaki a sosode na e terminal di crucero, unda por spera cu tin grabacion di camara. Door di e experiencia aki traumatico tin un gran posibilidad cu e famia Canadiano aki no lo ke bolbe bishita Aruba. Aki nos ta papia di un incidente so. Pero un incidente di mas. Mester mira bek tambe riba e consecuensianan den e tempo di desaparicion di Natalee Holloway. Un incidente cu tin consecuensianan enorme. Mi ta spera cu e culpado nan ser detene pronto y trata cu man duru, pa asina nos reputacion como hendenan amabel no ta kibra na e manera aki.

Tambe lo tin diferente evento cultural i musical na Aruba den e aña cu ta bini. E isla tin un cultura rico i esaki ta ser celebra cu festivalnan i presentacionnan di artistanan local y internacional. E eventonan aki no solamente lo stimula e economia local, pero tambe lo duna bishitantenan e oportunidad pa experencia e cultura unico di Aruba. Manera e tradicion Dande, cu ta celebra solamente na Aruba durante fin di aña. Un tradicion caminda musiconan ta bishita casnan Arubiano pa toka musica tradicional pa duna bon bini na aña nobo. E letranan ta varia dependiente di e cantidad di famia miembro, na unda cada un di nan, cu nan nombernan, ta ser desea un bon aña nobo. E cantante mester demostra su capasidad pa improvisa. Mientras e cantante ta desea e famianan lo miho y ta duna bendishon, un sombre ta ser pasa pa duna un tip. Despues di un bebida, tal bes hasta un oliebol, e musiconan ta sigui nan caminda pa un otro cas.

Final di december tambe ta duna nos e oportunidad pa tuma bon proposito. Bon proposito, cu por ta un manera poderoso pa motiva nos mes pa hasi cambio den nos bida y pa yuda nos logra nos metanan. Asina por ta un bon proposito pa dedica mas tempo na cosnan cu nos ta gusta, manera yuda hende den necesidad, hasi un hobby of pa construi connectionnan social. Por ta tambe pa enfoca nos mes riba comportacion mas saludabel, manera move mas, come mas saludabel of reduci mal habitonan. Ta importante pa tuma metanan realista y concentra nos mes riba un of dos proposito importante. Ta importante tambe pa duna nos mes tempo pa traha riba e propositonan aki y pa no ser duru cu nos mes ora nos no logra excito mesora.

Laga nos tuma e aña nobo pa enfoca nos riba loke nos ke logra y pa concentra nos riba hasi cambio positivo den nos bida. Esei no ta tur bia facil. Laga nos tene na cuenta cu pa tuma bon proposito ta solamente e comienso; ta na nos pa converti e propositonan aki den accion y pa enfoca nos riba logra nos metanan.

Awor cu nos ta drenta aña nobo, ta importante pa sigui spera y sigui cere den un futuro miho. Ainda tin hopi desafio cu nos lo tin cu enfrenta, pero door di traha hunto y fortifica nos relaccionnan cu otro, esei ta duna nos un oportunidad nobo pa hasi nos mes y mundo rond di nos miho. Laga nos sigui spera y traha pa un futuro bunita pa e isla y su habitantenan. Un bon aña nobo pa tur!

Koning van het voetbal

Thu, 29 Dec 2022 23:10:30 GMT

Koning van het voetbal

Edson Arantes do Nascimento, één van de grootste voetballers aller tijden. We kennen hem vooral onder de naam Pelé. Velen van jullie zullen Pelé wel kennen als de Braziliaanse voetballer die in de jaren 60 en 70 wereldberoemd werd met zijn spectaculaire goals.

Pelé's belangrijkste prestatie was ongetwijfeld het winnen van de wereldbeker met het Braziliaanse team. Op 17-jarige leeftijd behaalde Pelé, samen met zijn teamgenoten in 1958 de felbegeerde titel als eerste voor Brazilië. Hierna werd Brazilië ook in 1962 en 1970 wereldkampioen, wat hem tot één van de meest succesvolle voetballers aller tijden maakte. Pelé scoorde ook veel doelpunten tijdens deze toernooien, wat hem de bijnaam 'de koning van het doelpunt' opleverde.

Pelé was niet alleen bekend om zijn voetbaltalent, maar ook om zijn sportschap en fairplay op het veld. Hij was altijd beleefd tegen zijn tegenstanders en liet zijn emoties nooit de overhand nemen. Bovendien was Pelé ook betrokken bij tal van goede doelen en liefdadigheidsacties, en hij stond bekend als een rolmodel voor jonge voetballers over de hele wereld.

Pelé was ook een pionier op het gebied van de professionele voetbalwereld. Hij was één van de eerste voetballers die aanzienlijke bedragen verdiende met zijn carrière en sponsorships, en hij zette de trend voor de huidige generatie voetballers die miljoenen verdienen. Maar Pelé was meer dan alleen een geweldig voetballer; hij was ook een inspiratiebron voor veel mensen over de hele wereld.

Vandaag, op 82-jarige leeftijd overleed Pelé aan de gevlogen van darmkanker. Zijn bijdrage aan de wereld van het voetbal zal altijd herinnerd worden. Hij is een icoon en een held voor veel mensen, en zijn impact op de sport zal voor altijd voelbaar blijven. Ik denk dat we allemaal iets kunnen leren van Pelé's houding en prestaties, zowel op als naast het veld. Het was een bijzondere man met zijn verdiensten voor de voetbalwereld.

Gedicht:

Pelé, de koning van het doelpunt

Op het veld als een god, zo licht als een vogel

Zijn trucjes en doelpunten brachten ons in vervoering

Een held voor velen, een inspiratie voor de rest

Zijn naam zal altijd voortleven

In de herinneringen van degenen die hem zagen spelen

Met zijn charme en sportschap op het veld

Een man om trots op te zijn, een man om naar op te kijken

Pelé, de koning van het doelpunt

Je blijft voor altijd in ons hart

Een icoon voor de voetbalwereld, voor altijd onsterfelijk

Dank je wel voor al die prachtige herinneringen

Rey di Futbol

Thu, 29 Dec 2022 23:07:38 GMT

Rey di Futbol

Edson Arantes do Nascimento, ta un di e miho futbolisnan di tur tempo. Nos conoce como Pelé. Hopi di boso lo conoce Pelé como e futbolista Brazilero cu a bira famoso den añanan 60 y 70 pa su golnan spetacular.

E logro mas importante di Pelé tabata sin duda gana Copa Mundial cu e team Brazilero. Na edad di 17 aña, Pelé, hunto cu su compañeronan di team, a logra e título ansia den 1958 como prome pa Brazil. Despues di esaki Brazil tambe a bira campion mundial den 1962 y 1970, loke a hasie un di e futbolistanan mas exitoso di tur tempo. Pelé tambe a hasi hopi gol den e torneonan

aki, loke a hasie yama "rey di gol".

Pelé no tabata solamente famoso pa su talento futbolistico, sino tambe pa su deportividad y fairplay riba e tera. E tabata semper kortes cu su contrario y no a laga su emoshonnan tuma over. Ademas Pelé tambe tabata involvi den hopi causa bon y akshonnan di caridad, y e tabata conoci como un rolmodel pa futbolistanan hoben ront mundo.

Pelé tambe tabata un pionero den e mundo profeshonal di futbol. E tabata un di e prome futbolistanan cu a gana gran suma di placa cu su carera y patrocinio, y e a pone e trend pa e generashon actual di futbolistanan cu ta gana mion di dolar. Pero Pelé tabata mas cu solamente un futbolista excelente; e tabata tambe un inspirashon pa hopi hende ront mundo.

Awendia, na edad di 82 aña, Pelé a fayece debi na un canser di tripa. Su aporte na mundo di futbol lo keda recorda pa semper. E ta un icoon y un heroe pa hopi hende, y su influensia riba e deporte lo keda sinti pa semper. Mi ta pensa cu nos tur por siña algo di e atitut y logronan di Pelé, tanto riba como pafo di e tera.

Poema:

Pelé, rey di gol

Riba e tera manera un dios, lihe manera un pajaro

Su tricknan y golnan a pone nos den trans

Un heroe pa hopi, un inspirashon pa e otro

Su nomber lo keda bibando pa semper

Den e memorianan di esnan cu a mir'é hunga

Cu su karkas y deportividad riba e tera

Un hende pa sinti nos orguyoso, un hende pa mira p'ariba

Pelé, rey di gol

Bo lo keda pa semper den nos curason

Un icoon pa mundo di futbol, pa semper inmortal

Danki pa tur e memorianan maraviyoso

Fijne kerstdagen!

Sun, 25 Dec 2022 01:10:26 GMT

Fijne kerstdagen!

De dageraadsmissen (Misa di Aurora) zijn op Aruba weer ten einde. Negen dagen lang, vanaf 16 december tot 24 december, kon je om 5 uur in de ochtend kerkdiensten bijwonen in de verschillende Katholieke kerken op Aruba. Men moet hier vroeg voor op staan en dat blijft voor vele op sommige momenten een zware beproeving. Dit doordat sommige de moeite hebben om op te staan of omdat ze na een kerkdienst nog moeten werken. Een traditie dat op Aruba vrijwel uniek en prachtig is. Kerkdiensten ter voorbereiding op de nachtmis, om de geboorte van Jezus Christus te vieren.

Het is een traditie die in de vroegere jaren veel aanhang had onder een grote Katholieke gemeenschap op Aruba. Tegenwoordig gaan vooral ouderen naar deze diensten. Misschien ook wel als een soort herinnering op hun eigen jeugd, waarbij ze met hun ouders deze fijne momenten samen beleefden. Om op deze manier weer het verlangen in vroegere tijden, een zekere nostalgie, opnieuw te beleven. Waarbij gezamenlijk deze mooie momenten gevierd kunnen worden met de gehele familie.

In tijden van Corona moesten de kerkbezoekers zich laten registeren en was zingen verboden. Vorig jaar moest men nog mondkapjes opdoen en mochten koren wel zingen, maar moesten ze gebruik maken van microfoons. De naweeën van Corona zijn tegenwoordig nog zichtbaar. Tijdens de dageraadsmissen is het mij opgevallen dat er nog een handje vol mensen een mondkapje draagt. Misschien is men verkouden of heeft men nog de angst voor een coronabesmetting. Voor velen in de kerk geldt dit niet en is men blijkbaar gerustgesteld dat de pandemie voorbij is. En toch kiest men ervoor om, voordat er brood en wijn wordt uitgedeeld, het vredesgroet niet met het schudden van de hand te geven. Deze wordt nu vrijwel met een vredesteken doorgegeven. Vroeger begroette je, je naaste familie met een vredeskus, zoenen op de wang, het schudden van de hand of een omhelzing. Maar nu komt dit maar zelden voor. Zijn we in korte tijd zo veranderd? Tradities veranderen met de tijd. Blijkbaar ook in dit geval. Ik hoop alleen niet dat we hierdoor ons minder menselijk gaan gedragen tegenover elkaar. Wel wordt elk kerkdienst afgesloten met koffie en een heerlijke versnapering waarbij familieleden en vrienden even gezellig samenkomen.

In Nederland worden deze dageraadsmissen zelden gevierd. Ik had in Nederland alleen de nachtmissen bijgewoond. In de sneeuw, in het donker en in de kou. Met de auto naar de kerk om hier met een dikke jas, handschoen en sjaal de nachtmis te vieren. Het is toch wel een groot verschil vergeleken met Aruba., waar je zonder jas en netjes gekleed in de kerk zit.

Pas toen ik op Aruba ben gaan wonen heb ik de dageraadsmissen mogen meemaken. Sommige indrukwekkender dan anderen. Eerlijk gezegd mis ik die momenten nu wel. Waarbij je in een relatie het geloof samen mag belijden. Tijdens de kerstperiode in het jaar 2020 was het voor mij een periode die geen fijne momenten met zich meebrachten. De kerstperiode moest juist een periode brengen van gezelschap en vreugde met familie en vrienden, wat echter in die tijd zeker niet het geval was. Het werd een tijd van teleurstelling, verdriet en onzekerheid. Hierna deed corona zijn intrede, wat ook weer voor veel verandering zorgden.

Dit keer voel ik weer een zekere rust, geluk en vrede om de kerstperiode weer langzaam te kunnen vieren met familie en vrienden. Ook de dageraadsmissen deden mij weer goed. Als hoogtepunt van deze ochtenden was wel de kerkdienst bij de Sint-Annakerk ten noorden van Aruba. Daar werd in de landstaal het Gregoriaans ten gehore gebracht. De middeleeuwse muziekstijl die zich kenmerkt door zijn eenstemmigheid zonder begeleiding van instrumenten. Hier moest ik dan ook meteen denken aan Wishful Singing, een ensemble bestaande uit vijf klassieke zangeressen die ook, in samenwerking met Herman Finkers, vanaf 2017 in het Gregoriaans zingen. Op Youtube is Wishful Singing met de titels: “Statuit ei Dominus” en “Indisch Onze Vader”, de moeite waard te beluisteren. Zeker de laatste titel, zorgt naar mijn mening voor rust en kracht in moeilijke tijden.

Net zoals in Nederland vieren we op Aruba Kerstmis met de traditie van het opzetten van een kerstboom en het uitwisselen van cadeaus. Het krijgen van cadeaus is leuk. Maar wat het nog leuker maakt, is wel het geven. Dit keer was het uitzoeken van de cadeaus voor mij weer een extra uitdaging. Ik ben van mening dat een goed cadeau pas echt een goed cadeau is, als men hier echt de moeite en tijd voor heeft gedaan om na te denken aan een cadeau die echt bij je vrienden of familie past. Dat geeft een cadeau extra waarde!

In Nederland eet men vaak traditionele kerstgerechten zoals de rollade, de kerststol en gourmetten ze heerlijk samen met familie en vrienden. Op Aruba mag de ham en de ayaca, die oorspronkelijk uit Venezuela komt, niet ontbreken. Ayaka is een klein pakketje van onder andere maïsmeel en kip die in bananenbladeren gewikkeld en gekookt wordt.

Hoewel sommige tradities verschillen, delen beide landen de gezelligheid en vreugde van het vieren van Kerstmis met familie en vrienden. Het is een tijd om dankbaar te zijn voor wat we hebben en om liefde te delen met degenen om ons heen. Hier mag niemand zich uitgezonderd voelen.

Het is belangrijk om onze kersttradities te koesteren en door te geven aan de volgende generaties, zodat we kunnen blijven genieten van deze speciale tijd van het jaar. Laten we ons dus allemaal verheugen in de vreugde van Kerstmis, ongeacht waar we zijn of welke tradities we volgen. Dit samen met onze vrienden en familieleden waar we erg veel van houden. Dat is al een bijzonder cadeau. Fijn kerstdagen toegewenst!

Feliz dianan di Pasco!

Sun, 25 Dec 2022 01:07:29 GMT

Felis dianan di Pasco!

E luna di Misa di Aurora a termina na Aruba. Durante nuebe dia, for di 16 di december te cu 24 di december, por a asisti na misa na diferente iglesianan Catolico na Aruba pa 5’or di mainta. Pa esaki mester lanta tempran y esaki ta dificil pa hopi hende na algun momento. Esaki ta debi cu algun hende tin dificultad pa lanta of mester traha despues di un misa. Un tradicion cu na Aruba ta casi unico y hermoso. Misa pa prepara e nacemento di Jesucristo.

Ta un tradicion cu den añanan anterior tabatin hopi seguidor entre un gran comunidad catolico na Aruba. Awendia principalmente hendenan mayor ta bishita e misanan aki. Tal vez tambe manera un recordatorio extra di nan tempo, ora nan tawata mucha, unda nan a comparti e momentonan agradabel aki hunto cu nan mayornan. Pa asina experiencia e deseo di tempo anterior, un cierto nostagia, atrobe. Unda nan por celebra e momentonan aki bunita hunto cu henter famia.

Durante tempo di Corona, mester a registra e bisitantenan di iglesia y tabata prohibi pa canta. Anja pasa mester a usa tapaboca y koor por a canta, pero mester a usa microfon. E consecuencianan di Corona ta visibel te awe. Durante e misionnan di orasnan di madruga mi a nota cu ainda tin un man di hende ta usa tapaboca. Tal vez nan ta verkouden of nan tin ainda miedo di hanja Corona. Pa hopi hende den iglesia esaki no ta conta y nan ta sinti nan mes sigur cu e pandemia a pasa. Y ainda asina nan ta scoge pa, prome cu ta reparti pan y biña, no duna e saludo di paz cu un man. Awendia e ta wordo duna cu un señal di paz. Antes bo tabata saluda bo famia mas cercano cu un sunchi di paz, sunchi riba banda di kara, duna man of abrazo. Pero awendia esaki ta sosode raramente. Nos a cambia asina liher? Tradicionnan ta cambia cu tempo. Pareu den e caso aki. Mi spera solamente cu nos no ta bira menos humano pa otro den e proceso aki. Algo cu si ta positivo ta e servicio di iglesia cu despues di e misa ta wordo cera cu koffie y un agrado delicioso unda famia y amigonan ta topa y comparti hunto un rato agradabel.

Na Hulanda, e misanan di Aurora ta celebra raramente. Na Hulanda mi a asisti solamente na misa di anochi. Den sneeuw, den scuridad y den friu, cu auto pa iglesia pa celebra misa di anochi cu yas diki, handschoen y sjaal, cu ta un diferencia grandi na Aruba. Te ora mi a bai biba na Aruba mi a haya e oportunidad pa experiencia e misanan di Aurora. Algun di nan mas impresionante cu otro. Honestamente, mi ta sinti falta di e momentonan aki awor. Unda bo por profesa fe hunto den un relacion. Durante temporada di Pasco den aña 2020 pa mi tabata un temporada cu no tabata trece momentonan agradabel. Temporada di Pasco mester a trece compania y alegria cu famia y amigonan, pero esaki den e tempo ey sin duda no tabata e caso. E tabata un temporada di disappointamento, tristeza y incerteza. Despues di esaki, Corona a haci su entrada, cu tambe a causa hopi cambio.

E biaha aki mi ta sinti un cierto tranquilidad, felicidad y paz pa por celebra temporada di Pasco lentamente atrobe. Tambe e misanan di Aurora a haci mi bon. Como punto sobresaliente di e maintanan aki tabata e misa na Sint-Annakerk na nort di Aruba. Aya nan a toca musica Gregoriano den idioma di e isla. E estilo di musica medieval cu ta wordo caracterisa pa su unisono sin acompañamento di instrumentonan. Pa esaki mi mesora mester pensa riba Wishful Singing, un ensemble cu ta consisti di cinco cantante Clasico y cu ta canta Gregoriano, den colaboracion cu Herman Finkers, for di 2017. Riba Youtube Wishful Singing cu e titulonan: "Statuit ei Dominus" y "Indisch Onze Vader" ta digno di scucha. Specialmente e ultimo titulo, cu pa mi ta trece tranquilidad den momentonan dificil.

Manera na Hulanda, na Aruba nos ta celebra Pasco cu e tradicion di pone un kerstboom y intercambia regalo. Ta gusta haya regalo. Pero loke ta haci'e ainda mas gusta ta duna. E biaha aki tabata un desafio extra pa scoge e regalonan. Mi ta di opinion cu un bon regalo ta bira uno realmente bon, si hende a dedica tempo y esfuerzo pa esaki y a pensa bon pa scoge un regalo cu ta realmente pa e persona.

Na Hulanda nos ta come platonan tradicional di Pasco manera rollade, kerststol y nos ta disfruta di gourmetten hunto. Na Aruba no por falta e ham y e ayaca, cu ta bin originalmente for di Venezuela. Ayaca ta un pakete chikito di entre otro harina di maishi y pida cu ta wordo envuelto den blachi di banano.

Aunke e tradicionnan aki ta diferente, ambos pais ta comparti e ambiente y alegria di celebra Pasco cu famia y amigonan. E ta un tempo pa ta agradecido pa loke nos tin y pa comparti amor cu esnan rond di nos. Aya nos ta trata pa no exclui ningun hende, pasobra esey no ta pertenece na e pensamento di Pasco.

Ta importante pa nos aprecia nos tradicionnan di Pasco y transmiti nan na e generacionnan siguiente, pa asina nos por sigui disfruta di e tempo special di aña aki. Laga nos tur alegra nos den alegria di Pasco, sin importa unda nos ta of cual tradicionnan nos ta sigui. Esaki hunto cu nos amigonan y familiarnan cu nos ta stima hopi. Esey ta ya un regalo special. Feliz dianan di Pasco!

Vandaag een komma, geen punt!

Mon, 19 Dec 2022 23:43:00 GMT

Vandaag een komma, geen punt!

Na vele discussies omtrent de datum van 19 december 2022, is het toch wel een historische dag te noemen. Een dag waarop minister-president Mark Rutte, namens de Nederlandse regering, excuses heeft aangeboden voor het slavernijverleden. Dit deed hij in het Nationaal Archief in Den Haag, waar Nederland volgens Rutte, hun aandeel in dat verleden onder ogen kan zien.

In zijn toespraak kwamen veel historische feiten naar voren van het grote leed dat tot slaafgemaakten en hun nazaten is aangedaan. Daarnaast liet hij ook een persoonlijke verandering in zijn eigen denken zien. Hij dacht een lange tijd dat de geschiedenis van het slavernijverleden achter ons lag. Maar hij had het mis. Nu ziet hij in dat van eeuwenlange onderdrukking en uitbuiting het ook nu nog op het hier en nu verder werkt.

Op 18 november 2013 zei Mark Rutte: “Je moet altijd rekening houden met gevoelens, maar ‘zwarte piet’ zegt het al, die is zwart. Dus daar kunnen we weinig aan veranderen.” Tijdens de Nuclear Security Summit in 2014 in Den Haag kon Mark Rutte hierop alleen maar zeggen dat zijn vrienden in de Nederlandse Antillen altijd heel blij zijn, omdat ze hun gezichten niet zwart hoeven te schilderen. Terwijl hij, als hij voor zwarte piet speelt, dagenlang de zwarte verf eraf moet halen. In die tijd, voor mij een pijnlijke constatering. Ik weet zelf niet of er hier verontwaardig over werd gesproken.

Op 4 juli 2014 gaf hij aan dat tradities niet statisch zijn, maar veranderen met de tijd. Gelukkig is hij nu van gedachten veranderd. Op 4 juni 2020 gaf hij aan, toen hij mensen tegenkwam met een donkere huidskleur en kleine kinderen tegen hem zeiden: “Ik voel me ongelooflijk gediscrimineerd omdat die piet zwart is” , dat hij toen dacht: “Dat is het laatste wat je wilt bij het sinterklaasfeest. Over een aantal jaren zullen er bijna geen pieten meer zwart zijn, is mijn verwachting. Het is een volkscultuur die verandert door de tijd onder druk van het maatschappelijk debat.”

De Nederlandse regering biedt vandaag dus excuses. Te weinig hebben de opeenvolgende Nederlandse regeringen na 1863 gezien en erkend dat het slavernijverleden een negatieve doorwerking had en nog steeds heeft. Ik moest hier denken aan de uitspraak van minister-president Jan Peter Balkenende in 2006: “Laten we blij zijn met elkaar! Laten we optimistisch zijn! Laten we zeggen: Nederland kan het weer! Die VOC-mentaliteit, over grenzen heen kijken, dynamiek! Toch?”

Al enige jaren zien we een verandering die ertoe geleid heeft om op deze dag excuses aan te bieden. Rutte erkent dat de aanloop naar deze dag beter had gekund. Maar dat het geen reden moet zijn om dan maar niets te doen. “We moeten met elkaar stappen vooruitzetten. We delen niet alleen het verleden, maar ook de toekomst. Dus zetten we vandaag een komma, geen punt.”

1 juli 2023 zal een heel belangrijk herdenkingsjaar gaan worden. De regering wil vanaf vandaag met alle groepen in overleg, waarin men het verleden wil delen, intensiever wil werken aan meer kennis over het slavernijverleden. Aan meer bewustwording, erkenning en begrip.

Ik moest vandaag weer denken aan de twee verhalen die mijn vader mij een keer vertelde en die enorm veel indruk op mij hadden gemaakt. Het zijn verhalen uit de jaren ’60, waar mijn vader op 7 september 1964 als arbeidsmigrant naar Nederland was gegaan. Met hem gingen er 14 Arubanen en 15 uit Curaçao mee. Zo ging mijn vader werken bij Werkspoor in Utrecht. Hij vertelde mij dat hij een keer met een aantal vrienden uit Curaçao de bus nam. Ze moesten staan, want er was geen plek. Toen hoorde ze een Nederlandse vrouw praten met haar buurvrouw, waar naast ze zat, dat ze benieuwd was of de zwarte kleur eraf zou kunnen gaan. "Ik ga proberen of ik de kleur eraf kan krijgen." En ze pakte de arm van een van de mensen uit Curaçao en begon te wrijven. Waarop ze meteen zei: “Nee, deze krijg ik er niet af! Waar zouden ze vandaan komen?” Men wist in de bus niet dat men alles kon verstaan. Uiteindelijk zei een van de vrienden dat ze alles hadden verstaan. Iedereen in de bus, die het hoorde, stond vol verbazing te kijken. Sommige zelf met een rood hoofd van schaamte. Ze konden niet geloven dat mijn vader en zijn vrienden Nederlands konden verstaan. Uiteindelijk werd de vrouw verteld dat men uit Aruba en Curaçao kwam. In die tijd was men blijkbaar nog onbekend met het contact met mensen uit Curaçao en Aruba.

Maar het verhaal dat mij altijd is bijgebleven is wel het verhaal dat mijn vader vertelde over het werk bij Werkspoor in de jaren ’60. Een verhaal die hij zelf van andere collega’s en vrienden had gehoord. Hier ging het over een persoon uit Curaçao die elke dag tijdens het schaften door een Nederlandse arbeider werd uitgescholden en gepest. Woorden als: “Ga naar je apenland! Ga naar je oerwoud. Wat doe je hier in Nederland? Dit land is voor Nederlanders. Zwarte piet!”

Elke dag werd deze man uit Curaçao tijdens werktijd op verschillende manieren gepest en beledigt. Mijn vader weet niet hoe vaak deze man personeelszaken had gesproken om aan te geven dat het zo niet verder kon. Zo kon hij niet werken. Volgens personeelszaken zou het wel overgaan, hij moest er maar niets van aantrekken. Er werd maar niets aan gedaan en deze man uit Curaçao ging meerdere keren naar de politie. De politie nam hier kennis van en zou de personeelszaken op de hoogte stellen. Maar ook hier werd gezegd dat hij zich er maar niets van moest aantrekken. Ook hier werd er maar niets aan gedaan. De pesterijen bleven.

Tot het moment dat de maat vol was en deze man uit Curaçao een stalen pijp had gevonden en de man hiermee hard op zijn hoofd een klap had gegeven. Deze klap was zo hard dat deze Nederlandse man hierdoor invalide raakte. De man uit Curaçao liep na dit incident naar personeelszaken en vertelde wat hij had gedaan. Elke keer had hij hen gewaarschuwd. Op dat moment werd de politie gemeld, maar die konden niets doen. Volgens de politie was de situatie bekend en had men een oplossing moeten bedenken. De man uit Curaçao vroeg zijn paspoort terug en is hij naar Curaçao vertrokken. Zelf weet ik niet hoeveel ervan waar is aan het verhaal. Maar het verhaal blijft mij altijd bij. Een aangrijpend verhaal.

We kunnen zoals Rutte aangeeft, het verleden niet veranderen, alleen onder ogen zien. Vandaag is er een stap gezet om samen de dialoog, erkenning en heling aan te gaan en te werken aan ons gedeelde geschiedenis.

Un coma awe, no un punto!

Mon, 19 Dec 2022 23:31:00 GMT

Un coma awe, no un punto!

Despues di hopi discusion tocante e fecha di 19 di december 2022, e ta un dia historico pa ser menciona. Un dia na unda e Prome Minister Mark Rutte, na nomber di gobierno Hulandes, a ofrece disculpa pa pasado di sclavitud. El a haci esaki den Archivo Nacional na Den Haag, unda Hulanda, segun Rutte, por wak su participacion den e pasado aki.

Den su discurso a sali na cla hopi hecho historico di e dolor grandi cu a ser haci na esclavonan y nan descendientenan. Ademas, el a demostra tambe un cambio personal den su pensamento. El a pensa durante hopi tempo cu historia di e pasado di sclavitud ta tras di nos. Pero el a faya. Awor e ta mira cu di siglo di opresion y di explota ainda ta traha aki y awor.

Riba 18 di november 2013 Mark Rutte a bisa: "Bo mester tene cuenta semper cu sentimentonan, pero 'Zwarte Piet' ta preto. Pues nos no por cambia esaki." (Je moet altijd rekening houden met gevoelens, maar ‘zwarte piet’ zegt het al, die is zwart. Dus daar kunnen we weinig aan veranderen.) Durante e Summit di Seguridad Nuclear na 2014 na Den Haag Mark Rutte a bisa cu su amigonan na Antias Hulandes semper ta hopi contento, pasobra nan no mester pinta nan cara preto. Mientras cu ora el ta hunga pa Zwarte Piet, e mester kita e pintura preto pa dianan largo. Na e momento ey pa mi un constatacion doloroso. Mi mes no sa si aki a ser papia cu indignacion tocante esaki.

Riba 4 di juli 2014 el a bisa cu tradicionnan no ta statico, pero ta cambia cu tempo. Suerte ta cu awor el a cambia di opinion. Riba 4 di juni 2020 el a bisa, ora cu el a topa cu hendenan cu un color di cuero preto y muchanan chikito a bisa: "Mi ta sinti mi increibelmente discrimina pasobra e Piet ta preto", cu el a pensa: "Esei ta ultimo loke bo kier na fiesta di Sinterklaas. Den un cantidad di aña casi no lo tin Pietnan preto, ta mi expectativa. Den un cantidad di aña casi no lo tin Pietnan preto, ta mi expectativa. Ta un cultura popular cu ta cambia pa medio di tempo bou presion di e debate social.” (Ik voel me ongelooflijk gediscrimineerd omdat die piet zwart is”, dat hij toen dacht: “Dat is het laatste wat je wilt bij het sinterklaasfeest. Over een aantal jaren zullen er bijna geen pieten meer zwart zijn, is mijn verwachting. Het is een volkscultuur die verandert door de tijd onder druk van het maatschappelijk debat)

E gobierno di Hulanda ta ofrece disculpa awe. E gobierno di Hulanda a mira y reconoce lihe cu e pasado di sclavitud tabata tin un efecto negativo y ainda tin efecto. Mi a pensa riba loke Prome Minister Jan Peter Balkenende a bisa na 2006: "Sigui contento hunto! Sigui optimista! Bisa: Hulanda por logra esaki! E mentalidad di VOC, pasa frontera, dinamismo! Si of no?" (Laten we blij zijn met elkaar! Laten we optimistisch zijn! Laten we zeggen: Nederland kan het weer! Die VOC-mentaliteit, over grenzen heen kijken, dynamiek! Toch?)

Durante algun aña nos ta mira un cambio cu a conduci na e oferta di disculpa awe. Rutte ta reconoce cu e caminda pa e dia aki por ta mihor. Pero esey no mester ta un motibo pa no haci nada. "Nos mester tuma pasonan hunto. Nos no ta comparti solamente e pasado, pero tambe e futuro. Pesey nos ta pone un coma awe, no un punto" (We moeten met elkaar stappen vooruitzetten. We delen niet alleen het verleden, maar ook de toekomst. Dus zetten we vandaag een komma, geen punt)

Prome di juli 2023 lo bira un aña importante pa recorda. E gobierno kier cuminsa bay den dialogo cu tur grupo, caminda nan kier comparti e pasado, traha mas intensivamente riba mas conocemento di e pasado di sclavitud. Riba mas conscientisacion, reconocemento y comprension.

Mi a pensa awe atrobe riba dos storia cu mi tata a conta mi un biaha y cu a haci un impresion grandi riba mi. E storianan ta di añanan 60, ora mi tata a bay Hulanda como migrante di trabou riba 7 di september 1964. Cu ne tambe a bay 14 Arubiano y 15 Curasoleño. Asina mi tata a traha na ‘Werkspoor’ na Utrecht. E tabata conta mi cu un dia el a tuma bus cu algun amigo di Curaçao. Nan mester a para pasobra no tabatin luga pa sinta. Ora el a tende un dama Hulandes papia cu su bisiña, cu tabata sinta banda di dje, cu e tabata curioso si e color preto por a bay for di e curpa. “Mi ta bay probecha si mi por haya e color for di e curpa.” Y el a tuma e brasa di un di e hendenan di Curaçao y a cuminsa frega. Ora el a bisa mesora: "No, mi no por kit’e! For di unda nan ta bin?" (Nee, deze krijg ik niet af! Waar zouden ze vandaan komen?) Den e bus nan no tabata sa cu mi tata y amigonan por a tende tur cos. Finalmente un di e amigonan a bisa cu nan a tende tur cos. Tur hende den e bus, cu a tende esaki, tabata para mira cu asombro. Algun hasta cu cara cora di berguensa. Nan no por kere cu mi tata y su amigonan por a comprende Hulandes. Finalmente nan a bisa e dama cu nan ta bin di Aruba y Curaçao. Na e tempo eynan tabata aparentemente ainda desconoci cu e contacto cu hende for di Corsou y Aruba.

Pero e historia cu semper a keda graba den mi memoria ta e storia cu mi tata a conta mi di su trabou na ‘Werkspoor’ den añanan 60. Un storia cu el a tende di otro colega y amigonan. Aki tabata trata di un persona for di Corsou kende tur dia durante su shift tabata wordo insulta y molestia pa un trahado Hulandes. Palabranan manera: "Bay bek pa bo tera di macaco! Bay bek pa bo selva. Kico bo ta haci aki na Hulanda? E pais aki ta pa Hulandes. Zwarte Piet!" (Ga naar je apenland! Ga naar je oerwoud. Wat doe je hier in Nederland? Dit land is voor Nederlanders. Zwarte piet!)

Tur dia e homber aki for di Corsou tabata ser molestia y insulta durante ora di trabou na diferente manera. Mi tata no sa con hopi biaha e homber aki a papia cu personal pa bisa cu asina no por sigui. Asina e no por traha. Segun personal e mester laga tur esaki pasa. Como cu no tabata tuma ningun medida y e homber aki for di Corsou a entrega keho na polis varios biaha, polis a tuma nota di esaki y lo a informa personal. Pero tambe aki a bisa cu e mester laga tur esaki pasa. Aki tambe no a tuma ningun medida. E molestianan a sigui.

Te ora cu awa a pasa hariña y e homber aki for di Corsou a haya un tuberia di stèl y a dal e homber aki fuerte riba su cabes. E golpi tabata asina fuerte cu e homber Hulandes a bira invalido. Despues di e incidente aki, e homber for di Corsou a bay na personal y a conta kico el a haci. Tur biaha el a adverti nan. Na e momento ey polis a ser yama, pero nan no por a haci nada. Segun polis e situacion tabata conoci y nan mester a pensa riba un solucion. E homber for di Corsou a pidi su paspoort atrobe y a bay bek Corsou. Mi mes no sa con hopi di e storia aki ta berdad. Pero e storia a keda graba den mi memoria. Un storia impresionante.

Manera Rutte ta indica, nos no por cambia pasado, sino nos mester enfrent’e. Awe un paso a ser tuma pa haci dialogo, reconocemento y sanacion hunto y traha riba nos parti di historia.

De dageraadsmis (Misa di Aurora)

Sun, 18 Dec 2022 17:31:59 GMT

De dageraadsmis (Misa di Aurora)

Misa di Aurora is een traditie uit onze Zuid-Amerikaanse buurlanden. Bij het aanbreken van de dag worden deze dageraadsmissen gehouden en zijn bedoeld ter voorbereiding op de komst van Jezus. Het is een prachtige manier om de dag te beginnen. Het laat je stil staan bij onze zegeningen en het danken voor het leven en de mogelijkheden die het biedt. Het kan een bron van innerlijke rust en vrede zijn. Om ons hart met liefde te vullen en om op deze manier in de kerststemming te komen.

Zondag, 18 december 2022, op de derde dag van Misa di Aurora besloten mijn ouders, zus en ik dit keer naar de kerk van Brazil te gaan. Het is alweer een tijd geleden dat ik een dienst in deze kerk heb mogen meemaken. Eén van de laatste keren was wel het moment dat ik te horen kreeg dat we het huwelijk volgens de pastoor moest ontbinden. Ik kon het niet geloven, hier zou ze toch niet over kunnen liegen?

Al enige tijd zat ik te denken waar mijn volgende column over moet gaan. Misschien over de World Cup voetbal in Qatar? Hier zijn zeker historische gebeurtenissen die beschreven kunnen worden. Zoals de spectaculaire finale tussen Argentinië en Frankrijk. Of de voetbalprestatie van het Marokkaanse team. Of de eerste vrouwelijke scheidsrechter, Française Stéphanie Frappart, die tijdens de groepswedstrijd Costa Rica – Duitsland de wedstrijd voortreffelijk heeft gefloten. Of moet mijn volgende column over een nu veel besproken onderwerp gaan? Over het openstellen van het burgerlijk huwelijk op Aruba voor paren van hetzelfde geslacht? De preek van de pastoor van de kerk in Brazil gaf het antwoord. Het had blijkbaar zo moeten zijn.

Tijdens de kerkdienst begon de pastoor met zijn oprechte preek waar menig “macho” mannen op Aruba een spiegel voor werd gehouden en waar hij de mannen in een verkeerd daglicht plaatst. Zo gaf hij aan dat de “macho” man hier op Aruba niet zijn verantwoordelijkheid neemt. Hij is weliswaar getrouwd, maar heeft hiernaast buitenechtelijke relaties. Ik moest hier meteen denken aan een gesprek met iemand. Zo vertelde ze mij dat ze het gewoon niet kon geloven dat er mannen zijn op Aruba, die in de katholieke vastentijd zich vroom houden aan het vasten. Zo onthouden ze zich bijvoorbeeld van de alcohol. Maar daarnaast ondergaan ze wel buitenechtelijke relaties. Ze vond dit samen met mij aardig hypocriet. En begrijp mij niet verkeerd. Natuurlijk is niemand perfect en zijn we allemaal zondaren.

Volgens de pastoor moeten de mannen van tegenwoordig een voorbeeld nemen aan Jozef, die verloofd was met Maria. Toen Jozef hoorde dat Maria zwanger was wilde hij discreet van haar scheiden, maar de engel verscheen en vertelde hem dat niet hij, maar de Heilige geest een kind had verwekt. Jozef moest bij Maria blijven en het kind de naam Jezus geven. Jozef nam zijn verantwoordelijkheid, voor iets wat zelf niet van hem was. In deze wereld zou men hier zeker anders naar kijken. Welke man zou dit nu tegenwoordig nog doen? Volgens de pastoor moeten de mannen verantwoordelijkheid nemen in hun acties en staan voor hun normen en waarden die binnen het geloof in God belangrijk zijn. Hier kan ik mij zeker in vinden.

Wel moet ik hierbij zeggen dat het hier niet altijd gaat om alle mannen. Er zijn zeker mannen die oprecht zijn tegenover het geloof met God en hun partner. Die hun verantwoordelijkheid nemen en hun liefde op de juiste manier tegenover hun partner kenbaar maken. Ook zijn er sommige vrouwen die hier geen waarde aan hechten. Die helaas kiezen om hun verantwoordelijkheden en de normen en waarden die ze van God hebben ontvangen opzij te schuiven. Op zoek naar hun eigen geluk en vrijheid, ten koste van alles.

Alhoewel er meer vrouwen mijn columns lezen, is dit wel een column met een boodschap voor de Arubaanse man. Het lijkt wel dat wat niet normaal is, nu normaal lijkt te zijn. Dat men trouwt voor de kerk uit een soort gewoonte en/of traditie en een groot gedeelte van de mannen buitenechtelijke relaties aangaat. En de vrouw met haar kinderen achterlaat en hier geen verantwoordelijkheid meer voor wil nemen. Dat hij op deze manier weer de vrijheid van een vrijgezel wil ondernemen. Wat voor een man ben je dan? Of is dit de “macho” cultuur die hier op Aruba nu als normaal wordt gezien?

Telt het “Katholieke” geloof dan wel echt mee? Of is het alleen maar een traditie om Katholiek te zijn? Waar je de regels binnen de kerk niet altijd hoeft te volgen? Als het “Katholieke” geloof totaal niet meer als heel belangrijk wordt gezien. Waarom doen we dan zo moeilijk voor het openstellen van het burgerlijk huwelijk voor paren van hetzelfde geslacht? Buitenechtelijke relaties mogen dus wel, maar een liefde tussen twee personen van hetzelfde geslacht blijkbaar dus niet?

Ik ben nog altijd van mening dat je niet zomaar trouwt. En zeker niet voor de kerk. Het is een verbond die je met God en je vrouw maakt. Uit liefde die je voor je partner hebt en het respect voor God. Dat je in goede en zeker in slechte tijden elkaar blijft ondersteunen en elkaar wilt helpen om in een relatie het beste uit elkaar te halen en je hierdoor één wilt voelen. Het brengt een zekere verantwoordelijkheid met zich mee. Net als bij het krijgen van kinderen. De waarde van een huwelijk is nu voor vele niet belangrijk meer. Ook voor de mannen of vrouwen die weten dat iemand getrouwd is, is het respect voor het huwelijk weggevallen en proberen toch de getrouwde man of vrouw te verleiden om zijn/haar verantwoordelijkheid te breken. Hebben we geen respect meer voor elkaar? Of nog belangrijker, hebben we hier geen respect meer voor de Schepper? Of ben ik hier weer naïef?

Ik kan het niet geloven dat dezelfde pastoor, waar ik mijn verantwoordelijkheid niet mocht nemen, nu anders praat. Ik geloof daarom nu ook niet dat hij het toen gezegd zou hebben. Ik liep al een hele lange tijd rond met de vraag waarom ze me nooit eerlijk en oprecht kon vertellen over haar handelen. En dat ze hier telkens weer over moest liegen. Dat andere haar hierin ondersteunden en haar op de verkeerde manier advies gaven. Ook hier gaf de pastoor mij vandaag een antwoord. Het gaat hier niet om mij, maar juist voor diegene die hier de leegte voelen. Een leegte die niemand op de juiste manier kan vullen. Alleen God kan hier de uitkomst bieden.

Misa di Aurora

Sun, 18 Dec 2022 17:21:15 GMT

Misa di Aurora

Misa di Aurora ta un tradicion for di nos paisnan mericano bisiña. Na e ora di alba nan ta tene e misanan di mainta aki y nan ta destina pa prepara pa e yegada di Hesus. E ta un forma bunita pa cuminsa e dia. E ta haci bo para keto pa piensa riba nos bendicionnan y gradici pa bida y e oportunidadnan cu e ta ofrece. Por ta un fuente di paz interno y tranquilidad. Pa yena nos curason cu amor y pa asina prepara pa e ambiente di Pasco.

Diadomingo, 18 di december 2022, riba e di tres dia di Misa di Aurora, mi mayornan, ruman y ami a dicidi di bishita e iglesia di Brazil e biaha aki. Ta un rato caba cu mi no a haya e oportunidad di ta presente na un servicio den e iglesia aki. Un di e ultimo biahanan tabata ora cu pastoor a bisa cu mester disolve nos matrimonio. Mi no por a kere, cu e por a gaña riba esaki?

Pa un rato caba mi tabata pensa riba kico mi siguiente column lo mester trata. Talbes riba e Copa Mundial di Futbol na Qatar? Tin cierto eventonan historico aki cu por wordo describi. Manera e final espectacular entre Argentina y Francia. Of e logro di e team Marrocano. Of e prome arbitro femenino, Française Stéphanie Frappart, kende a sopla e wega excelentemente durante e wega di grupo Costa Rica - Alemania. Of mi siguiente column mester ta riba un topico hopi discuti awendia? Riba e apertura di matrimonio civil na Aruba pa parehanan di mesun sexo? E predicacion di pastoor di e iglesia di Brazil a duna e contesta. Aparentemente mester a sosode asina.

Durante e servicio di iglesia, e pastoor a cuminsa su predicacion sincero caminda hopi “macho” homber na Aruba a haya un espiel dilanti y el a pone e hombernan den un luz falso. Asina el a bisa cu e “macho” homber aki na Aruba no ta tuma su responsabilidad. Si, el a casa, pero ademas el a haya relacionnan extramatrimonial. Mi mester a pensa riba un conversacion cu mi a haya cu algo. Asina e persona a conta mi cu e no por a kere cu tin homber na Aruba, cu durante e temporada di Cuaresma, nan ta abstene nan mes di alcohol y ta abstene nan mes di otro cosnan. Pero na mes momento nan ta haya relacionnan extramatrimonial. E a haya esaki hunto cu mi bastante hipocrita. Y no malinterpreta mi. Claro cu ningun hende ta perfecto y nos tur ta pecador.

Segun e pastoor, e hombernan di awendia mester tuma e ehempel di Jose, kende a compromete cu Maria. Ora Jose a tende cu Maria tabata embarasa, el a kier a divorcia di dje discretamente, pero e angel a aparece y a bisa cu no el, pero e spirito santo a crea un yiu. Jose mester a keda cu Maria y duna e yiu e nomber Jesu. Jose a tuma su responsabilidad, pa algo cu no tabata di dje. Den e mundo aki, siguramente lo a mira e situacion diferente. Kico homber lo haci esaki awendia? Segun e pastoor, e hombernan mester tuma responsabilidad den nan accion y defende nan normanan y balornan cu den fe den Dios ta importante. Mi por sigur haya mi mes den esaki.

Pero mi mester bisa cu no semper ta trata aki di tur homber. Tin sigur homber cu ta sincero den nan fe cu Dios y nan pareha. Cu ta tuma nan responsabilidad y ta mustra nan amor na nan pareha na e forma corecto. Tambe tin algun muhe cu no ta haci caso di esaki. Cu malhela ta eligi di laga nan responsabilidad y normanan y balornan cu nan a ricibi di Dios bandona. Buscando nan propio felicidad y libertad, na tur costo.

Aunque mas muher ta lesa mi columnanan, e ora aki esaki ta un columna cu un mensahe pa e homber Arubiano. Ta parce cu loke no ta normal, awor ta parce normal. Cu hende ta casa pa iglesia pa motibo di costumber y/of tradicion y un gran parti di e hombernan ta haya relacionnan extramatrimonial. E ta laga su muher y yiunan atras y no kier tuma responsabilidad mas pa nan. Asina e ta haya e libertad di un soltero atrobe. Kico tipo di homber bo ta? Of ta e “macho” cultura cu awor ta mira como normal na Aruba?

Ta conta e fe “Catolico” realmente? Of ta solamente un tradicion pa ta Catolico? Unda bo no mester sigui e reglanan den iglesia tur ora? Si e fe “Catolico” no ta importante mas. Pakico nos ta hasi asina dificil pa habri matrimonio civil pa parehanan di mesun sexo? Por ta cu ta permiti relacionnan extramatrimonial, pero no un amor entre dos persona di mesun sexo?

Mi ta kere ainda cu no ta asina facil pa casa. Y sigur no pa iglesia. E ta un convenio cu bo haci cu Dios y bo casa. Pa amor cu bo tin pa bo pareha y respet pa Dios. Cu den bon y sigur den mal momento bo ta sostene otro y kier yuda otro pa saca e mihor di otro den un relacion y pa e motibo aki sinti uno. E ta trece cierto responsabilidad cu ne. Manera ora di haya yiunan. E balor di un matrimonio no ta importante mas pa hopi hende. Tambe pa e hombernan of muhernan cu sa cu un persona ta casa, e respet pa e matrimonio a cay y ta purba di seduci e homber of muher casa pa kibra su/su responsabilidad. Nos no tin mas respet pa otro? Of mas importante, nos no tin mas respet pa e Creador? Of mi ta naïf atrobe?

Mi no por a kere cu e mesun pastoor, unda e a bisa cu indirect mi no mester tuma mi responsabilidad, awor ta papia diferente. Pesey awo mi tambe no ta kere cu el a bisa esey. Den un temporada hopi largo mi a pensa riba un pregunta di con e no por a conta mi honesto y sincero riba su accionnan. Y cu e mester a gaña tur ora riba esaki. Cu otronan a sostene y a duna su conseho robes. Awe e pastoor a duna mi un contesta riba esaki tambe. No ta trata di mi, pero justamente pa esunnan cu ta sinti e vacuidad aki. Un vacuidad cu ningun hende por yena na forma corecto. Solamente Dios por brinda e solucion pa esaki.

Samen kunnen we zoveel meer!

Mon, 12 Dec 2022 00:52:01 GMT

Samen kunnen we zoveel meer!

Betico Croes was een van de meest invloedrijke leiders die Aruba ooit gekend heeft. Hij is het meest bekend door zijn leiderschap tijdens de strijd naar onafhankelijkheid. Hoewel deze strijd veel weerstand bood, is het een feit dat hij erin slaagde de mensen van Aruba te verenigen en te laten samenwerken aan een gemeenschappelijk doel.

Op Aruba heerst er een gevoel van nostalgie bij het denken aan de tijd van Betico Croes. Helaas heb ik dit zelf niet mogen meemaken, maar de mensen van Aruba waren toen sterk verenigd onder Betico Croes. Ongeacht hun achtergrond, geloof, taal of politieke overtuiging, stond iedereen achter zijn idealen. De Arubanen zagen Betico Croes als hun leider en steunpilaar. Ze zagen zijn visie voor een zelfstandige toekomst voor Aruba als hun gemeenschappelijke doel. Er was een gevoel van eenheid, solidariteit en respect. De verbroedering tussen de Arubanen was zo sterk dat de eilandbewoners meer verbonden waren dan ooit tevoren. De erfenis van Betico Croes zal altijd herinnerd worden door de Arubanen. Hij verdiende de liefde en respect van de Arubanen omdat hij de mensen samenbracht in hun pogingen om een betere toekomst te creëren.

In tegenstelling tot de periode van Betico Croes, lijkt vandaag de dag die eenheid verdwenen te zijn. Waar politieke partijen alleen maar naar hun eigen partijbelangen lijken te streven en meer gericht zijn op het verkrijgen van macht en invloed dan op het creëren van eenheid en samenwerking. Deze strijd om de macht heeft geleid tot een ongezonde sfeer van verdeeldheid en rivaliteit. Een gebrek aan eerlijkheid en transparantie heeft ervoor gezorgd dat de Arubanen niet meer het gevoel hebben dat hun stem ertoe doet. Het heeft geleid tot veel negatieve, persoonlijke aanvallen tussen politieke leiders, wat Aruba niet ten goede komt.

Er is momenteel een groeiende kloof tussen leraren en ouders. Terwijl leraren hard werken om de jeugd van het eiland te voorzien van een goede opleiding, lijken sommige ouders steeds meer afstand te nemen van het onderwijsproces van hun kinderen. Dit is zorgwekkend, aangezien een goede samenwerking tussen leraren en ouders cruciaal is voor het succes van onze jonge generatie.

Het is begrijpelijk dat ouders bezorgd zijn over de prestaties van hun kinderen. Ze willen het beste voor hun kinderen en willen ervoor zorgen dat ze slagen in het leven. Maar in plaats van de leraren te steunen en te vertrouwen, lijken sommige ouders meer geneigd te zijn om hun kinderen te beschermen en te verwennen. Dit kan leiden tot een gebrek aan discipline en motivatie bij deze leerlingen.

Daarnaast lijken sommige ouders ook steeds meer bezorgd te zijn over het curriculum en de leermethode die op Aruba worden gebruikt. In plaats van de leraren te vertrouwen en te erkennen dat zij de kennis en expertise hebben om het beste onderwijs te bieden, lijken sommige ouders steeds meer geneigd te zijn om tegen hun keuzes in te gaan en te proberen het onderwijsproces van hun kinderen te beïnvloeden. Dit kan leiden tot verwarring en ontevredenheid bij de leerlingen, wat op zijn beurt kan leiden tot slechte prestaties op school.

Waarom kunnen we niet samenwerken en communiceren op zoek naar betere oplossingen? En begrijp me niet verkeerd. Ook ik deel mijn bezorgdheid over deze situatie. Ook ik heb mijn twijfels waarom juist op een school een seksuele en genderdiversiteit dag moet worden gevierd. Of ben ik hier te ouderwets voor? Het kan toch niet zo zijn dat je als jongen op school besluit een meisje te zijn en zijn gevoelens kenbaar wil maken door een meisjes toilet in te gaan. Wat zouden de meisjes in het toilet dan wel niet denken? Maar moet dit conflict dan door de ouders meteen via de pers worden gevoerd? Waarom moet men hier naar de minister toestappen in plaats van eerst te communiceren en het gesprek aan te gaan met de desbetreffende school of schoolbestuur?

Ook tussen de verschillende schoolbesturen mist soms de samenwerking en wil men liever alles alleen doen. Dit geeft ruimte voor verschillende normen van het curriculum, leermethodes en examens, waardoor het niveau niet altijd gewaarborgd kan zijn en hier juist een groot verschil in kwaliteit heerst te ontstaan. Wat het onderwijs niet ten goede zal komen en we het wiel elke keer weer opnieuw willen uitvinden.

Het is mij recent opgevallen dat er niet altijd samenwerking is tussen de verschillende organisaties, die hetzelfde missie nastreven. Ook hier wil men het liever allemaal alleen doen. Vooral in de tijd van kerst willen verschillende stichtingen geld of voedsel verzamelen om de minderbedeelden in onze samenleving te kunnen helpen. Elke hulp is natuurlijk nodig, maar dit vaak zonder systeem.

Ik was enorm verrast toen ik, bij een bezoek aan voedselbank stichting FPNC (Fundacion Pa Nos Comunidad), hun computerbestand mocht inkijken. Ontzettend veelvuldige informatie en nauwkeurige statistieken, die je in één oogopslag kunt raadplegen betreft geregistreerde families die hulp ontvangen. Het is altijd een mooi gebaar als verschillende instanties het initiatief tonen om geld of voedsel in te zamelen voor de minderbedeelden families. Maar is het dan niet beter om met een stichting als FPNC samen te werken?

Het is jammer dat de mensen van Aruba niet meer de eenheid en solidariteit van de tijd van Betico Croes voelen en/of kennen. Wanneer de politieke partijen, scholen en ouders, organisaties met hetzelfde doeleinden op Aruba de krachten bundelen en weer samenwerken, kunnen ze de eenheid en een positieve toekomst voor Aruba herstellen.

Ik ben van mening dat we op een eiland als Aruba op verschillende eilandjes willen leven en het liever op bepaalde momenten alleen willen doen. En hier gaat het niet alleen om de politiek. Waar sommige goede projecten worden stopgezet, mocht een nieuwe regering weer zijn intrede willen doen. Hier spreekt men op sommige momenten van een kortetermijnvisie, waar oplossingen voor problemen voor de toekomst niet snel worden gevonden. Maar ook binnen de schoolbesturen, contact tussen ouders en scholen en het contact tussen bepaalde organisaties met hetzelfde missie, is samenwerking soms ver te zoeken.

Je kunt juist veel meer bereiken als er samenwerking heerst tussen de verschillende organisaties en hier de krachten willen bundelen. Zo kan men werken aan een eerlijk systeem, in plaats van alleen te focussen op bepaalde groepen. Laten we ons richten op een systeem dat werkt voor iedereen, in plaats van alleen een klein geselecteerd groepje.

Laten we de erfenis van Betico Croes in eren herstellen en we het als ons plicht zien om ervoor te zorgen dat iedereen gelijke kansen krijgt en dat hun stem gehoord wordt, ongeacht hun sociaal-economische achtergrond. Als we toestaan dat politieke partijen, scholen en ouders, organisaties met hetzelfde missie zich blijven verdelen langs deze lijnen, zullen we alleen maar een samenleving creëren waarin ongelijkheid en onrechtvaardigheid worden versterkt.

Hunto nos por logra hopi mas!

Mon, 12 Dec 2022 00:43:33 GMT

Hunto nos por logra hopi mas!

Betico Croes tabata un di e lidernan mas influyente cu Aruba a conoce. E ta mas conoci pa su liderazgo durante e lucha pa independencia. A pesar cu e lucha aki a ofrece hopi resistencia, ta un hecho cu e logra uni e hendenan di Aruba y haci nan traha hunto pa un meta comun.

Na Aruba tin un sentido di nostalgia ora di pensa riba e tempo di Betico Croes. Lamentablemente mi mes no a pasa aden, pero e hendenan di Aruba tabata uni fuertemente bou di Betico Croes. Independientemente di nan background, fe, idioma of conviccion politico, tur hende tabata tras di su ideanan. E Arubianonan a mira Betico Croes como nan lider y sosten. Nan a mira su vision pa un futuro independiente pa Aruba como nan meta comun. Tabatin un sentido di unidad, solidaridad y respet. E union entre e Arubianonan tabata asina fuerte cu e habitantenan di e isla tabata mas conecta cu nunca prome. E legado di Betico Croes lo wordo recorda pa semper pa e Arubianonan. E merece e amor y respet di e Arubianonan pasobra e a yuda e hendenan den nan esfuerzonan pa crea un futuro mas mihor.

Contrario na e tempo di Betico Croes, awendia e unidad aki ta parce di a desaparece. Caminda partidonan politico ta aparentemente ta purba solamente pa nan interes di partido y ta mas enfoca riba gana poder y influencia enbes di crea unidad y colaboracion. E lucha pa poder aki a lleva na un ambiente insaludabel di division y rivalidad. Un falta di honestidad y transparencia a causa cu e Arubianonan no ta sinti mas cu nan voto ta conta. A lleva na hopi atake personal negativo entre lider politico, cual no ta bon pa Aruba.

Actualmente tin un brecha creciente entre maestronan y mayornan. Mientras maestronan ta traha duro pa provee nos hubentud di e isla cu un bon educacion, algun mayornan ta parce ta tuma distancia mas y mas for di e proceso di educacion di nan yiunan. Esey ta preocupante, ya cu un bon colaboracion entre maestronan y mayornan ta crucial pa e exito di nos generacion hoben.

Ta comprensibel cu mayornan ta preocupa pa e rendimento di nan yiunan. Nan kier lo mihor pa nan yiunan y kier pa nan slaag den bida. Pero enbes di sostene y confia den e maestronan, algun mayornan ta parce mas dispuesto pa proteha y cria nan yiunan. E por lleva na un falta di disciplina y motivacion pa e studiantenan aki.

Ademas, algun mayornan ta parce tambe ta mas y mas preocupa pa e curiculo y e metodo di enseñansa cu ta wordo usa na Aruba. Enbes di confia den e maestronan y reconoce cu nan tin e conocemento y experticio pa ofrece e mihor educacion, algun mayornan ta parce mas dispuesto pa bai contra di nan decision y trata di influencia e proceso di educacion di nan yiunan. Esey por lleva na confusion y insatisfaccion pa e studiantenan, cual a su vez por lleva na mal rendimento na scol.

Pakico nos no por traha hunto y comunica buscando solucionnan mihor? Y no malinterpreta mi. Mi tambe ta comparti mi preocupacion riba e situacion aki. Mi tambe tin mi dudanan con exactamente un dia di sexual y genderdiversidad mester wordo celebra na un scol. Of mi ta demasiado tradicional pa esaki? Por ta asina cu un mucha homber ta desea di bira un mucha muhe y kier expresa su sentimientonan drentando un toilet di mucha muhe. Loke e mucha muhernan den e toilet lo pensa? Pero mester e conflict aki wordo maneha dor di e mayornan mesora via prensa? Pakico mester bay busca e minister prome cu comunica y bin cu un conversacion cu e scol of e conseho di scol concerni?

Tambe entre e diferente consehonan di scol ta falta colaboracion y kier haci tur cos nan so. Esaki ta duna espacio pa normanan diferente di curiculo, metodonan di enseñansa y examennan, cual no por garantisa e nivel semper y por causa un gran diferencia den calidad. Loke lo no beneficia e educacion y nos lo kier reinventa e rueda tur biaha atrobe.

Mi a nota recientemente cu no semper tin colaboracion entre e diferente organisacionnan cu tin e mesun mision. Aki tambe nan kier haci tur cos nan so. Specialmente durante e temporada di Pasco, diferente fundacionnan ta kier recauda placa of cuminda pa yuda e personanan menos afortuna den nos comunidad. Naturalmente cada ayudo ta necesario, pero hopi biaha sin un sistema.

Mi a keda sorprendi ora mi a haya e oportunidad di mira e archivo di computador di banco di cuminda Fundacion Pa Nos Comunidad (FPNC). Informacion hopi frecuente y statistica preciso, cu por wak den un solo bista, ta trata famianan registra cu ta ricibi ayudo. Semper ta un bon gesto ora diferente instancianan ta mustra iniciativa pa recauda placa of cuminda pa famianan menos afortuna. Pero no ta mihor pa colabora cu un fundacion manera FPNC?

Ta lastima cu e Arubianonan no ta sinti ni conoce e unidad y solidaridad di e tempo di Betico Croes mas. Ora partidonan politico, scolnan y mayornan, organisacionnan cu e mesun meta riba Aruba uni nan forsanan y traha hunto atrobe, nan por restaura e unidad y un futuro positivo pa Aruba.

Mi ta di opinion cu riba un isla manera Aruba nos ta kier biba riba diferente islanan y nos ta kier haci cos nan nos so na momentonan specifico. Y aki no ta solamente politica ta e cuestion. Ora cierto bon proyectonan ta wordo stop, si un gobierno nobo kier drenta. Aki ta papia di un vision corto di termino, unda solucionnan pa problema pa futuro no ta wordo encontra facil. Pero tambe entre e consehonan di scol, contacto entre mayornan y scolnan y e contacto entre cierto organisacionnan cu e mesun mision, colaboracion ta falta hopi biaha.

Bo por logra hopi mas si tin colaboracion entre e diferente organisacionnan y nan kier uni nan forsanan. Asina nan por traha riba un sistema husto, enbes di enfoca solamente riba grupo specifico. Laga nos enfoca riba un sistema cu ta traha pa tur hende, enbes di solamente un grupo selecto chikito.

Laga nos restaura e herencia di Betico Croes y nos ta considera nos mes obliga pa asegura cu tur hende ta ricibi igual oportunidad y cu nan voz ta wordo scucha, sin importa nan background social y economico. Si nos permiti cu partidonan politico, scolnan y mayornan, organisacionnan cu e mesun mision ta sigui dividi segun e lineanan aki, nos lo solamente crea un comunidad caminda desigualdad y injusticia ta wordo fortifica.

E pensamento di Pasco!

Mon, 28 Nov 2022 00:47:24 GMT

E pensamento di Pasco!

Diasabra 27 di november, 4 siman prome di Pasco. E dia ta e prome dia di e aña liturgico nobo y e momento cu e prome bela ta wordo sendi. Algun hende no ta prefera pa e periodo di Sinterklaas y ta cuminsa decora nan cas pa crea un ambiente di fiesta pa Pasco. Aki principalmente cu e diferente balanan di Pasco, luz di Pasco y e kerstboom.

Den un sociedad materialista, nos ta semper ocupa cu trabou y nos tin hopi otro prioridadnan cu no ta duna nos paz. Pues nos lo mester sa loke ta importante den nos bida. Durante e temporada di Pasco, nos ta recorda cu compañia, amistad y famia ta importante. E ta duna nos e momento pa pensa riba loke nos ta haci y tambe loke otro ta haci, pero tambe e ta duna nos e momento cu nos kier brinda cuido extra pa nos prohimo. Nos mester pensa riba nos rumanan, cu no tin e facil.

Comienso di september tin na Aruba un total di 500 famia, cu ta haya yudansa adicional. Famianan cu tin dificultad den bida. Nos mester, sigur den e periodo di Pasco, yuda otronan unda nos por.

Fundacion MiJu, un fundacion sin fin di lucro, a bin cu un mensahe riba social media na 6 di october tocante un actividad di colecta di alimento cu e fundacion aki kier tene pa parehanan menos afortuna na Aruba; “The Christmas of Hope Food Drive.” Bo por haci un donacion di placa of di alimento. For di 24 di november te cu 16 di december alimentonan por ser entrega y e fundacion aki lo cuida cu e alimentonan aki lo yega na e famianan parehanan corecto.

Aki mi a haya e pregunta: kico ta e necesidad basico di un famia Arubiano cu tin menos afortuna? Kico ta e alimentonan cu ta considera necesario y cuanto un famia lo mester gasta pa obtene esakinan? Pa haci un investigacion, mi prome paso tabata pa manda un e-mail na Stichting Fundacion Pa Nos Comunidad (FPNC) y Direccion di Salud Publico (DVG). Desafortunadamente mi no a ricibi nada for di DVG. For di FPNC mi por a haya bon contacto y esey a duna mas claridad. Tambe na e stichting aki bo por haci un donacion di placa of dor di e lista di mercancia diferente alimento por ser entrega.

Cu e lista di cuminda di FPNC mi a pone un lista di binticinco cuminda. Mi lista final a consisti di: pan, webo (12st), soda crackers (9st), 3x tuna den bliki (6oz), 2x bonchi den bliki (15oz), corned beef (12oz), cornflakes (18oz), arroz (2kg), pasta (500gr), Mac & Cheese (7,25oz), pan (1kg), 3x berdura den bliki (15oz), Spam (12oz), 3x sausage vienna den bliki (4.6oz), olijfolie (1 liter), pindakaas (340gr), polvo di lechi (400gr), kofi (85gr), te (25st), sucu (1kg), salo (26oz), sopi Continental (2st), habon, pasta di djente (4oz), papel di toilet (4st).

Cuanto un famia lo paga pa e productonan aki? Y mas importante, ta existi un gran diferencia entre e supermercadonan pa compra e productonan aki? Pa mira esaki mi a compra, riba 26 di november, na cuater supermercado e cumindanan. Na un supermercado cu ta situa na San Nicolaas, un den centro di Aruba, un supermercado cerca di e hotelnan High Rise y un supermercado cu ta conoci den Aruba como e mas economico di e isla. Mi lo no menciona e nomber di e supermercadonan. E resultado lo ta, segun mi expectativa, cu e supermercado mas economico lo ta e numero 2. Despues lo ta e supermercado numero 1 na San Nicolaas na di dos lugar. E ultimo luga lo ta sin duda e supermercado cerca di e hotelnan High Rise. Prome cu mi cumpra e cumindanan aki mi tin reglanan cu mi mester tene mi na nan. E reglanan ta:

Tur productonan cu a wordo cumpra na e cuater diferente supermercado mester a wordo cumpra na e mesun dia. Pa asina cu miho e comparacionnan por tuma lugar.
E productonan mester ta identico na e diferente supermercadonan. Esaki ta encera cu e marca, cantidad di producto y tambe e cantidad di litro of grama mester ta identico. Si tin un diferencia di marca, ta costumbra pa e marca mas abou, sea e marca di caso of e marca mas abou, mester ta esun cu ta wordo cumpra.
Despues di e investigacion mi lo tin e intencion pa duna e productonan aki na Stichting MiJu y Stichting FPNC.

26 november 2022

Riba e dia cu tawata tin hopi awa na Aruba mi a bishita cuater supermercado unda mi a concentra mi mes pa haya e productonan corecto. Mi mes a haci esaki den e manera concentra cu mi a casi lubida pa saluda un colega. Abo mes mester a disculpa mi mes, felizmente e por a aprecia esaki, alabes e tabata hopi curioso pa mira e resultado. Despues di a bishita finalmente cuater supermercado, e resultado tabata conoci.

Pa mi e investigacion tawata hopi ameno, realmente e resultado no ta importante. Es mas importante ta pa sinti e pensamento cu bo por yuda otro hende. Esey no mester ta nifica cu esaki tin cu ta durante Pasco. Por ta e por ta tur ora durante aña. Pero e periodo aki, unda cu amistad, amor y bon deseonan pa bo prohimo, ta e periodo adecua pa haci esaki di un manera diferente. E diferente organisacionnan ta hopi contento cu cada donacion. Sea cu ta cu placa of productonan. Pero ta bon pa tene esaki na cuenta cu e organisacionnan diferente no ta conoce ki famia ta haya yudansa di cua organisacion. E por ta cu e famia por haya yudansa di dos organisacion, mientras cu otro famia no ta haya nada. Stichting MiJu a duna di conoce cu e famianan cu nan mes ta haya for di scol, no ta haya yudansa di otro organisacion. Naturalmente cada yudansa ta bon bini durante e periodo di Pasco. Hopi hende por disfruta di esaki.

De kerstgedachte!

Sun, 27 Nov 2022 21:06:00 GMT

De kerstgedachte!

Zondag 27 november, vier weken voor kerst. De zondag die ook gezien wordt als de eerste dag van het nieuw kerkelijk jaar en het moment waarbij de eerste adventskaars wordt aangestoken. Sommige slaan de periode van Sinterklaas liever over en beginnen het huis te versieren om een fijne kerstsfeer te creëren. Hier kan voornamelijk de verschillende gekleurde kerstballen, kerstverlichting en de kerstboom niet ontbreken.

In een materialistische samenleving, zijn we altijd maar druk met werk en hebben vaak andere prioriteiten die ons eerlijk gezegd geen rust bieden. Eigenlijk zouden we het hele jaar wel moeten weten wat het belangrijkste in het leven is. In de periode van kerst versterkt juist ons de gedachte dat saamhorigheid, gezelschap, vriendschap en familie belangrijk is. Het geeft ons het moment om te reflecteren naar ons handelen en die van anderen, maar geeft ons ook het moment dat we extra zorg willen dragen voor ons medemens. We mogen onze naasten, die het niet altijd even makkelijk hebben, niet vergeten.

Rond het begin van september zijn er op Aruba in totaal ongeveer 500 gezinnen, die extra hulp nodig hebben. Gezinnen die moeite hebben om de eindjes aan elkaar vast te knopen. We moeten zeker, in deze mooie periode van kerst, meer naar elkaar omkijken en elkaar zo goed mogelijk helpen waar we kunnen.

Fundacion MiJu, een non-profit organisatie, plaatste op 6 oktober een bericht op sociale media over een inzamelingsactie die deze organisatie voor de minderbedeelden gezinnen op Aruba wil houden; “The Christmas of Hope Food Drive.” Je kunt een geld of voedsel donatie doen. Vanaf 24 november tot 16 december kunnen levensmiddelen ingeleverd worden en zal deze organisatie zorgdragen dat deze levensmiddelen bij de juiste gezinnen terecht zal komen.

Hier heerste bij mij de vraag: wat zijn de basisbehoeften van een minderbedeelde Arubaanse gezin? Welke levensmiddelen worden er als broodnodig gezien en hoeveel zou een gemiddeld gezin hiervoor uit moeten geven? Om dit uit te zoeken, was mijn eerste stap het sturen van een mail naar stichting Fundacion Pa Nos Comunidad (FPNC) en Directie Volksgezondheid (DVG). Helaas heb ik niets van DVG mogen ontvangen. Van FPNC heb ik fijn contact kunnen krijgen en heeft dit gezorgd voor meer duidelijkheid. Ook bij deze stichting kun je een geld donatie geven of via hun boodschappenlijst verschillende levensmiddelen afgeven.

Met de boodschappenlijst van de FPNC heb ik een lijst van vijfentwintig levensmiddelen opgesteld. Mijn lijstje bestond uiteindelijk uit: brood, eieren (12st), soda crackers (9st), 3x tonijn in blik (6oz), 3x groente in blik (15oz), corned beef (12oz), cornflakes (18oz), rijst (2kg), pasta (500gr), Mac & Cheese (7,25oz), meel/Pan (1kg), 2x bonen in blik (15oz), Spam (12 oz), 3x worstjes in blik (4.6oz), zonnebloemolie (1 liter), pindakaas (340gr), melkpoeder (400gr), koffie (85gr), thee (25st), suiker (1kg), zout (26oz), noedelsoep (2st), zeep, tandpasta (4oz), toiletpapier (4st).

Hoeveel zou een gezin aan deze producten kwijt zijn? En nog belangrijker, is er een groot verschil tussen de supermarkten om deze producten te kopen? Om dit uit te zoeken heb ik op 26 november, bij vier supermarkten, de levensmiddelen gekocht. Bij één supermarkt die zich bevindt in San Nicolaas, één in het midden van Aruba, één supermarkt vlakbij de High Rise hotels en bij één supermarkt die hier bekend staat als de goedkoopste van het eiland. Ik zal hier de namen van de supermarkten niet noemen. Het resultaat zal naar mijn verwachting zijn, dat de goedkoopste supermarkt nr. 2 zal zijn. Hierna zal supermarkt nr. 1 in San Nicolaas op de tweede plaats staan. Op de laatste plaats zal dan zeker de supermarkt, vlakbij de High Rise Hotels, gaan eindigen.

Voordat ik deze levensmiddelen zal kopen, zijn er een aantal regels waaraan ik mij moet houden. Deze zijn:

Alle producten bij de vier verschillende supermarkten moeten op dezelfde dag worden gekocht. Zodat er zo min mogelijk verschil is tussen de prijzen kan ontstaan.
De producten moeten bij de verschillende supermarkten identiek zijn. Hierbij denken aan het aantal, merk en inhoud bij de verschillende producten. Mocht het merk verschillen dat moet ik kiezen voor de goedkoopste variant en/of huismerk.
Na het onderzoek zal ik deze levensmiddelen doneren aan stichting MiJu en Stichting FPNC.

26 november 2022

Op een regenachtige dag op Aruba. Een bezoek aan vier supermarkten waar ik geconcentreerd op zoek ben gegaan naar de juiste levensmiddelen. Ik was zelf zo geconcentreerd bezig dat ik zelf een collega bijna over het hoofd heb gezien. Hier moest ik mij verontschuldigen. Gelukkig kon ze het waarderen. Daarnaast was ze ook erg benieuwd naar het resultaat. Na uiteindelijk vier supermarkten bezocht te hebben, was het resultaat bekend.

Naast dat het mij een leuk onderzoek heeft opgeleverd, gaat het eigenlijk niet echt om het resultaat. Het gaat juist om de gedachte dat je iets kan betekenen voor de medemens. Dit zou niet altijd tijdens de kerst moeten plaatsvinden, dit kan natuurlijk gedurende het hele jaar. Maar deze periode, waarbij saamhorigheid, vriendschap en iets over willen hebben voor je naasten, is wel het juiste moment van het jaar om ook hier op een eigen manier invulling aan te geven. De verschillende organisaties zijn in ieder geval ontzettend blij met elk donatie. Of dit nu met geld en/of levensmiddelen wordt gedaan. Wat wel hierop te merken valt, is wel het feit dat door de verschillende organisaties het niet altijd duidelijk is welke gezinnen in het algemeen worden geholpen. Het kan zo zijn dat juist, door deze organisaties, gezinnen twee keer zoveel kunnen ontvangen. Waardoor misschien weer andere gezinnen niets of weinig ontvangen. Stichting MiJu heeft hierbij aangegeven dat de gezinnen, die ze ontvangen van de scholen, niet door andere instanties worden geholpen. Natuurlijk is elk hulp in de kersttijd van harte welkom, hopelijk kan ook elk gezin hiervan genieten.

Het resultaat

Supermarkt nr. 2 was inderdaad de goedkoopste. Maar daarna kwam supermarkt nr. 3 verrassend op de tweede plaats. Bij elk supermarkt is er zeker een klein verschil op te merken in de verschillende levensmiddelen. Maar bij de levensmiddelen als melkpoeder, meel (Pan) en bij brood, waren de prijzen hetzelfde. Het verschil tussen de goedkoopste en duurste supermarkt bedraagt: fl. 15,09.

Wat mij zeker heeft verbaasd, is wel het resultaat dat supermarkt nr. 3 goedkoper is uitgevallen dan bij supermarkt nr. 1 en nr. 4. Dit had ik zeker niet verwacht. Ik dacht altijd dat levensmiddelen in San Nicolaas goedkoper waren. Dit is blijkbaar niet altijd het geval en ben je ook bij de supermarkt vlakbij de High Rise Hotels goedkoper uit.

Awe ta e dia!

Sat, 19 Nov 2022 22:16:31 GMT

Awe ta e dia!

Boneiro, Corsou i Aruba ta conmemorando un dia historico awe diasabra 19 di november. Ta trata aki di e celebrashon di 25 aña di existencia di Genootschap Nederland-Aruba na Hulanda? Of ta trata di e kampionato mundial di futbol na Qatar di mamanan? Apesar cu e dos temanan aki sigur ta interesante pa dedica atencion na nan, esaki no ta e caso awor. Awor, diasabra 19 di november, lo skirbi historia di landramento atrobe.

Desde 3or di marduga, Deaxo Croes a cuminsa su desafio pa nada for di Boneiro pa Curaçao. E ta un evento di awa abierto di mas o menos 53 km, unda e lo yega costa di Corsou den oranan di mainta. Via "Crossing for prevention" e ta tratando di recauda fondo pa tres fundashonnan na Boneiro, Curaçao i Aruba. E Kanker Fonds Boneiro, Fundashon Prevenshon Curaçao i Fundacion CORESA Aruba. Tur ta ensera den prevenshon i detecta cancer na un estado temprano.

Deaxo lo mester landra den scur pa tres pa cuater ora. E lo ta acompañá pa su team riba boto i tres kajak. Despues di un ora di landramento, e lo tuma un pauze chikito den awa pa come. Despues di esei, e lo tuma un pauze cada mei ora pa asina keda fuerte. Su destinashon ta un terreno di propiedad na costa di Corsou. Despues di yega, e lo wordo acompaña pa Caracasbaai "The Pier" pa a wordo bon bini.

Deaxo Croes a landra for di Venezuela pa Aruba caba riba 11 di november 2018 cu un grupo di otro landradonan Arubano. Den diez ora i 20 minute nan a yega costa di Aruba. Pa e evento aki nan a recauda 123.000 florin pa KWF na Aruba. Awor ta na nos pa saca nos cartera i duna pa un bon causa.

Dia 28 di november 2018, un columnista masha conoci i aprecia, Ariën Rasmijn, a publica un column na su página web "Den Cayente" tocante e evento di 11 di november. Un column cu e titulo: "Geef". Aki e a constata cu na e momento ey nan a recauda 30.000 florin. Un cantidad cu na Aruba nan mester a sinti nan mes avergonzá pa esaki. Nan a spera cu nan lo a recauda un cantidad di dos mil florin. E no por a imagina cu pa un cantidad di 30.000 florin, cinco atleta a pone nan bida na peliger pa nada for di Venezuela pa Aruba pa e cantidad avergonzoso aki.

Awe ta e dia atrobe. Tambe e biaha aki ta na nos pa tuma nos cartera i hinca un bon cantidad di placa na un di e tres fundashonnan aki. Tur aporte ta yuda, asina cu diez florin tambe lo mester ta suficiente aki. Claro cu bo tambe ta bon bini pa duna un donashon na cualkier di e tres fundashonnan aki. Of pidi riba e website www.crossingforprevention.com un camisa cu 75% di e cantidad lo bay pa Fundacion CORESA Aruba. Sigur un bon recuerdo na e evento histórico aki. Ademas di un gran logro di Deaxo, tambe nos ta spera cu Crossing for Prevention a recauda un bon cantidad di placa.

Pa haci un bon gesto promé cu Deaxo yega na costa di Corsou. Duna i sostené Fundacion CORESA Aruba door di hinca placa na e number di cuenta 6031390190, na Aruba Bank. Pa Kanker Fonds Bonaire, via e number di cuenta 84000000180282769, na RBC Bank NV i pa Fundashon Prevenshon, via e number di cuenta 21684310, na MCB. Mentioná e nomber: "Crossing for Prevention" cu bo donashon den e descripcion. Pa mas informashon bishitá e website www.crossingforprevention.com .

Ya caba danki!!!

Aunke awe lo menshona e bon desempeño di Deaxo Croes den libronan di historia. Qui sa si e evento di 19 di november lo por ta un preparashon pa un siguiente meta. Pa den futuro nada for di Corsou pa Aruba, un ruta di mas o menos 63 km. Pues lo sigui!

Vandaag is het zover!

Sat, 19 Nov 2022 20:01:54 GMT

Vandaag is het zover!

Vandaag is het dan zover! Een historische dag!

Gaat het hier om de viering van het vijfentwintig jaar bestaan van het Genootschap Nederland-Aruba in Nederland? Of juist om de wereldkampioenschap voetbal in Qatar van morgen? Hoewel deze twee thema’s zeker interessant zijn om aandacht aan te besteden, gaat het hier nu even niet om. Vandaag, zaterdag 19 november, zal er weer zwemgeschiedenis worden geschreven.

Deaxo Croes, een Arubaanse zwemmer, is vanochtend rond 3 uur begonnen aan zijn historische zwemprestatie. Hij is een enorm moedige uitdaging aangegaan, om vanaf het zuiden van Bonaire zwemmend de overtocht te gaan maken naar Curaçao. Een openwaterevenement van ongeveer 53 km, waar hij tussen de 10 á 14 uur de oostkust van Curaçao probeert te bereiken. Via “Crossing for prevention”, probeert hij met een goed uitgerust team geld in te zamelen voor de drie stichtingen op Bonaire, Curaçao en Aruba. De Kanker Fonds Bonaire, Fundashon Prevenshon Curaçao en Fundacion CORESA Aruba. Allemaal in teken van bestrijding en het in een vroegtijdig stadium detecteren van kanker.

Deaxo zal de eerste drie á vier uur in het donker moeten zwemmen. Hij wordt hier begeleidt door zijn teamgenoten op boten en drie kajakken. Na het eerst uur zwemmen zou hij een korte pauze in het water gaan houden zodat hij wat kan eten. Hierna zal hij elk half uur een pauze houden om op deze manier, elke keer weer tot kracht te komen. Zijn bestemming is een eigendomsterrein aan de oostkust van Curaçao. Na zijn aankomst zal hij begeleidt worden naar het Caracasbaai “The Pier”, om hier verwelkomt te worden.

Deaxo Croes had al eerder op 11 november 2018, met een viertal andere Arubaanse zwemmers, de oversteek gemaakt van Venezuela naar Aruba. In tien uur en 20 minuten werd de kust van Aruba bereikt. Voor dit evenement werd er uiteindelijk in totaal 123.000 florin verzameld voor het KWF - Koningin Wilhelmina Kankerfonds op Aruba.

Op 28 november 2018 plaatste een welbekend en zeer gewaardeerd columnist Ariën Rasmijn een column op zijn webpagina “Den Cayente”, over het evenement van 11 november. Een column met als titel: “Geef.” Hierin stelde hij vast dat men op dat moment 30.000 florin had ingezameld. Een bedrag waar men hier op Aruba zich kapot voor moest schamen. Men had eerder verwacht dat men een bedrag van rond de twee ton zou ophalen. Hij kon zich niet voorstellen dat, voor een bedrag van 30.000 florin, vijf atleten hun leven hadden gewaagd om van Venezuela naar Aruba te zwemmen voor dit schaamteloos bedrag.

Vandaag is het dan weer zover. Ook dit keer ligt het weer aan ons om ons portemonnee te pakken en een goed geldbedrag te storten aan één van deze drie stichtingen. Alle beetjes helpen, dus tien florin zal ook hier al voldoende moeten zijn. Natuurlijk bent u van harte welkom om ook bij elk van deze drie stichtingen een donatie te geven. Of bestel op de website www.crossingforprevention.com een shirt waarvan 75 procent van het bedrag naar Fundacion CORESA Aruba gaat. Zeker een mooi aandenken bij dit historische gebeurtenis. Naast een geweldige prestatie van Deaxo, laten we dan ook hopen dat Crossing for Prevention een mooi geldbedrag heeft weten te verzamelen.

Om nog voor de komst van Deaxo aan de oostkust van Curaçao een mooi gebaar te maken. Doneer en steun Fundacion CORESA Aruba door te storten op rekeningnummer 6031390190, bij Aruba Bank. Voor het Kanker Fonds Bonaire, via rekeningnummer 84000000180282769, bij RBC Bank NV en voor Fundashon Prevenshon, via rekeningnummer 21684310, bij MCB. Vermeld de naam: “Crossing for Prevention” met uw donatie in de omschrijving. Voor meer informatie ga naar de website www.crossingforprevention.com .
Alvast bedankt!!!

Al zal vandaag de mooie zwemprestatie van Deaxo Croes in de historische boeken beschreven worden. Wie weet zal dit evenement van 19 november weer een voorbereiding kunnen zijn op een volgend doel. Om in de toekomst te zwemmen van Curaçao naar Aruba, een route van ongeveer 63 km. Blijkbaar wordt vervolgd!

Expresa bo mes!

Mon, 14 Nov 2022 22:16:28 GMT

Expresa bo mes!

Sinterklaas y Piet ta na tera na Aruba. Diaweps atardi el a yega na Hellevoetsluis na Hulanda. Awor finalmente ta cu publico, despues di tres aña di crisis di COVID-19. Diasabra el a yega na Aruba na waf di Aruba Ports Authority (APA), unda Sinterklaas a wordo bonbini pa minister di cultura y finanzas Xiomara Maduro. Desde e waf un parada a tuma luga bayendo direccion Plaza Padu. Un parada cu Piet di diferente colornan. Tabata un cos bunita pa mira cu tabatin un gran cantidad di Piet di diferente colornan den e parada aki. Tabatin algun Piet preto/bruin tambe. Tambe aki a traha cambio lentamente pa awor tin cu bisa cu un Piet preto no ta adecua pa e tempo actual.

Dia 12 di november 2011 tabata diferente. Na e parada di Sinterklaas na Dordrecht Quinsy Gario y Jerry Afriyie a wordo deteni duro pa polis, pasobra nan a ejerce nan derecho di libertad di expresion door di demonstra contra Piet preto. Na cuminsamento hende na Hulanda a papia hopi malo di e dos manifestantenan aki. Durante e añanan a bira mas y mas cla cu Piet preto no ta adecua pa e tempo actual. Sinterklaas mester keda un fiesta pa mucha. Mi ta sigur cu esey, pero un fiesta pa tur mucha. Mas y mas hende tabata contra Piet preto y tabata di acuerdo cu Gario y Afriyie, pero tabata tin miedo pa expresa nan mes.

Pensando bek riba e tempu di e detencion na 2011 mi a cumpra un camisa cu e texto "Piet preto ta racismo - Zwarte Piet is racisme". No por recorda mi mes si algun biaha mi a bisti e camisa aki, pero mi ta sigur di acuerdo cu e lucha contra Piet preto. Talbes mi opinion a wordo fortifica pa e detencion duro di polis. E hombernan baho, cu a intenta ejerce nan poder duro door di pensa cu nan tabata mas halto cu ley. Inmediatamente mi a pensa riba e hombernan baho na Aruba cu a detene un dama grandi na pijama ora cu el a basha awa pafor riba su propio tera ora tabatin un toque de queda. Door di periodistanan critico na Aruba a sali afo cu durante e tempo di toque de queda, polis a comete hechonan di maltrato cu casi nunca a wordo castiga y a wordo tapa.

Diasabra venidero, dia 20 di november 2022, lo cuminsa e mundial di futbol na Qatar como pais anfitrion.Hopi critica ta wordo haci riba e pensamento di pakico mester tene e importante evento aki na Qatar. Derechonan di hende muhe y condicionnan di trabou pa trahadonan migrante for di Asia y Africa cu a traha na construccion di estadionnan ta malo.

Mi lo sigur mira e weganan cu entusiasmo, pero tambe cu e pensamento cu hopi trahado migrante a duna nan bida pa laga e evento aki tuma luga. No solamente door di e sucesonan historico cu lo tuma luga riba e campo, pero tambe pa e diferente sucesonan cu por tuma luga pafo di e campo. Lo tin individuonan di e diferente teamnan nacional di futbol cu lo para? Of lo tin teamnan nacional completo cu lo expresa nan critica na Qatar como pais anfitrion? Cual fanaticonan lo tuma esaki na cuenta? Mientras nan si ta sostene nan team nacional na Qatar.

Apesar cu unidad y solidaridad ta importante. Specialmente durante e evento deportivo aki unda esaki ta sali hopi dilanti, ta e individuo cu tambe por trece cambio. E persona cu no ta desvia di su ideanan y kier keda fiel na su normanan, balornan y principionan. No ta facil ora bo ta para pa algo, unda un gran parti di e comunidad no ta sostene esaki. Door di ta husto den algun opinion. Manera husticia ta un poder enorme, tambe por ta un tentacion den algun momento. Ta haya miedo? Of ta pensa cu e orden estableci den un comunidad semper ta na final di cosnan? Of ta debi na cultura pa no expresa bo mes riba topiconan sensibel cu ta tuma luga den e comunidad?

Ta e personanan unico aki ta trata di saca e comunidad for di nan soño y realisa e importancia pa mira diferente "sensibel" topiconan den e comunidad diferente. Cu door di tene curashi, keda critico y expresa nos mes, por trece cambio. Talbes e cambionan aki lo tuma luga hopi lentamente. Ta pasa añanan. Pero ora nan yega, finalmente por biba hunto den un comunidad cu igualdad di derecho y oportunidad pa tur hende cu felicidad completo.

Spreek je uit!

Mon, 14 Nov 2022 00:18:46 GMT

Spreek je uit!

Sinterklaas en piet zijn weer in het land. Afgelopen zaterdag was hij in Hellevoetsluis in Nederland aangekomen. Nu eindelijk weer met publiek, na drie jaar coronacrisis. Op Aruba kwam hij zondag aan bij de haven van Aruba Ports Authority (APA), waar de Sint werd verwelkomd door de minister van cultuur en financiën Xiomara Maduro. Vanaf de haven werd er een parade richting Plaza Padu gehouden. Een parade met gekleurde pieten. Ontzettend mooi om te zien dat er in deze parade een enorm groot gedeelte van de gekleurde pieten waren. Enkele zwarte/bruine pieten waren er te bekennen. Ook hier is langzame verandering doorgevoerd, om nu in te zien dat een zwarte piet niet meer van deze tijd is.

Dit was op 12 november 2011 wel anders. Waar tijdens de Sinterklaasoptocht in Dordrecht Quinsy Gario en Jerry Afriyie hardhandig door de politie gearresteerd werden, omdat ze hun recht op vrijheid van meningsuiting beoefende door te demonsteren tegen zwarte piet. In het begin sprak men in Nederland vol afschuw tegen deze twee demonstranten. Gedurende de jaren werd het steeds duidelijker dat zwarte piet nu eigenlijk niet meer van deze tijd is. Sinterklaas moet een kinderfeest blijven. Daar ben ik het zeker mee eens, maar dan wel een feest voor ieder kind. Steeds meer mensen waren tegen zwarte piet en waren het met Gario en Afriyie eens, maar waren toch bang om zich uit te spreken.

Terugdenkend aan de tijd van de arrestatie in 2011 had ik een t-shirt met de tekst “Zwarte piet is racisme” gekocht. Ik kan mezelf niet herinneren dat ik deze shirt ooit heb aangetrokken, maar ik was het wel zeker eens met de strijd tegen zwarte piet. Misschien werd mijn mening juist versterkt door de hardnekkige arrestatie van de politieagenten. De schoften die op hardhandige wijze hun macht probeerden uit te beoefenen door te denken dat ze boven de wet konden staan. Ik moest hier dan ook meteen denken aan de schoften die tijdens de avondklok op Aruba een vrouw op leeftijd in pyjama arresteerde doordat ze alleen op eigen terrein water naar buiten gooide. Door kritische journalisten op Aruba is men achter gekomen dat in tijden van de avondklok, wel degelijk mistanden door de politie zijn begaan. Maar dat hier meestal door de vingers werd gekeken en in een doofpot werd gestopt.

Volgende week zondag, 20 november 2022, begint de wereldkampioenschap voetbal in het gastland Qatar. Veel kritiek wordt er geuit met de gedachte waarom juist in Qatar deze belangrijke evenement gehouden moet worden. Vrouwenrechten en de arbeidsomstandigheden voor arbeidsmigranten van Azië en Afrika die werkten aan de bouw van de stadions zijn slecht.

Ik zal zeker met volle enthousiasme de wedstrijden proberen te bekijken, maar wel met de gedachte dat er veel arbeidsmigranten hun leven hebben gegeven om dit evenement te laten plaatsvinden. Niet alleen door de historische gebeurtenissen die binnen het veld zullen afspelen, maar juist ook door de verschillende gebeurtenissen die buiten het veld kunnen afspelen. Zullen er individuen van de verschillende nationale voetbalteams gaan opstaan? Of zullen er volledige nationale teams hun kritiek uiten tegenover het gastland Qatar? Welke supporters trekken het zich aan? Terwijl ze wel hun nationale team in Qatar steunen.

Hoewel eenheid en saamhorigheid belangrijk zijn. Zeker bij dit sportieve evenement waarbij dit enorm sterk naar voren komen, is het de individu die ook voor verandering kan zorgen. Die niet afwijkt van zijn idealen en steevast wilt vasthouden aan zijn normen, waarden en principes. Het is niet makkelijk als je voor iets staat, waarbij een groot gedeelte van de samenleving hier niet achter staat. Door eerlijk te zijn in sommige opvattingen. Net zoals eerlijkheid een enorme kracht is, kan het juist ook op sommige momenten een valkuil zijn. Is men bang? Of denkt men dat de gevestigde orde in een samenleving het altijd aan het juist eind heeft? Of ligt het aan de cultuur om jezelf niet uit te spreken over gevoelige onderwerpen die binnen de samenleving afspelen?

Het zijn juist deze unieke personen die de samenleving wakker proberen te schudden en het belang in zien dat we anders naar sommige “gevoelige” onderwerpen in de samenleving moeten kijken. Dat we met doorzettingsvermogen, kritische blijven en ons uitspreken, zodat er veranderingen kunnen optreden. Misschien zullen deze veranderingen heel langzaam optreden. Gaan er jaren overheen. Maar als ze eenmaal zijn bereikt, kunnen we eindelijk als een eenheid binnen een samenleving met gelijke rechten en kansen voor iedereen in volle geluk met elkaar samenleven.

E di cinco Congreso Nacional di Educacion - Union ta haci poder!

Sat, 05 Nov 2022 22:16:25 GMT

E di cinco Congreso Nacional di Educacion - Union ta haci poder!

Diamars 1 di november 2022, ta e di cinco Congreso Nacional di Enseñansa di Aruba. Un congreso cu Stichting Katholiek Onderwijs Aruba (SKOA) i e grupo Rolf for di Hulanda a lanta. Cu na e dia especial aki, tin charlanan riba diferente temanan importante den enseñansa. Pa un gran parti di e docentenan, e ta un dia mas caminda nan lo bai cas cu nobo insihonan, ideanan, inspirashon i motivashon.

Mi a pensa cu mi lo mester a perde e dia di enseñansa aki, pasobra e aña aki mi ta trahando na un stichting nobo, Stichting Protestants Christelijk Onderwijs Aruba (SPCOA). Afortunadamente, for di e aña aki nan a scohe pa envolve e docentenan di SPCOA den e dia aki. Mi ta hala esaki fenomenal. Aruba ta un isla chikito. I mescos cu nos kier hasi tur cos nos so, riba un isla chikito manera aki, mi ta di opinion cu nos mester uni nos fuerznan pa establece, crea i mantene e calidad.

Dor di covid, anja pasa a haci uso di reunionnan digital cu e grupo Rolf for di Hulanda. Asina cada docente por a scohe entre un cantidad di charlanan cu nan por a sigui na scol digitalmente. E opinionnan tocante e dia di congreso tabata varia. Algun a hala e dia aki valioso. Otronan a hala tristamente cu e ta un desperdicio di tempo i placa. Talvez esaki tabatin di haber cu un cantidad di charlanan cu no tabata adecuado pa nivel di enseñansa basico of enseñansa avansa. Of tabatin preocupashonnan cu na e momento aki tabata mas importante? Manera preocupashonnan tocante covid, e 12,6 porshento i futuro di enseñansa.

E biaha aki, nan a parti e grupo i e prome grupo a bai hotel Hilton, unda nan a reuni den e ballroom. Despues di esaki, den diferente sala nan a tene charlanan. Grupo A tabata consistí principalmente di docentenan di scol basico. Aparentemente, grupo A lo a haya charlanan cu tabata enfoca riba temanan den enseñansa basico. Despues di merdia, despues di come, grupo A a bai bek na scol. Aki nan a haya nan ultimo charla.

Mi tabata den grupo B, cual tabata principalmente pa enseñanza avansa, mi a pensa. Naturalmente mi ta di opinion cu nos tur como maestronan mester experiencia e dia aki hunto. Pasobra nos por siña tambe for di nos colega di scol basico. Pero logisticamente mi ta haya esaki un poco mas dificil y pa awor e sorteo aki ta keda e opcion corecto.

Grupo B a ricibi diferente charlanan den oranan di mainta na diferente scolnan. Mi prome charla na scol no tabata un gran exito, segun mi opinion. Pero mi mester bisa cu e grupo mas dificil pa duna un charla ta maestronan. Pero tambe no ta bunita pa tende cu e orador tabatin solamente dos dia pa prepara su mes bon. E topico di idioma como politica a wordo laga na e pizarra, pa nos no lubida. Si ainda tin tempo, nos por a papia di dje. Malo cu nos no a yega na e punto aki.

Talvez e orador tabata tin buena intencion, pero casi te cu final di e charla nos mester a busca nos "lider interior". Un cantidad di colega y mi mes a desconecta durante e sesion. Mi a haya cu e tabata bira un poco espiritual y a drenta un caracter oscuro. Despues di un rato mi a haya esaki un tiki asusta y afortunadamente mi no tabata e unico. Talvez mi sentimento tabatin algo di haci cu loke mi a experiencia un cantidad di luna/aña pasa. Un periodo prome y durante e proceso di separacion. Mi no kier papia mas di esaki, pero hende... cu tur respet, laga nos mantene nos normanan y balornan cristian y no ocupa nos mes cu e practicanan peligroso y oscuro aki.

Den atardi, despues di come, nos a wordo pidi pa dirigi nos mes na Hotel de Hilton. Mi por a topa un lugar di parkeer facilmente y mi a haya esaki bon organisá logisticamente. Eso tabata tambe debi na cu e programa di mainta di grupo A a caba.

Na entrada di e ballroom mi a wordo saluda amistosamente y cálidamente door di personal y colega di SKOA. Mi a sinti mi mes mesora manera na cas. Mi no kier papia di ex-colega, pasobra mi ta mira mi colega ainda como colega. Cu cual ainda por traha hunto. Cu nos por sigui desaroya nos calidadnan hunto, como maestronan. Durante e encuentro aki mi mester a pensa un rato riba e hecho cu nos no ta biba mas den tempo di guera di 80 aña. Si esaki tabata e caso; mi lo a wordo yama un apostata Catolico, cu awor ta sinta na un stichting Protestante, como un hereje y lo no por a evita e stapel di candela malora.

Mi a haya bunita pa mira cu nos por a sigui e congres aki hunto, cu e dos stichtingnan (SKOA y SPCOA). E ta fortifica nos poder pa traha hunto como un solo team y combina nos calidadnan pa logra saca lo mihor di nos mes y finalmente tambe di nos alumnonan. Pesei mi ta di opinion cu nos mester desaroya e examen escrito hunto. Mi ta teme cu den situacion actual calidad, creatividad y nivel lo baha y presion di trabou lo subi. Por ta den situacion actual e lider ta sinti bon pero dentro di e campo aki tin opinion diferente. Nos no por sin otro. Pasobra si nos por yuda otro, no tin malo cu e voz di un maestro di SKOA ta wordo usa atrobe den un examen escrito di SPCOA. Asina nos ta sa sekretamente cu nos tin mester di otro.

Mi ta di opinion cu den un examen escrito of un examen central, nos mester determina nos calidad pa mantene nos nivel. Esaki por ta door di un matrix di examen of door di desaroya e examen escrito for di campo di trabou. Envez di e maestro di les, esaki por wordo duna door di maestronan pensiona profesional. Naturalmente cu un compensacion apropiado. Asina e nivel y calidad ta wordo garantisa y nos por evalua e calidad di por ehempel e porcentahe di exito mas mihor. Bo lo por sigui y pregunta si e examen escrito mester wordo revisa pa e mesun maestronan.

Opinionnan di e diferente maestronan den Nationale Onderwijs Congres di 1 november 2022 tabata diferente. Mi a haya esaki un poco lastima y incómodo ora den e discurso di bonbini e pastoor Catolico a bisa un oracion solamente pa scolnan Catolico. Apparentemente un eror y el a no tabata consciente cu tambe tabatin maestronan di un stichting Protestante. Loke tambe a llama mi atencion ta e hecho cu e ministro di Educacion no tabata tei ningun caminda. Talvez el a duna un discurso den oranan di mainta y nos a perde esaki.

Sigur e parti di e discurso riba turismo tabata largo y no tabata conecta na enseñanza. Pero e colega muhernan tabata masha contento cu e bela vestido geel cu el a bisti. Personalmente mi ta di opinion cu e discurso riba turismo no ta algo cu por wordo laga afo den e generacion cu nos ta duna les na. E hobennan aki lo tin hopi di haber cu esaki. Nos ta mira nos sociedad di servicio ta cambiando lentamente den un sociedad di data unda nos no ta desaroya den enseñanza. Ainda nos no tin un vision claro riba esaki. Of nos tin un vision pero esaki ta wordo bisa nada na cada cuatro aña, door di un gobierno nobo cu ta bin cu idea totalmente diferente. Normalmente cu inversionnan mínimo. E contenido di e conferencianan en general tabata bon, sigur na Hilton. Por ta cu organisatoriamente ta hopi trabou pero talvez pa proximo aña por ofrece e posibilidad pa maestronan scoge conferencianan tempran. Of door di un cuestionario unda ta bira claro kiko ta interesa maestronan. Tambe ta di opinion cu no mester keda na un solamente congres. Despues di e conferencianan por duna workshopnan na grupo chikito pa sigui desaroya riba esaki. Pa sigui desaroya aki. Si no lo wordo lubida despues di un aña y lo tin poco progreso. Lo bira un gasto di placa y tempo.

Tambe un sugerencia di un colega cu mi por a papia cu ne; inclui nos grupo meta tambe na e congres. Asina nos por inclui e hobennan pa papia hunto cu nan. Y nos por haci nos mes e pregunta: "Kiko ta motiba e hobennan aki?" "Kiko ta e logronan y dificultadnan di hobennan cu a studia den exterior?" Pa yega na e conclusion con nos por ta di servicio na nos grupo meta na cien por ciento.

Mi tambe ta spera di curason cu nos por keda hunto cu e diferente stichtingnan, cu tur e maestronan y hobennan, pa sigui cu e Congres Nacional di Enseñanza. Union ta haci forza!

Het vijfde Nationale Onderwijs Congres - Eendracht maakt macht!

Sat, 05 Nov 2022 14:28:22 GMT

Het vijfde Nationale Onderwijs Congres - Eendracht maakt macht!

Dinsdag 1 november 2022, het vijfde Nationale Onderwijs Congres van Aruba. Een congres die door de Stichting Katholiek Onderwijs Aruba (SKOA) en de Rolf groep vanuit Nederland in het leven is geroepen. Waar op deze speciale dag lezingen worden verzorgd betreft verschillende belangrijke thema’s binnen het onderwijs. Voor een groot gedeelte van de docenten weer een dag waarop men vol nieuwe inzichten, ideeën, inspiratie en motivatie naar huis gaan.

Ik had gedacht deze onderwijsdag te moeten missen, aangezien ik dit jaar bij een nieuwe stichting, Stichting Protestants Christelijk Onderwijs Aruba (SPCOA) werkzaam ben. Gelukkig is er vanaf dit jaar voor gekozen om op deze dag de docenten van SPCOA hierbij te betrekken. Dit vind ik geweldig. Aruba is een klein eiland. En ook al willen we graag alles alleen doen, op een klein eiland als deze, ben ik van mening dat we de krachten moeten bundelen om de kwaliteit vast te stellen, te creëren en te behouden.

Door covid werd er vorig jaar gebruik gemaakt van digitale ontmoetingen met de Rolf groep vanuit Nederland. Zo had elk docent keuze uit een aantal lezingen die men op school digitaal kon volgen. De meningen bij deze congres dag liepen vaak uiteen. Sommige vonden deze dag waardevol. Andere vonden het helaas tijd- en geldverspilling. Misschien had dit juist te maken met een aantal lezingen die niet goed aansloten op het niveau van het basisonderwijs of voortgezet onderwijs. Of had men zorgen die op dat moment veel belangrijker werden gezien? Zoals zorgen over covid, de 12,6 procent en de toekomst van het onderwijs.

Dit keer werden de groepen verdeeld en ging de eerste groep naar hotel de Hilton, waar ze in de ballroom bij elkaar kwamen. Hierna werden er in verschillende zalen lezingen gehouden. Groep A bestond voornamelijk uit basisschooldocenten. Blijkbaar zou groep A lezingen krijgen die gericht waren op thema’s binnen het basisonderwijs. In de middag, na de lunch, ging groep A terug naar school. Hier kreeg men hun laatste lezing.

Ik zat in groep B, wat voornamelijk voor het voortgezet onderwijs bedoeld was, dacht ik zo. Natuurlijk ben ik wel van mening dat we allen als docenten deze dag samen moeten beleven. Want ook wij kunnen leren van onze basisschoolcollega’s. Maar logistiek lijkt dit mij wat ingewikkelder en blijft deze indeling voor nu wel de juiste optie.

Groep B kreeg in de ochtend verschillende lezingen op verschillende scholen. Mijn eerste lezing op school werd naar mijn mening geen groot succes. Wel moet ik hierbij zeggen, dat de moeilijkste doelgroep waaraan je een lezing zou moeten geven, wel docenten zijn. Maar het is natuurlijk ook niet leuk om te horen dat de spreker maar twee dagen de tijd had om zich goed voor te bereiden. Het onderwerp als taalbeleid werd op het bord geparkeerd, zodat we het niet zouden vergeten. Mocht er nog tijd over zijn, zouden we het hier nog over kunnen hebben. Helaas zijn we hier niet aan toegekomen.

Misschien bedoelde de spreker het goed, maar bijna tot aan het einde van deze lezing moesten we op zoek gaan naar ons eigen “Inner leader”. Een aantal collega’s en ik haakten tijdens deze sessie af. Het werd naar mijn mening een beetje zweverig en het kreeg een donker karakter. Ik vond het na een tijdje beangstigend en gelukkig was ik niet de enige. Misschien had mijn gevoel wel iets te maken met wat ik een aantal maanden/jaren geleden had meegemaakt. Een periode vóór en tijdens het scheidingsproces. Ik wil er verder niet op in gaan, maar mensen… met alle respect, laten we onze christelijke normen en waarden behouden en ons niet met deze gevaarlijke duistere praktijken bezighouden.

In de middag, na de lunch, werden we verzocht naar het Hotel de Hilton toe te rijden. Ik kon snel een parkeerplek vinden en ik vond dit logistiek goed geregeld. Dit kwam natuurlijk ook mede doordat het ochtendprogramma van groep A was afgelopen.

Bij de ingang van de ballroom werd ik hartelijk en warm begroet door het personeel en collega’s van SKOA. Ik voelde mij meteen thuis. Ik wil hier niet spreken van ex-collega’s, want ik zie mijn collega’s nog altijd als collega’s. Waar je nog altijd mee kunt samenwerken. Dat we gezamenlijk, als docenten, onze kwaliteiten kunnen blijven ontwikkelen. Bij deze ontmoeting moest ik heel even denken aan het feit dat we gelukkig niet meer in de tijd van de 80-jarige oorlog leven. Want mocht dat zo zijn geweest; dan was ik al meteen als afvallige Katholiek, die nu op een Protestantse stichting zit, als een ketter aangesproken en kon ik de brandstapel helaas op dat moment niet ontwijken.

Ik vond het mooi om te zien dat we samen, met de twee stichtingen (SKOA en SPCOA), dit congres konden volgen. Het versterkt juist ons kracht om samen als één team onze kwaliteiten te bundelen en ervoor te zorgen het beste uit onszelf te halen en uiteindelijk weer het beste uit onze leerlingen te kunnen halen. Ik ben daarom nog altijd van mening dat we, bij het maken van het schriftelijke examen, deze weer samen moeten ontwikkelen. Ik ben bang dat in de huidige situatie juist de kwaliteit, de creativiteit en het niveau zal afnemen en de werkdruk alsmaar zal toenemen. Het kan in de huidige situatie zo zijn dat de leidinggevende het prettig ervaren, maar dat er binnen het veld hier juist anders over gedacht wordt. We kunnen toch niet zonder elkaar. Want als we elkaar kunnen helpen, dan is er toch niets mis mee dat de stem van een docent van SKOA opnieuw wordt gebruikt bij een schriftelijk examen van de SPCOA. Dan weten we eigenlijk heel stiekem van elkaar, dat we elkaar nodig hebben.

Ik ben van mening dat tijdens een schriftelijk examen of centraal proefwerk, we ons kwaliteit moeten vaststellen om zo ons niveau te behouden. Dit zou kunnen doormiddel van een toetsmatrijs of doormiddel van anderen het schriftelijke examen te ontwikkelen buiten het werkveld. In plaats van de lesgevende docent, kan deze taak door gepensioneerde professionele docenten toegeschreven worden. Natuurlijk met een nodige toepasselijke vergoeding. Op deze manier blijft het niveau en kwaliteit gewaarborgd en kunnen we in zijn geheel de kwaliteit van bijvoorbeeld de slagingspercentage beter beoordelen. Je zal dan zelf een stap verder kunnen gaan en zelf af kunnen vragen of het schriftelijke examen wel door dezelfde docenten nagekeken moeten worden.

De meningen van de verschillende docenten bij de Nationale Onderwijs Congres van 1 november 2022 liepen uiteen. Ik vond het enigszins jammer en ongemakkelijk toen bij het welkomstwoord de Katholieke pastoor alleen voor de Katholieke scholen ging bidden. Blijkbaar een foutje en was hij hier niet van bewust dat er ook docenten van een Protestantse stichting meededen. Wat mij ook was opgevallen was wel het feit dat de minister van Onderwijs nergens te bekennen was. Misschien gaf hij in het ochtendprogramma al een toespraak en hebben we deze helaas gemist.

Sommige vonden het gedeelte van de toespraak over toerisme te lang en niet aansluiten op het onderwijs. De vrouwelijke collega’s waren wel ontzettend te spreken over haar mooie gele jurk die ze droeg. Ik ben zelf van mening dat juist de toespraak over toerisme niet weg te denken is binnen de generatie waar we nu les aan geven. Deze jongeren zullen hier voor een groot deel wel degelijk mee te maken gaan hebben. We zien onze dienstensamenleving langzaam veranderen in een datasamenleving waar we in het onderwijs nog niet ver ontwikkeld in zijn. We hebben hier nog geen duidelijke visie over. Of we hebben wel een visie, maar die wordt om de vier jaar weer te niet gedaan, door een nieuwe regering die totaal weer andere ideeën heeft. Dit meestal met zo min mogelijk investeringen.

De inhoud van de lezingen waren in het algemeen goed, zeker die bij de Hilton. Het is misschien organisatorisch veel werk, maar misschien zou voor volgend jaar de mogelijkheid kunnen worden geboden, om docenten voor lezingen vroegtijdig te laten kiezen. Of doormiddel van een vragenlijst waarin het duidelijk wordt welke lezingen bij docenten aanspreken. Men is hier dan ook van mening dat het niet bij één congres moet blijven. Na de lezingen moeten er bijvoorbeeld vervolgworkshops aan kleine groepen worden gegeven. Zodat er hier verder in ontwikkeld kan worden. Anders is men het weer na een jaar vergeten en is er weinig vooruitgang geboekt. Het zal dan weer snel gezien worden als geld- en tijdverspilling.

Ook een duidelijke tip van een docent die ik heb kunnen spreken; betrek bij het congres ook eens ons doelgroep erbij. Dat we de jongeren kunnen betrekken om samen met deze jongeren in gesprek te gaan. En we ons hierbij af kunnen vragen: “Wat motiveert deze jongeren?” “Wat zijn de successen en ontberingen van jongeren die in het buitenland gestudeerd hebben?” Om dan tot de conclusie te komen hoe we ons doelgroep voor de honderd procent van dienst kunnen zijn.

Ik hoop dan ook van harte dat we nog altijd samen met de verschillende stichtingen, met alle docenten en jongeren, het Nationaal Onderwijs Congres kunnen blijven voortzetten. Eendracht maakt macht!

Pidiendo pordon?

Fri, 07 Oct 2022 22:16:22 GMT

Pidiendo pordon?

Bo por puntra algo pa perdon? Talbes algo cu añas pasa tabata tin problema cu bo y despues nunca mas bo a mira e persona ey? Cu bo por tuma e paso pa bay na dje y pidi perdon? Mi ta tende bo posiblemente ta pensa awor: “E lo mira mi bin! Talbes mi por pidi Señor pa perdon, pero bay na e persona aki? No, esey no lo pasa nunca!”

Algun persona a puntra bo pa perdon algun biaha? Cu despues di un problema fuerte, bo nunca mas a mira un persona y bo tambe no tin gana di mira e persona ey mas. Y cu justamente e persona ta para na bo porta pa pidi perdon. Bo lo laga e persona ey drenta? Of mi ta tende bo pensa awor: “Increible, esey siguramente no lo pasa. Mi no tin problema cu e persona ey, pero mi ta prefera di no tin contacto. Ta bon asina mes!”

Mi mes a pensa inmediatamente riba dos programa di television Hulandes: “Het Familiediner” y “Het spijt me”. Caminda e presentadornan ta tuma e papel di intermediario, pa haci pordonan despues di un problema entre miembronan di famia, amigonan y cosnan similar. Lo por traha esey tambe na Aruba? Of lo un ekipo di television asina aki wordo manda for di Aruba cu man duro? Ta posible cu ta un cualidad humano pa prefera di no mira bo mes eror? Of ta posible cu ta debi na un cierto orguyo? Of mester e persona contrario siempre tuma e prome paso? Y bo ta habri pa esey?

Ainda asina, esey a pasa cu mi siman pasa. No cu un intermediario, pero justamente e persona en cuestion. Asina un conocido a yama mi. Mi no tabata tin contacto cu ne pa un tempo largo y el a puntra si el por a bin. Ora el a drenta, el a puntra si por ta si algo a pasa entre nos, el kier pidi perdon. Mi a keda keto. “E ta bisa esey seriamente? Kico por a pasa?” Mi a mira cu e tabata serio y mi no tabata spera esey. Segun mi, no tabatin nada negativo cu a pasa. No tabata necesario y aunque el no tabata tin nada pa perdonami, el tabata sinti cu e mester a haci esey. Enorme corage y humildad cu el a haci esey. Tambe mi a puntra perdon, si mi a haci algo na dje. Pero talbes esaki tabata mas bien un momento pa haci esey. Un cierto tipo di señal di respet mutuo talbes?

Mi a tende despues cu mi no tabata e unico. Asina el a bisa mi cu el tambe a bishita otronan amigonan y famia. Talves tin un problema cu a pasa cu ne. Cuanto fuerza y alivio lo a cai riba nan. No ta facil pa laga algu bini cu bo tabatin problema of cu e persona kier pidi perdon. Mi ta kere cu e anochi aya un last enorme a cay for di su schouder.

7 di october, un dia unda mi ta cumpli un aña mas bieu. No ta necesario pa celebra, pero unda mi kier tuma un decision pa haci un comienzo nobo y cera cierto cosnan. Talvez mi a cuminsa caba cu mi column di 28 di september. Mi ta perdona, pero mi no lo lubida nunca!

E proceso di supera un separacion ta diferente pa cada un. Tin cinco fase cu ta sali. Ta cuminsa cu negacion, rabia, negosha y lucha. Despues depresion y e ultimo fase cu aceptacion. Den mi propio proceso mi a nota cu den cuminsamento tabatin hopi emocion cu tabata hunga un rol. Cada biaha momentonan cambiante di negacion, rabia, tristeza, impotencia y speranza. Tabata un caminda largo unda ainda tin pregunta cu no lo wordo contesta. E ta bon asina, mi a forma un imagen caba. Algun biaha mi tabata sinti cu na cada fase mi tabata haci tres paso atras pa haci un paso pa dilanti. Ora lo mi ta den mi ultimo fase?

Cada un ta busca un manera pa supera. Mi a haci esey door di skirbi for di mi mes. No pa rabia of venganza, pero mas bien pasobra no tabata papia di e manera husto y sincere. Pregunta y cosnan cu a pasa a keda incierto, unda mi mester a pone tur cos na un luga y puntra mi mes unda tur cos a bay robes. Kico tabata causa, berdad y ken tabata responsabel? Den ki medida tabata mi falta? Ta dificil pa compronde unda bo mes a faya. Talves na cuminsamento mi no a puntra e seriedad di e problema, cu a causa cu el a sinti cu mi no tabata sostene completamente. Si esey ta asina, mi mester pidi mi disculpa sincero pa esaki.

Por ta mi mester a comunica miho. Mester a bira menos naif òf mester a distancia mi mes ora di tur conflicto cu a hinka mi den mas problema. Por ta mi mester a acepta esaki mes ora. E pasonan aki tabata dificil pa tuma, especialmente cu hende cu mi ta stima hopi. E parti mas dificil di tur cos ta e bon memorianan, cu awor algun biaha ta causa dolor i cu ta desea lubida mas pronto posibel. Mi a spera cu e proseso di separashon por a regla den forma husto, sincero i den tur transparensia pa tur dos partido. Apparentemente nos no por a hasi esaki i te ainda mi no ta comprende pakiko nos no a opta pa esaki. Despues di hopi intento tampoco mi no a logra, pues tambe e proceso di elaborashon a bira dificil.

Tabata necesario pa mi skirbi for di mi? Despues mi no tin niun culpa, pero toch ta sinti un duda chikito. Mi por imagina cu otro hende ta mira esaki diferente. Algun hende a mira esaki manera vengansa, pero asina mi mes no ta mira. Sin embargo, mi kier a pidi disculpa pa esaki, si mi a causa dolor na hende. Mester a yega na esaki? No, contrario, pero mi a keda obliga pa elabora solamente den mi mes un forma. Despues a resulta tambe cu esaki tabata un fuente positivo di reconosemento, caminda persona por a identifica nan mes. Mi no tabata desea di cai den depresion. Mi a pensa cu mi no lo drenta den depresion. Sin embargo, por ta mi mester a experimenta. Sentimento di tristeza, remordimento, miedo i inseguridad a subi. Bo ta sinti bo sin poder i mi a tira porta di contacto. E skirbi tabata brinda tur biaha mas tranquilidad, forsa i claridad.

Riba 1 di oktober mi a lesa un articulo di pastoor Marcel Balootje. Mi a haña esaki un relato basta compronde. E tabata duna na conose cu hopi hende ta cana cu depresion pasobra nan no por bisa “sorry” i ta keda hunga den pasado. Cu hende ta keda hunga den nan pekado, ta sigui hasi malo i no kier mira consecuencia di esaki. Cu bo ta anima e malo pa asina por agrada otro hende.

Bo ta blokia Dios i esaki solamente por resulta den mas dolor pa bo mes i bo famia. Unda tur esaki ta bini for di? Su conclucion tabata sin embargo pa un motibo simpel cu hende ta hasie solamente pa placa i poseshon. Nan ta pone esakinan riba amistad, unda e verdadero reconciliamento ta falta.

Den ki fase mi ta awor? Mi ta caba of lo mi experimenta un retbolt? Mi ta riba e bon caminda? Mi ta kere cu si, pero honestamente mi no lo sa. E ta varia pa persona i situashon. Algun ta pas cu e proseso den un otro orden. Apparentemente e mester di tempo pa por elabora tur cos. Mi ta spera cu e parti mas dificil di e proceso ta tras di lomba, e fase di aseptashon.

Mi ta pronto pa esaki? No ta prematuro? Mester mi no pidi primero disculpa na otro i mi mes? Hende kier lubida eror lihe, pero Dios ta desea cu nos mustra remordimento i por perdona. Mi ta nota cu awor ta un bon momento pa perdona tur cos na dje. Perdona, pa asina mi tambe por hasi un paso adelanta pa futuro. Unda mi kier duna sentido na mi bida di un otro manera. Mi no lo lubida, pero mester perdona.

Vragen om vergeving?

Fri, 07 Oct 2022 00:14:56 GMT

Vragen om vergeving?

Kunt u iemand om vergeving vragen? Misschien iemand waarmee u jaren geleden ruzie mee had en daarna nooit meer heeft gezien? Dat u de stap kunt zetten om naar hem of haar toe te stappen, om voor vergeving te vragen? Ik hoor u misschien nu wel denken: “Hij/Zij ziet mij al aankomen! Misschien zou ik aan onze lieve Heer vergeving kunnen vragen, maar om naar de desbetreffende persoon toe te stappen? Nee, dat zal nooit en te nimmer gebeuren!”

Heeft iemand u wel eens om vergeving gevraagd? Dat u, na een hevige ruzie, iemand nooit meer gezien heeft en u ook geen behoefte heeft hem of haar te willen zien. En dat net die persoon voor uw deur staat om vergeving te vragen. Zou u hem of haar dan binnenlaten? Of hoor ik u misschien nu weer denken: “Ongelofelijk, dat zal zeker niet gebeuren. Ik heb geen probleem met hem of haar, maar ik heb liever geen contact. Het is wel goed zo!”

Ik moest hier meteen denken aan twee Nederlandse televisieprogramma’s: “Het Familiediner” en “Het spijt me”. Waarbij de presentatoren als tussenpersonen, verzoeningspogingen ondernamen om excuses, na een ruzie tussen familieleden, vrienden en dergelijke, te aanvaren. Zou dit op Aruba ook kunnen werken? Of wordt zo’n cameraploeg met harde hand meteen weggestuurd? Is het misschien een menselijke eigenschap om liever niet je fouten in te willen zien? Of heeft het misschien wel te maken met een zekere trots? Of moet de eerste stap altijd gedaan worden door de tegenpartij? En staat u hier dan zelf wel open voor?

Toch is het mij vorige week overkomen. Nu niet met een tussenpersoon, maar juist de persoon in kwestie. Zo werd ik door een kennis opgebeld. Ik had al geruime tijd geen contact met hem en hij vroeg, of hij langs mocht komen. Bij binnenkomst vroeg hij mij, dat mocht er iets tussen ons voorgevallen zijn, hij mij om vergeving wil vragen. Ik stond even stil. “Meent hij dit nu? Wat zou er voorgevallen zijn?” Ik zag dat hij het oprecht meende en ik had dit niet verwacht. Naar mijn mening waren er geen negatieve zaken voorgevallen. Het was niet nodig en ook al had hij tegenover mij niets om te vergeven, hij moest dit blijkbaar toch doen. Enorm dapper en nederig dat hij dit deed. Ook ik vroeg hem naar vergeving, mocht ik hem iets hebben aangedaan. Maar misschien was dit meer het moment om dit te doen. Een bepaald soort teken van wederzijds respect misschien?

Ik hoorde later dat ik niet de enige was. Zo liet hij mij weten dat hij ook bij andere vrienden en familieleden langs was geweest. Misschien dat er hier wel een bepaalde ruzie is voorgevallen. Wat een enorme kracht en opluchting zou het voor beide partijen zijn geweest. Het is ook niet makkelijk om iemand toe te laten waarmee u ruzie hebt gehad of dat hij/zij zich hiervan wilt verontschuldigen. Ik geloof dat die avond er al een enorme last van zijn schouders was weggevallen.

7 oktober, een dag waarop ik weer een jaartje ouder wordt. Het vieren is niet echt nodig, maar waarop ik wel een keuze wil maken om enigszins weer een nieuw begin te maken en bepaalde zaken kan afsluiten. Misschien ben ik hier al mee begonnen door mijn column van 28 september. Ik vergeef het, maar ik zal het nooit en te nimmer doen vergeten!

Het proces van verwerken bij een scheiding is voor iedereen anders. Blijkbaar zijn hier vijf fases te ontdekken waar je doorheen moet. Het begint allemaal met ontkenning, boosheid, onderhandelen en vechten. Daarna depressie en de laatste fase met aanvaarding. Bij mijn eigen proces heb ik kunnen merken dat er in het begin enorm veel emoties een rol speelden. Elke keer wisselende momenten van ontkenning, boosheid, verdriet, machteloosheid en hoop. Het werd een lange weg waar er nog altijd vragen zijn, die onbeantwoord zullen blijven. Dat is goed zo, een beeld heb ik al wel kunnen vormen. Soms had ik het gevoel dat ik bij de verschillende fase elke keer drie stappen terug deed om weer één stap vooruit te kunnen doen. Wanneer zou ik in mijn laatste fase zitten?

Iedereen zoekt een manier om het te verwerken. Ik deed dit door het van mij af te schrijven. Niet uit boosheid of wraak, maar juist doordat er niet in alle eerlijkheid en oprechtheid over werd gesproken. Vragen en gebeurtenissen bleven onduidelijk, waarbij ik alles op een rijtje moest plaatsen en mezelf moest afvragen waar het allemaal fout was gegaan. Wat was de oorzaak, waarheid en wie waren de schuldigen? In hoeverre was het mijn schuld? Het is moeilijk te begrijpen waar jij de fout in bent gegaan. Misschien had ik in het begin de ernst van het probleem niet goed ingeschat, waardoor ze het gevoel kreeg dat ik haar niet volledig steunde. Mocht dit zo zijn, dan moet ik hier mijn oprechte excuses voor maken.

Misschien had ik beter moeten communiceren. Had ik niet zo naïef moeten zijn of had ik mij meteen moeten distantiëren van alle conflicten die het hierdoor juist nog moeilijker maakten. Misschien had ik het gewoon meteen moeten accepteren. Deze stap was moeilijk te maken, zeker ook bij iemand waar je zoveel van hield. Het moeilijkste van dit alles blijft wel de fijne herinneren, die nu op sommige momenten voor verdriet zorgen en die je dan ook snel wilt vergeten. Ik had verwacht dat het proces van scheiding eerlijk, oprecht en in alle openheid voor beide partijen geregeld kon worden. Blijkbaar konden we dit niet meer en snap ik nog steeds niet waarom hier niet voor werd gekozen. Na vele pogingen is het mij dan ook niet gelukt, waardoor ook hier het verwerkingsproces moeilijk maakte.

Was het van mij afschrijven echt nodig? Achteraf heb ik daar geen spijt van, maar toch is hier een kleine twijfeling te bespeuren. Ik kan me voorstellen dat anderen hier anders naar kijken. Sommige zagen dit als wraak, maar zo zie ik het zelf niet. Toch wil ik mij hierin verontschuldigen, mocht ik hier mensen pijn mee hebben gedaan. Had het zover moeten komen? Nee, in tegendeel, maar ik werd hierin gedwongen het alleen op mijn eigen manier te kunnen verwerken. Later bleek het ook nog eens een positieve bron van erkenning te zijn geweest, waarbij personen zichzelf mee konden identificeren. Ik hoopte zelf niet in een depressie te belanden. Ik dacht dat ik die fase wel zou overslaan. Toch moest ik het ervaren. Gevoelens van verdriet, spijt, angst en onzekerheid kwamen naar boven. Je voelt je machteloos en ik sloot mezelf af van contact. Het schrijven bood elke keer weer rust, kracht en duidelijkheid.

Op 1 oktober las ik een artikel van pastoor Marcel Balootje. Ik vond dit best een begrijpelijk verhaal. Hij gaf hierin aan dat heel veel mensen rondlopen met depressie omdat ze geen sorry kunnen zeggen en in het verleden blijven hangen. Dat mensen in hun zonde blijven hangen, slecht blijven doen en de consequenties daarvan niet willen inzien. Dat je het kwade aanmoedigt om andere mensen op deze manier te kunnen behagen. Je blokkeert God en dit kan alleen maar lijden tot meer pijn tegenover jezelf en je familie. Waar komt dit allemaal vandaan? Zijn conclusie was echter voor de eenvoudige reden dat men het alleen maar doet voor geld en bezit. Ze stellen deze zaken boven vriendschap, waar echte verzoening uitblijft.

In welke fase ben ik nu? Ben ik er bijna of zal ik een terugval ervaren? Ben ik op de goede weg? Ik geloof het wel, maar eerlijk gezegd zou ik het niet weten. Het verschilt per persoon en situatie. Sommige doorlopen het proces zelf in een andere volgorde. Blijkbaar heeft het gewoon tijd nodig om alles te kunnen verwerken. Ik hoop dat het moeilijkste deel van het proces achter de rust is, de fase van aanvaarding.

Ben ik daar nu wel klaar voor? Is het niet te vroeg? Moet ik hier niet eerst aan anderen en mezelf om vergeving vragen? Fouten wil men snel vergeten, maar God wil juist dat we berouw tonen en kunnen vergeven. Ik merk dat het nu een goed moment is om haar alles te vergeven. Vergeven, zodat ik ook weer een voorzichtige stap kan maken naar de toekomst. Waar ik op een andere manier invulling op mijn leven wil geven. Vergeten zou ik het niet, maar vergeven moet ik haar wel.

Logronan di landra sin precedente!

Mon, 03 Oct 2022 22:16:19 GMT

Logronan di landra sin precedente!

Maarten van der Weijden ta un landrador Hulandes. Probablemente nos ta conoci'le via e Weganan Olimpico di 2008. Despues di gana hopi medaya y un bataya di dos aña contra leukemia limfatico agudo, el a gana oro den e 10 km di landrado liber den Beijing. Na final di e Weganan Olimpico el a haya e honor di carga e bandera Hulandes durante e ceremonia.

Na final di e mesun aña Maarten a anuncia cu e lo stop di landra. Asina el a bisa cu e ciclo a caba y cu el a mustra loke ta posibel despues di cancer. Sin embargo, el a sigui lucha contra cancer y a nada e IJsselmeer y a recauda 20.000 euro pa KWF Kankerbestrijding. Den 2018 el a bat e record mundial di landramento den Amsterdam, despues di un intento den 2017, door di nada 102.8 km den 24 ora. Despues di esaki el a nada 12 ora mas pa entrena pa augustus 2018.

24 juni 2019, Hulanda

E ultimo Elfstedentocht a tuma luga na 4 di januari 1997. Mi por recorda e mainta friu di diasabra ainda. Mi a lanta tempran hunto cu mi tata pa mira e evento aki via television cu chocolate caliente. Te ainda mi tata ta conta cu orguyo cu el a cumpra un moneda special di e 15e Elfstedentocht e tempo ey y despues di hopi peticion pa bende'le, el a logra conserv'e ainda bon. E Elfstedentocht no por tuma luga mas. Maarten lo kier completa e tocht aki dor di landra pa un bon causa. Su prome intento a fracasa, pero riba 24 di juni 2019 el a bira e prome persona cu a nada e Elfstedentocht di aproximadamente 200 km den 75 ora. El a recauda mas di 6.1 miyon euro pa investigacion contra cancer.

7 augustus 1988, Aruba

Roly Bisslik, un landrador Arubano, cu nos ta conoci aki na Aruba como e prome landrador cu a nada for di Venezuela pa Aruba. E dia cu e logro aki di Roly Bisslik a tuma luga, mi tabata ocho aña. Mi tabata de vacacion na Aruba y mi tio y tata a sali mainta tempran cu un boto special pa yuda Roly Bisslik. Un boto cu no por a falta di cuminda y bebida. Un distancia di 30 km, cu el a nada den diez ora, pa recauda placa pa por cumpra un tereno pa por construi un piscina olimpico na Aruba. Finalmente e piscina a yega y ta yama "Piscina Olimpico Roly Bisslik" na Savaneta.

11 november 2018, Aruba

Davy Bisslik, Romar Arendsz, Wendy Kock-Croes, Stephan Thijsen, Deaxo Croes, cinco landrado Arubano di Club di Aruba Dolpins, kende a nada e mesun ruta cu Roly Bisslik, for di Venezuela pa Aruba den un biaha di 10 ora i 20 minute i 12 seconde. Roly Bisslik a entrena e cinco landradonan aki i via nan campaña "Crossing for hope" nan a logra reuni fondonan pa Fondo Contra Cancer Reina Wilhelmina na Aruba. Aki tambe a demostra un biaha mas cu si bo kere den bo mes, si bo ta pashene i determina, bo por logra tur cos.

1 oktober 2022, Aruba

E dia di siman pasa, despues di hopi preparacion cu a tuma luga desde 2020, Deaxo Croes a drenta su evento di open water "Punta pa Punta", caminda el a landra for di Arashi Beach contra coriente pa Baby Beach. El a cuminsa banda di 2:30 di mainta i el a haya guia di hendenan riba kajak i boto. Cu autonan cu a toca i spetadonan entusiasma, Deaxo a yega, despues di aproksimadamente 13 ora, canto di laman. E distancia tabata 38.1 km. Danki na e laman halto i e biento, esaki ya ta un logro grandi, pero el ainda no ta satisfecho. E logro aki tabata un preparacion pa su siguiente meta di 19 di november 2022.

19 di november 2022, Bonaire

Deaxo Croes lo bai landra un ruta di aproksimadamente 53 km di Bonaire pa Curaçao mainta tempran. Un biahe di, segun spera, 16 ora. Un grupo lo guiaé den e biahe aki door di landra hunto cu ne. Un evento di open water caminda Deaxo Croes ta tratando di reuni fondonan pa Fondo Cancer Bonaire, Fundashon Prevenshon Curaçao i Fundacion CORESA (Colorectal Screening Aruba) via su fundashon "Crossing for prevention". Un donashon por wordo duna via e website www.crossingforprevention.com . Ta masha emoshonante i hopi hende ta spera e evento aki cu entusiasmo. Laga nos spera cu e evento di 19 di november lo trese mas conciencia i tambe sigur mas donashon den tempu dificil. Quizás e evento aki lo ta un preparacion pa un siguiente meta, pa nada for di Curaçao pa Aruba, un ruta di aproksimadamente 62 km. Esaki no lo sorprende mi.

Cada biaha e ser humano, manera e personanan manera Maarten van der Weijden, Roly Bisslik y Deaxo Croes, ta trata di haci e imposible realidad door di tuma desafionan y pone nan mes na servicio di un causa bon. Nos mester keda aprecia e logronan aki. Solamente por papia cu hopi comprension y admiracion riba e tema aki. Talbes algun dia lo sali un moneda special pa e causa aki, cu mi tata lo cumpra y conta nos tur orguyosamente riba dje.

Cu bo, manera e personanan aki, lo sigui kere den bo mes, lo tin pasion den loke bo ta excelente aden y lo keda determina pa logra bo meta final. Cu bo por laga algo atras den e forma aki y inspira e generacionnan siguiente door di mustra nan cu bo por logra tur cos si bo ta kere den bo mes.

Ongekende zwemprestaties!

Mon, 03 Oct 2022 12:02:57 GMT

Ongekende zwemprestaties!

Maarten van der Weijden, een Nederlandse zwemmer. Die we misschien wel kennen via de Olympische spelen van 2008. Na vele medailles gewonnen te hebben en een twee jaar durende strijd tegen acute lymfatische leukemie, won hij in Peking goud op de 10 km openwaterzwemmen. Aan het einde van de Olympische spelen mocht hij tijdens de ceremonie de Nederlandse vlag dragen.

Aan het einde van hetzelfde jaar gaf Maarten aan, te willen stoppen met zwemmen. Zo zei hij, dat de cirkel nu rond was en hij had laten zien wat er allemaal mogelijk was na kanker. Toch bleef hij zich inzetten tegen kanker en zwom het IJsselmeer over en verzamelde hij 20.000 euro voor het KWF Kankerbestrijding. In 2018 verbrak hij in Amsterdam, na een poging in 2017, het wereldrecord zwemmen. Zo zwom hij 102,8 km in 24 uur. Hierna zwom hij nog 12 uur door, om te trainen voor augustus 2018.

24 juni 2019, Nederland

De laatste Elfstedentocht werd op schaatsen verreden op 4 januari 1997. Ik kan de koude zaterdagochtend nog goed herinneren. Samen met mijn vader vroeg in de ochtend opgestaan om met warme chocolademelk dit evenement via de televisie te bekijken. Nog steeds vertelt mijn vader met trots dat hij een speciale munt van deze 15 ^e Elfstedentocht toentertijd heeft gekocht en na vele verzoeken die hij van mensen had ontvangen om deze te verkopen, heeft hij deze nog altijd goed kunnen bewaren. De Elfstedentocht kan schaatsend al een tijdje niet meer. Maarten zou deze tocht zwemmend willen afleggen voor een goed doel. Zijn eerste poging mislukte, maar op 24 juni 2019 heeft hij als eerste de Elfstedentocht van ongeveer 200 km uitgezwommen binnen 75 uur. Hij heeft hier ruim 6.1 miljoen euro voor kankeronderzoek opgehaald.

7 augustus 1988, Aruba

Roly Bisslik, een Arubaanse zwemmer, die we hier op Aruba kennen als de eerste zwemmer die vanaf Venezuela naar Aruba zwom. Op deze dag, waarop deze zwemprestatie door Roly Bisslik werd bereikt, was ik acht jaar. Ik was op vakantie op Aruba en mijn oom en vader gingen die dag vroeg in de ochtend met een speciale boot de zee op om Roly Bisslik te ondersteunen. Een boot waar genoeg drank en eten niet kon ontbreken. Een afstand van 30 km, die hij ongeveer in tien uur zwom, om geld op te halen om een terrein te kunnen kopen om een Olympisch zwembad te bouwen op Aruba. Uiteindelijk kwam deze zwembad en draagt het de naam “Piscina Olimpico Roly Bisslik” te Savaneta.

11 november 2018, Aruba

Davy Bisslik, Romar Arendsz, Wendy Kock-Croes, Stephan Thijsen, Deaxo Croes, vijf Arubaanse zwemmers van de Aruba Dolpins Swimming Club, die in 10 uur en 20 minuten en 12 seconden dezelfde route als Roly Bisslik, van Venezuela naar Aruba hebben gezwommen. Roly Bisslik coachte deze vijf zwemmers en via hun “Crossing for hope” campagne verzamelde ze zo geld op voor het Koningin Wilhelmina Kankerfonds op Aruba. Ook hier werd weer eens duidelijk dat als je in jezelf blijft geloven, je gepassioneerd en vastberaden bent, je alles kunt bereiken.

1 oktober 2022, Aruba

Afgelopen zaterdag, na vele voorbereidingen die vanaf 2020 hebben plaatsgevonden, begon Deaxo Croes aan zijn openwaterevenement “Punta pa Punta”, waar hij vanaf Arashi Beach tegen de stroom in naar Baby Beach is gaan zwemmen. Hij begon rond half drie in de ochtend en werd begeleid door mensen op kajakken en boten. Met toeterende auto’s en enthousiaste toeschouwers bereikte Deaxo, na ongeveer 13 uur het strand. De afstand werd 38.1 km. Door de hoge golven en de wind is dit al een enorme prestatie, maar hij is zelf nog niet klaar. Dit was zijn voorbereiding op het volgende doel van 19 november 2022.

19 november 2022, Bonaire

Deaxo Croes zal vroeg in de ochtend een route van ongeveer 53 km van Bonaire naar Curaçao zwemmend gaan afleggen. Een tocht van ongeveer, naar verwachting, 16 uur. Een groep zal hem hierin begeleiden door met hem mee te zwemmen. Een openwaterevenement waarop Deaxo Croes via zijn stichting “Crossing for prevention” geld probeert te verzamelen voor de Kanker Fonds Bonaire, Fundashon Prevenshon Curaçao en Fundacion CORESA (Colorectal Screening Aruba). Een donatie kan via de website www.crossingforprevention.com worden gegeven. Erg spannend en velen kijken hier al vol enthousiasme naar uit. Laten we hopen dat dit evenement zal zorgen voor meer bewustzijn en ook zeker voor meer donaties in moeilijke tijden. Wie weet is dit evenement van 19 november wel weer een voorbereiding op een volgend doel om vanaf Curaçao naar Aruba, een route van ongeveer 62 km, te zwemmen. Het zou mij niet verbazen.

Elke keer probeert de mens, zoals bij personen als Maarten van der Weijden, Roly Bisslik en Deaxo Croes, het onmogelijke waar te maken door uitdagingen aan te gaan en zich dienstbaar op te stellen voor een bepaald goed doel. Deze prestaties moeten we blijven koesteren. Hier kun je alleen maar met veel begrip en bewondering over praten. Misschien dat hier uiteindelijk ook een speciale munt zal verschijnen, die mijn vader dan zal kopen en weer vol trots over zal praten.

Dat je, net zoals deze personen, hierdoor in jezelf blijft geloven, gepassioneerd bent in waar je enorm goed in bent en je vastberaden bent je doel uiteindelijk te bereiken. Dat je op deze manier iets kan nalaten en hierdoor de volgende generaties kan blijven inspireren door op je eigen manier te laten zien dat je alles kunt bereiken, als je er zelf maar in blijft geloven.

Een brief naar de minister van Justitie (Deel 3)

Wed, 28 Sep 2022 23:14:51 GMT

Een brief naar de minister van Justitie (Deel 3)

Op 13 juni 2022 stuurde ik mijn eerste brief via B.I.D. naar de minister van Justitie. Na veel telefoontjes werd ik elke keer weer van het kastje naar de muur gestuurd. Op 5 juli en 28 augustus plaatste ik een column betreft een incident die helaas heeft plaatsgevonden en waar ik de nodige vragen over had. Velen kennen dit verhaal in zijn geheel of gedeeltelijk en praten hier onderling vol afschuw over. Hoe had dit kunnen gebeuren? Gaat dit altijd zo hier op Aruba?

Bij mijn tweede column werd mij geadviseerd om de juridische weg te bewandelen. Ik zou naar de Landsverordening Administratieve Rechtspraak (LAR) kunnen stappen. Anders zou ik eeuwig in de media klagen en zal er niets van terecht komen. Ik zou bij deze procedure bij de rechter een dwangsom kunnen eisen als een antwoord uit zou blijven. Ik zou ook aangifte kunnen doen bij de landsrecherche, bij Bureau Interne Zaken en Onderzoek (BIZO) van de Korps Politie Aruba (KPA). Ik had nooit gedacht dat ik deze stappen zou moeten zetten. Is dit allemaal echt nodig? Wat voor zin heeft het als zelf een rechercheur hier kennis van heeft genomen? Misschien zelf wel bij betrokken was en al een partij had gekozen. Hoe onpartijdig ben je hier dan? Op 29 augustus 2022 stuurde ik mijn tweede brief naar B.I.D., maar helaas tot nu toe zonder enig resultaat.

Voor alle adviezen die ik heb mogen ontvangen ben ik zeker dankbaar. Toch verbaasde het mij keer op keer dat, sinds ik hier op Aruba ben, ik vaak zie dat als men het niet eens is, er enorm snel naar rechterlijke instanties wordt gegrepen. Waarom moeten we elke keer naar de rechter stappen als men niet houdt aan regels en wetten? Zelf als onze overheid zich hier niet aan houdt. Vertrouwen we elkaar echt niet meer? Is het niet net als op het moment dat je in de auto naar rechts wilt afslaan en je met je knipperlicht dit wilt aangeven, de andere automobilisten je pas vertrouwen als je ook daadwerkelijk naar rechts afslaat? En een dwangsom eisen kan, maar zijn we niet van mening dat de Arubaanse staatskas hier zeker voor betere zaken kan worden gebruikt? Aruba heeft het al zo moeilijk.

Men vindt het blijkbaar ontzettend moeilijk om hier antwoord op te geven en te zoeken naar een oplossing. En dat je bij een fout dit mag benoemen. Maar een fout maken zit niet in ons cultuur. En als men toenadering zoekt, weet men niet hoe te gedragen. Het zogenoemde poldermodel lijkt hier vervangen door een model van egoïsme, haat, eigenbelang en een strijd tegenover elkaar om er uiteindelijk, ten koste van anderen, beter uit te komen. Is dit een normale gang van zaken? Willen we op dit kleine eiland echt zo met elkaar omgaan? Waar blijft ons “Christelijke” identiteit? Of zijn we deze ook hier volledig kwijtgeraakt?

En natuurlijk kan ik, samen met persoon B, verdere stappen ondernemen. Maar heeft het zin? Misschien was de aanleiding voor dit incident ongepast van persoon B. Misschien was het niet netjes, maar de reden van persoon B kan ik maar al te goed begrijpen. Net als bij persoon B kan ik persoon A ook wel begrijpen. Je probeert je familie op een manier toch te verdedigen. Maar dat is dan nog geen reden om je “gelijk” te halen, door een politieagent of rechercheur hiervan op de hoogte te stellen. Persoon A werd geadviseerd dit niet te doen. Daar komt nog eens bij dat het hier niet bij gebleven is. Want de politieagent neemt hierna het heft in eigen handen door persoon B op het werk met indringende toon zijn afschuw kenbaar te maken. Zonder dat persoon B hier een weerwoord in kon geven werd ze op deze manier geïntimideerd. Waar zelf achteraf het hoofdbureau van San Nicolaas van deze ontmoeting niets van af wist. Ik zou niet weten wat de beweegreden zouden zijn van deze politieagent. Ik neem het deze politieagent zeer kwalijk, maar ook de minister van Justitie en de ambtenaren binnen deze instantie, die hier niet eens het fatsoen en tijd hebben kunnen nemen om op mijn brief te reageren. Natuurlijk is het al een tijd geleden, maar de menselijkheid en een zekere spijtbetuiging tegenover persoon B ontbrak. Blijkbaar is de zin “Arubamesterdinostur” toch niet echt aan iedereen toegekend. “All animals are equal, but some are more equal than others” (George Orwell – Animal Farm).

In deze column kan ik zeker de namen noemen van de desbetreffende personen. Ik denk zelf dat dit mij niet eens in problemen zou brengen, maar ook nu doe ik het niet. Ik ben nog altijd van mening dat iedereen fouten mag maken. Maar dat men wel hier kennis van moet nemen, zodat men ervan kan leren en dit dan ook nooit meer zou kunnen gebeuren. Laat dit een voorbeeld zijn voor de nieuwe politieagenten! Die het werk nog altijd met eer en geweten willen uitvoeren. Die niet moeten denken, ook al is hij of zij een minister, politieagent of rechercheur, dat het volk hem of haar moet dienen. We moeten hier elke keer weer waakzaam voor zijn en ertegen blijven strijden. Met het benoemen van deze incidenten is zeker al een grote stap gezet. Maar ook door samen op een menselijke en rechtvaardige manier het probleem op te lossen creëert men een veel sterkere samenleving waar eenieder zeker niet in uitgesloten kan en mag worden.

We moeten niet alle politieagenten of rechercheurs onder één kam scheren. Net zoals bij docenten heb je, naast de rotte appels, goede tussen zitten. Misschien moeilijk te geloven, maar natuurlijk zijn er ook die goed werk verrichten en die ook, op sommige momenten, vol afschuw praten over de werkwijze van hun collega’s. Die ook elke dag met volledige toewijding te werk gaan om echt op hun manier het volk, op een zo goed mogelijke manier, te kunnen dienen.

Ik denk dat het doel al wel bereikt is. Men weet ervan, men praat erover en men spreekt hier vol afschuw. Zoiets zou hopelijk geen tweede keer gaan gebeuren. En mocht dit wel zo zijn, dan is het ons plicht om hier meteen weer iets van te zeggen. Om deze toestanden op een rechtvaardige manier meteen de kop in te drukken.

Een spijtbetuiging of het zoeken naar een oplossing wordt blijkbaar gezien als een zwakte. Jammer, want juist dit had veel respect en begrip kunnen opleveren. Blijkbaar spelen andere belangen een belangrijkere rol. Andere zien het niet naar een rechter stappen blijkbaar als enorme zwakte, maar zeker in deze dagen ben ik er meer van overtuigt dat juist deze zwakte een enorme kracht met zich voortbrengt die alleen de rechtvaardigen en gelovigen zullen begrijpen en die zeker ons dichter bij God, als schepper zullen brengen! Ik vergeef het, maar ik zal het nooit en te nimmer doen vergeten!

Un carta pa e ministro di Husticia (Parti 3)

Wed, 28 Sep 2022 22:16:13 GMT

Un carta pa e ministro di Husticia (Parti 3)

Dia 13 di juni 2022 mi a manda mi prome carta via B.I.D. pa minister di Husticia. Despues di hopi yamada mi a keda pusha for di porta pa porta. Dia 5 di juli y 28 di augustus mi a publica un column tocante un incidente cu a tuma luga desafortunadamente i cu tabata tin algun pregunta tocante dje. Hopi sa di e historia aki completo of parcialmente i ta papia tocante dje cu asombro. Con esaki por a pasa? Ta asina semper aki na Aruba?

Na mi di dos column a sosode cu nan a duna mi e conseho pa tuma e ruta legal. Mi por a bai pa Landsverordening Administratieve Rechtspraak (LAR). Ora contrario mi lo keda keha den media i nada lo sali for di dje. Durante e procedura aki na hues mi por a exigi un dwangsom si no tabatin un contesta. Mi tambe por a entrega keho na landsrecherche, na Bureau Interne Zaken i Onderzoek (BIZO) di Korps Politie Aruba (KPA). Mi nunca a pensa cu lo mi mester a tuma e pasonan aki. Ta necesario mes pa hasi esaki? Kiko ta e sentido si un investigador ya a tuma nota di e asunto aki? Talbes mes tabata envolvi i a keda cu un banda. Kiko ta e nivel di imparcialidad di e persona aki? Dia 29 di augustus 2022 mi a manda mi di dos carta pa B.I.D., pero desafortunadamente te ainda sin resultado.

Pa tur e consehonan cu mi a risibi mi ta sumamente agradecido. Sinembargo, mi ta sorpresa kada biaha cu desde cu mi a yega na Aruba, mi ta mira cu ora hende no ta di acuerdo, nan ta bai na instansianan hudicial masha lihe. Pakico nos mester bai na hues cada biaha ora cu hende no ta cumpli cu reglanan i leynan? Inclusive ora nos gobernacion mes no ta cumpli cu nan. Nos no ta confia otro mas? No ta mescos ora bo ta den auto i kier bay rechts i bo ta bisa esaki cu bo indicador, e otro automobilistanan ta confia bo te ora bo efetivamente bay rechts? I por exigi un dwangsom, pero no ta nos opinion cu e fondonan di Aruba lo por a ser usá pa motibo mas miho? Aruba ya ta pasando den momentonan dificil.

Ta parce cu ta dificil pa duna un contesta riba pregunta i busca un soluccion. I cu bo por señala ora un hende a faya. Pero pa faya no ta den nos cultura. I ora hende ta buskando coneccion, nan no sa con pa comporta. E model di polder, cu ta supuestamente ta un model di consenshi, ta parse cu aki na Aruba a ser reemplasa pa un model di egoísmo, odio, interes propio i un bataya contra otro pa finalmente sali na ventaha na gasto di otro. Ta normal pa hasi esaki asina? Nos kier pa asina nos ta trata otro riba e isla chikito aki ? Unda nos “Cristian” identidad ta keda? Of nos a perde esaki tambe?

I naturalmente mi por tuma medida huntu cu persona B. Pero ta duna sentido esaki? Talbes e motibo pa e incidente aki tabata inapropia di persona B. Talbes no tabata bon educa, pero e motibo di persona B mi por compronde masha bon. Manera persona B mi tambe por compronde persona A. Bo ta tratando pa defende bo famia na un manera of otro. Pero esaki no ta un motibo pa haña bo “rason”, door di informa un polis òf un investigador di esaki. Persona A a keda duna e conseho pa no hasi esaki. Ademas di esaki, e asunto no a keda eynan. Pasobra e polis aki ta tuma loke den su man pa duna persona B na trabou un tono intenso pa expresa su asombro. Sin cu persona B por a duna un contesta, el a ser intimida asina. Na final e bureau di San Nicolaas di e encuentro aki no tabata sa nada di dje. Mi no sa kiko ta e motibo di e polis aki. Mi ta tuma esaki hopi malo cu e polis aki, pero tambe cu minister di Husticia i e empleadonan den e instansia aki, cu no por a ni tuma e tempo i e curashi pa reacciona riba mi carta.

Naturalmenteya ta un tempo caba, pero falta e humanidad y un disculpa serio na persona B. Aparentemente, e frase "Arubamesterdinostur" no ta realmente duna na tur hende. "Tur animal ta igual, pero algun ta mas igual cu otro" (George Orwell - Animal Farm).

Den e column aki, sigur mi por menciona e nombernan di e personanan concerni. Mi ta kere pa mi mes cu esaki no lo pone mi den problema, pero te awor tambe mi no ta hace. Mi ta kere ainda cu tur hende tin derecho di haci eror. Pero cu mester tuma nota di dje, pa asina por siña di dje y asina no lo por pasa nunca mas. Laga e ta un ehempel pa e polis nobo! Cu ainda kier haci nan trabou cu honor y conciencia. Cu no mester kere, ainda cu ta un minister, polis of rechercheur, cu pueblo mester sirbi nan. Nos mester ta alerto pa esaki tur ora y sigui lucha contra di dje. Door di menciona e incidentenan aki, ciertamente ya a tuma un gran paso. Pero tambe door di soluciona e problema hunto na un manera humano y husto, ta crea un sociedad mucho mas fuerte caminda ningun hende por ni mester wordo exclui.

Nos no mester meti tur polis of rechercheur bou di un solo kam. Asina manera cu cada maestro, ademas di e appelnan podrido, tin bon entre nan. Talvez dificil pa kere, pero sigur tin tambe esnan cu ta traha bon y cu tambe, na momentonan, ta papia cu asco di e manera di traha di nan colega. Cu ta traha cu dedicacion completo pa realmente na nan manera sirbi pueblo, na e manera mas bon posibel.

Mi ta kere cu e meta a wordo logra caba. Hendenan ta tuma nota, ta papia di dje y ta papia cu asco. Algo asi lo spera nunca mas pasa. Y si pasa, ta nos deber pa bisa algo di dje mesora. Pa stroba e situacionnan aki na un manera husto mesora.

Un disculpa of busca un solucion ta wordo mira como debilidad. Lastima, pasobra juist esaki por a trece hopi respet y comprension. Aparentemente, interesnan di otro ta hunga un papel mas importante. Otro ta mira cu no bay corte como un debilidad enorme, pero sigur den e dianan aki mi ta mas convenci cu e debilidad aki ta trece un fuerza enorme cu solamente e hustonan y creyentenan lo compronde y cu sigur lo yuda nos yega mas cerca di Dios, como Creador! Mi ta perdona, pero mi no lo lubida nunca!

E slice di bida

Mon, 19 Sep 2022 22:16:11 GMT

E slice di bida

Den "Slice of Life", e nomber di e boto di Dexter Morgan. Un nomber como palabra scherpi pa su bida diario como asesino di serie. Un hende cu den e serie di televishon Americano desde 2006 ta ricibi solamente respet y fama pa su actonan caminda e ta enfoca principalmente riba e malechornan. Un homber cu no ta kere den un religión en particular, pero den su propio principionan. E sunu frio y vacio, pero e tin su propio reglanan con e kier biba y con e mester comporta pa no yega den problema. P'esey e no tin necesidad di un religión.

Prome su bida tabata trata riba dje, pero despues di busca un scol di pre-school pa su yiu Harrison, e cuminsa cuestiona e fe Katholico. E tabatin un tiki problema cu tur e imagennan Katholico den y rond di e scol aki, pero segun su colega Angel Batista, tabata trata aki di lesa e catecismo, un lista di e enseñansa di e iglesia Katholico. Segun Batista, Dios a duna cada un di nos un caracteristica poderoso pa bondat moral. Fe ta un forma di con bo ta sinti y ta dificil pa splica den palabra. Segun Dexter, e tabata keda di pensa cu ta totalmente estupida pa kere den algo cu no por wordo splica.

Ta nos religion ta sincero cu nos actonan y comportacion? Cu nos ta actua den e manera corecto debi na nos religion? Un religion cu nos a scoge of simplemente a wordo duna na nos pa nos mayornan? Of nos no ta duna valor mas na religion y ta kere den otro cosnan cu ta lleva nos probablemente pa un caminda robes? Nos ta scoge nos propio manera di biba cu nos propio normanan y balornan cu nos a desaroya den transcurso di añanan? Hopi di nos aparentemente no ta duna importancia mas na un religion Cristian manera Katolicismo, Protestantismo of un otro forma di religion.

Den e corant Diario dia 25 di October 2010, e comunidad Katolico na Aruba a baha for di 84% pa 64%. Na 2000 tabata 80,8%. Asina Censo, un parti di CBS a duna a conoce esaki via un censo. Cada 10 aña nan ta tene esaki y ta confirma esaki via un anuncio.

Na Aruba, loke ta sali manera champiñon for di tera, ademas di e puntanan di benta di loteria, ta e diferente religionnan Cristian. Religionnan cu tin un enseñanza modera of asta mucho mas estricto, di cual mi mes no sa mucho. Mi ta teme cu algun di nan ta parecido na cierto secta y aki e fe den Dios ta wordo obscureci pa poder y interes propio di hendenan cu ta kere den esaki. Naturalmente, esaki ta keda na mi opinion.

Den mi opinion tin un gran diferencia entre religión y fe y nos mester separa e dos cosnan aki. Religion pa mi ta e diferente religionnan cu nos conoce, manera Katolicismo, Protestantismo, Islam, Judaísmo, etc. Fe ta separa di religión pa mi y ta mas toca e relashon cu Dios y e forma corecto cu bo ta actua den bo bida.

Den e corant di 2010, pastor Szpila a duna diferente motibo pa cual hende no ta duna hopi balor na Katolicismo. E prome motibo ta gran parti debi na e scandal mundano cu ta reina rond di Katolicismo, tocante pedofilia. Esaki ta un motibo pa baha for di e religion aki. E di dos motibo ta bin di Hulanda y ta expande pa otro paisnan Europeo. Tempo cu e religion aki tabata grandi y respeta, e forma di pensa a cambia y ta laga lugar pa frieza y poco balornan moral. E factornan aki ta causa cu esaki ta dal over na e diferente islanan den Reino, cu ta spera hopi di Hulanda. Hopi hoben bou di nos ta bay studia Hulanda y despues di a studia un cantidad di aña nan mentalidad ta cambia. Ora nan bolbe bek pa e isla nan ta bin cu otro normanan y balornan, cu no a wordo duna na nan pa medio di nan educacion di nan mayornan of cuidadornan. E di tres motibo ta tocante amor pa materialismo. Awendia hopi biaha tur cos ta draai rond di cosnan materialista, cu hopi biaha ta wordo causa pa propaganda riba television.

Si nos ta kere internet, e comunidad Katólico na 2022 ta awor 75.3 porciento. Si esaki ta berdad mes no por wordo confirma. Desafortunadamente no a haya e resultado di 2020 di Censo aki. Pero por bisa cu e ultimo trinta aña e cantidad di divorcio so a subi. Awendia den diez aña, e mitad di e matrimonionan ta termina den un divorcio.

Sin embargo, e comunidad Arubano ta ainda estrechamente relaciona cu Katolicismo. Ta simplemente un apariencia fingi y resulta cu ta un costumber di nos? Cu e ta un parti di nos identidad cultural, pero nos no ta actuando na momentonan? Nos ta bai iglesia tur Domingo, nos ta comporta nos mes manera nos ta santo, pero pa hopi nos careta verdadero pa ken nos ta ta keda escondi. Naturalmente tur hende ta comete falta y ningun hende ta santo. Mi no kier bisa cu mi sa miho aki. Tambe mi tin preguntanan cu ainda mi no tin contesta.

Si mi por uza mi mes como ehempel, mi a crece cu Katolicismo. Durante bida na Hulanda, nos lo bai iglesia algun momento Domingo. Specialmente durante mi estudio pa maestro di Historia, mi tabata interesa y mi no a mira bai iglesia como un castigo. Sinembargo, Katolicismo no a hunga un rol specifico. Pero esaki a cambia ora mi a mudami pa Aruba. Aki mi a conoce Katolicismo miho y a bira un parti special y importante, unda mi tabatin hopi respect pa dje. Independientemente di e condicionnan malo den e iglesia aki, cu ciertamente no ta hustificabel.

Mi ta haci un kruis ora mi ta reza y ainda mi ta carga mi rosario y mi ta haci esaki pa respeta mi mayornan. Nan a duna mi e religion aki, pero awendia ainda mi tin hopi duda tocante e religión aki. Esaki ta debi na e hendenan cu mi a conoce na Aruba y cu a brinda mi un "extra" fe den Dios. Nan a haci e religion aki nan mes, pero despues di aña mi a descubri cu nan no ta biba segun e forma manera nos mester biba segun e Bijbel. Mi no mag oordeel, pero e ta algo cu mi no por pasa hala. Apparentemente ta normal pa casa den cas di Dios y despues di esey ainda bo por ta infiel na bo pareha. Tabata mi na e momento ey naif pa pensa cu nos a haci un promesa consciente na Dios pa semper sostene otro y ta pa semper pa otro? Den bon y malo momento yuda otro, sin mester ta infiel? Y cu hunto nos ta desea mantene e balornan y normanan di nos fe y nunca kier separa di dje? Of tabata tur cos sincero na e momento ey, pero despues busca un bida soltero atrobe pa casa?

Un parti di grupo ta casa pa motibo di un tradishon pa iglesia i consientemente ta scohe pa un bida nobo. Consientemente nan ta tuma nan bida bieuw bek i no ta duna balor na e promesa cu nan a hasi Dios. Pa algun, divorcio no ta un opcion. No pasobra nan no kier pa Dios, pero nan mes lo no kier keda soltero. Pero e pregunta aki ta bini den mi mente: "Bo serio ta felis?"

Mi ainda kere den un Dios. Un poder superior cu finalmente lo hasi husticia. Si esaki ta den e mundo aki of despues di nos morto. Hopi ta uza Dios pa cosnan robes i pensa cu pa medio di hopi tradishon i custumbernan cultural nan ta riba e rumbo corecto. Asina nan ta perde totalmente e rumbo.

Ta den nos natura humano cu nos mester kere den algo. Nos tur kier pa nos bida tin un meta. Mas bieuw nos ta bira, mas duru nos ta buska esaki. Mayor parti ora ta dificil pa haña esaki. Algun ta buska esaki den forma robes. Tur hende tin un libertad di scohe na nan mesun rumbo. Algun biaha e rumbo ta cla i algun biaha no ta asina. Cada bes ora bo rumbo ta bai den un direccion diferente, ta un desafio pa haña e rumbo corecto. I si nos bida no tin un meta, loke nos ta laga pa e hendenan cu nos ta stima tanto? Loke nos kier duna pa otro? Kiko di nos bida "The Slice of life" nos kier duna positivo pa otro? Talbes esaki ta duna nos pensamento.

The Slice of Life

Mon, 19 Sep 2022 09:34:45 GMT

The Slice of Life

“Slice of Life”, de naam van de boot van Dexter Morgan. Een naam als woordspeling voor zijn dubbelleven als seriemoordenaar. Iemand die in de Amerikaanse televisieserie vanaf 2006 alleen maar respect en roem ontvangt voor zijn daden waarbij hij zich voornamelijk richt op de slechteriken. Een man die niet geloofd in een bepaald religie, maar in zijn eigen principes. Het klinkt koud en leeg, maar hij heeft zelf zijn eigen regels hoe hij in het leven wil staan en hoe hij zich moet gedragen om niet in problemen te raken. Daar heeft hij geen religie voor nodig.

Eerst draaide het leven om hem, maar na het zoeken naar een peuterschool voor zijn zoon Harrison begon hij vragen te stellen over het Katholieke geloof. Hij had wat moeite met alle Katholieke beelden in en rond dit peuterschool, maar volgens zijn collega Angel Batista ging het hier juist om het leren van de catechismus, een opsomming van de leer van de Katholieke kerk. Volgens Batista heeft God iedereen een krachtig eigenschap gegeven voor morele goedheid. Het geloof is een manier hoe je je voelt en kun je moeilijk in woorden uitleggen. Volgens Dexter was hij nog altijd van mening dat het geloven in iets, wat niet te verklaren is, een totale onzin moest zijn.

Is ons religie wel oprecht tegenover ons doen en laten? Dat we op de juiste manier handelen vanwege ons religie? Een religie waar we voor gekozen hebben of juist door onze ouders hebben gekregen? Of hechten we geen waarde meer aan religie en geloven we in andere zaken die ons vermoedelijk naar een verkeerde pad leiden? Kiezen we dan ons eigen manier van leven met ons eigen normen en waarden die we in de loop der jaren zelf hebben ontwikkeld? Vele van ons hechten blijkbaar niet meer aan een Christelijke religie zoals het Katholicisme, Protestantisme of een andere vorm van religie.

In de krant van de Diario op 25 oktober 2010, was de Katholieke gemeenschap op Aruba van 84% naar 64 % gedaald. In 2000 was dit 80,8%. Zo heeft het Centraal Bureau voor Statistiek, een onderdeel van Censo, dit via een volksstelling bekendgemaakt. Elke tien jaar wordt dit gehouden en door een aankondigingsblad bekrachtigd.

Wat overal op Aruba als paddenstoelen naar boven schieten, naast de vele lotto verkooppunten, zijn wel de vele verschillende andere “Christelijke” religies. Religies die een gematigde of juist een veel strengere leer hebben, waarvan ikzelf weinig vanaf weet. Ik ben bang dat een aantal zelf veel weg hebben van een bepaalde sekte en hier het geloof in God overschaduwd wordt door macht en eigen belang door mensen die hierin geloven. Natuurlijk blijft dit bij mijn eigen mening.

Naar mijn mening is er een groot verschil in religie en geloof en moeten we deze twee zaken niet verwarren met elkaar. Een religie staat voor mij voor de verschillende religies die we kennen, zoals het Katholicisme, Protestantisme, Islam, Jodendom etc. Geloof staat hier voor mij los van religie en gaat voor mij meer over de relatie tot God en de juiste manier waarop je in je leven handelt.

In de krant van 2010 gaf pastoor Szpila verschillende redenen waarom men weinig waarde hecht aan het Katholicisme. De eerste reden ligt grotendeels bij het wereldlijke schandaal die er rond het Katholicisme heerst, betreffende pedofilie. Dat is een reden om uit deze religie te stappen. De tweede reden vindt zijn oorsprong in Nederland en groeit over tot de andere Europese landen. Waar vroeger deze religie groot en gerespecteerd was, is de manier van denken veranderd en neemt het plaats voor kilheid en weinig morele waarden. Deze factoren zorgen ervoor dat dit omslaat naar de verschillende eilanden binnen het koninkrijk, die veel van Nederland verwachten. Veel jongeren onder ons gaan voor studie naar Nederland en na een aantal jaar gestudeerd te hebben veranderd hun mentaliteit. Als ze weer terug keren naar het eiland komen ze met andere normen en waarden, die op de eerste plaats niet door de opvoeding van hun ouders of verzorgers zijn meegegeven. De derde reden heeft te maken met de liefde naar materialisme. Tegenwoordig draait alles vaak om materialistische dingen, die veelal door propaganda op de televisie wordt veroorzaakt.

Als we het internet mogen geloven is de Katholieke gemeenschap in 2022 nu 75,3 procent. Of dit echt waar is kan ik niet bevestigen. Het resultaat van 2020 heb ik hier van Censo helaas niet gevonden. Ik kan wel zeggen dat de afgelopen dertig jaar het aantal echtscheidingen alleen maar is gestegen. Tegenwoordig eindigt binnen tien jaar de helft van de huwelijken in een echtscheiding.

En toch is de Arubaanse gemeenschap nog steeds nauw verbonden met het Katholicisme. Is dit alleen schijn bedrog en blijkt het een gewoonte van ons te zijn? Dat het een onderdeel is van ons culturele identiteit, maar we op sommige momenten totaal niet naar handelen? We gaan elke zondag naar de kerk, doen ons voor als heilig, maar voor velen blijft ons ware gezicht voor wie we echt zijn verborgen. Natuurlijk maakt iedereen fouten en is hier niemand heilig. Ik wil hier niet zeggen dat ik het hier beter weet. Ook ik heb vragen waar ik nog altijd geen antwoorden voor heb.

Als ik mezelf als voorbeeld mag stellen, ben ik opgegroeid met het Katholicisme. Tijdens het leven in Nederland gingen we zondag op sommige momenten naar de kerk. Zeker tijdens mijn opleiding voor docent Geschiedenis was ik geïnteresseerd en zag ik het naar de kerk gaan niet als een zekere straf. Toch speelde het Katholicisme geen specifieke rol. Dit veranderde echter toen ik naar Aruba verhuisde. Daar leerde ik het Katholicisme beter kennen en werd het echt een speciaal en belangrijke gedeelte, waar ik het nodige respect voor had. Ongeacht de wantoestanden binnen deze kerk, die zeker niet te rechtvaardigen valt.

Ik sla een kruisje voor en na het gebed, draag ik nog altijd mijn rozenkrans en doe ik dit uit respect voor mijn ouders. Die hebben mij deze religie meegegeven, maar heb ik nu nog grote twijfels bij deze religie. Dit komt juist door de mensen die ik op Aruba heb leren kennen en die mij een zekere “extra” geloof in God hebben bijgebracht. Die deze religie eigen hadden gemaakt, maar waar ik na jaren pas heb mogen ontdekken dat ze totaal niet leven op de manier hoe men volgens de bijbel moet leven. Ik mag hier niet oordelen, maar het blijft iets wat ik niet kan pijlen. Blijkbaar is het normaal om in het huis van God te trouwen en je hierna altijd nog ontrouw mag zijn tegenover je partner. Was ik op dat moment te naïef om te denken dat we samen tegenover God een bewuste belofte hadden gedaan om altijd elkaar te steunen en het altijd voor elkaar te zijn? In goede en slechte tijden elkaar te helpen, zonder ontrouw te moeten zijn? En dat je samen de waarden en normen binnen je geloof in eren wil houden en hier nooit ervan af wil wijden. Of wat het toen allemaal oprecht, maar zocht men later weer naar een vrijgezel leven voor het trouwen?

Blijkbaar trouwt een deel uit een soort traditie voor de kerk en kiest men onbewust voor een nieuw leven. Onbewust nemen ze hun oude leven terug en hechten ze geen waarde meer aan de belofte die ze tot God hebben gemaakt. Voor sommige is het scheiden dan geen optie. Niet omdat ze voor God dit niet willen, maar ze zelf liever niet alleen willen blijven. Maar dan roept mij hier de vraag op: “Ben je dan wel echt gelukkig?”

Ik geloof nog altijd in een God. Een hogere macht die uiteindelijk voor rechtvaardigheid zal zorgen. Of dit nu in deze wereld of na ons dood ervoor zal zorgen. Velen gebruiken God voor de verkeerde dingen en denken door de vele tradities en culturele gewoontes dat ze zich op de juiste pad bevinden. Ze raken hierdoor juist helemaal de weg kwijt.

Het zit in ons menselijk natuur dat we ergens in moeten geloven. We willen allemaal dat ons leven een bepaald doel heeft. Hoe ouder we worden, hoe harder we hiernaar op zoek zijn. Meestal is het dan ook moeilijker om dit te vinden. Sommige zoeken het op een verkeerde manier. Iedereen heeft een vrije wil om te kiezen naar hun eigen weg. Soms zijn de wegen helder en op sommige momenten totaal niet. Elke keer wanneer je weg weer een andere richting op wijst is het weer een uitdaging om het juiste pad te vinden. En als ons leven geen doel heeft, wat moeten we dan achterlaten aan de mensen waar we zoveel van houden? Wat geven we graag door aan anderen? Welk deel van ons leven “The Slice of life” willen we graag positief aan andere meegeven? Misschien biedt dit ons stof tot nadenken.

Djucu, un señal di suerte!

Mon, 12 Sep 2022 22:16:09 GMT

Djucu, un señal di suerte!

Un madruga di diasabra. Mitar di siete. Lanta, baña, pone bo mes den uniforme i un desayuno cortico. Ice jug yen di ice, botternan di awa, algun Malta Balachi i naturalmente algun cerbes fria di Chill. Mi auto cu un tanki yen i hunto cu mayornan, i un logé di Hulanda a biaha pa Seroe Colorado. E punto mas orienta di Aruba ta bon pa su existencia di mina di fosfato. Na prome momento nan ta dificil pa mira. Inconcebible cu bou di e punto mas orienta aki tin un red di minanan.

Casi enfrente di Baby Beach nos a baha den un mina. Mi mayornan ta na un edad respetabel i esaki tabata un tiki peligroso pa nan. P’esei nan no a baha, pero awor nan sa di su existencia. Nunca antes mi sa cu tabatin un mina aki. Poco despues nos a biaha pa e cementerio di cacho “Santana di Cacho”. Riba lama ta para cientos di tumba cu crucifixnan diferente unda dueñonan di e cachonan fiel duna nan ultimo reposo.

Riba e iglesia cercano nos a mira e monton di cas grandi cu antes tabata habita pa empleadónan di Lago Oil & Transport Co. Ltd. Algun di e casnan aki ta deshabita i no tin hopi mas di e Lago Colony. Asina nos a sigui biaha pa e seru di 30 meter halto di Seroe Colorado. Nos di dos stop. Aki prome nos a mira e plataforma caminda tempo di Segunda Guerra Mundial tabatin un bateria costera. E tabata pa defende Aruba, specialmente e refineria di awa na San Nicolaas, di submarino Alemán.

Riba e rokinan cora nos a bay direccion laman brutal i a mira e terasnan di cal i un di e puentenan natural riba costa. Bon pa mira cu mi mayornan hunto, man den man i apoyando otro a por mira esaki tambe. A hacimi contento cu nan, na nan edat, ainda por experiencia esaki.

Via e caminda caminda antes tabatin e hospital bieu di Lago Colony, nos a sigui biaha pa e anker cu ta un poco mas di cinco meter halto, cu ta pa recorda tur marinero cu a fayece na laman. E momento aki mi tata a cuminsa papia di e “Djucu”. E Djucu, na Hulandes nota di cabay (Mucuna) yama, ta un nota cora preto cu bo por haya riba costa. Un semia di drief cu ta bin di Sur-América i West-Indias.

Raramente i no ta semper obvio cu bo por haya nan na Aruba. Mes un gran parti di e poblacion di Aruba no sa di nan existencia. Hopi biaha ta e mayornan sa mas di nan. Talvez esaki ta e motibo pakico nan ta considera nan como un alma cu ta duna suerte. Antes nan tabata bin mas frecuentemente y tabata usa nan pa haci joyanan bunita. Mi tabata tin mi duda si nos lo a topa nan. Te nos gran sorpresa nos a logra haya algun. Apparentemente nos tabata tin suerte.

Mientras nos tabata sigui cu e auto nos a yega na e entrada di Arikok, e parke nacional di Aruba cu ta cubri un di cinco parti di e isla. Cu su hopi flora y fauna y su animalnan raro indígena. Largo di e molinnan di biento na Vader Piet nos tercer parada tabata na grot Quadirikiri. Orando cu bo drenta e grot aki diferente murciá ta bin encontra bo. E grot di un trinta meter di hundura tin dos espacio abierto, cu ta wordo ilumina pa luz di dia na diferente lugarnan door di e techo.

Despues di un stop chikito nos a bay cu e auto pa grot Fontein unda tin algun desenho pinta door di e indiannan Arawak riba e techo. Despues di algun potret bunita no por a falta un bishita na e peznan pedicure. Aki turistanan por sinta agradabelmente, na e ribera di un teremoto, cu nan pia den awa caminda e peznan aki ta kita e suciedad.

Via e caminda di piedra y na ambos banda por admira e entorno bunita cu diferente formacion di roca, kaktus y cabritonan nos a bay pa e salida. Asina nos a sigui pa e puente natural original a lo largo di e costa nort. E puente aki, cu tabata un di e lugarnan fotografia mas conoci di Aruba, a cay abou door di e biento fuerte di passaat y erosión den anochi di 2 september 2005. Banda di e puente aki cay caba ta un edificio geel unda por cumpra cos rico pa come y regalo. Nos a laga e restonan di e fundicion di oro Bushiribana, ya cu nos huesped for di Hulanda a mira esaki caba. Nos a bay rapido pa e formacionnan di roca Casibari, unda por mira roca gigantesco y por subi na e punta di e formacionnan di roca aki via e caminda y trapi den forma. Aki tin un vista increíble di Aruba y en particular di e Hooiberg.

Despues di un mainta largo nos ultimo parada tabata e panaderia mas conoci di e isla, panaderia Huchada. Aki bo por cumpra cosnan pa come manera pastechi, kroket, bolo di keshi i bolo di carni. Tambe bo por haya cosnan pa come di Hulanda. Despues di un comida delicioso nos por a bisa cu e tabata un dia exitoso.

Diasabra mainta. Siete or. Despues di un desayuno cortico, nos a programa di subi e Hooiberg di 165 meter di altura. E Hooiberg, cu su 600 gradin mas of menos, ta situa den e parti central di e isla. Cada biaha bo ta cuminsa cu gana di subi e gradinan, pero despues di un cantidad bo ta sinti cansa y ta laga e conteo pa despues. Na e prome cien gradin mi tata a para pa descansa y esaki tambe tabata su ultimo parada. Nos lo sigui y el lo warda riba nos. Nos a topa cu turistanan Mericano cu no por a kere cu mi tata ta 82 aña di edad. Nan a calcula cu e lo ta alrededor di 60, cual a haci'e super contento. Un apariencia hoben ta parece cu ta den nos genan. Tambe nos a recomenda e restaurant "Zeerovers" na e turistanan aki. Un restaurant unda bo por pidi pisca y kreef den un manera facil. Nan lo sigur bishita e luga awe. Na e cumbre di e Hooiberg di granito aki cu su calcar blanco, bo por mira un gran parti di Aruba y e biento di passaat ta brinda e frescura necesario.

Diadomingo atardi. Dos or. Na e costa di Palm Beach, unda playanan di santo blanco ta cubri e entorno, nos a subi un catamaran di Pelican Adventures. Despues di e palabranan di bonbini di e personal e bar a habri mesora. Na e prome parada nan a ofrece pa nos bai snorkel na Boca Catalina. Aki tambe mi tata no por a keda atras. Aki tambe, cu algun ayudo, nos a logra snorkel hunto. Contento cu e por a mira e piscanan grandi bunita y por a experiencia esaki y nos por a comparti esaki cu nos mayornan e dia aki. Despues, na e di dos parada, nos a bai snorkel bek na e restonan di e boto "SS Antilla" y e boto por a mira bon bek. Apart di e bebida tabata tin hopi cos pa come delicioso cu nan a ofrece nos. Pa cera e dia aki bon nos a bay come tur na Surfside restaurant. Pa disfruta di un bon comida y bebida y papia riba e dia.

Un señal di suerte cu nos por bishita luga asina bunita riba e roca aki unda nos ta biba. Tambe pa e poblacion local ta un experiencia bunita. Specialmente ora nos por comparti esaki cu nos bishitantenan, unda bo por conta e historia y luga di interes cu orguyo. Como bon embahadornan di e isla bo ta contribui na e riqueza di e isla y ta spera cu e experiencianan aki por yega na turistanan den futuro.

Djucu, een teken van geluk!

Mon, 12 Sep 2022 01:14:09 GMT

Djucu, een teken van geluk!

Op een vroege zaterdagochtend. Half zeven. Opstaan, douchen, aankleden en een kort ontbijt. Ice jug gevuld met ijs, flesjes water, aantal blikjes Malta Balachi en natuurlijk een aantal koude Chill biertjes, die al ruim van tevoren in de koelkast koud stonden. Auto van tevoren goed getankt en samen met ouders en logé uit Nederland naar Seroe Colorado gereden. Het oostelijke puntje van Aruba is de moeite waard door de aanwezige fosfaatmijnen. Op het eerste moment zijn ze moeilijk waar te nemen. Onvoorstelbaar dat onder dit oostelijke puntje een netwerk van mijnschachten bevinden.

Net tegenover Baby Beach zijn we een mijnschacht naar beneden geklommen. Mijn ouders zijn op een respectvolle leeftijd en was dit iets te gevaarlijk. Ze zijn daarom ook niet naar beneden geklommen, maar nu wisten ze wel van het bestaan. Nooit geweten dat zich hier een schacht bevond. Kort daarna zijn we naar het hondenkerkhof “Santana di Cacho” gereden. Langs de kust staan hier honderden graven met verschillende kruisen waar de vele trouwe viervoeters door hun eigenaars hun laatste rustplaats krijgen.

Langs de nabijgelegen kerk zagen we de vele grote huizen die vroeger bewoond werden door de werknemers van de Lago Oil & Transport Co. Ltd. Sommige van deze huizen zijn onbewoond en is er niet veel meer overgebleven van de Lago Colony. Zo zijn we verder gereden naar de dertig meter hoge kalksteenheuvel van Seroe Colorado. Ons tweede stop. Hier zagen we allereerst het platform waar vroeger tijdens de Tweede Wereldoorlog een kustbatterij bevond. Deze werd gebruikt om op deze manier Aruba, met name de olieraffinaderij in San Nicolaas tegen de Duitse torpedo schepen te verdedigen.

Op de bruinrode rotsen liepen we richting de ruwe zee en zagen hier de kalkterrassen en één van de natuurlijke bruggen langs de kust. Prachtig om te zien dat mijn ouders samen, hand in hand en steunend op elkaar dit ook hebben kunnen zien. Het maakte mij blij, dat zij dit, op hun leeftijd nog kunnen meemaken.

Via de weg, waar eerst het oude ziekenhuis van de Lago Colony stond, zijn we verder gereden naar het ongeveer vijf meter hoge rode anker, die ter nagedachtenis staat voor alle zeelieden die op zee zijn opgekomen. Dit was dan ook het moment waarop mijn vader over de “Djucu” begon. De Djucu, in het Nederlands paardenoognoot (Mucuna) genoemd, is een bruinzwarte “noot” die je langs de kust kunt vinden. Een drijfzaad afkomstig uit Zuid-Amerika en West-Indië. Ze komen zeer zelden voor en het is niet altijd van zelfsprekend dat je ze op Aruba kunt vinden. Zelf een groot gedeelte van de bevolking van de Aruba weet het bestaan hier zelf niet van af. Vaak zijn het de ouderen die hier meer van weten. Misschien is dat de reden waarom ze ook worden gezien als een drijfzaad die geluk geeft. Vroeger kwamen ze vaker voor en werd het gebruikt om mooie juwelen van te maken. Ik had mijn twijfels dat we ze zouden aantreffen. Tot onze grote verbazing hebben we een aantal kunnen vinden. We hadden blijkbaar geluk.

Bij het verder rijden kwamen we bij de ingang van Arikok, het nationale park van Aruba die één vijfde deel van het eiland groot is. Met zijn vele flora en fauna en met zijn zeldzame inheemse dieren. Langs de windmolens bij Vader Piet was ons derde stop bij de Quadirikiri grot. Bij binnenkomst van deze grot komen de verschillende vleermuizen je tegemoet. Deze ongeveer dertig meter diepe grot heeft twee open ruimten, die door het daglicht op verschillende plekken door het plafond naar beneden schijnen.

Na een korte stop zijn we naar grot Fontein gereden en bevind zich hier een aantal tekeningen die door de Arawak indianen op de plafonds zijn getekend. Na een aantal mooie foto’s kon een bezoekje aan pedicure visjes niet ontbreken. Hier kunnen de toeristen lekker, aan de rand van een vijver, zitten met hun voeten in het water waarbij deze visjes de viezigheid weghappen.

Via de plaveiden weg en aan beide kanten kunnen bewonderen van de mooie omgeving met verschillende rotsformaties, cactussen en geiten zijn we naar de uitgang gereden. Zo reden we verder naar de oorspronkelijke natuurlijke brug langs de noordkust. Deze brug, die tot de bekendste gefotografeerde plek van Aruba behoorde, was door de harde passaatwind en erosie helaas in de nacht van 2 september 2005 ingestort. Naast deze ingestorte burg bevindt zich een geel gebouw waar je heerlijke versnaperingen en souvenirs kunt kopen. De resten van de goudsmelterij Bushiribana hebben we overgeslagen, aangezien ons logé uit Nederland dit al een keertje had gezien. We reden snel door naar de Casibari rotsformaties, waar je enorme rotsblokken kunt zien en zelf via de gemaakte wandelpaden en trappen de top van deze rotsformaties kunt bereiken. Hier heb je een enorm prachtig uitzicht over Aruba en met name de Hooiberg.

Na een lange ochtendmiddag werd ons laatste stop de bekendste bakkerij van het eiland, bakkerij Huchada. Hier kunt u de lokale versnaperingen zoals de pastechi, kroketten, kaasballen en vleesbroodjes kopen. Ook de Hollandse versnaperingen zijn hier te vinden. Na een heerlijke lunch konden we wel stellen dat het een zeer geslaagde middag was.

Zondagochtend. Zeven uur. Na weer een kort ontbijt, stond de 165 meter hoge Hooiberg op het programma. De Hooiberg, met zijn ongeveer 600 trappen, ligt in het midden van het eiland. Elke keer begin je vol goede moed met het tellen van de trappen, maar na een aantal treden slaat de vermoeidheid toe en hou je het tellen voor gezien. Bij de eerste honderd treden was het voor mijn vader zijn rustpunt en tevens zijn eindpunt. Wij zouden verder gaan en hij zou op ons wachten. We kwamen meteen in contact met Amerikaanse toeristen die allereerst niet konden geloven dat mijn vader 82 jaar was. Ze schatten hem rond de zestig, wat hem natuurlijk super trots maakt. Een jong uiterlijk zit blijkbaar in ons genen. Ook hebben we dezelfde toeristen de “Zeerovers” als restaurant aanbevolen. Een restaurant waar je op een heel eenvoudige manier vis en garnalen kunt bestellen. Ze zullen er zeker vandaag nog langsgaan. Op de top van deze granietachtige Hooiberg met zijn witte kalkaders, kun je een groot deel van Aruba zien en biedt de passaatwind voor de nodige verkoeling.

Zondagmiddag. Twee uur. Aan de kust van Palm Beach, waar meterslange witte zandstranden de omgeving bestrijken, stappen we op een catamaran van Pelican Adventures. Na het welkomstwoord van het personeel was de open bar meteen geopend. Bij het eerste rustpunt werd er de gelegenheid geboden om bij Boca Catalina te snorkelen. Ook hier kon mijn vader weer niet achterblijven. Ook hier, met enig hulp, hebben we samen kunnen snorkelen. Fijn dat hij de mooie grote vissen kon zien en dit kon meemaken en we dit op deze dag met beide ouders konden beleven. Hierna, bij het tweede stop, zijn we bij het scheepswrak “SS Antilla” weer gaan snorkelen en kon je het scheepswrak deze keer weer goed zien. Naast de drank waren er ook vele heerlijke versnaperingen die aan ons werden aangeboden. Om ook deze dag goed af te sluiten zijn we allen nog gaan eten bij Surfside restaurant. Om even onder het genot van heerlijk eten en drinken de dag weer door te nemen.

Een teken van geluk dat we op dit mooie rots, waar we op leven, zulke mooie plekken kunnen bezichtigen. Ook voor de plaatselijke bevolking is het altijd weer een fijne belevenis. Vooral als we dit mogen delen met onze gasten, waarbij je de historie en bezienswaardigheden vol trots kunt doorgeven. Als goede ambassadeurs van het eiland draag je op deze manier bij aan de rijkdom van het eiland en hoop je dat deze ervaringen voor de toekomstige toeristen bereikt zullen worden.

Bon gobernacion ta necesario, si kier salba Aruba for di caida financiero

Wed, 07 Sep 2022 22:16:04 GMT

Bon gobernacion ta necesario, si kier salba Aruba for di caida financiero

Seis aña pasa, riba diabierna 2 di september 2016, tabata tin un titular grandi riba portada di krant “Amigoe”: ‘ Goed bestuur noodzakelijk, wil Aruba gered worden van financiële ondergang’ . E tabata toca e periodo di gobierno di Mike Eman II. Sin embargo, mi ta haya cu nos por usa e titulo aki atrobe pa un articulo den un krant. Nos mes no lo nota e diferencia di noticia di antes.

Ta cu den politica, nos laga cosnan laga nos asina facilmente. Nos no kier wordo recorda pa motibo di berguensa, pa asina nos por sigui sostene nos partido berde of geel sin parar. Por bisa cu aki na Aruba, vota pa un partido politico ta un tradicion ainda y no ta facil pa eligi un partido chikito y “inesperimenta”. Sin lesa e programa di partido, hende ta eligi un partido cu generacionnan di famia a eligi caba. Aki, relacionnan di famia y costumbernan ta hunga un rol grandi ainda. Independiente di loke wanbeleid of mal maneho tin, nan keda fiel na e partido. E partidonan aki ta gusta mira cu nos lubida nan mal maneho facilmente. Asina nos ta wordo inducí cu e logronan di nos partido elegí y semper nos ta wordo recordá di e mal maneho di e partido contrario. Loke bo ta bisa, partido MEP ciertamente no ta e mesun partido cu e tabata bao liderazgo di Betico Croes.

Durante tempo di Betico Croes, 84% di poblacion di Aruba tabata kere den un Status Aparte y a lucha pa esaki. Esaki a duna un sentido di union y un cierto orguyo nacional. Despues di un lucha largo, Status Aparte a wordo logra finalmente riba 1 di januari 1986. Na eleccion di Staten riba 22 di november 1985, MEP a perde y Betico Croes lo no ta e prome minister-president di Aruba. Desapunta, el a bisa den Amigoe: “Materialismo a gana di idealismo” . Algo cu mi ta duna e rason!

Den Amigoe seis aña pasa a skirbi cu: “Maneho no responsabel, incluyendo maneho di personal malo, a crea caos administrativo y falta di control y transparencia desde Status Aparte a conduci na un crecemento enorme di debe nacional te na 4 miljard florin. Pa salba Aruba di un colapso financiero, introduccion di maneho responsabel ta un necesidad urgente” , segun Armand Hessels di Fundacion Gobernacion di Calidad Aruba (FGCA). “E maneho aki no responsabel ta cay den tres categoría: patronazgo politico, maneho financiero lamentabel y proyectonan dubioso” . Riba 2 di mei 2015, CAft (College Aruba di control financiero) a wordo institui como control financiero riba finanzas publico di Aruba. CAft ta duna conseho cu Aruba mester cumpli cun’e, si no lo Hulanda intervini. Tambe na 2022, aparantemente un Besluit Real (KB) ta leu y nos ta spera di no ricibi esaki.

E prome Besluit Real di 1994

Laga nos bai bek den tempo pa nos por recorda algun cos! E prome Besluit Real (KB) ta data di 22 di october 1994 unda un rapport di Koerden, minister di Husticia Watty Vos na e tempo tabata bou cuido di gobierno di Henny Eman II (AVP). Asina, lider di oposicion Nelson Oduber (MEP) na 15 di december 1994, durante e reunión di Statuut a duna un declaracion inespera cu gobierno Eman: “Ta falta respet pa regla di maneho responsabel” . El a bisa cu “hendenan cu antecedentenan criminal” tabata parti di corte di diferente minister. “E forma con Staten ta trata presupuesto 1995 ta laga un sabor amargo atras. Pa no papia di e interferé di minister di Husticia den Servicio di Seguridad” , segun Nel Oduber.Den kabinet Henny Eman III, di a bai di 1998 te 2001, a logra cera e déficit financiero di 28 mion euro.

Dia 8 di december 2006, e sektor di negoshi di Aruba a pidi Rainha Beatrix pa interveni pa motibo di maneho inadecuado di gobierno di premier Nel Oduber (Kabinet Oduber IV) den un carta. E debe di estado di Aruba tabata 800 mion euro na e momentonan ey. Kamara di Comercio y Asociacion di Financial Center a indica cu tabatin maneho poco adecuado na momento cu no tabata entrega estado di cuenta aproba.

Den aña 2012, refineria Valero a cera y mester a busca fuentenan nobo di entrada. Na e momentonan ey, Aruba tabatin solamente turismo pa loke ta trata trabou. Evelyn Wever-Croes a compará Aruba na un flamingo, cu ta para riba un pia so. Dos aña despues, dia 1 di juli 2014, a introduci un impuesto adicional di servicio di 2.5 dollar Mericano, un impuesto medioambiental di diez dollar riba alquiler di auto y un impuesto adicional di estadia den hotel, timeshare y bed & breakfast pa turistanan. Según statal miembro di MEP, Xiomara Ruiz-Maduro, bo ta mate e gallina cu huevo di oro na e forma aki. E debe di estado a subi te na 3.6 miyon florin Arubano den aña 2014. Esaki tabata pasobra Mike Eman a subi gastonan di gobierno desde 2009. Pa por cope cu e debe di estado cu ta creciendo, mester a introduci un tarifa di IVA (btw) y subi edad di pension di 60 aña. Evelyn Wever-Croes a mira un solucion den restart of benta di e refineria di petroleo. MEP kier a stimula economia Arubano cu energia Hydro mas barata for di Colombia. AVP kier a haci Aruba e gateway pa empresanan Hulandes pa Latino America. Esaki ta cay bon hunto cu ampliacion di e refineria te na un haaf grandi di container.

For di 31 di october 2009 te juni 2013, Mike Eman, durante kabinet Mike Eman I, tabata tin 142 coordinador. Nel Oduber tabatin 16. Totalmente, e gobierno tabata tin 700 coordinador na e momentonan ey. Pueblo Arubano mester a warda luna pa haya un cita cu dokter. Dokternan Arubano, cu a studia na Costa Rica, no tabata haya trabou na Aruba. Poco prome cu eleccion, Mike Eman a tuma decena di hende den servicio como limpia calle of limpia cas. Pa despues, un aña despues, kita nan for di trabou atrobe. "Asina bo no por trata nos ciudadanonan?" , parlamentario Ruiz-Maduro a bisa na e momentonan ey.

Na september 2013, tur salario di empleadonan di gobierno, pension y gastonan di gasto di enfermedad tabata 101% di ingresonan total di impuesto. "Ta keda un situacion Griego aki." , lider di PDR, Andin Bikker a bisa na prensa local na e momentonan ey.

E di dos Ordenansa Real di 2014

E di dos Ordenansa Real a wordo duna dia 11 di juli 2014 door di Hulanda. Presupuesto tabata atrasa di seis luna caba. Debe di Aruba, bou di kabinet Mike Eman I y II, a dubbel den cinco aña. Según e corant "Solo di Pueblo", e debe di estado incluyendo proyectonan publico-privado no ta 3.4 miyon florin Arubano, pero 5.6 miyon florin. "Tin tur hende, incluyendo Hulanda aki a drumi?" , Gobernador Refunjol a wordo acusa di ta pisca muri, minister di Finanza Yrausquin a renuncia y Mike Eman a cuminsa huelga di hamber. Según Eman, pueblo Arubano ta sufri hamber door di e postura di Hulanda. Personalidad di radio Elvis Weert a compará Mike Eman cu Mahatma Ghandi y según minister ex-CDA, Hans Hillen, Eman ta e tata di patria. "Ta pasobra VVD, cu no tin nada di haber cu Caribe Hulandes." Aruba mester a haya e oportunidad pa pidi un "Intern rappel" (recordatorio di advertencia). Aruba tin derecho riba consulta continuo segun Statuut. Ministro encarga di Aruba, Alfonso Boekhoudt a bisa na e momentonan ey cu, segun dje, premier Rutte a nenga e consulta aki. Despues di siete dia, Mike Eman a para su huelga di hamber pa protesta.

For di october 2014, e subida di tarifa di coriente a keda manteni. Mientras cu costonan di administracion di Valero, proveedor di combustible, no a baha, e tarifa di coriente tampoco por a baha. E costonan aki a subi for di 2.40 te na 6.40 dollar pa bari. Intentonan di gobierno y WEB pa yega na un acuerdo cu Valero pa prijsnan largo tambe a fracasa. Hendrik Tevreden, lider di grupo di accion CAN (Comision Accion Nacional), a organisa un manifestacion dia 1 di october 2014 contra e subida di prijs di coriente.

E gastonan pa haci negoshi na Aruba a keda halto. Organisacion di empleadornan Atia kier un sistema di impuesto balansa caminda bo ta bai un structura indirecto. Door di cobra na frontera of via impuesto di valor agrega (IVA), enbes di un impuesto añadi riba ganashi di negoshi (bbo). E gateway pa empresanan Hulandes pa bai America Latina, cu AVP ta desea di realisa, tampoco ta hopi realista. Clima pa empresanan ta ainda un aventura costoso.

Na 14 di februari 2019, 27 empresa a registra pa e licitacion publico pa instala un "mass burn incinerator" cu por produci gas/coriente. Un aña despues, Aldrich Croes y Stichting Parkietenbos a duna un carta na minister Lopez-Tromp. Durante mas di 50 aña, nada a wordo haci ainda. Tin cu busca un solucion rapido. E proyecto di Bouldin & Lawson a traha pa un cantidad di aña, pero despues a para atrobe. Cada biaha cu tin un incendio na Dump, nos ta papia di Dump. Despues ta sigui cu ordo di dia. Proyectonan y acuerdonan di un kabinet anterior ta wordo kita for di mesa pa e kabinet actual. Pesey, mi ta di opinion cu si a yega na un vision comun, nan lo a soluciona e problema caba.

Un di tres Ordenansa Real na 2022?

Ta posibel pa un tercer Real Decreto (KB) na 2022 inevitabel? E biaha aki causá pa MEP. Hulanda a siña di su di dos KB duna i aparentemente ta duna Aruba promé un "Intern rappel". E gobierno awor ta hasi cambionan rapido den presupuesto pa evita un KB. Aruba a cera 2021 cu un déficit di 531 miyon florin. Awor e déficit di presupuesto di 227 miyon florin ta baha pa 148 florin. Talbes minister di Finansa Xiomara Ruiz-Maduro lo entrega su auto costoso awor. "Pasobra asina bo no por trata cu e habitantenan di Aruba?" Lo e decision aki causa perdida di cara pa e partido?

Si un KB bin finalmente e aña aki, mi ta di opinion cu Evelyn Wever-Croes felismente no lo bay den hambersteking. Na Aruba e acto aki talbes ta wordo wòrdo mira como un acto hopi patriótico den su propio base, pero na Hulanda nan lo mira diferente. Asina mes cu e hambersteking di Mike Eman, na Hulanda nan lo por solamente kibra su curpa pa bay lora i bisa "Grow up!" na Evelyn Wever-Croes.

Durante gobierno di Mike Eman II no tabatin guera entre Rusia i Ucrania, pero si tabatin un aumento di prijs di coriente. Mas recortamento di presupuesto nos por sigur spera. Nos mester paga nos debe di estado diferente manera of otro. Pero cu hopi orguyo, manera Mike Eman mes a indica na 2016 den parlamento. "Mi ta para cu orguyo ki nan pa bisa, cu e debe tey. Pa nos tur page pa futuro" . E orguyo pa paga nos debe Arubano di Mike Eman a bira brusca ora e ta den oposicion awor? Òf ta trata aki solamente di e debe cu su partido a haci i no di Aruba?

Kier Aruba realmente ataka e mal maneho aki riba diferente tereno i pone orden riba cosnan? Pasobra no lubida, pa hopi hende esaki lo tin consecuencia drastico. Pero lo e hendenan comun manera Chichi i Buchi cosecha e frutonan di esaki? Dios ta bendishona nos turismo ku ta salba nos tur biaha. E si ta sufri golpi i mester kita su mes biaha pa baha. Pensa riba e momentonan di crisis di 9/11, Natalee Holloway i Corona. Pero tur biaha nos turismo ta kita su mes i bin bek cu bon number i hendenan sa semper kon pa yega na nos isla hermoso. Laga nos spera cu esaki lo keda asina. Pasobra si no, nos lo ta morto pa hopi tempo.

Goed bestuur noodzakelijk, wil Aruba gered worden van financiële ondergang

Wed, 07 Sep 2022 21:02:34 GMT

Goed bestuur noodzakelijk, wil Aruba gered worden van financiële ondergang

Zes jaar geleden, op vrijdag 2 september 2016, stond er op de voorpagina van krant “Amigoe” met grote letters: ‘Goed bestuur noodzakelijk, wil Aruba gered worden van financiële ondergang’ . Hier ging het om de kabinetsperiode van Mike Eman II. Toch krijg ik de indruk dat we deze titel best weer opnieuw kunnen gebruiken voor een artikel in een krant. We zouden zelf het verschil van oud nieuws niet eens merken.

Het is dat we, als het gaat om de politiek, snel dingen vergeten. We willen uit schaamte er niet meer aan herinnerd worden, zodat we nog altijd even fanatiek achter onze gele of groene partij kunnen staan. Je kan wel zeggen dat het stemmen op een politieke partij hier op Aruba nog altijd enorm traditioneel is en je niet snel wil of kan afwijken te kiezen voor een kleine “onervaren” partij. Zonder dat men het partijprogramma heeft gelezen, kiest men voor een partij waar generaties lang door de familie voor werd gekozen. Hier spelen familiebanden en gewoonten nog steeds een grote rol. Welk wanbeleid of misstanden er ook waren, ze blijven trouw aan de partij. Deze partijen zien maar al te graag dat we hun misstanden snel vergeten. Dat we op deze manier geïndoctrineerd worden met de hoogtepunten van ons gekozen partij en we door onze partij altijd worden herinnerd aan de misstanden van de tegenpartij. Wat zeg nu zelf, de politieke partij MEP is zeker niet meer de partij wat het geweest was onder leiding van Betico Croes.

In de tijd van Betico Croes geloofde 84% van de Arubaanse bevolking in een Status Aparte en de strijd daarvoor. Dit gaf het gevoel van saamhorigheid en een zekere nationale trots. Na een lange strijd werd de langverwachte Status Aparte op 1 januari 1986 gerealiseerd. Bij de eerste Statenverkiezing op 22 november 1985, verloor de MEP en zou Betico Croes niet de eerste minister-president van Aruba gaan worden. Teleurgesteld gaf hij toen, in de Amigoe, aan: “Materialisme heeft gewonnen van het idealisme.” Hier kan ik hem zeker nog steeds geen ongelijk in geven!

In de Amigoe van zes jaar geleden werd geschreven dat: “Ondeugdelijk bestuur, waaronder beroerd personeelsbeleid, de creatie van administratieve chaos en het gebrek aan controle en transparantie sinds de Status Aparte geleid heeft tot een enorme groei van de nationale schuld tot 4 miljard florin. Om Aruba van een financiële ondergang te redden, is de invoering van deugdelijk bestuur bittere noodzaak.” , stelt Armand Hessels van Fundacion Gobernacion di Calidad Aruba (FGCA). “Deze ondeugdelijke bestuur is onder te verdelen in drie categorieën: politieke patronage, erbarmelijke financieel beheer en dubieuze projecten.” Op 2 mei 2015 werd het CAft (College Aruba financieel toezicht) ingesteld als financieel toezicht op de overheidsfinanciën van Aruba. Hierbij geeft het CAft adviezen die Aruba zich aan moet voldoen, anders zou Nederland ingrijpen. Ook in 2022, is blijkbaar een Koninklijk Besluit (KB) verre van dichtbij en hopen we deze dan ook niet te zullen ontvangen.

Het eerste Koninklijk Besluit van 1994

Laten we terug in de tijd gaan, zodat we een aantal zaken weer kunnen herinneren! Het eerste Koninklijk besluit (KB) dateert van 22 oktober 1994 waarin een rapport van Koerden, toenmalige minister van Justitie Watty Vos onder curatela stond onder het kabinet van Henny Eman II (AVP). Zo gaf toenmalige oppositieleider Nelson Oduber (MEP), op donderdag 15 december 1994, tijdens de Statuut-bijeenkomst een onverwachte verklaring dat de regering-Eman: “Maling heeft aan de regels van behoorlijk bestuur” . Hij verklaarde dat ‘mensen met criminele antecedenten’ deel uitmaakten van de hofhouding van de verschillende ministers. “De wijze waarop de Staten de begroting 1995 behandelt, laat een nare smaak achter. Om niet te spreken over de inmenging van de minister van Justitie in de Veiligheidsdienst.” , aldus Nel Oduber. Onder kabinet Henny Eman III, van 1998 tot 2001, werd het financieel tekort afgesloten van 28 miljoen euro.

Op 8 december 2006 heeft het bedrijfsleven van Aruba, via een brief, Koningin Beatrix gevraagd om in te grijpen vanwege ondeugdelijk bestuur van de regering van premier Nel Oduber (Kabinet Oduber IV). De staatsschuld van Aruba was toen 800 miljoen euro. De Kamer van Koophandel en Financial Center Association gaf aan dat er toen wanbeleid bestond van het niet afgeven van goedgekeurde jaarrekeningen.

In 2012 ging de raffinaderij Valero dicht en moest men zoeken naar een nieuwe bron van inkomsten. Nu had men op Aruba alleen nog het toerisme waar men werk in kon vinden. Evelyn Wever-Croes vergeleek Aruba toen met een flamingo, die op één poot staat. Twee jaar later, per 1 juli 2014, werd er een extra servicebelasting van 2,5 Amerikaanse dollar, een milieubelasting van tien dollar op de autohuur en een extra verblijfsbelasting in hotel, timeshare en bed & breakfast voor de toeristen ingevoerd. Volgens MEP-statenlid Xiomara Ruiz-Maduro slacht je op deze manier de kip met de gouden eieren. De staatsschuld liep in 2014 op tot 3,6 miljard Arubaanse gulden. Dit kwam doordat Mike Eman sinds 2009 de overheidsuitgaven opschroefde. Om toch het hoofd te kunnen bieden voor de groeiende staatsschuld, moest er een btw-tarief in worden gevoerd en de pensioenleeftijd van 60 jaar worden verhoogd.

Evelyn Wever-Croes zag een oplossing in het herstarten of verkopen van de olieraffinaderij. MEP wilde de Arubaanse economie stimuleren met goedkopere Hydro-energie uit Colombia. AVP wilde dat Aruba de gateway voor Nederlandse bedrijven naar Latijns-Amerika zou gaan worden. Dit valt dan goed samen met het uitbreiden van de raffinaderij tot een grote containerhaven.

Vanaf 31 oktober 2009 tot juni 2013 had Mike Eman, tijdens kabinet Mike Eman I, 142 coördinatoren. Nel Oduber had er 16. In totaal had de regering toen 700 coördinatoren. Maanden moest de Arubaanse bevolking wachten op een doktersafspraak. Arubaanse dokteren, die in Costa Rica zijn afgestudeerd, kregen hier geen werk. Vlak voor de verkiezingen nam Mike Eman tientallen mensen in dienst als straatveger of schoonmaker. Om ze, een jaar later, weer op straat te zetten. “Zo kun je toch niet omgaan met onze burgers?” , klaagde parlementariër Ruiz-Maduro toen.

In september 2013 waren alle ambtenarensalarissen, pensioenen en ziektekostenuitgaven 101% van de totale belastinginkomsten. “Het blijft een Griekse toestand hier.” , zei de leider van PDR, Andin Bikker toen tegen de lokale media.

Het tweede Koninklijk Besluit van 2014

Het tweede KB werd op 11 juli 2014 door Nederland gegeven. De begroting was al zes maanden te laat. De schuld van Aruba was, onder kabinet Mike Eman I en II, in vijf jaar verdubbeld. Volgens de krant “Solo di Pueblo” bedraagt de staatsschuld inclusief publiek-private projecten geen 3,4 miljard Arubaanse gulden, maar 5,6 miljard gulden. “Heeft iedereen, inclusief Nederland hier zitten slapen??” Gouverneur Refunjol werd uitgemaakt voor rotte vis, minister van Financiën Yrausquin trede af en Mike Eman ging in hongerstaking. Volgens Eman lijdt het Arubaanse volk honger door de opstelling van Nederland. Radiopersoonlijkheid Elvis Weert vergeleek Mike Eman met Mahatma Ghandi en volgens oud CDA-minister Hans Hillen is Eman de vader des Vaderlands. “Het komt door de VVD, die niets heeft met Caribisch Nederland.” Aruba had de kans moeten krijgen een ‘Intern rappel’ (waarschuwende herinnering) aan te vragen. Aruba had volgens de Statuut recht op voortgezet overleg. Gevolmachtigde minister van Aruba Alfonso Boekhoudt zei toen dat volgens hem premier Rutte dit overleg geweigerd had. Na zeven dagen beëindigde Mike Eman uit protest, zijn hongerstaking.

Vanaf oktober 2014 bleef de verhoging van het stroomtarief gehandhaafd. Zolang de administratiekosten van brandstofleverancier Valero niet verlaagd werd, kon het elektratarief ook niet omlaag. Deze kosten ging van 2,40 naar 6,40 dollar per vat. Pogingen van de regering en WEB om met Valero tot langere prijzen te komen mislukten. Hendrik Tevreden, leider van actiegroep CAN (Comision Accion Nacional), organiseerde op 1 oktober 2014 een demonstratie tegen de verhoging van de stroomprijs.

Ook de kosten van zakendoen op Aruba bleef hoog. Werkgeversorganisatie Atia wilde al jaren een gebalanceerd belastingstelsel waarbij je naar een indirecte structuur gaat. Door het heffen aan de grenzen of via belasting toegevoegde waarde (BTW), in plaats van een opgetelde belasting op bedrijfsomzetten (bbo). De gateway voor Nederlandse bedrijven naar Latijns-Amerika, die AVP graag gerealiseerd wil zien, is dan ook niet heel realistisch. Het ondernemersklimaat is nog altijd een dure aangelegenheid.

Op 14 februari 2019 hadden zevenentwintig bedrijven aangemeld voor de openbare aanbesteding voor de installatie van een ‘mass burn incinerator’ waarmee gas/elektriciteit opgewekt kan worden. Een klein jaar daarna had Aldrich Croes met Stichting Parkietenbos een brief afgegeven aan minister Lopez-Tromp. Al meer dan 50 jaar wordt hier maar niets aan gedaan. Er moet echt gezocht worden naar een oplossing. Het project van Bouldin & Lawson heeft een aantal jaren gewerkt, maar daarna is het weer gestopt. Elke keer als er een brand bij de Dump uitbreekt, praten we over de Dump. Dan gaat men weer hierna verder tot de orde van de dag. De projecten en afspraken van een vorig kabinet worden dan weer door het zittende kabinet van tafel gegooid. Ik ben dan ook van mening dat mocht hier een gezamenlijke visie zijn ontstaan, men allang het probleem had opgelost.

Een derde Koninklijk Besluit in 2022?

Is een derde Koninklijk Besluit (KB) in 2022 onvermijdelijk? Ditmaal veroorzaakt door de MEP. Nederland heeft geleerd van zijn tweede gegeven KB en geeft Aruba blijkbaar eerst een ‘Intern rappel’. De regering voert nu snel wijzigingen in de begroting door om een KB te voorkomen. Aruba sloot in 2021 af met een tekort van 531 miljoen florin. Nu wordt het tekort op de begroting van 227 miljoen florin naar 148 florin verminderd. Misschien levert minister van Financiën Xiomara Ruiz-Maduro haar dure dienstauto nu wel in. “Want zo zou je toch niet om kunnen gaan met de inwoners van Aruba?” Zal deze beslissing dan voor gezichtsverlies leiden van de partij?

Mocht een KB later dit jaar toch komen, dan ben ik van mening dat Evelyn Wever-Croes gelukkig niet in hongerstaking zou gaan. Op Aruba zou deze daad misschien, binnen haar eigen achterban, wel gezien worden als een zeer patriottistische daad, maar in Nederland kijkt men er toch anders naar. Net zoals bij de hongerstaking van Mike Eman zou men in Nederland er alleen maar hard om kunnen lachen en met dezelfde woorden “Grow up!” , van Evelyn Wever-Croes kunnen spreken.

Onder kabinet Mike Eman II was er geen oorlog tussen Rusland en Oekraïne, maar toen was er wel degelijk een verhoging van de stroomprijs. Verdere bezuinigingen kunnen we zeker verwachten. We moeten toch ons staatsschuld op één of ander manier betalen. Maar dan wel met veel trots, zoals Mike Eman zelf had aangegeven in 2016 in het parlement. “Mi ta para cu orguyo ki nan pa bisa, cu e debe tey. Pa nos tur page pa futuro” (“Ik sta hier vol trots te zeggen dat de schuld er is, die we allemaal moeten betalen voor de toekomst.”) Is de trots om ons Arubaanse schuld te betalen van Mike Eman nu opeens weg? Aangezien hij nu in de oppositie zit? Of gaat het hier alleen maar om de schuld die hij door zijn eigen partij had gemaakt en niet die van Aruba?

Wil Aruba echt op verschillende gebieden dit wanbeleid aanpakken en orde op zaken stellen? Want vergeet niet, voor veel mensen zou dit dan weer drastische gevolgen hebben. Maar zou hierdoor dan juist, voor de gewone man en vrouw als Chichi en Buchi, de vruchten ervan plukken? Gelukkig blijft ons toerisme elke keer weer de redder in nood te zijn. Deze ervaart zeker klappen en moet zich dan ook elke keer weer herstellen. Hierbij denken aan de crisismomenten van 9/11, Natalee Holloway en Corona. Maar elke keer weer hersteld ons toerisme met goede cijfers en weten de vele toeristen ons prachtige eiland altijd weer te vinden. Laten we hopen dat dit zo blijft. Want misschien waren we anders zeker voor een zeer lange tijd ten dode opgeschreven.

Berde of Geel?

Thu, 01 Sep 2022 22:15:59 GMT

Berde of Geel?

Durante e anochinan cu mi tabata core pa y for di San Nicolaas, mi a mira e brug grandi cu ta enfatisa e separashon entre e parti west i e parti oost di Aruba. Awor mi a nota cu e brug aki pa poco tempo a bira ilumina den color berde. Mi a topa e aparensha aki interesante. Pesei e color berde? Ta un coneccion cu politica? Ta trata di e color berde di partido político AVP (Partido di Pueblo Arubano), cu awor ta den oposishon? Òf ta trata di un accion di caridad di partido politico MEP (Movimiento Electoral di Pueblo), cu enbes di nan color geel ta deseá di mustra nan gratitut pa nan rival, AVP, den e manera aki? Òf tin algo na DOW (Dienst Openbare Werken), cu e manera aki kier duna AVP un push? Miéntras cu e brug a wordo construí durante tempo di kabinete Mike Eman II i awor ta un parti di e “Green Corridor”. Òf ta trata di un otro manera di provocacion?

Bendishona mi a nota cu mi no ta e uniko cu a topa e iluminashon nobo. E brug aki no por pasa desapersepta tampoco. Pero otro hende a mira cu e brug aki tambe por a bira ilumina den color geel algun dia. Pesei algun anochi enbes di berde, e brug a bira ilumina den color geel. Esey ta berdad?

Mi ta lamenta cu mi no a poder experiencia esaki ainda. Pues, mi mester reconoci cu mi no sa ainda. Mi por bai cada anochi na e brug pa wak kico nan a cambia e kleur di e lusnan di e brug, pero den e tempo aki cu e prijs di gasolin ta halto, mi no ta pensa cu esaki ta un bon idea.

Mi a cuminsa fantasia cu ta poco probable cu tin dos empleado na DOW cu ta responsabel pa e lusnan di e brug aki. Naturalmente, e empleadonan aki ta fiel na nan partido politico y nan lo gusta mira e color di nan partido ilumina e brug durante anochi. Afortunadamente, nan no kier haci problema cu esaki. Mi fantasia a bai un poco mas leu. Pa yega na un acuerdo, e dos empleadonan aki a dicidi di uza e metodo di "kop of munt" pa determina ki color e brug lo ta ilumina esa anochi. Mi ta ansioso pa mira ken lo gana e anochi aki!

Despues di mas investigacion, mi a lesa riba Facebook cu despues di hopi conversacion cu Directie Natuur y Milieu, Parke Nacional Arikok, Consolidated Industries Corporation (CIC) N.V. y DOW, tocante e iluminacion di e brug. E brug mester a wordo ilumina pasobra e brug aki a wordo construi mas na nort cu e brug original. A scoge e color geel y berde pasobra e colornan aki ta menos afecta flora y fauna. Nan ta trahando riba programa e kleurnan aki y entretanto lo ilumina e brug cu e kleurnan alternativamente. Na cuminsamento di anochi e brug lo ta mas brilante cu oranan di anochi avansa.

Na e momentonan aki, pues, no tin nada di haber cu e preferencianan politico di un grupo of persona y e colornan aki a wordo scoge cu atencion pa yuda naturaleza. Tambe e personal di DOW, via cabes o cruz, no ta determina kico kleur e brug lo ta ilumina anochi. Tambe esaki lo sosode di un manera husto.

Aparentemente, un cooperacion entre e dos partidonan politico por sosode asina. Cu un bon combersacion, comprension, union y vision, por logra un bon cooperacion. Cu no tur ora, ora di cambia un periodo di gobierno nobo entre e dos partidonan, mester saca e ideanan y proyectonan for di mesa y cada biaha mester bolbe inventa e rueda. Esaki ta costa pueblo di Aruba solamente placa y mal gobernacion. E pleitamentonan y acusacionnan entre e partidonan ta mas cu suficiente ya caba. Nos ta falta un vision comun con nos kier desaroya nos mes ainda mas na Aruba. Nos tin un sol historia, y nos mester keda aprecia esaki completamente.

Groen of Geel?

Thu, 01 Sep 2022 01:04:18 GMT

Groen of Geel?

De afgelopen avonden, tijdens het rijden naar en vanuit San Nicolaas, zag ik de grote brug die de scheiding benadrukt tussen het westen en het oosten van Aruba. Nu was het mij opgevallen dat deze brug sinds kort verlicht is in de kleur groen. Ik vond dit een opvallende verschijning. Waarom de kleur groen? Heeft dit een politieke betekenis? Heeft dit te maken met de groene kleur van de politieke partij, de AVP (Partido di Pueblo Arubano), die nu in de oppositie zit? Of is dit een liefdadigheid van de politieke partij, de MEP (Movimiento Electoral di Pueblo), die in plaats van hun gele kleur op deze manier hun dankbaarheid wil tonen tegenover hun rivaal, de AVP? Of is er iemand binnen de DOW (Dienst Openbare Werken), die op deze manier de AVP een hart onder de riem wil steken? Aangezien de brug, in de tijd van kabinet Mike Eman II, gebouwd werd en nu een onderdeel is van de “Green Corridor”. Of zou dit een ander manier van provocatie zijn?

Gelukkig is het mij niet alleen opgevallen. Deze brug is natuurlijk ook niet te missen. Maar andere hadden gezien dat deze brug op sommige dagen ook in de gele kleur werd verlicht. Dus op sommige avonden werd de brug in plaats van de groen, ook in de gele kleur verlicht. Zou dit waar zijn? Ik heb het helaas nog niet mogen ervaren. Dus moet ik mij, bij deze bevinding, aan toegeven. Ik kan natuurlijk elke avond naar de brug toerijden om te kijken in welke kleur de brug nu weer in is verlicht, maar in deze tijden met de hoge benzineprijzen lijkt dit mij niet echt verstandig.

Ik begon te fantaseren, met de gedachte dat er hoogstwaarschijnlijk twee werknemers bij de DOW werken, die verantwoordelijk zijn voor de verlichting van deze brug. Natuurlijk zijn deze werknemers trouw aan hun eigen politieke partij en zien natuurlijk de kleur van hun partij in de nacht de brug verlichten. Gelukkig willen ze, bij dit besluit, geen ruzie maken. Mijn fantasie ging nog een stapje verder. Om samen tot een compromis te komen, besloten deze twee werknemers via de kop of munt methode te bepalen welke kleur de brug die avond verlicht mag worden. Ik ben benieuwd wie er vanavond zal gaan winnen!

Bij verdere onderzoek heb ik op Facebook kunnen lezen dat er na veel gesprekken met de Directie Natuur en Milieu, Parke Nacional Arikok, Consolidated Industries Corporation (CIC) N.V. en DOW, over de verlichting van de brug. Het moest verlicht worden aangezien deze brug meer ten noorden is gebouwd dan de oude oorspronkelijke brug. Er is gekozen voor de gele en groene kleur, omdat deze kleuren juist minder invloed op de flora en fauna hebben. Men is bezig met het programmeren van deze kleuren en ondertussen zal om en om de kleuren deze brug verlichten. In het begin van de avonden zal de brug feller verlicht worden dan de momenten diep in de nacht.

Op dit moment heeft het dus niets te maken met de politieke voorkeuren van een groep of persoon en zijn deze kleuren dus bewust gekozen om de natuur een handje te helpen. Ook bepaalt het personeel van DOW, via kop of munt, natuurlijk niet in welke kleur de brug vanavond weer zal worden verlicht. Ook dit zal vast op een eerlijke manier plaatsvinden.

Blijkbaar kan een samenwerking, tussen de beide politieke partijen, op deze manier toch plaatsvinden. Met goed overleg, begrip, saamhorigheid en visie valt het best wel een goede samenwerking te realiseren. Dat er niet elke keer, bij het wisselen van een nieuwe kabinetsperiode tussen de beide partijen, de ideeën en projecten van tafel worden geschoven en we elke keer weer het wiel opnieuw moeten uitvinden. Dit kost het Arubaanse volk alleen maar geld en wanbeleid. Het geruzie en de verwijten tussen de partijen zijn we nu meer dan zat. We missen een gezamenlijke visie hoe we op Aruba ons verder willen ontwikkelen. We hebben maar één geschiedenis, en die moeten we in zijn totaliteit blijven koesteren.

Un carta pa e ministro di Husticia (Parti 2)

Sun, 28 Aug 2022 22:15:56 GMT

Un carta pa e ministro di Husticia (Parti 2)

Dia 5 di juli 2022 mi a publica un articulo, cu ta trata un carta na minister di Husticia, cu mi a entrega na B.I.D. (Bureau Interne Diensten) dia 13 di juni di aña pasa. E articulo i e carta aki por wordo lesa riba mi website. Den e carta aki mi a describi un incidente cu a tuma luga i ainda tin algun observashon pa hasi.

45 dia despues di e fecha di e carta na B.I.D. i te awe nan no a duna ningun reaccion. Asina mi a yama B.I.D. algun biaha cu e numero di telefon cu mi a haña for di Bureau di Husticia. Despues mi a haña e numeronan di telefon di secretaria di Bureau di Husticia, pero despues di algun yamada te ainda no a duna mi ningun reaccion. Nan no a ni contesta. Despues di hopi yamada finalmente mi a logra contact cu secretaria i/o Human Resource. Nan a promete di yama mi bek, pero lamentablemente nan no a cumpli cu nan promesa of ta posibel cu nan a lubida mi intencionalmente? Tambe tabata durante e gran vakacion, pues nan tabata pasando duru cu falta di personal. Mi mester a manda nan un mail cu e carta como attachment. Asina mi a hasi mesora mi a manda e mail. Sinembargo, nan no a risibi e mail, asina a resulta despues di un otro yamada. El a manda mi un mail pa mi por manda mi mail i carta bek pa e manera aki. Algun dia despues mi a yama bek, pero lamentablemente nan no a duna contesta. Semana pasa, dia 24 i 26 di augustus mi a intenta atrobe, na cua dia 24 di augustus e contact a kibra i dia 26 di augustus, alrededor di 11 or, ningun hende por a contesta. Atrobe un aparato di funshonario cu no ta funshona corecto.

Bureau di Husticia no ta funshona manera mester, òf nan ta kier no yama atenshon riba un carta na cual mi ta pidi splikashon i e pasonan siguiente? Minister di Husticia ta consiente di esaki? Bureau ta kier protehe su persona contra di e carta aki? E mester a risibi mi carta? Of el a scohe pa no duna atenshon na esaki? Mi sa cu el ta bon conosi cu persona A i talbes el ta conose e polis encuestiona tambe. Ta protehe hende asina? Ta descubrí e termino "friends i family" bou di gabinete di Evelyn-Wever Croes II?

Loke hende tur ta hasi pa logra nan propio felisidad. Algun hende ta pasa riba otro pa ocupa posishonnan cu nan no a gana hustamente. I atrobe, mi no ta bisa nomber pero e hendenan sa bon ken nan ta. Ken nan ta tambe no ta importante. Ken conose e storia, nan sa. Si e situashon aki tuma luga atrobe i e hendenan hasi mescos, mi spera sinceramente cu otro hende tambe lo para i tuma accion contra di esaki.

Loke otro hende a bisa mi ta bira berdad. Aparentemente nan sa con gobierno ta maneha den situaccionan manera esaki. Transparensia i comunicacion bon ta aparentemente masha dificil pa haña. Bureau di Husticia lo kier evita di duna atencion na esaki. Nan ta wak e gravidad di e incidente como no importante. Bo por bisa: "Ach Michel, riba kiko bo ta preocupa?" E tin sentido? Mi ta kere ainda cu no mester ta asina cu algun hende ta pensa cu nan por keda riba lei pa motibo di nan posicion como polis òf miembro di famia di minister-president. I mi ta puntra mi mes atrobe! Ta midi aki bao di e termino "Friends i Family?

Apesar cu mi confiansa a wordo dañá, mi no ke pa mi speransa kita. Bo mester duna tur hende un segundo chèns, asina tambe pa gobierno. Mi ta considera como mi deber pa informa e sociedad riba e manera aki. Mi ta kere cu ta hopi importante pa Bureau di Husticia mustra nan banda corecto tambe den e aspecto aki. Hende mester sa loke a pasa i conclui cu esaki simplemente no ta aceptabel. Hende mester lucha contra di esaki tur biaha, pa tur di nos por tin un bida digno i pa yuda e victimanan den e manera aki. Sperando cu pronto lo tin un reaccion riba esaki.

Talbes insistensia i repitishon ta hunga un rol grandi aki. Repiti ta necesario pa logra e meta aki. Mi siguiente pasonan ta, ademas di sigui yama, entrega un carta, cu e carta di 13 di juni como attachment, na B.I.D. for di e siman aki. Atrobe cu mi preguntanan pa splicashon:

Con un polis por tuma asunto den su mes man pa bishita algo cu no ta di su competencia, sin cu e bureau di polis na San Nicolaas sa? Pa intimida i no duna e persona un chèns pa splica su banda di e storia. Bo pensamentu riba esaki? Por hasi esaki asina lihe?
Kiko persoon A ta hasi pa un polis por tuma un accion asina sin consenshi? Pa agi manera un hues propio.
Ta con un situaccion manera esaki ta pasa regularmente den bo ministerio, òf tabata un caso unico?
Pesei persoon B nunca a risibi disculpa for di bureau di polis of e polis encuestiona?
Segun bo, kiko persoon B por hasi den e caso aki?

Talbes un di dos, di tres of di cuater carta lo por condusi na un reaccion. Lo gana e persona cu ta insisti tambe e biaha aki?

Aparentemente e contienda ta sigui!

Een brief naar de minister van Justitie (Deel 2)

Sun, 28 Aug 2022 18:39:13 GMT

Een brief naar de minister van Justitie (Deel 2)

Op 5 juli 2022 heb ik een artikel geplaatst, betreft een brief naar de minister van Justitie, die ik op 13 juni jongsleden bij B.I.D. (Bureau Interne Diensten) heb ingeleverd. Dit artikel en deze brief zijn terug te lezen op mijn website. In deze brief beschreef ik een incident dat heeft plaatsgevonden waar ikzelf nog wat kanttekeningen onder plaats.

45 dagen na dagtekening van ontvangst bij het B.I.D en tot nu toe hebben ze nog geen reactie gegeven. Zo heb ik een aantal keren naar B.I.D. gebeld met het telefoonnummer die ik heb ontvangen van het Bureau van Justitie. Hierna heb ik de telefoonnummers van het secretariaat van het bureau van Justitie ontvangen, maar na enkele telefoontjes heb ik tot op heden geen reactie mogen ontvangen. Ze namen niet eens op. Na vele telefoontjes heb ik uiteindelijk toch contact kunnen maken met het secretariaat en/of Human Resource. Ze hebben beloofd mij terug te bellen, helaas zijn ze hun belofte niet nagekomen of zijn ze mij misschien per ongeluk of expres vergeten? Het was ook tijdens de grote vakantie, dus hadden ze te kampen met afwezig personeel. Ik mocht haar mailen met de brief als attachment. Zogezegd zo gedaan heb ik dit direct op de mail gezet. De mail had ze echter niet ontvangen, bleek na wederom een telefoongesprek. Ze stuurde mij een mail, zodat ik mijn mail en brief op deze manier weer terug kon sturen. Een aantal dagen hierna heb ik weer gebeld, maar helaas wederom geen gehoor. Vorige week, op 24 en 26 augustus heb ik weer een poging gedaan, waarbij op 24 augustus het contact werd verbroken en op 26 augustus, rond 11 uur, weer niemand kon opnemen. Wederom een ambtenarenapparaat dat niet juist functioneert.

Het bureau van Justitie functioneert dus niet naar behoren, of wil men zich niet branden aan een brief waar ik vraag naar verduidelijking en de vervolgstappen? Is de minister van Justitie hiervan wel op de hoogte? Wil het bureau hem hiertegen beschermen? Hij zou toch wel mijn brief hebben ontvangen? Of heeft hij er zelf voor gekozen om hier geen aandacht aan te besteden? Ik weet dat hij persoon A goed kent en misschien kent hij ook de desbetreffende politieagent. Wordt men op deze manier beschermd? Is hier, onder kabinet Evelyn-Wever Croes II, de term “friends en family” te ontdekken?

Wat mensen allemaal niet doen om hun eigen geluk te verwezenlijken. Sommige mensen gaan blijkbaar over lijken om bepaalde posities te bekleden, die ze op deze manier niet eerlijk verdienen. En wederom, ik ga geen namen noemen maar die mensen weten heel goed wie ze zijn. Wie ze zijn is ook niet belangrijk. Wie het verhaal kent, die weet het. Mocht deze situatie zich een keer herhalen en deze mensen weer hetzelfde doen, dan hoop ik oprecht dat ook andere mensen zullen opstaan en zich hiertegen in zullen gaan.

Wat anderen mij al lieten vermoeden is dus waarheid geworden. Men weet blijkbaar hoe de regering in zulke situaties handelt. Transparantie en goede communicatie zijn blijkbaar ver te zoeken. Het bureau van Justitie zou hier liever geen aandacht aan willen besteden. Men ziet de ernst van dit incident als niet belangrijk. U kunt natuurlijk zeggen: “Ach Michel, waar maak je je druk om?” Heeft het zin? Ik ben nog altijd van mening dat het niet zo moet zijn dat sommige mensen denken dat ze door hun positie als politieagent of als familielid van de minister-president boven de wet mogen staan. En dan vraag ik het mij weer eens af! Wordt er hier dan weer gemeten onder de term “Friends and Family”?

Alhoewel mijn vertrouwen is geschaad, wil ik de hoop zeker nog niet opgeven. Je moet iedereen een tweede kans bieden, zo ook de regering. Ik vind het nog altijd als mijn plicht om de samenleving op deze manier hiervan op de hoogte te stellen. Het is naar mijn mening zo belangrijk dat het bureau van Justitie ook hierin zijn juiste kant moet laat zien. Men moet weten wat er gebeurd is en kunnen concluderen dat dit gewoon niet kan en mag. Men moet hier elke keer tegen strijden, zodat eenieder van ons een menswaardig bestaan mag hebben en op deze manier de slachtoffers geholpen kunnen worden. Hopelijk zal er snel een reactie hierop volgen.

Misschien speelt hier doorzetting en herhaling een grote rol. Herhalen is hier dus een noodzaak om het doel te bereiken. Mijn volgende stap is dan ook, naast het blijven bellen, vanaf deze week weer een brief, met bijlage van de brief op 13 juni, bij B.I.D. af te geven. Nogmaals met mijn vragen ter verduidelijking:

- Hoe kan een politieagent het heft in eigen hand nemen om in zijn eentje, zonder dat de politiebureau van San Nicolaas hiervan op de hoogte was, iemand op zijn werk bezoeken? Om op deze manier haar te intimideren en haar geen kans te geven, haar kant van het verhaal te vertellen. Wat is uw gedachte hierover? Kan dit zomaar?

- Welke hand-en-spandiensten worden door persoon A verricht, dat een politieagent zomaar, zonder plichtsgevoel, tot zo’n actie over kan gaan? Dat hij op deze manier voor eigen rechter mag spelen.

- Komen deze incidenten vaker voor binnen uw ministerie, of was dit een eenmalig incident?

- Waarom heeft persoon B nooit excuses mogen ontvangen van de politiebureau of van de desbetreffende politieagent?

- Wat zou volgens u persoon B in dit geval nog kunnen doen?

Misschien zou een tweede, derde of vierde brief wel tot een reactie kunnen leiden. Zal de aanhouder ook dit keer winnen? Blijkbaar wordt vervolgd!

Salud mental ta hopi importante!

Sun, 21 Aug 2022 22:15:54 GMT

Salud mental ta hopi importante!

"Manipulacion di palo no ta necesariamente tin un meta y por pasa simplemente pa diversion - Pagina di inicio di Windows"

Ta buscando e forma adecua pa terapia durante un ratu caba. Mi prome buki "Engaño Bunita" - "Schoon Bedrog" a yudami hopi, pero ainda esaki no tabata suficiente. Durante e período di Corona a topa cu e organisashon "Teachers Care", pero despues di un tempo mi no a ripará progreso i a stop. Tal vez mi a pensa cu e proceso no mester a tuma asina hopi tempu. Despues un persona a bisa mi cu simplemente ta tuma tempu. Algo asina bo no por procesá den un tempo cortico. Lo tuma sigur añanan pa bo recupera completamente. Mi no a kere dje promé, pero el a habri rason.

Pero mundo ta sigui gira i bo no por keda atras. Bo mester sigui pa dilanti i no tur ora bo ta mustra hende con bo ta sinti bo mes. Mientras cu na momentonan bo kier procesa bo rabia na e personanan cu a haci bo dolor i bo tristesa (pa e mesun personanan cu bo a stima tanto cu e recordo bunita cu bo a comparti cu nan), den tranquilidad. I cu na momentonan bo kier proteha e personanan aki.

Con por ta cu awor bo ta prefere pa no topa cu cierto henden, mientras cu nan tabata ta importante pa bo na un momento? Of cu nan mes no ta tuma e esfuerso pa topa? Cu despues bo ta haya sa cu henden a pensa cu mi tabata un bon homber, pero si mi tabata stima nan cu berdad mi no por a skirbi cu tanto odio riba nan. Nan a yena nan mes den mi. Mi mester a ta hopi orguyoso di mi buki odioso i algun dia lo mi sperimenta kico amor cu berdad ta nifica. Cu lo mi lubida nan lihe i cu nos caminda lo no topa nunca mas. Hende lo reza pa mi, pasobra ta tristo pa biba cu tanto odio y venganza. Ta bayendo bon cu mi. Tabata e asina yama "gaspamento"? Cu bo ta wordo manipulá asina pa cuestiona bo mes pregunta tocante berdad y salud mental? Of nan ta prefere pa no enfrenta berdad di e manera aki?

Un par di siman pasa mi a kier a inscribi pa un workshop "Self love workshop for Him", pero finalmente mi no a haci esaki. Mi tabata curioso pa mira kende lo bin pa e workshop aki of kico un muher por a conta riba dje. Aparte di e workshop aki tambe tabata ofrece otro workshopnan unda nan lo a trata tarot, cu piedranan i kico tur mas. Mi ta di opinion cu un gran parti di poblacion di Aruba ta haci esaki na skina i ta wak pa pone esaki bou di nan religion. Unda henden ta busca refugio y finalmente mester paga un prijs mas halto cu nan a pensa promé. Tal vez un topico interesante pa un otro articulo. Mi personalmente no kier nada di esaki. Esaki ta laga mi pensa riba e diferente workshopnan y accionnan cu mi ex tabata haci. Debido na e mal experiencia aki di loke ta supuestamente brua ("Un palabra pa colecciona pa hechiceria, supersticion, charlatan, espiritismo, asustador y estafador cu misterio" - Sambumbu door P. Brenneker) mi no a gusta e workshop aki. Seguramente e workshop aki no lo tin nada di haber cu esaki, pero na final mi no a sinti mi masha bon. Mi a prefera busca un workshop of terapia pa cura den un manera normal. Mi ta kere ainda cu solamente Dios por guia bo den e caminda corecto, aunke tambe mi tin pregunta y duda riba esaki. Tal vez cu bo por cura bo mes cu bo mes cualidadnan. Tabata asina mester a ta. Pasobra durante e prome dianan di scol mi a haya e oportunidad pa participa na un workshop cu e titulo: "Mental Health matters for teachers".

Pero kico ta salud mental na realidad? Of kico e tin di haber? Aki ta trata nos emocion, nos bienestar psicologico y bienestar social. E tin efecto riba nos manera di pensa, sinti y nos manera di actua. Con nos ta maneha stress, con nos ta comparti esaki cu otro y con nos ta tuma decision. Un enfermedad mental ta un enfermedad cu ta influencia e manera di pensa y estado emocional di un persona. E ta impedi e funcionamento profesional diario y ta limita e contactonan social.

Como persona, pero tambe como docente, bo mester busca balans constantemente. Riba nivel profesional, personal, social y emocional. Bo ta un ser humano tambe i por tin problema den bo famia, finansiero, salud, presion di trabou of conflicto na trabou. Bo ta ocupa tur dia cu bo contactonan social. Bo alumnonan, cu bo kier guia den e manera corecto den sociedad. Ocupa cu colega, cu hunto cu sosten, conseho y yudanza bo kier haci un bon aña. Y bo ta ocupa cu mayornan, cu ta gusta mira cu bo ta educa nan yiu den e manera corecto. Tur esaki bo no por haci cu conviccion pleno, si bo mes no a haya balans. Unda esaki por conduci na un bore-out, cu bo no ta gusta bo trabou mas door di aburimento.

Culturalmente na Aruba nos no ta gusta papia di esaki. Unda hende grandi no ta gusta papia, muchanan ta papia hopi habri tocante e tiponan di adiccion cu nos ta conoce. Pero tocante salud mental nos no ta papia nada. Por ta e comunidad ta habri pa esaki, pero hopi biaha hende ta nenga e problema. Desde chikito nos ta wordo bisa cu nunca nos mester papia di cosnan den cas. Nos ta sinti nos malo pa esaki y nos ta prefera mantene esaki secreto y pa nos mes. P’esey ta dificil pa nos comprende ora nos no ta papia tocante depresion, miedo, eskizofrenia, psicosis bipolar y trastornonan personal. Tambe nos no ta busca informacion corecto. Awe nos tin prejuicio lihe, nos ta bolbe of ignora hende cu nos no ta comprende of nos ta kere pa obliga hende pa bisa si si of no e ta den terapia. Hopi biaha nos ta mira nan como loco of instabel. Nos mester kibra e estigma aki. Nos mester pregunta si nan ta bon y si nan kier papia tocante esaki. Duna nan conseho y conseho na e manera corecto y no laga nan hinca den ritualnan misterioso cu hende kier papia bon bou di un forma di un religion particular. Of ta trata simplemente di ignorancia cu ta hunga un rol?

Con nos por cuida nos mes pa nos salud mental. Door di cuida pa menos presion na trabou, cuida pa un relacion di trabou bon, suficiente ehercicio, fortalece nos fe, cuida pa tempo liber, relahacion y papia tocante esaki. Nos mester trata di mira esaki den cara y haci esaki papia riba diferente momento. Un workshop manera esaki ta contribui na esaki.

Diaranson 18 di augustus a firma un contracto pa cuminsa cu un curso pa profesionalnan di salud mental na Aruba. Segun minister di husticia y asuntonan social R. Tjon, e forma aki lo haci cu ayudo pa tur hende lo ta facilmente disponibel. 17 persona lo cuminsa e curso aki. Un desaroyo positivo cu lo trece mas habri, comprension y ayudo pa tur hende.

Mentale gezondheid doet er wel degelijk toe!

Sun, 21 Aug 2022 13:34:17 GMT

Mentale gezondheid doet er wel degelijk toe!

“Het manipuleren van bomen hoeft niet altijd een doel te dienen en gebeurt soms puur voor de lol” - Windows startpagina

Al een tijdje zocht ik naar de juiste mogelijkheid tot therapie. Mijn eerste boek “Schoon Bedrog” heeft mij hier zeker mee geholpen, maar helaas was dit nog niet voldoende. Zo heb ik in de periode van Corona meerdere contacten gehad met de organisatie “Teachers Care”, maar na een poosje zag ik voor mezelf geen vooruitgang en ben ik ermee gestopt. Misschien dat ik toen dacht dat het proces niet al te lang moest duren. Later vertelde iemand mij dat het gewoon tijd nodig had. Zoiets kan je niet in een korte tijd verwerken. Het zal zeker jaren duren voordat je echt weer helemaal hersteld bent. Ik geloofde het eerst niet, maar hij heeft gelijk.

Maar de wereld draait door en je kunt niet achterblijven. Je moet weer vooruit en je laat het voor de buitenwereld niet altijd zien hoe je je echt voelt. Terwijl je op bepaalde momenten juist je boosheid in de mensen die je pijn hebben gedaan of je verdriet (voor dezelfde mensen waar je zoveel van hebt gehouden met de fijne herinneringen die je met ze hebt meegemaakt), in alle rust wilt verwerken. En dat je zelf op sommige momenten, hoe raar het ook mag klinken, deze mensen juist nog wilt beschermen.

Hoe kan het dan toch dat je nu bepaalde mensen liever niet wilt tegenkomen, terwijl ze juist vroeger zoveel voor je hadden betekend? Of dat ze zelf niet de moeite nemen om wat af te spreken? Dat je achteraf te horen krijgt dat men dacht dat ik een goede man was, maar als ik ze echt lief had gehad ik nooit met zoveel haat over ze had kunnen schrijven. Men had zich in mij vergist. Ik moest van hun ontzettend trots zijn op mijn haatvolle boek en ik wel eens zal ervaren wat echte liefde betekent. Dat ik ze snel zal vergeten en dat onze paden nooit meer zouden kruisen. Men zal voor mij bidden, want het was triest om met zoveel haat en wraak te kunnen leven. Het gaat mij goed. Was dit een manier van “gaslichting”? Dat je op deze manier wordt gemanipuleerd om je eigen vragen over de waarheid en geestelijke gezondheid in twijfel te trekken? Of wilt men op deze manier zelf de waarheid liever niet onder ogen zien?

Een aantal weken geleden wilde ik mij aanmelden voor een workshop “Self love workshop for Him”, maar heb dit maar niet gedaan. Ik was eerst benieuwd welke mannen hierop af zouden komen of wat een vrouw hierover zou kunnen vertellen. Naast deze workshop werden ook andere workshops aangeboden, waarbij men bezig zou gaan met tarotkaarten, met stenen en wat allemaal nog meer. Ik ben van mening dat een groot gedeelte van de bevolking van Aruba hier stiekem aan mee doet en deze vorm graag onder hun religie wil plaatsen. Waar mensen toevlucht in zoeken en uiteindelijk helaas een grotere prijs moeten betalen dan eerst werd gedacht. Misschien wel een interessant onderwerp voor een ander artikel. Ik moet hier in ieder geval niets van hebben. Ik moet hier namelijk meteen denken aan de verschillende workshops en handelingen waar mijn ex aan mee deed. Door deze nare ervaringen van vermoedelijk brua (“Een verzamelwoord voor toverij, bijgeloof, kwakzalverij, geestenleer, bangmakerij en oplichterij met geheimzinnigheid” – Sambumbu door P. Brenneker) zag ik deze workshop niet zitten. Vast en zeker zou deze workshop hier niets mee te maken hebben, maar het gaf mij uiteindelijk toch geen goed gevoel over. Ik zocht liever naar één of ander workshop of therapie om op een normale manier te kunnen genezen. Ik ben nog altijd van mening dat God alleen je op de juiste pad kan leiden, alhoewel ook ik hier vragen en twijfels over heb. Misschien dat je met je eigen kwaliteiten zelf kunt genezen. Het had blijkbaar zo moeten zijn. Want tijdens de eerste schooldagen heb ik een workshop mogen meemaken met de titel: “Mental Health matters for teachers”.

Maar wat is mentale gezondheid eigenlijk? Of waar heeft het mee te maken? Hier gaat het om ons emotie, ons psychologisch welzijn en sociale welvaart. Het heeft effect op ons manier van denken, gevoelens en de manier van handelen. Hoe we met stress omgaan, hoe we dit met elkaar delen en hoe we beslissingen nemen. Een psychische ziekte is een ziekte die de manier van denken en de emotionele toestand van een persoon beïnvloedt. Het verhindert de dagelijkse professionele functioneren en een beperking in sociale contacten.

Als persoon, maar ook zeker als docent, moet je elke keer weer zoeken naar je balans. Op professionele, persoonlijke, sociale en emotionele vlak. Je bent ook maar een mens en er kunnen problemen ontstaan binnen je familie, financiën, gezondheid, werkdruk of conflicten op je werk. Je bent dag in dag uit bezig met je sociale contacten. Je leerlingen, die je op de juiste manier wilt vormen in de maatschappij. Bezig met collega’s, waar je samen met steun, advies en hulp een mooi jaar van wilt maken. En je bent bezig met ouders, die graag zien dat je hun kind op de juiste manier onderwijs biedt. Dit alles zou je niet met volle overtuiging kunnen doen, als je zelf niet de balans gevonden hebt. Waar dit weer kan leiden tot een bore-out, dat je een beroep door verveling niet meer leuk vindt.

Cultureel gezien praten we op Aruba hier liever ook niet over. Waar volwassen liever niet over praten, praten kinderen heel openlijk over de soorten verslavingen die we kennen. Maar over mentale gezondheid wordt er liever helemaal niet over gesproken. Misschien staat de omgeving hier wel voor open, maar men ontkent vaak liever het probleem. Al op vroege leeftijd werd ons verteld dat we nooit mogen praten over zaken in en rond het huis. We schamen ons hiervoor en houden dit liever geheim en voor onszelf. Daarom is het soms moeilijk te begrijpen als we niet praten over depressie, angst, schizofrenie, bipolaire psychose en persoonlijke stoornis. We zoeken ook niet naar de juiste informatie. We hebben hier snel vooroordelen, pesten of negeren liever iemand die we niet begrijpen of willen graag iemand toe dwingen om te zeggen of hij wel of niet in therapie is. We zien ze vaak als gek of instabiel. We moeten juist deze stigma doorbreken. We moeten juist vragen of het goed met hem/haar gaat en of hij/zij erover wil praten. Geef hem op de juiste manier raad en advies en laat hem/haar niet meeslepen in vage rituelen die men goed wil praten onder een vorm van een bepaald religie. Of is dit juist weer de onwetendheid die hier een rol speelt?

Hoe kun je zelf voor je eigen mentale gezondheid zorgen. Door zelf te zorgen voor minder druk op je werk, zorg voor een goede arbeidsrelatie, genoeg lichaamsbeweging, versterk je geloof, zorg voor vrije tijd, ontspanning en praat erover. We moeten ook dit onder ogen proberen te zien en op verschillende momenten bespreekbaar willen maken. Een workshop als deze werkt hier wel degelijk aan.

Op donderdag 18 augustus werd er een contract getekend om een opleiding Mental Health Professionals op Aruba te beginnen. Volgens de minister van Justitie en sociale zaken R. Tjon, zal op deze manier de hulp voor iedereen op een gemakkelijke manier toereikend zijn. Zeventien personen zullen aan deze opleiding beginnen. Een positieve ontwikkeling die uiteindelijk voor meer openheid, begrip en hulp moet zorgen.

Bo no a gana Lotto! Awo kico?

Fri, 05 Aug 2022 22:15:51 GMT

Bo no a gana Lotto! Awo kico?

Diamars anochi 2 di Augustus 2022 tabata e momento. Mini Mega Plus di loteria di Fl. 3.300.000,- finalmente a cay! No mucho despues 24ora, website di noticia di Aruba, tabata na cas di famia Tromp-Geerman, ganadonan. Un perspectiva bunita den tempu dificil, unda nan ta sigur por a haci bon uso di e placa. Den tempu cu prijs di petroleo subiendo, prijs di awa i electricidad ta determina e noticia di dia.

E dia despues, pa medio di mesun website di noticia, hendenan na caya a wordo entrevista pa haya nan punto di bista riba economisa riba gastu di awa i electricidad. Mi mes tabata curioso pa sa nan contesta. Kiko tabata nan ehempelnan personal pa economisa tanto como posibel?

Malamente, no tabatin ehempelnan real. Nan a duna ehempelnan manera: usa menos awa, paga bo airco, sali menos, come menos of compra cuminda no saludabel i trata di spaar y no hasi gastonan innecesario. E no ta den nos cultura y mentalidad di economisa den cierto momentonan. Nos ta un pueblo orguyoso y no kier mustra cu cos no ta bai bon. Pueblo kier pa gobierno bin cu un solushon pa prijsnan halto di awa i electricidad.

Si nos por kere gobierno Hulandes, señora Ollongren, kende den Oktober 2021 tabata minister di Relashonnan di Reino den gabinete-Rutte III, a bisa cu na e islanan di Caribe Hulandes hendenan mester baña mas corticu i menos biaha pone airco. Segun dje, consumo di awa i electricidad ta mas halto na Caribe Hulandes, cu na Hulanda. E no a cai bon na Boneiro i hendenan no tabata contento. Reaccionan a bin via medionan social i preguntanan caminda hendenan ta puntra con hopi biaha señora Ollongren lo baña si ta casi 30 grado tur dia. I con e lo por drumi sin airco. Mi sa cu na Hulanda no ta custumber pa baña tur dia. Pero mi no por a tuma e tradishon aki. Na Hulanda, pero tambe sigur na Aruba, mi mester baña un of dos biaha pa dia. Tambe na Aruba, un baña caloroso tur dia ta un necesidad pa mi. Naturalmente tin hendenan cu a keda den situashon dificil unda nan awa a wordo corta, pero baña tur dia ta un necesidaa aki ainda.

Si mi lo a wordo entrevista? Loke lo mi a bisa? Mi mes lo a pensa, na e momento ey, no lo por a bin cu hopi ehempelnan di economisa. Mi mester a para keto un rato. Finalmente esaki a duna hopi ehempelnan, unda hendenan na Aruba por economisa y tin mas placa den nan bolsa.

Mi ehempelnan pa economisa ta:

Plant un tereno chikito pa bo por cultiva bo propio fruta i berdura. Bo ta dedica un tiki tempo, pero satisfacion ta sigur ora bo por a cultiva bo produktonan mes.
Bende bo cosnan di cas ku bo no ta usa mas pa un bon prijs.
Prome cu bo tira bo cosnan, puntra bo mes si bo realmente no lo tin mester mas. Talbes bo por ainda uza pa algo.
Cumpra un baki di awa pa laba bo coi kibra. E awa bo usa despues bo por duna awa na bo plantanan. Asina tambe bo beerput no lo yena lihe i bo por spaar. Of talbes un idea miho, inverti den un sistema di Waste Water. Asina bo por reusa tur awa, cu no ta awa di wc.
Si bo ainda no a scohe pa pone panel solar, hasi esaki lo pronto posibel. Mi lo bai pa B-Energie! No solamente nan ta e distribuidor oficial di tur nan produkto na Aruba i otro islanan den Reino Hulandes. Tambe nan ta duna un bon servicio despues. Ta parese un invershon grandi, pero despues bo por haya un gran beneficio. I no solamente finansiero, pero tambe pa medio ambiente.
Laga bo airco keda on i no sigui e conseho di señora Ollongren. Tin cu si bo ta paga bo airco tur ora on i off, bo lo gasta mas electricidad cu si bo airco ta keda on tur ora. I si bo tin panel solar tambe, bo no mester preocupa cu bo gasto di electricidad lo subi.
Personalmente mi ta bebe biña, pero un cerbes friu tambe ta bon riba un dia caluroso. Hiba pa boter di cerbes cu statiegeld i no tire afo. Bo por spaar hopi ora bo ta inverti e boternan na punta di Tropical Bottling Company na Aruba. Pero manera mi a menciona den mi column, corda pa no perde tempo extra ora bo ta inverti bo boternan den e kratinan berde bashi. Esei no ta un servicio cu e compania aki ta ofrese. Bo mes mester wak pa bo por risibi bo statiegeld. Un tip di oro: Wak pa bo hiba un kratin cu un balor di 1 florin statiegeld pa bo por warde facil na cas. Esei ta trese mas comodidat ora bo ta inverti bo boternan bashi.
Si bo presupuesto ta permiti, cumpra grandi cantidad di cuminda cu bo por warda largo. Por ehempel cuminda den bliki, arroz i pasta. Prijs di produkto tambe lo subi i asina bo por spaar un tiki.

Algun ehempel di forma pa bo spaar den tempo dificil. Talbes cumpra un lot nobo ta e solushon. Of talbes bo mes tin idea. Gobierno tambe por pensa riba manera pa spaar. Pone mente na e diferente auto nobo cu algun ministernan ta uza. Nan por facilmente bende esakinan pa un bon preis i usa e placa pa yuda pueblo den diferente manera. Òf tur cos ta bon i gobierno no ta mira e seriedad di e problema? No por ta asina. No por ta asina cu e mundo di experiencia entre gobierno i pueblo ta distansia asina leu?

Lotto niet gewonnen! Wat nu?

Fri, 05 Aug 2022 18:30:10 GMT

Lotto niet gewonnen! Wat nu?

Dinsdagavond 2 augustus 2022 was het zover. De lotto Mini Mega Plus van fl. 3.300.000,- was eindelijk gevallen! Niet veel later was 24ora, Aruba’s nieuwswebsite, bij de winnende familie Tromp-Geerman aanwezig. Een mooi vooruitzicht in moeilijke tijden, waar men zeker het geld goed kan gebruiken. In tijden waar de stijgende olieprijzen, water- en elektriciteitsprijzen het nieuws van de dag bepalen.

De volgende dag werden, via dezelfde nieuwswebsite, mensen op straat geïnterviewd om hen te vragen naar voorbeelden om de hoge water- en energieprijzen naar beneden te krijgen. Ik was zelf benieuwd naar hun antwoorden. Wat waren de persoonlijke voorbeelden waar men zo goed mogelijk op kan bezuinigen?

Echte voorbeelden werden helaas niet gegeven. Men kwam met voorbeelden zoals: minder gebruik van water, je airco uitdoen, minder gaan stappen, minder eten of meer ongezond eten kopen en proberen veel te sparen en geen onnodige kosten maken. Het valt niet echt binnen ons cultuur en mentaliteit om op sommige momenten te bezuinigen. We zijn een trots volk en willen het liever niet laten zien dat het niet goed met ons gaat. Het volk wil blijkbaar graag dat de regering met een oplossing komt voor de hoge water- en energieprijzen.

Als we de Nederlandse regering mogen geloven was het mevr. Ollongren, die in oktober 2021 als minister van Koninkrijkrelaties in het kabinet-Rutte III, zei dat op de eilanden van het Caribisch Nederland de mensen korter moesten douchen en minder vaak de airco moesten aanzetten. Volgens haar is de water- en elektriciteitsverbruik hoger in Caribisch Nederland, dan in Nederland. Dit viel zeker op Bonaire niet in goede aarde en men was er niet over te spreken. Reacties werden via sociale media gegeven en vragen waarbij men zich afvroeg hoe vaak mevr. Ollongren zou douchen als het dagelijks rond de 30 graden zou zijn. En hoe ze zelf zou kunnen slapen als haar airco uitstaat. Ik weet dat het in Nederland niet gebruikelijk is om elke dag onder de douche te staan. Maar deze traditie kon ik niet overnemen. In Nederland, maar ook zeker op Aruba, moet ik één of twee keer per dag onder de douche staan. Ook op Aruba is nu een warme douche elke dag voor mij een noodzaak. Natuurlijk zijn er mensen die in een moeilijke situatie terecht zijn gekomen waarbij het water van ze werd afgesloten, maar elke dag douchen blijft hier nog altijd een noodzaak.

Stel dat ik werd geïnterviewd? Wat zou ik dan hebben gezegd? Ik zou zelf denk ik, op dat moment, niet snel voorbeelden kunnen verzinnen om te bezuinigen. Ik moest er even een momentje bij stil staan. Dit zorgde uiteindelijk voor aardig wat voorbeelden, waar men in deze tijden op Aruba zeker op kan bezuinigen en u hierdoor meer geld in uw portemonnee overhoudt.

Mijn voorbeelden om te kunnen bezuinigen:

- Leg een eigen moestuintje aan, om uw eigen groenten en fruit te kunnen verbouwen. Je bent er zelf wel een tijdje mee bezig, maar de voldoening is er

zeker mocht u uw eigen producten hebben verbouwd.

- Verkoop voor een goede prijs uw spullen die u thuis niet meer zult gebruiken.

- Als u uw spullen wilt weggooien, vraag u eerst af of u het echt niet meer nodig zult hebben. Misschien kunt u het toch nog voor iets gebruiken.

- Koop een wasbak om uw vaat in te wassen. Het water die u dan gebruikt kunt u weer gebruiken om je planten water te geven. Daardoor zal ook niet meteen uw beerput vol zijn en kunt u een klein beetje sparen om de beerput later pas leeg te laten maken. Of misschien een veel beter idee, investeer in een Water Waste systeem. Hierdoor kunt u al het water, met uitzondering van het water van het toilet, weer via dit systeem hergebruiken.

- Als u er nog niet voor hebt gekozen, kies dan zo snel mogelijk voor het laten plaatsen van zonnepanelen. Ik zou zelf voor B-Energie gaan! Niet alleen zijn zij op het eiland de officiële dealer van al hun producten op Aruba en de andere eilanden binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Daarnaast geven ze een uitgebreide vervolg service. Het lijkt een grote investering, maar achteraf zou u hier een groot voordeel mee kunnen doen. En niet alleen een financieel voordeel, maar ook nog eens goed voor het milieu.

- Laat uw airco gewoon aan en neem het advies niet aan van mevr. Ollongren. Het schijnt zo te zijn dat mocht u elke keer uw airco uit en aan doen, u hierdoor meer elektriciteit verbruikt dan dat de airco’s de hele tijd aan staan. En als u daarnaast ook nog zonnepanelen heeft, hoeft u geen zorgen te maken dat uw elektriciteitsrekening flink zal stijgen.

- Ik ben persoonlijk meer een wijndrinker, maar een koud biertje gaat er af en toe zeker in op een warme dag. Ga dan voor bierflessen met statiegeld en gooi deze dan niet weg. U kunt veel besparen door deze flessen weer in te leveren bij de inleverpunten van Tropical Bottling Company op Aruba. Maar zoals ik al eerder in mijn columns heb vermeld, zorg dat u bij het inleveren van uw lege flessen geen extra tijd wilt verliezen door de flessen zelf allemaal in de lege groene kratten te plaatsen. Dit is een service die dit bedrijf helaas niet voor je doet. U moet er zelf voor zorgen om op deze manier uw statiegeld toch te kunnen ontvangen. Een gouden tip: Zorg dat u een lege krat met een waarde van fl. 1 florin statiegeld koopt, zodat u deze thuis met gemak kunt bewaren. Dit zorgt voor extra gemak met het inleveren van je lege flessen.

- Als uw budget het toelaat, koop grote hoeveelheden levensmiddelen die u lang kunt bewaren. Te denken aan eten in blik, rijst en pasta. De prijzen van producten zullen ook stijgen en op deze manier bespaart u toch het één en ander.

Het zijn maar enkele voorbeelden om zelf te kunnen bezuinigen in moeilijke tijden. Misschien is het kopen van een nieuw lot wel de uitkomst. Of misschien heeft u zelf wel wat voorbeelden. Ook de regering kan manieren vinden om te bezuinigen. Denk aan de verschillende nieuwe auto’s waarmee een aantal ministers zich in laten rijden. Deze zouden met gemak weer voor een mooi bedrag verkocht kunnen worden en ingezet kunnen worden om het volk op sommige manieren extra te helpen. Of valt het allemaal wel mee en ziet de regering de ernst van het probleem niet? Dat zou ik niet kunnen geloven. Het zou toch niet zo kunnen zijn dat de belevingswereld tussen de regering en het volk nu te ver uit elkaar staan?

Vacation!

Tue, 02 Aug 2022 22:15:49 GMT

Vacation!

Vakantie! Pa un tempo caba, maestro y alumnonan na Aruba a caba cu nan vakantie. Un otro temporada pa relahá y carga bo mes pa cuminsa un aña escolar nobo di bon manera. Parlamento di Aruba y esun di Hulanda a caba cu nan periodo di reces y bo lo ta kere cu problema y progreso di desaroyonan den bida social y politico na Aruba por spera un rato. Nada ta menos berdad.

Naturalmente, personal di autobus ta contento cu nan aumento di tarifa di 1 florin y empleadonan di gobierno ta contento cu finalmente nan a ricibi nan 5% riba salario na juli 2022. Pero pa kico prijs? Hulanda no tabata di acuerdo cu esaki, pasobra Aruba no a cumpli cu tur e exigencianan di CAft. Pero según minister-president Evelyn Wever-Croes, e logra paga e 5%. Na e momento ey mi a pensa un rato riba ex-kanselier di Alemania Angela Merkel, kende a bisa durante e crisis di refugiadonan Europèo na 31 augustus 2015: “Wir schaffen das.” (“Nos lo logra esaki”). Laga nos spera cu despues di reces, nos minister-president tin rason.

Pero mundu ta sigui drai y falta un solucion concreto pa e prijsnan di petroleo y productonan di consumo cu ta subiendo. Na e momento aki, prijsnan di awa y coriente tambe lo subi drasticamente. Tur cos ta bira mas caro y esaki ta haci preocupante pa hopi hende. Hopi hende na Aruba no por cubri nan gastonan cu nan entrada. Nan no tin suficiente placa y ta teme cu esaki lo laga criminalidad subi. Pa busca un solucion pa e problema aki durante e temporada aki, tin fila di hende tur diaranson y diabierna anochi na diferente punto di benta di Lotto Aruba. Aki mayoria ta cumpra Mini Mega Plus, cu lo ta na 3.300.000,- florin diamars venidero.

Mi mester bisa cu personalmente mi ta di opinion cu cierto hendenan tin nan prioridadnan robes ora ta gasta nan entrada. P’esey, por ehempel, nan no por a paga pagonan di airco of escolar di e aña escolar anterior. Pero naturalmente mi no por bisa cu nan ta gastando nan placa robes, pasobra mi no sa con nan ta gasta nan placa. P’esey, pa mi ta keda un opinion cauteloso, sin a tuma nota di e hechonan concreto.

Y brusca, despues di un ausencia largo, den e dianan aki nos ta mira hopi biaha Mike Eman, lider di partido berde (AVP), riba television y como miembro di oposicion e ta critica partido geel (MEP). Lo ta facil pa bisa cu no tabatin mal gobernacion di AVP ora nan tabata goberna y awor ta haci concluyen cu e campaña electoral a cuminsa caba. P’asina bari e plan, ideanan y resultadonan logra di partido geel (MEP) y bini cu nan propio ideanan. Pasobra bo mes ta kere cu un gobierno nobo bao liderazgo di AVP lo realmente conduci na progreso? Of lo nos tuma tres paso pa tras prome cu nos tuma un paso chikito pa dilanti?

Pa mi, vakantie tabata tempo pa sigui politica, pero tambe ocupa mi cu otro cosnan. Vakantie ta un periodo pa mi pa pinta cas y traha rond di cas. E afdak pa mi auto, riba cual B-Energy lo instala panelnan solaar den algun siman, lo duna mas espacio den portemonnee den futuro.

Tambe, deshaci di cosnan y documentonan a haci terapia pa mi. Terapia pa limpia cabes door di deshaci di cosnan y documentonan y asina laga pasado aki atras. Pa tin menos preocupacion y cuminsa un bida nobo cu desafionan nobo y oportunidadnan na un scol nobo.

Durante un siman di trabou duro, no tin nada mihor cu bishita playa. Unda bo por sinti e blanco calor di santo entre bo dede di pie, e biento fuerte door di bo cabey y disfruta di algun bir cu ta haci bo relaha. Unda bo por pasa anochi na playa, cu un Pina Colada, un tenderloin y un patacon, disfrutando di e salida di solo.

Manera mi a menciona prome, mi a pasa door di un periodo dificil, caminda mi a biba den un burbuja na Aruba pa hopi aña. Personanan cu a papia di nan experiencia a bisa cu un periodo di senti malo por dura te cu tres aña. Mi a pensa cu esaki tabata un tiki exagera, pero nan tabata bou di e berdad. Ta un proceso cu bo mester paso door di dje.

Durante e limpiadura di algun articulo di corant bieu, mi a topa cu uno di 1 juni 2017 for di corant "de Metro" cu ta toca ruptura di amor. Pakiko mi a keda cu e articulo aki, no ta algo cu mi sa, pero el a keda entre tur e articulonan historico cu lo a tin algun balor pa mi. Asina Roel van Duijn a duna tres conseho den e articulo aki. Mi tabata sa Roel van Duijn como un politico Hulandes bieu y un activista politico. Fundador di Provo y di e movimento di Kabouter, pero mi no tabata sa cu el a traha como un consultor di dolor di amor na 2007.

E tres consehonan di Roel tabata:

Hopi biaha hende ta sinti manera cos di usa afo despues di un ruptura di relacion. Ta hopi importante pa bolbe siña stima bo mes.
Bay na loke bo semper a kier haci y hasi algo cu ne, uza bo creatividad.
Scirbi un carta di acuerdo na e otro persona caminda bo pone tur cos na ordo. Ainda cu e otro persona no haci nada cu ne, pa bo mes bo ta cera e asunto.

Mi no por a bisa esaki miho. Mi tabata sinti manera basura bieuw i mester a cuminsa stima mi mes otra bia. Mi mester a busca loke mi semper a kere di haci, loke a resulta den skirbi columnan i finalmente mi prome buki. No tabata un buki di venganza, pero mas bien un buki pa pone tur cos na su luga. P'esei mi por a cera e situacion pa mi mes, mescos cu ainda no ta facil tur ora.

Hopi hende despues di un tempu dificil ta scohe pa tene relashonnan facil i chikito cu no ta importante. Pero esei no ta pa mi. Bo mester procesa bo tristesa prome cu bo por construi un relashon di nobo. Esei por resulta den un bon vacation como terapia, un ambiente nobo cu colaboradonan nobo i desafionan nobo.

Vakantie!

Tue, 02 Aug 2022 00:58:12 GMT

Vakantie!

Vakantie! Al een tijdje hebben de docenten en de leerlingen op Aruba vakantie. Weer een periode om even tot rust te komen en jezelf weer op te laden om een nieuw schooljaar op een goede manier te beginnen. Het parlement van Aruba en die van Nederland hebben een periode van reces en je zou denken dat de problemen en voortgang van de ontwikkelingen binnen het sociale en politieke leven hier op Aruba wel even kunnen wachten. Niets is minder waar.

Natuurlijk zijn het autobus-personeel blij met hun tariefverhoging van 1 florin en zijn de ambtenaren blij dat ze eindelijk in juli 2022 de 5% op hun salaris hebben ontvangen. Maar voor welke prijs? Nederland was het hier niet mee eens, omdat Aruba zich niet geheel aan de CAft-eisen heeft gehouden. Maar volgens minister-president Evelyn Wever-Croes lukte het haar wel om deze 5% te betalen. Op dat moment dacht ik heel even aan de oud Duitse bondskanselier Angela Merkel die op 31 augustus 2015 tijdens de Europese vluchtelingencrisis zei “Wir schaffen das.” (“Het lukt ons wel”) Laten we hopen dat na het reces onze minister-president hier gelijk heeft.

Maar de wereld draait door en een echte aanpak op de stijgende olieprijzen en de hoge prijzen voor levensmiddelen is er niet. Daar komt nog eens bij dat ook de water- en elektriciteitsprijzen drastisch gaan stijgen. Alles wordt maar duurder en dat maakt het voor vele extra zorgwekkend. Veel mensen op Aruba kunnen de eindjes niet aan elkaar knopen. Ze komen niet rond met hun inkomen en is men bang dat hierdoor de criminaliteit zal doen stijgen. Om toch een oplossing voor het probleem te zoeken in deze zorgelijke periode, staan er nu niet voor niets elke dinsdag- en vrijdagavonden rijen van mensen voor de verschillende verkooppunten van Lotto Aruba. Hier koopt men meestal de Mini Mega Plus lotto, die nu aanstaande dinsdag op 3.300.000,- florin staat.

Daarnaast moet ik wel zeggen dat ik van mening ben dat bij bepaalde mensen, hun prioriteiten bij het uitgeven van hun inkomen verkeerd liggen. Waardoor ze bijvoorbeeld een jaar lang geen aircogeld of schoolgeld van het vorig schooljaar konden betalen. Maar ik kan natuurlijk niet in andermans portemonnee kijken, dus blijft het voor mij maar een voorzichtige mening, zonder echt naar de feiten te hebben gekeken.

En opeens, van een lange tijd afwezigheid, zien we in deze dagen veelvuldig Mike Eman, leider van de groene partij (AVP) op tv en levert hij, als oppositielid, kritiek op de gele partij (MEP). Lekker makkelijk zou je zeggen. Wanbeleid van de AVP was er in de tijden dat ze regeren blijkbaar niet geweest en kan je nu wel opmaken dat de verkiezingsstrijd alvast is begonnen. Om zo de plannen, ideeën en behaalde resultaten van de gele partij (MEP) weer van tafel te gooien en hun eigen ideeën weer naar voren te schuiven. Want zeg nu zelf, zou een nieuwe regering onder leiding van de AVP echt tot vooruitgang gaan leiden? Of nemen we dan weer drie stappen terug, om daarna weer een klein stapje vooruit te nemen?

Voor mij was het dus vakantie en volgde ik de politiek wel, maar hield ik mij ook met andere zaken bezig. Voor mij is de vakantie een periode van schilderen van het huis en de tuin rond het huis bij te werken. Het gebouwde afdak voor mijn auto, waarop de zonnepanelen van B-Energy over een aantal weken worden geplaatst, zullen in de toekomst voor meer ruimte in de portemonnee gaan zorgen.

Ook het opruimen en weggooien van spullen/documenten zorgde voor mij voor een zekere therapie. Een therapie om mijn hoofd leeg te maken door spullen en documenten weg te gooien en om zo het verleden op deze manier achter mij te laten. Om minder zorgen te hebben en weer te beginnen aan een nieuw begin van het leven door nieuwe uitdagingen en kansen op een geheel nieuwe school.

In een week van hard werken gaat er niets boven het bezoek aan het strand. Waar je het warme witte zand tussen je tenen kan voelen, de stevige wind door je haren waait en waar je onder het genot van een aantal biertjes tot rust kan komen. Waar je de avond aan het strand, met een Pina Colada, een tenderloin en een patatje oorlog, heerlijk van de zonsondergang kan genieten.

Zoals ik al eerder had aangegeven had ik een moeilijke tijd gehad, waar ik hoogstwaarschijnlijk al die jaren op Aruba in een bubbel had geleefd. Personen die uit ervaring spraken gaven aan dat de periode waar je minder goed voelt zeker drie jaar kan duren. Ik dacht dat dit weer wat overdreven was, maar ze hadden gelijk. Het is echt een proces waar je blijkbaar door heen moet.

Tijdens het opruimen van wat oude krantenartikelen kwam ik een artikel tegen van 1 juni 2017 uit de krant “de Metro” dat over liefdesbreuk ging. Waarom ik dit artikel had bewaard zou ik niet weten, maar hij zat tussen alle oude historische artikelen die voor mij van enige waarde zouden zijn. Zo gaf Roel van Duijn in dit artikel drie tips. Ik kende Roel van Duijn als oud Nederlandse politicus en politiek activist. Oprichter van Provo en van de Kabouterbeweging, maar ik wist niet dat hij in 2007 als liefdesverdrietconsulent werkzaam was geweest.

De drie tips van Roel waren:

1. Vaak voelen mensen zich als oud vuil aan de straat gezet na een relatiebreuk. Weer van jezelf leren houden is erg belangrijk.

2. Ga na wat je altijd al hebt willen doen en maak er werk van, gebruik je creativiteit.

3. Schrijf een afrekeningsbrief aan de andere persoon waarin je alles op een rijtje zet. Ook al doet de ander er niets mee, voor jezelf sluit je het af.

Ik kan het niet beter zeggen. Ik voelde mij inderdaad als oud vuil en moest weer van mezelf leren houden. Ik moest echt weer zoeken naar wat ik altijd al had willen doen, wat resulteerde in het schrijven van columns en uiteindelijk van mijn eerste boek. Het werd geen afrekeningsbrief, maar juist een boek om alles op een rijtje te zetten. Hierdoor kon ik het voor mezelf afsluiten, ook al is het nu nog niet altijd even makkelijk.

Velen kiezen, na een moeilijke tijd, om makkelijke, korte relaties aan te gaan die weinig betekenen. Maar dat is niets voor mij. Je moet eerst je verdriet goed verwerken voor je weer een goede relatie kan opbouwen. Daar kan een goede vakantie als therapie, een geheel nieuwe omgeving met nieuwe collega’s en nieuwe uitdagingen naartoe leiden.

Pa solamente un receta?!? (Parti 2)

Thu, 21 Jul 2022 22:15:43 GMT

Pa solamente un receta?!? (Parti 2)

Dia 12 di juni 2022 mi a pone un articulo riba mi website tocante cuido di salud na Aruba cu e titulo: "Pa un solamente un receta?!? Prome cu mi a pone mi articulo online, dia 8 di juni mi a manda mi "keho" pa e comishon di keho. E comishon aki ta indica riba su website cu nan tin bes cu 6 siman pa trata un keho i despues di esei lo mi risibi un mensahe. Asina cu mi mester a warda cu paciencia riba esaki. Via e-mail mi a laga sa cu no tabata un keho pero mas bien un incidente, pa cual mester a mira. Tambe mi a manda un mail riba website di AZV tocante e incidente aki.

Dia siguiente mesora mi a risibi un mensahe bek. Nan a gradisi mi pa mi mensahe. Nan a lesa mi column i a bisa cu ta bon pa señala posibel trampanan den sistema pa por hasi mehorashon. E presidente di e comishon di keho HAVA tabatin preferensia pa informa e practica di dokter di cas i e Botica (Farmasia) tocante esaki via un mensahe.

Mi no a haña cu esaki ta mi tarea mes i despues mi a keda cu algun pregunta pa e comishon aki. Mi a manda un mail atrobe. Mi no tabata sa con un "keho" manera mi a manda ta wordo tratá na e comishon aki. Ya cu e comishon a contesta den un dia so. Mi tabata kere cu e comishon ta consisti di dokternan di cas, trahado di AZV i otro specialistanan cu mescos lo mester tin 6 siman pa trata un keho. Atrobe mi a enfatisa cu mi tabata contento di tende cu e presidente di e comishon aki tambe ta di opinion cu mester señala posibel trampanan den sistema pa por hasi mehorashon. Mi no a risibi un reaccion riba e mail aki.

Dia 13 di juli mi a risibi un yamada inespera di e trahado di comuniccion di AZV. Nan tabata druk i no por a contesta mi mail mas pronto. Normalmente por risibi un contesta di AZV den tres dia. Nan mester a contesta promé, pero na AZV nan ta sigur contesta riba pregunta i peticion. AZV ta facil pa yega i e trahado aki a scohe pa yama mi. Segun e trahado aki un combersashon ta solushona mas prome cu un reaccion skirbí. E por hasi cu tin mas empatia durante e combersashon. E tabata bai cu rason riba esaki. Tabata un combersashon agradabel i largo. Durante e combersashon mi a bisa cu e articulo tabata pa no manda un "keho" asina mes sino pa hasi cu ta conose di esaki i esaki por lider na un soluccion.

Su reaccion riba mi artículo tabata positivo. El a lesa esaki y a haya mi articulo a wordo construi de un manera constructivo. Unda tur di nos mester tuma responsabilidad. E sentimento tabata bon. Definitivamente un artículo cu ta urgi pa un solucion. Mas bien di e manera aki, via mi website y correo, cu comparti mensahenan negativo tocante AZV via radio pa pueblo di Aruba. Pero el a enfatiza cu clientenan tambe tin derechonan y obligacionnan. Clientenan tambe mester cuida pa nan medicina na tempo. Cu nan mester haci un peticion nobo pa nan medicina un par dia/siman prome. Mi a acorda cu esaki. Tur di nos mester keda pendiente di esaki. E empleado aki tambe a bisa cu tempo AZV tambe a atende kehonan di comision di dokter di cas. Pero esaki no ta parti di AZV mas.

Finalmente, mi a puntra e empleado di AZV kico lo ta e siguiente pasonan. Den e caso aki, e lo comparti mi articulo cu zorginkoop. Nan lo observa y monitorea esaki. Di e manera aki nan ta desea pa mehora. Ademas, e ta enfatiza un biaha mas cu clientenan semper mester haci peticion di nan medicina mas tempran.

Si bo mes tin un keho, pregunta of peticion pa AZV, no duda pa manda nan un mensahe. Asina nos por yuda pa nos sistema di cuido keda optimal. Tal vez no lo bo haya un contesta mesora, pero nan lo reacciona seguramente. Si bo mester haci un peticion pa bo medicina? Haci esaki na tempo pa evita problema.

Voor alleen één recept! (Deel 2)

Thu, 21 Jul 2022 18:57:00 GMT

Voor alleen één recept! (Deel 2)

Op 12 juni 2022 plaatste ik op mijn website een artikel met betrekking tot de gezondheidszorg op Aruba met de titel: “Voor alleen één recept?!? Voordat ik mijn artikel online geplaatst had, heb ik op 8 juni mijn “klacht” naar de klachtencommissie gestuurd. Deze commissie geeft op de website aan dat ze zes weken de tijd nodig hebben om een klacht te behandelen en hierna zou ik een bericht ontvangen. Dus ik moest hier geduldig op wachten. Via mail heb ik laten weten dat het niet echt een klacht was maar meer een incident, waarnaar gekeken moest worden. Ook heb ik via de website van AZV een mail gestuurd betreft dit incident.

Meteen de volgende dag kreeg ik een bericht terug. Ze bedankten mij voor mijn bericht. Ze hadden mijn column gelezen en ze gaven aan dat het goed is om mogelijke valkuilen in het systeem aan te kaarten, zodat er verbetering kan plaatsvinden. De voorzitter van de klachtencommissie HAVA had haar voorkeur om via een bericht de desbetreffende huisartsenpraktijk en de Botica (Apotheek) te informeren.

Ik vond dit zelf eigenlijk niet mijn taak en had achteraf toch nog wat vragen voor deze commissie. Ik stuurde nogmaals een mail. Ik wist namelijk niet hoe een “klacht”, zoals ik die had, bij deze commissie werd besproken. Aangezien de commissie in één dag al had beantwoord. Ik was zelf in de veronderstelling dat deze commissie uit huisartsen, AZV-personeel en andere specialisten bestaat, die hier echt zes weken de tijd voor moeten nemen. Nogmaals benadrukte ik dat ik blij was om te horen dat ook de voorzitter van deze commissie van mening is dat mogelijke valkuilen in het systeem aangekaart dienen te worden en dit weer kan leiden tot verbetering. Een reactie op deze mail heb ik helaas nooit mogen ontvangen.

Op 13 juli kreeg ik onverwachts een telefoontje van de communicatiemedewerker van AZV. Ze waren druk en konden niet eerder op mijn mail reageren. Normaal gesproken kun je van de AZV binnen drie dagen een reactie ontvangen. Ze had eerder moeten reageren, maar op vragen en verzoeken worden bij de AZV zeker op gereageerd. AZV is laagdrempelig en deze medewerker koos ervoor om mij te bellen. Volgens deze medewerker lucht een gesprek eerder op dan een schriftelijke reactie. Dit kan er dan weer voor zorgen voor meer empathie tijdens het gesprek. Daar had ze zeker gelijk in. Het werd een fijn en langdurig gesprek. Ik had hierbij aangegeven dat dit artikel juist bedoeld was om niet een “klacht” zomaar in te dienen, maar juist hiervoor kan zorgen dat men hiervan op de hoogte is en dit weer kan leiden tot een oplossing.

Haar reactie op mijn artikel was positief. Ze had het gelezen en vond mijn artikel op een constructieve manier opgebouwd. Waar eenieder van ons verantwoording moet nemen. Het gevoel zat goed. Zeker een artikel die oproept tot een oplossing. Liever op deze manier, via mijn website en mail, dan het delen van negatieve berichten over de AZV via de radio voor de Arubaanse bevolking. Wel moest ze benadrukken dat klanten rechten en plichten hebben. Ook klanten moeten zorgen om vroegtijdig te zorgen voor hun medicatie. Dat ze een paar dagen/weken een nieuwe aanvraag doen voor hun medicatie. Daar was ik het met haar eens. Daar moet eenieder van ons op blijven letten. Tevens gaf deze medewerker aan dat AZV vroeger de klachten van de commissie van huisartsen ook behandelden. Maar dat staat nu geheel los van AZV.

Tot slot vroeg ik de medewerker van AZV wat de vervolgstappen zullen gaan worden. In dit geval gaat ze mijn artikel delen met de zorginkoop. Ze gaan het observeren en monitoren. Op deze manier willen ze graag ervoor zorgen voor verbetering. Tevens benadrukt ze nogmaals dat de klant altijd zijn vervolgmedicatie eerder moet bestellen.

Mocht uzelf een klacht, vragen en/of verzoeken hebben voor AZV. Twijfel dat niet en stuur ze een bericht. Zo kunnen we er samen voor zorgen dat ons zorgsysteem optimaal blijft functioneren. Misschien krijgt u niet meteen bericht, maar of er op wordt gereageerd zal zeker wel het geval zijn. Mocht u een vervolgrecept voor uw medicatie moeten bestellen? Wees er dan op tijd bij om eventuele problemen het hoofd te bieden.

Un pais den problema

Sun, 17 Jul 2022 22:15:40 GMT

Un pais den problema

Proksimamente lo instala un mastil di bandera na mi cas pa hisa e bandera di Aruba na ocashonnan special, manera dia di Betico i dia di bandera i himno (18 di maart). Tambe na dia di Rey lo gusta hisa e bandera Hulandes i durante dia di morto lo hisa e bandera di Aruba of Hulandes na mita.

Den e tempo akí e pais ta den problema i no tin nada pa celebra. No tin ningun rason pa hisa e bandera. Cua pais ta den problema? Aruba? Hulanda? Mi por bisa cu tur dos pais ta pasando den dificultat i den problema.

Na Hulanda den e tempo aki nan ta hisa e bandera den diferente gemeenten robes. "Pakiko?", lo bo pensa. Ta pasobra e plan nobo di stikstof di gobierno, unda cu e campesinonan ta contra i ta haya sosten di un parti di e poblashon Hulandes. Como simbolo di e protesta nan ta hisa e bandera Hulandes cu e cara bèk. No ta e promé biaha cu ta pasa esaki na Hulanda òf den e resto di mundo. Asina a sosode den siglo 19 den transporte di barco, ora un hende ta cay for di barco i durante e medidanan di coronavirus na Hulanda i na Alemania. Tambe na Merca durante e protestanan di Black Lives Matter i den e tempo di guera di Vietnam. No tin un lei di bandera na Hulanda contra e uso aki, pero cierto gemeenten ta kita e banderanan aki for di propiedat di gemeente i Rijkswaterstaat ta kita nan for di e camindanan di rijks pa garantisa seguridad di trafico.

"Ta un forma di protesta i mi tin cu acepta esei", segun minister-president Rutte a bisa. Mi ta kere cu ta permití pa demonstra na diferente forma. Tambe mi ta apoya e campesinonan, pero personalmente mi ta considera e forma aki di protesta un tiki hopi. Na mi opinion ta desrespecto i ofensivo. Un bandera ta un simbolo nacional, pa cual mester tin hopi respet tur tempo. Un bandera pa cua hopi hende a lucha durante Segunda Guerra Mundial. Durante e ocupashon di 1940-1945 e bandera Hulandes tabata prohibi na Hulanda, pero e bandera aki a sigui biaha den Antia Hulandes i Surinam.

Lo e bandera Arubano den tempo di problema i crisis tambe wordo hisa cu e cara bek pa e poblashon di Aruba? Mi ta kere cu esaki, sin importa e situashon, no lo sosode lihe. Tin hopi amor patria cu ta haci e forma di protesta aki inimaginabel. Tin hopi insatisfacion. Empleadonan di gobierno cu talvez lo no haña 5% di nan salario fin di luna, e trahadonan di bus cu ta exigi un subida di tarifa. E prijsnan di azet creciente i e prijnan hopi halto pa cuminda. I ademas ora ta sinti cu politica ta leu di e mundu di experiencia di e pueblo i ta pensa solamente riba ganashi personal. Pueblo no semper ta na prome luga. "Nos ta stima Aruba", bo ta haña esaki hopi biaha di nan. Pero semper ta haña e impreshon cu nan ta stima nan mes portemonnee mas cu e pueblo cu a vota pa nan cu confiansa. Además, tambe nan no semper ta di acuerdo cu Hulanda, cu hopi biaha ta guia nos manera un ruman grandi. Pero nunca e pueblo Arubano lo no trata ningun bandera nacional desrespecto.

Den aña 2015, un investigacion a tuma luga entre mas cu 2000 Hulandes, cu e pregunta si Hulanda mester kibra tur lasonan cu e islanan completamente. 61% di e personanan entrevista tabata di acuerdo cu esaki. Debi na problema financiero regular, corupcion i mala administracion, segun nan, mester a bira tempo pa un fin. Si nan ke independensia, nan mester bisa esei. Hulanda mes por scohe pa sali for di Reino di Hulanda, pero e islanan lo keda cu e titulo aki so. No, solamente e islanan por a scohe pa esaki.

Hulanda a kere di kibra cu e islanan hopi tempo prome. Despues di e rebeldia na Corsou dia 30 di mei 1969, Hulanda a suplica pa un independencia rapido di e islanan. Na 1986, Aruba a haña su Status Aparte, pero como condishon di Hulanda cu despues di diez aña Aruba lo bira independiente. Despues di negoshashon, esaki a keda kita. Afortunadamente, pasobra manera Surinam, cu a haña su independencia na 1975, Aruba tambe por a cai den hopi pobresa i inseguridat.

Hulanda kier mantera e contacto. Hulanda kier deshanca e islanan aki? Ta bini esaki pasobra e islanan ta situa den un posishon geológico masha adecua i seif? Den teranan di Sur America pa hasi asunto economico facilmente cu nan? Òf ta bini pasobra e dos toronan di buscamento cu a construí den awa di Aruba durante e período di gabinete Eman II, unda no a haña gas ainda?

Con ta cos awor? Awor cu tin problema cu CAft. Con ta mira e relashon entre Hulanda i e islanan Caribense den Reino awor? Ta wordo e islanan ainda mira como igual? Hulanda sa masha bon cu Aruba, pa motibo di supervicion financiero pa CAft, e período di Corona i e situacion di preisnan halto cu ta wordo duna na e guera na Ucrania, ta muriendo. Asina Hulanda ta pone Aruba contra muraya i Aruba por keda na mercado so. Pasobra bisa berdad: "Esei cu ta paga, ta determina"! Ta castiga Hulanda nos cu un desiscion Real? Ta maneha bo cu bo ruman chikito asina?

"Hulanda mester sa cu durante nan momentonan dificil, e islanan semper tabata yuda. Manera durante Segundo Guerra Mundial, unda 80% di e total di gasolin pa e avionan a bin di Antias Hulandes. E heroismo di e resistentenan Antiano George Maduro i Boy Ecury. Pero tambe durante e desaster di awa di 1953 na Hulanda, unda a tene accion di coleccion. 1% di salario mensual pa un aña pa personal di enseñansa na Aruba a ser retene i un maestro di Aruba mes a entrega 5% di su salario mensual pa un aña pa yuda Hulanda den tempo dificil. Tambe nos no por laga afo cu hopi Hulandes tin practicamente nada of nada di sa di nan mes parti den Reino Hulandes. Den 2016 casi tres cuart di Bonairianonan ta kere cu tin hopi Hulandes bibando na Bonaire. Conosemento di cultura local ta poco i e politiconan local ta maneha hopi biaha na nan mes interes enbes di e interes di e pueblo.

Mi ta sigur tambe di mi opinion cu mi por compronde cu despues di tanto aña Hulanda ta cansa. Tur biaha a goberna na e islanan i Aruba bou di mal gobernacion, corupcion, problema financiero i factornan ecsterno cu nan mes no por a hasi nada. Sigur hopi cos a bai bon tambe, pero malgre esei lamentablemente nos mester hasi e partidonan geel i berde responsabel tambe pa nan mal gobernacion, cu a tuma luga for di 1989. I mi no kier defende e partido geel, pero tabata e partido aki tin e oportunidad pa goberna mescos i no mester a limpi tur loke e partido berde a laga atras? Pero loke e partido geel a hasi pa e pueblo? Bo por bisa hopi, pero lo nos a haja un infrastructura miho bou di e partido geel?

Ta hopi pa bisa tocante e dos partidonan aki, pero e pueblo ta cansa. Lo e partidonan aki ta mescos tempo pasa awor? Lo e partidonan bieu aki realmente cambia? Of nos lo eligi e proksimo biaha atrobe e partido berde? Of nan lo duna espasio na partidonan nobo? Talbes esaki lo bira finalmente e motibo corecto pa hisa bandera Arubano cu orguyo atrobe den futuro.

Een land in nood

Sun, 17 Jul 2022 13:43:05 GMT

Een land in nood

Binnenkort zal er een vlaggenmast bij mij thuis worden geplaatst, om op speciale gelegenheden, zoals de dag van Betico en de dag van vlag en volkslied (18 maart), de Arubaanse vlag te hijsen. Ook op Koningsdag zou ik graag de Nederlandse vlag laten wapperen en tijdens de dodenherdenking zal de Arubaanse of Nederlandse vlag halfstok worden gehesen.

In deze tijden is het land in nood en valt er niets te vieren. Er is geen enkele reden om de vlag te hijsen. Welk land is in nood? Aruba? Nederland? Ik mag wel stellen dat beide landen het moeilijk hebben en in nood zijn.

In Nederland wordt er in deze tijd de vlag in verschillende gemeenten omgekeerd gehesen. “Waarom?”, zou u denken. Dit vanwege de nieuwe stikstofplannen van de overheid, waarbij de boeren hier tegen zijn en steun krijgen van een gedeelte van de Nederlandse bevolking. Als symbool voor deze protest wordt de Nederlandse vlag omgekeerd gehesen. Dit is niet de eerste keer dat dit in Nederland of in de rest van de wereld gebeurd. Zo gebeurde dit al in de 19 ^e eeuw in de scheepvaart, mocht er een man overboord zijn en tijdens de coronamaatregelen in Nederland en in Duitsland. Ook in Amerika tijdens de protesten van Black Lives Matter en in de periode van de Vietnamoorlog zag men dit teken als een protest. Er is geen vlaggenwet in Nederland tegen dit gebruik, maar bepaalde gemeenten halen deze vlaggen weg van gemeentelijke eigendommen en de Rijkswaterstaat haalt ze weg bij de rijkswegen om de verkeersveiligheid te garanderen.

“Het is een vorm van protest en die heb ik te accepteren”, gaf de minister-president Rutte aan. Ik vind dat je zeker op verschillende manieren best mag demonstreren. Ik sta ook zeker achter de boeren, maar deze vorm van protest vind ik zelf een beetje te ver gaan. Het is naar mijn mening respectloos en aanstootgevend. Een vlag is een nationaal symbool, waarvoor je in alle tijden veel respect voor moet hebben. Een vlag waar veel personen in de Tweede Wereldoorlog voor hebben gestreden. Waar tijdens de bezetting van 1940-1945 de Nederlandse vlag verboden werd in Nederland, maar deze driekleur wel dapper door bleef wapperen op de Antillen en Suriname.

Zou de Arubaanse vlag in tijden van nood en crisis ook door de bevolking van Aruba omgekeerd worden gehesen? Ik denk dat dit, ongeacht de situatie, niet snel zou gebeuren. Er heerst nog altijd een enorm vaderlandsliefde dat deze manier van protesteren ondenkbaar maakt. Er is veel ontevredenheid. Ambtenaren die misschien 5% van hun salaris eind van de maand niet zullen krijgen, het autobus-personeel, die een tariefverhoging eisen. De stijgende olieprijzen en de vele hoge prijzen voor levensmiddelen. En daarnaast soms het gevoel dat de politiek te ver van de belevingswereld van de burgers af zit en alleen maar denkt aan persoonlijk gewin. Het volk staat niet altijd op de eerste plaats. “Nos ta stima Aruba” - (“We houden van Aruba”), krijg je vaak van ze te horen. Maar men krijgt altijd de indruk dat ze meer van hun eigen portemonnee houden, dan van het volk die in alle vertrouwen op ze hadden gestemd. Daarnaast is men ook niet altijd eens met Nederland, die ons vaak als een grote broer de weg wil wijzen. Maar nooit en te nimmer zal het Arubaanse volk geen enkele nationale vlag respectloos behandelen.

In het jaar 2015 werd er een onderzoek gedaan onder ruim 2000 Nederlanders, met de vraag of Nederland de banden met de eilanden volledig moet verbreken. 61% van de ondervraagden was het hiermee eens. Door regelmatige financiële problemen, corruptie en wanbeheer moest het in hun ogen eens afgelopen zijn. Als men onafhankelijkheid wil, dan moest men dat maar zeggen. Zelf kan Nederland er ook voor kiezen om uit het Koninkrijk der Nederlanden te stappen, maar dan zouden de eilanden deze titel alleen behouden. Nee, alleen de eilanden zouden hiervoor kunnen kiezen.

Nederland wilde al veel eerder af van de eilanden. Na de opstand op Curaçao op 30 mei 1969 drong Nederland een snelle onafhankelijkheid van de eilanden aan. In 1986 kreeg Aruba zijn Status Aparte, maar wel als voorwaarde van Nederland dat Aruba na tien jaar onafhankelijk zou worden. Na onderhandelingen werd hier later van afgezien. Gelukkig, want net als Suriname, die zijn onafhankelijkheid kreeg in 1975, zou Aruba dan ook onder veel armoede en onrust kunnen vallen. En toch wil Nederland het contact blijven behouden. Wilt Nederland echt af van deze eilanden? Komt dit doordat de eilanden op een zeer geschikte en veilige geologische ligging bevinden? Vlakbij de Zuid-Amerikaanse landen om hier makkelijk economische zaken mee te doen? Of komt het door de twee boortorens die in de periode van kabinet Eman II in de wateren van Aruba werden gebouwd? Waar nog geen gas gevonden zou zijn.

Hoe zou dat nu zijn? Nu dat er problemen zijn betreft de CAft. Hoe kijkt men nu naar de relatie tussen Nederland en de Caribische eilanden binnen het Koninkrijk? Worden de landen nog altijd gezien als gelijke? Nederland weet maar al te goed dat Aruba, door het financieel toezicht door de CAft, de periode van Corona en de situatie van de hoge prijzen die toegekend worden aan de oorlog in Oekraïne, aan het doodbloeden is. Nederland zet hierdoor Aruba tegen de muur en kan Aruba zich hier alleen aan toegeven. Want zeg nu eerlijk: “Wie betaald, die bepaald!” Straft Nederland ons met een Koninklijk besluit? Ga je op deze manier om met je kleine broertje?

Nederland moet wel weten dat tijdens hun moeilijke momenten, de eilanden altijd klaar stonden om te helpen. Zoals tijdens de Tweede Wereldoorlog, waarbij 80% van de totale voorraad vliegtuigbenzine van de geallieerden afkomstig waren uit de Nederlandse Antillen. De heldendaad van de Antilliaanse verzetsstrijders George Maduro en Boy Ecury. Maar ook tijdens de watersnoodramp van 1953 in Nederland, waarbij inzamelingsacties werden gehouden. 1% van het maandsalaris voor een jaar door onderwijzend personeel op Aruba werd ingehouden en zelf een Arubaanse onderwijzer 5% van zijn maandsalaris gedurende een jaar afstond om Nederland in moeilijke tijden te helpen. We kunnen ook niet negeren dat veel Nederlanders vrijwel heel weinig of helemaal niets weten van hun eigen deel binnen het Koninkrijk der Nederlanden. In 2016 vindt bijna driekwart van de Bonairianen dat er te veel Nederlanders op Bonaire wonen. Kennis van de lokale cultuur heeft men weinig en de lokale politici handelt vaak in hun eigen belang, dan dat van het volk.

Ik ben daarnaast wel zeker van mening dat ik best kan begrijpen dat Nederland het na al die jaren het zat is. Elke keer werd er op de eilanden en Aruba geregeerd onder wanbeleid, corruptie, financiële problemen en externe factoren waar men zelf niets aan kon doen. Er ging ook zeker veel dingen goed, maar ondanks dat mogen we helaas de gele en groene partij net zo hard afrekenen op hun wanbeleid, die vanaf 1989 heeft plaatsgevonden. En ik wil de gele partij niet verdedigen, maar had deze partij ooit de kans gehad om echt te regeren en niet altijd de rotzooi van de groene partij moeten opruimen? Maar wat heeft de gele partij voor het volk gedaan? Je kunt veel zeggen, maar zouden we onder de gele partij een beter infrastructuur hebben gekregen?

Er is veel te zeggen over deze beide partijen, maar het volk is het zat. Zouden deze partijen nu echt verleden tijd zijn? Gaan deze oude partijen nu echt veranderen? Of kiezen we de volgende keer weer voor de groene partij? Of geven ze de ruimte aan nieuwe jonge partijen? Misschien zal dit in de toekomst eindelijk de juiste reden zijn om de Arubaanse vlag vol trots weer te doen hijsen.

Un elogio pa Censo Dependance

Wed, 13 Jul 2022 22:15:39 GMT

Un elogio pa Censo Dependance

Mi Arubano identidad (ID) ta expira den un par di dia y esaki a duna mi e oportunidad pa solicita uno nobo. Por haci esaki via e website di Censo, un instituto gobernamental pa Registro Civil y Registro di Poblacion. Riba nan website nan ta indica cu por haci cita facil, lihe y online. Esey no a bira mentira.

Bo lo pensa cu ta dificil pa haci un cita online, pero e website ta demostra lo contrario. Den un par di minuut bo ta cla cu bo cita. Prome cu tur cos bo ta indica kico documento of tratamento di informacion bo ta desea. Despues bo por specifica na kual lugar, fecha y ora bo ta desea haci un cita. Riba lugar bo tin e opcion pa escogi entre sede principal of e oficina na L.G. Smith boulevard 66, cu ta funciona como dependencia di Censo. Na e lugar aki, ademas di un Arubano identidad, por solicita tambe un rijbewijs of paspoort. Resto di e servicionan manera cambio di adres, registracion, extractonan y declaracionnan mester wordo haci via sede principal. Despues di a duna mi informacion personal, mi a logra haci un cita pa un identidad nobo. Afortunadamente tambe nan ta dedica atencion special na nos ciudadanan di 65 aña of mas, cu por haci cita via un number di telefono of por drenta liberamente, si nan no tin posibilidad digital. Despues di mi cita mi a logra haci uno tambe pa mi mayornan.

Mi mester a bai mas tempran cu mi mayornan. Mi a yega un par di minute prome i na loket 3 mi a recistra mi mes. Despues mi mester a warda un ratu i lo a yamami. No ni mes cu 5 minute nan a yamami i mi por a bai loket 2 pa pidi mi carta di identificacion. Nan a pidi pa mi hasi un firma digital i sinta riba un silla pa tuma un potret di mi. Despues di paga mi por a warda dos minute pa risibi mi carta di identificacion. Mi a keda sorprende, mi a tende bon? E tabata rapido i bon organisa. Mi tabata pensa cu mi mester a bolbe dia despues pa busca mi carta. Pero no, mi a sali for di e luga cu mi carta nobo den man den 15 minute.

Tambe e cita di mi mayornan a bai bon. Riba e website di Censo bo por lesa kiko nan meta ta. Entre otro nan ke duna un servicio optimal na e ciudadanonan i clientenan door di consentra riba cliente i ser amigabel cu clientenan. Aki no ta mentira. Mi mayornan i mi mes por a sinti e consentracion riba e cliente i amigabilidad cu clientenan. E atenshon extra na Censo Dependance tabata ekselente. Specialmente pa mi mayornan, cu ta den un edad respetabel, e personal tabata masha atenshoso i a tuma nan tempu pa yuda mi mayornan cu hopi paciencia i comprencion. Un aplauso pa e personal. Un complimento pa Censo Dependance ta na luga. Tambe e proseso di tramite a bai perfecto. Mi mayornan a sali rapido for di e luga cu nan carta di identificacion nobo den man.

Na cierto momento ta papia abusivamente tocante e forma di traha i e forma cu e asuntunan ta bai riba e islanan den Reino Hulandes. Algun biaha ta husto, pero algun biaha tambe ta totalmente desapropia. Mi no ta nega cu na Aruba tin corupcion, politica di amigo i mal maneho financiero. Tin na tur parti. Sí na Hulanda tambe, pa ehempel. Ta posibel cu ta mas facil wak esaki na Aruba pasobra ta un isla chikito. Of ta pasobra mi ta biba aki pa un tempo i sa un tiki mas? Of ta pasobra turistanan ta bai Aruba sin preocupa como un "One happy Island"?

Ta hopi cos na Aruba cu ta bai masha bon organisa, manera na e instansia gobernamental Censo of na e hopi atraccion turistico i restaurantnan famoso caminda cliente ta importante. Ta cuadra pa menshona esaki hopi biaha. Ta logico, pero tambe na algun luga na Aruba por duna mas atencion na esaki. Specialmente na un cantidad di tiendanan i instansianan caminda mayoria biaha e poblashon lokal ta haña servicio i unda aki e cliente no semper ta rey.

Een compliment voor Censo Dependance

Wed, 13 Jul 2022 01:34:30 GMT

Een compliment voor Censo Dependance

Mijn Arubaanse Identiteitsbewijs is over een aantal dagen verlopen en het gaf mij weer de gelegenheid om er één aan te vragen. Dit kon via de website van Censo, een overheidsinstelling voor Burgerlijke Stand en Bevolkingsregister. Op hun website geven ze aan dat je makkelijk, snel online en afspraak kunt plannen. Hier hebben ze zeker niet over gelogen.

Je zou denken dat het maken van een online afspraak moeilijk gaat, maar de website geeft het tegendeel. In een paar minuten heb je je afspraak geregeld. Allereerst geef je aan welk document of gegevensverwerking je wilt hebben. Daarna kun je aangeven welke locatie, datum en tijd je een afspraak wilt maken. Bij locatie heb je de keuze om te kiezen uit het hoofdkantoor of het kantoor aan de L.G. Smith boulevard nr. 66, die als Censo Dependance dienstdoet. Bij deze locatie kun je, naast een Arubaanse Identiteitskaart, ook een rijbewijs of paspoort aanvragen. De rest van de diensten zoals adreswijzigingen, inschrijvingen, uittreksels en verklaringen moeten via het hoofdkantoor gedaan worden. Na het invullen van mijn persoonsgegevens heb ik een afspraak kunnen maken voor een nieuwe identiteitskaart. Gelukkig wordt er ook speciaal aandacht besteed aan onze 65-plussers, die via een telefoonnummer een afspraak kunnen maken of vrij naar binnen kunnen lopen, mochten ze geen digitale mogelijkheden hebben. Ik heb na mijn afspraak ook meteen een afspraak kunnen maken voor mijn ouders.

Ik moest, in vergelijking met mijn ouders, er vroeg zijn. Ik kwam een aantal minuten eerder binnen en bij loket 3 kon ik mezelf melden. Hierna moest ik even wachten en zou ik opgeroepen worden. Niet eens vijf minuten werd ik opgeroepen en kon ik naar loket 2 mijn identiteitskaart aanvragen. Ik werd verzocht om een digitale handtekening te zetten en plaats te nemen op een stoel, zodat er een pasfoto van mij gemaakt kon worden. Na de betaling kon ik twee minuten wachten om meteen mijn identiteitskaart in ontvangst te nemen. Ik stond even verbaasd, hoorde ik het goed? Wat snel allemaal en goed geregeld. Ik dacht dat ik over een aantal dagen weer terug moest komen om mijn kaart op te halen. Maar integendeel, ik was binnen vijftien minuten weer buiten met mijn nieuwe identiteitskaart in de hand.

Ook bij de afspraak van mijn ouders verliep alles vlekkeloos. Op de website van Censo kan je lezen wat hun missie is. Dat ze onder andere een optimale service willen geven aan de burgers en afnemers door klantgerichtheid en klantvriendelijkheid. Hier is wederom niets aan gelogen. Deze klantgerichtheid en klantvriendelijkheid hebben mijn ouders en ik zeker kunnen ervaren. De extra aandacht bij Censo Dependance was uitstekend. Vooral voor mijn ouders, die toch op respectvolle leeftijd zijn, was het personeel uitermate zorgzaam en nam het personeel rustig, met vol geduld en begrip de tijd om mijn ouders zorgvuldig te helpen. Een welverdiend pluimpje voor het personeel. Een compliment voor Censo Dependance is hier zeker op zijn plaats. Ook de afhandeling ging hier perfect. Mijn ouders stonden snel weer buiten met hun nieuwe identiteitskaart in de hand.

Er wordt op sommige momenten neerbuigend gesproken over de werkwijze en de gang van zaken op de eilanden binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Soms terecht, maar soms ook volstrekt onredelijk. Ik ga zeker niet ontkennen dat er op Aruba geen corruptie, vriendjespolitiek en financiële wanbeheer heerst. Die zijn er zeker, maar die zijn er overal. Zeker ook in grotere landen zoals in Nederland. Misschien is het eerder waarneembaar op Aruba, omdat het een klein eiland is. Of is dat omdat ik hier al een aantal jaren woon en het een en ander weet? Of omdat toeristen zorgeloos Aruba zien als een “One happy Island”?

Er zijn veel zaken op Aruba die super goed zijn geregeld, zoals bij de overheidsinstelling Censo of bij de vele toeristische attracties en bekende restaurants waar klantvriendelijkheid hoog op de agenda staat. Dat is zeker in de meeste gevallen benoemingswaardig. Het klinkt logisch, maar op sommige plekken op Aruba kan ook hier wat meer aandacht aan worden besteed. Vooral bij een aantal winkels en instanties waar voornamelijk de plaatselijke bevolking gebruik van maakt en waar hier de klant niet altijd koning blijkt te zijn.

Spula krijt

Sat, 09 Jul 2022 22:15:36 GMT

Spula krijt

E ultimo dia di scol. Aki na Aruba tambe conoci como Spula Krijt, un tradicion caminda coleganan den enseñansa ta bebe un trago hunto pa cera e aña scol hopi duro. Un tradicion na Aruba cu a cuminsa chikito, pero a bira un evento grandi cu ta haci bon pa horeca. Spula Krijt a bira asina grandi cu awor no ta solamente docenten ta celebra esaki.

Mi mes no ta realmente sigur si un Spula Krijt, den tempo di hopi discusion rond FASE, 5% y 12.6%, ta algo pa celebra? Of esaki ta duna docenten un momento pa laga e preocupacionnan na banda y disfruta despues di un aña scol duru? Pa mi esaki a bira un Spula Krijt special. Esaki tabata mi ultimo dia di scol na Colegio San Augustin. Mi a traha aki cu hopi gusto y dedicacion durante nuebe aña. Awor ta tempo pa busca un reto nobo na un scol nobo. Esaki ta e principio di algo nobo. Un posibilidad pa desaroya mi mes ainda mas y avansa na e manera aki. Despues di hopi aña mi a eligi pa mi mes. Pa mi esaki ta algo desconoci pa tuma despedida y lo falta e equipo sikiera. E bon conversacionnan den sala di docenten y e hopi yudansa, sosten y consehonan cu mi a ricibi di e docentenan aki. Orabaya ora ta traha hunto cu bo coleganan nan ta bira mas cu famia.

Colegio San Augustin ta un scol cu mi ta stima hopi y ta spera cu pronto lo tin un reemplazante pa mi. Manera boso sa, mi a pasa door di un tempo dificil. Sigur ora cu mi ta kere cu durante tur e anjanan aki mi tabata bibando den un bubbel. Mi ta kere cu awor mi ta den un linea ascendente, pero den algun momento e ta bai atras y mi ta kere cu mi mes ainda no a yega. Bo ta tratando di haya bo mes bek y aki ora bo ta comete eror. Simplemente e ta tuma tempo. Parece cu tempo ta cura tur cos. Emocionnan awor den momentonan tranquilo tin un luga diferente. Mi ta contento cu a puede despedi di e scol y colega nan bon. Tambe algun di e studiantenan no tabata gusta e noticia. Asina mi a haya un regalo y un carta di un studiante cu mi ta aprecia hopi. P'esei bo ta haya bek e consenshi cu bo realmente por haci un diferencia den bida di un studiante.

“Hey meneer Nicolaas. Mi kier a bisa cumi ta appreciate meneer hopi. Danki pa yudami. Danki pa ponemi hari. Meneer ta un di e miho meneer nan di e scol ki. Mi tey haya meneer su falta hopi hopi mes. Mi semper lo corda meneer cu meneer su les di wiskunde cu carot y tomati haha. Spera meneer corda riba mi. Spera mi keda meneer su faborito.”

Mi sa di ta conose cu otro personanan a desea di mira mi bai Hulanda. E ora nan a pensa cu nan lo a logra pa no topa mi. Lamentablemente, mi tin cu desapunta nan. Mi ta aki ainda i lo keda aki semper. Mi ta keda tras di mi principionan, normanan i balornan. Ki ta un hende sin nan? “A man who stands for nothing, will fall for anything” - Malcolm X. (“Un homber cu no ta para pa nada, lo cai pa tur cos.”)

Un colega cu mi ta aprecia a bisa mi cu e a lesa mi articulo cu a yama "Un carta scirbi na man", i despues a desidi pa skirbi un pa mi tambe. Wow! Super simpatico i esaki lo sigur bira un carta cu lo mi conserva i lo mi lesa atrobe di bes en cuando.

“Michel bon tardi,

Esaki ta un carta skirbi na man. Colegio San Augustin ta bay perde un bon colega y un bon hende. Un hende cu ta percura pa detaye. Detaye pa cada persona. Esey ta di aprecia. No solamente pa loke ta trata e parti humano, pero tambe contenido. Bo lesnan ta riba nivel. Un ehempel ta cu bo a duna un tour den San Nicolas na un universidad di Hulanda. Klas 4 a participa. Hopi exito na bo scol nobo y keda semper un bon hende y colega.”

Saludo nan i tur colaboradonan cu a hasi e añanan cu a pasa na Colegio San Augustin un tiki mas facil i agradabel. Danki hopi pa e poster di despedida cu tur un di boso a scirbi algu dushi pa mi. Lo mi bai enmara esaki i no lo lubida boso nunca. A tuma un desicion dificil, pero ta e desicion corecto pa sigui mi caminda riba e manera corecto. Nos lo mantene contact. Tur cos bon pa boso tur! Saludos!!

Spula Krijt

Sat, 09 Jul 2022 14:55:16 GMT

Spula Krijt

De laatste schooldag. Hier op Aruba ook wel Spula Krijt genoemd, een traditie waarbij collega’s in het onderwijs samen een borrel drinken om het zware schooljaar goed af te sluiten. Een traditie op Aruba die klein is begonnen, maar echt uitgegroeid is tot een groot evenement die de horeca een warm hart toedraagt. Spula Krijt is nu zo groot geworden dat het nu niet alleen door docenten gevierd wordt.

Ik ben er zelf niet echt over uit of een Spula Krijt, in tijden van vele discussies omtrent de misstanden rond FASE, 5% en de 12.6%, nu wel iets is om te vieren? Of geeft dit juist voor docenten een moment om even de zorgen aan de kant te schuiven en na een zwaar schooljaar te genieten? Voor mij werd het een speciale Spula Krijt. Het werd mijn laatste schooldag op Colegio San Augustin. Ik heb hier negen jaar lang met veel plezier en toewijding gewerkt. Nu is het tijd om op een nieuwe school een nieuwe uitdaging aan te gaan. Het is het begin van iets nieuws. Een mogelijkheid om mezelf weer verder te ontplooien en op deze manier vooruit te gaan. Na vele jaren heb ik nu weer eens voor mezelf gekozen. Het is voor mij zeker onwennig om afscheid te nemen en zal het team zeker missen. De leuke gesprekken in de docentenkamer en de vele hulp, steun en adviezen die ik van deze docenten heb mogen ontvangen. Als je dag in dag uit met je collega’s aan het werk bent worden ze echt meer dan familie.

Colegio San Augustin is een school die ik zeker een warm hart toe draag en dan hoop ik dat er ook snel een vervanger voor mij zal zijn. Zoals jullie weten heb ik een moeilijke tijd achter de rug gehad. Zeker waarbij ik hoogstwaarschijnlijk al die jaren in een bubbel heb geleefd. Ik denk dat ik nu een stijgende lijn te pakken heb, maar op sommige momenten gaat het dan weer wat minder en denk ik dat ik zelf nog lang er niet ben. Je probeert je eigen ik weer terug te vinden en hier maak je zo af en toe ook fouten. Het heeft gewoon tijd nodig. Tijd heelt blijkbaar alles. Emoties hebben nu in de stille momenten een ander plek gekregen. Ik ben blij dat ik op een goede manier afscheid heb kunnen nemen van de school en de collega’s. Ook bij een aantal leerlingen was het nieuws niet leuk om te horen. Zo kreeg ik een geschenk en een brief van een leerling die ik erg kan waarderen. Hierdoor krijg je weer het besef dat je daadwerkelijk een verschil kan maken in het leven van een leerling.

(Vertaald in Nederlands: “Hey meneer Nicolaas. Ik wil zeggen dat ik meneer erg waardeer. Bedankt voor uw hulp. Bedankt dat u mij heeft laten lachen. Meneer is een van de beste docenten op deze school. Ik zal meneer erg missen. Ik zal de les van wiskunde nooit vergeten van meneer met de wortels en tomaten haha. Ik hoop dat meneer mij niet vergeet. Ik hoop dat ik uw favoriete leerling blijf. “

Ik weet dat anderen personen mij graag hadden zien vertrekken naar Nederland. Dan waren ze blijkbaar van mij af. Helaas moet ik deze mensen teleurstellen. Ik ben er nog en zal er altijd zijn. Ik sta altijd nog achter mijn principes, normen en waarden. Wat is een man als hij ze niet heeft? “A man who stands for nothing, will fall for anything” - Malcolm X. (“Een man die nergens voor staat, zal voor alles vallen.”)

Een zeer gewaardeerde collega had mijn artikel gelezen met als titel “Een handgeschreven brief” en had toen besloten om voor mij er ook eentje te schrijven. Wow! Super lief en dit zal zeker een brief worden die ik zal bewaren en af en toe zeker weer terug zal lezen.

“Michel bon tardi,

(Vertaald in Nederlands: “Goedemiddag Michel. Hier een handgeschreven brief. Colegio San Augustin zal een goede collega en een goed mens verliezen. Een mens die zorgdraagt voor detail. Detail voor elk persoon. Dit is te waarderen. Niet alleen als het gaat om het menselijk deel, maar ook de inhoud. Je lessen zijn op niveau. Een voorbeeld hiervan is dat je een stadswandeling hebt gegeven in San Nicolas voor een universiteit van Nederland. Vierde klas had hieraan meegedaan. Heel veel succes bij je nieuwe school en blijf altijd een goed mens en een collega.”)

Ik wil nogmaals alle collega’s van harte bedanken voor de vele fijne jaren. Nog ontzettend bedankt voor de mooi poster waar eenieder van jullie iets leuks voor mij had opgeschreven. Ik zal deze zeker gaan inlijsten. Ik zal jullie niet snel vergeten. Het was een moeilijke beslissing, maar uiteindelijk is het de juiste keus om het pad verder op de juiste manier te betreden. We houden contact. Het gaat jullie allen goed! Saludos!!

Un carta pa e ministro di Husticia

Tue, 05 Jul 2022 22:15:31 GMT

Un carta pa e ministro di Husticia

Op 13 di juni 2022 mi a manda un carta pa minister di Husticia via B.I.D. (Bureau Interne Diensten) tocante: "Bezorgde inwoner van Aruba - Ciudadano preocupa di Aruba". Bao di e column bo por lesa e carta. E carta aki a wordo sella via B.I.D. y mi a wordo pidi si mi por a yama bek e siguiente dia pa e number di seguimento. E siguiente dia mi a yama mesora. Despues di hopi conversacion cu diferente hende nan no por a haña mi carta bek y nan a pidi mi pa duna mi number di telefon movil. Mi a bisa cu mi lo yama bek e siguiente dia, pero nan tambe lo yama si nan a haña mi carta. E siguiente dia mi a yama atrobe y nan a bisa mi cu mi carta tabata bou di "Geheen". Mi no tabata conoce e palabra, aparentemente nan kier a bisa "secreto". Mi a bisa cu lo mi yama bek despues di dos siman pa mira con leu e carta ta.

Op 27 di juni mi a yama atrobe, pero nan no a haya ningun reaccion di minister ainda. Sinembargo mi carta a yega na minister dia 14 di juni. Asina aki mester a warda su reaccion. Mi a bisa cu lo mi yama atrobe den un par di dia. Asina mi a haci tambe. Dia 1 di juli mi a yama atrobe y nan a bisa cu lo mi por yama atrobe siguiente siman, talbes nan lo sa mas den esey. Door di mi mes investigacion mi a topa cu un decreto di 17 di september 2013 tocante queja di actuacion di polis. Den dje ta para cu un minister mester tuma un decision dentro di 45 dia despues di dia di ricibimento di e queja. Lamentablemente ainda mi no a ricibi nada, pero esey lo bini segur. El a ricibi mi carta sigur, pero aparentemente e no a les'e ainda y no por a duna un contesta ainda. Lo el no ta haya e incidente aki importante? Lo e kier duna atencion na esaki tambe? Mi lo teni bo informa!

Talbes bo lo bisa, pakico mi ta ocupa mi mes cu esaki. Personalmente mi ta kere ainda cu no mester ta asina cu algun hende ta kere cu nan por ta riba ley pasobra di nan posicion. Mi ta considera esaki como mi deber pa informa e sociedad di e manera aki. Mi ta kere cu ta hopi importante pa esaki no keda tapa. Imagina cu persona B ta bo familiar mas cercano? Cu e ta bo yiu of yiu muhe? Lo bo keda keto tambe? Mi sa tambe cu persona A kier a yuda su famia.

Pero persona A y e polis concerni sigur mester a sa miho. Laga nos spera cu esaki ta un incidente unico y cu e polis concerni, pero tambe otro polisnan lo mira esaki como un advertencia y un momento pa siña. Y si esaki pasa atrobe den futuro, sea critico y no keda keto. No tin miedo pa papia di esaki. Lesa bao di acá mi carta pa minister. Mi a laga e nombernan afo. No ta importante, pa mi ta mas e incidente en cuestion. Hopi mi ta spera cu bo tambe, manera mi, ta di acuerdo cu esaki ta un caso serio y cu esaki nunca mas no mester pasa!

Carta di 13 juni pa minister di Husticia:

Cu e carta aki mi kier pa bo ta na altura di un incidente na Aruba cu a sorprende mi y como cu mi ta biba na Aruba, mi ta preocupa hopi. Mi kier sa bo opinion tocante e asunto aki y si bo sa si esaki ta un caso excepcional. Mi ta spera cu esaki no ta un manera normal di haci cos den ministerio publico na Aruba. P'esey mi ta dirigi e carta aki na bo, pasobra e incidente aki ta cay bou di bo departamento.

E incidente aki a tuma luga dia 28 di october 2020. E tabata prome cu bo tempo como minister di Husticia. Asina mi a tende cu 27 di october 2020, y mi no ta menciona nomber, un ciudadano di Aruba (persona A), a yama un polis pa un otro hende. E conversacion entre persona A y e polis tabata tocante un confrontation oral entre un familiar di persona A y un colega (persona B) di persona A, un dia prome. Despues di e conversacion entre persona A y e polis, e polis concerni a bay te na persona B pa splica e asunto aki den detaye. E polis aki a tuma e asunto den su mes man y a bay te na persona B sin anuncia na warda di polis na San Nicolas. E encuentro aki no a tuma luga na cas, pero durante ora di trabao di persona B. Persona B no a sinti su mes menaza, pero si a keda sorprendi. P'esey a pensa cu a pasa algo terible cu partner di persona B. A pensa inmediatamente riba un accidente di trafico. Despues di esaki persona B a informa warda di polis na San Nicolas, pero nan no tabata sa nada di esaki prome cu tur cos. Con por ta posibel? Despues nan a bisa cu e polis aki aparentemente a wordo yama pa cuenta, pero persona B, kende a wordo atendi na forma inadecuado pa e polis aki, nunca a ricibi disculpa. Persona B ta bin dilanti cu e storia aki awor pasobra persona B ta bay traha na un otro lugar y awor spera di no haya consecuencia di persona A, kende a yama e polis pa persona B en cuestion of di un polis.

Seguramente bo no ta na altura di e incidente aki, pero mas hende por confirma e incidente aki parcial of completamente. Awor mi preguntanan, riba cual mi kier un contesta: "Cu bo opinion tocante e asunto aki? Por ta asina mes? Cu door di un discucion entre dos persona, un polis por tuma accion di biaha. Kico ta e servicio nan cu e ciudadano di Aruba ta brinda, cu un polis ta haya rason pa tuma accion riba su mes? Segun bo, kico persona B por haci den e caso aki?" Laga esaki ta un incidente unico, di loke no mester sosode. Awor mi ta warda bo contesta. Ademas mi ta disponibel pa yamada telefonico y e-mail, si bo tin mas pregunta tocante e incidente aki y sin duda mi ta disponibel pa un conversacion.

Cu atencion,

Carlos Michel Nicolaas

Brief van 13 juni naar de minister van Justitie:

Middels deze brief wil ik u graag op de hoogte stellen van een incident op Aruba waar ik van geschrokken ben en ik, woonachtig op Aruba, erg bezorgd over ben. Ik wil graag weten wat uw gedachten hierover zijn en of u weet of dit een uitzonderlijk geval is. Ik hoop dat dit niet een normale gang van zaken is binnen het openbaar ministerie op Aruba. Daarom richt ik deze brief aan u, aangezien deze incident binnen uw departement valt.

Dit incident vond plaats op 28 oktober 2020. Dat was nog voor uw tijd als minister van Justitie. Zo is mij tot mijn gehore gekomen dat 27 oktober 2020, en ik noem geen namen, een inwoner van Aruba (Persoon A), iemand werkzaam bij de politie heeft gebeld voor iemand anders. Dit gesprek tussen de persoon A en de politieagent was naar aanleiding van een mondelinge confrontatie tussen een familielid van persoon A en een collega (Persoon B) van persoon A, een dag daarvoor. Na het gesprek tussen persoon A en de politieagent is de desbetreffende politieagent, zonder bekendmaking bij het politiebureau te San Nicolaas, naar persoon B gegaan om het één en ander nadrukkelijk te vertellen. Deze politieagent nam dus het heft in eigen handen en ging alleen naar persoon B. Deze ontmoeting vond niet thuis plaats, maar juist tijdens werkzaamheden van persoon B op het werk. Persoon B in kwestie voelde zich niet bedreigt, maar was wel geschrokken. Misschien dat er wel iets verschrikkelijks was gebeurd met de partner van persoon B. Er werd meteen gedacht aan een verkeersongeluk. Persoon B heeft hierna het politiebureau te San Nicolaas op de hoogte gesteld, maar op de eerste plaats wisten ze hier niets van. Hoe kan dit? Later gaf men aan dat deze politieagent blijkbaar op het matje was geroepen, maar excuses heeft persoon B, die onterecht aangesproken is door deze politieagent, nooit mogen ontvangen. Persoon B komt nu pas naar buiten met dit verhaal, aangezien persoon B nu ergens anders gaat werken en nu hopelijk geen represailles mag verwachten van persoon A, die deze politieagent voor persoon B in kwestie heeft opgebeld of van een politieagent.

U bent vast niet op de hoogte van dit incident, maar meerdere mensen kunnen dit incident gedeeltelijk of geheel bevestigen. Nu zijn mijn vragen, waar ik graag een antwoord op wil: “Wat is uw gedachten hierover? Kan dit zomaar? Dat door een woordenwisseling tussen twee personen, een politieagent zomaar over kan gaan tot deze actie. Welk hand-en-spandiensten worden door deze inwoner van Aruba verricht, dat een politieagent reden genoeg vindt om hier op eigen houtje actie te ondernemen? Wat zou volgens u persoon B in dit geval nog kunnen doen?” Laat dit een eenmalig incident zijn, van hoe het niet moet. Afwachtend op uw reactie. Verder ben ik telefonisch en per e-mail beschikbaar, voor het geval u nog vragen heeft over dit incident en ben ik zeker beschikbaar voor een gesprek.

Met vriendelijke groet,

Carlos Michel Nicolaas

Een brief naar de minister van Justitie

Tue, 05 Jul 2022 01:02:17 GMT

Een brief naar de minister van Justitie

Op 13 juni 2022 heb ik een brief naar de minister van Justitie gestuurd via B.I.D (Bureau Interne Diensten) betreft: “Bezorgde inwoner van Aruba”. Hieronder kunt u deze brief teruglezen. Deze brief werd via B.I.D. gestempeld en werd mij gevraagd of ik de volgende dag terug kon bellen voor het volgnummer. De volgende dag had ik dan ook gebeld. Na vele gesprekken met verschillende mensen konden ze mijn brief helaas niet meer terugvinden en werd ik verzocht mijn mobiele nummer af te geven. Ik kon de volgende dag terugbellen, maar dat zouden ze ook doen. Mochten ze mijn brief gevonden hebben. De volgende dag belde ik nogmaals en kreeg ik te horen dat mijn brief viel onder “Geheen”. Ik kende het woord niet, blijkbaar bedoelde ze het woordje “geheim”. Ik kon over twee weken terugbellen om te kijken hoe ver deze brief was.

Op 27 juni belde ik weer, maar ze hadden nog geen reactie van de minister. Wel was mijn brief op 14 juni bij de minister terechtgekomen. Het was dan ook even afwachten naar zijn reactie. Ik kon een aantal dagen later weer even terugbellen. Dat deed ik dan ook. Op 1 juli belde ik weer op en ze gaven aan dat ik volgende week weer even terug kon bellen, misschien wisten ze dan wel wat meer. Door eigen onderzoek kwam ik een landsbesluit tegen van 17 september 2013 over klachten van politieoptreden. Hierin staat dat een minister uiterlijk binnen 45 dagen na dagtekening van ontvangst van de klacht een beslissing moet nemen. Helaas heb ik nog niets mogen ontvangen, maar dat komt vast nog wel. Ontvangen heeft hij mijn brief zeker, maar blijkbaar heeft hij deze nog niet gelezen en heeft hij hier nog geen antwoord op kunnen geven. Zou hij dit incident niet van belang vinden? Zou hij hier toch aandacht aan willen besteden? Ik hou jullie hiervan op de hoogte!

Misschien zou je hier zeggen, waarom ik mij hier juist mee bezig hou. Persoonlijk vind ik nog altijd dat het niet zo moet zijn dat sommige mensen denken dat ze door hun positie boven de wet mogen staan. Ik vind het als mijn plicht om de samenleving op deze manier hiervan op de hoogte te stellen. Het is naar mijn mening zo belangrijk dat dit zeker niet in een doofpot moet worden gestopt. Stel je nu eens voor, dat persoon B je naaste familielid zou zijn geweest? Dat het je zoon of dochter was geweest? Zou je dan ook stil blijven? Ik weet ook wel dat persoon A haar familie wilde helpen. Maar persoon A en de desbetreffende politieagent hadden zeker beter moeten weten. Laten we hopen dat dit een eenmalig incident is geweest en dat de desbetreffende politieagent, maar ook andere politieagenten dit zullen zien als een waarschuwing en een leermoment. En mocht dit in de toekomst weer eens voorkomen, wees kritisch en niet stil. Wees niet bang om dit bespreekbaar te stellen. Lees hieronder mijn brief naar de minister. De namen heb ik achterwege gelaten. Is ook niet belangrijk, voor mij gaat het meer om het incident. Hopelijk bent u, net als ik, het over eens dat dit wel degelijk een serieuze zaak is en dat dit nooit en te nimmer nog een keer mag gebeuren!

Brief van 13 juni naar de minister van Justitie:

Met vriendelijke groet,

Carlos Michel Nicolaas

Tempesta den un glas di awa

Thu, 30 Jun 2022 22:15:28 GMT

Tempesta den un glas di awa

Na prome luga mi ta bisa cu nos ta contento cu e tempestad tropical "Bonnie" a bai pasa trankilamente y no a transforma den un orkan den e region di e islanan ABC. Nos no mester keda colera cu e echo cu nos a gasta hopi placa pa cuminda of cu nada a pasa.

Desde dialuna 27 di juni, e Cruz Cora di Aruba a informa nos pa prepara pa un posible orkan. Esei kier men un minimo di 11 liter pa persona i cuminda pa tres dia, un lampi cu bateria, un EHBO box, un radionan portatil cu bateria extra, sufisiente medicamento pa ricibi, un telefon mobil cu cargador, un cas di heru, placa, un lista di number di telefon importante di e servicionan di emergencia i di famia, extra paña, desinfectante, chapi di awa, extintor i un camera pa fotografia daño.

E temporada di orkan a cuminsá i e islanan ABC lo spera e prome tempestad tropical cu e nòmber "Bonnie". Sorto afortunadamente ainda no un orkan, pero pa preveni a tuma e preparashonnan necesario. E diferente canalnan di drenahe natural (rooi) a wordo limpia na un manera mas miho posibel. E portanan di e ofidina di gobierno a wordo tapa cu plachi di madera. Y diferente dak a wordo controla pa bochet. E tempestad tropical lo afecta prome Corsou i despues Boneiro, despues lo a bai direcion Aruba.

Tabata sabio pa caba cumpra algun producto pa cas di antemano. Bo no ta sa nunca. Asina mi a bai dialuna anochi na e mayorista "PriceSmart", pa algun boter di awa extra i un par di kilo di carni di pica. Mi tin varios verdura den blik na cas caba. Na PriceSmart tabata druk, pero esaki tabata di spera. No tanto pa un tempestad tropical spera, pero mas pasobra hopi hende ta hasi nan compras tambe aki. Cu e drukte sin duda no tabata tin di haber cu un tempestad tropical tabata evidente na e hopi carrito di supermercado, caminda no a scohe pa productonan necesario. Carritonan yen cu diferente tentashonnan riko i aparatonan electronico nobo cu sin duda no ta necesario durante un storm. Algun a scohe pa cumpra awa i papel di wc, pero no tabata tin panic. Pa caba mi lista di compra, un caha di 30 diferente siclamendi di merconan conoci no mester a falta. Talbes e siclamendinan aki lo a duna un poco di energia extra. E fila pa e kassa a tuma tempo, pero esaki ainda tabata manehabel.

E dia despues tabata un historia totalmente diferente. E diferente kanalnan di drenahe natural a wordo limpia i na e ultimo momento mester a tin algun cos na cas. Un fila di hende tabata para dilanti cu nan karrito di supermerkado bashi na PriceSmart. Filanan di outo tabata para na diferente stashon di gasolin. Na mi opinion esaki por ta un tradishon cierto, cu a wordo transmiti durante e añanan i ta ser mira como normal aki. Tabata casi manera e ultimo dia di aña, unda tur hende mester tin un tanki yen pa aña nobo. Mi no sa kico tur hende kier a bai kore, pero ta mas tradishonnan cu nos talbes no semper ta pensa riba dicon nos ta hasi esaki. Spesialmente durante aña nobo. Mi tin un tanki ¾ yen, asina cu lo mi tanki despues di e storm. Tur cos ta mas pa prevení. Talbes durante un orkan bo no por uza un stashon di gasolin pa un tempo largo, e empresa di awa i coriente of cierto tiendanan. E ora ta miho pa tin tur cos na cas.

Pa no lubida nada, e diferente conferencias di prensa di e ministro-presidente a wordo sigui atentamente den e dianan aki i e tempo a wordo controla di serka pa e team di crisis, manera e Bureau di Abatimento di Desaster (BRA), e servisio meteorológico (DMA) i e gobierno. Aki ta sigui e diferente medidanan cu ta spera di nos den e situashon aki. Asina e gobierno a bisa cu riba 29 di yüni pa 12:00 or di merdia tur edifisionan gobernamental i tiendanan mester ta será. Pa 14:00 or resto di tiendanan, manera farmacianan, supermercadonan i bouwmarkten. Transporte publico lo para te 15:00 or i un avondklok lo wordo institui di 18:00 or di anochi te dia siguiente pa 6:00 or. Tambe a pidi pa pone e boto chikito riba tera i scolnan lo ta sera diadomingo i diaweps.

E anochi di 29 di juni a plama di vez en cuando. Rond di 6 or e avondklok a cuminsa i na algun momento a plama fuerte. Rond di 10 or e plamamento a para i tabata final. Afortunadamente a keda na pluie so. Sinembargo algun cas na Madiki i e area pa Palm Beach a sufri di e pluie, pero afortunadamente tur cos tabata manehabel.

E dia siguiente for di 6 or e avondklok a caba i tabata manera tur hende ainda mester recupera di un kater di aña nobo. Tabata trankil riba caya i e sol a sali tempran. Tambe a wordo informa nos cu diaweps scolnan lo bolbe habri.

Nos por ta broma despues di dje awor, pero mi ta sumamente satisfecho cu e manera cu Bureau di Abatimento di Desaster Aruba i e gobierno a keda den e situashon aki. Nan a traha bon. Nan tabata tin un guia cla i a keda controla tur cos di serka. Nan a sa di informa nos tur, hunto cu e ministro-presidente, na e manera corecto. I afortunadamente tur cos a resulta. Talbes e desaster aki tabata e momento pa pensa riba kon nos mester move. Un entrenamento pa Bureau di Abatimento di Desaster i servisio meteorológico pa implementa cambionan awor pa asina nos ta mas prepara pa un tempestad tropical of orkan proksimo. Afortunadamente e biaha aki a keda na un storm den un glas di awa.

Storm in een glas water

Thu, 30 Jun 2022 18:27:08 GMT

Storm in een glas water

Laat ik op de eerste plaats zeggen dat we zeker blij mogen zijn dat de tropische storm “Bonnie” zo rustig langs ons heen is gegaan en het niet in de omgeving van de ABC-eilanden tot een orkaan is veranderd. We moeten zeker niet boos zijn om het feit dat we te veel geld hebben uitgegeven aan levensmiddelen of dat er niets is gebeurd.

Vanaf maandag 27 juni werd door de Rode Kruis van Aruba, ons medegedeeld om voor te bereiden voor een mogelijke orkaan. Hierbij moet u denken aan ongeveer een minimum van elf liter per persoon en voedsel voor drie dagen, een zaklamp met batterijen, een EHBO doos, portable radio met extra batterijen, genoeg voorgeschreven medicijnen, een mobiel met oplader, een gereedschapskist, contant geld, een lijst met belangrijke telefoonnummers van de eerst hulpdiensten en van familie, extra kleding, desinfectiemiddelen, regenjas, brandblusser en een camera om de schade te fotograferen.

Het orkaanseizoen is begonnen en de ABC-eilanden zullen de eerste tropische storm met de naam “Bonnie” gaan verwachten. Gelukkig nog geen orkaan, maar uit voorzorg werd toch de nodige voorbereidingen in acht genomen. De verschillende natuurlijke afwateringskanalen (rooien) werden zo goed mogelijk schoon gemaakt. De deuren van het bestuurskantoor werd voorzien van houten planken. En verschillende daken werden gecontroleerd op gaten. De tropische storm zou eerst Curaçao en daarna Bonaire aandoen, waarna ze richting Aruba zou gaan bewegen.

Het was verstandig om alvast wat producten voor thuis in te slaan. Je weet maar nooit. Zo ging ik op de maandagavond naar de groothandel “PriceSmart”, voor wat extra waterflessen en een paar kilo gehakt. Verschillende groenten in blik had ik thuis al. Bij PriceSmart was het druk, maar dat was te verwachten. Niet zo zeer door een verwachte tropische storm, maar meer omdat velen hier toch ook hun boodschappen deden. Dat de drukte zeker niet met een tropische storm te maken had was wel te zien aan de vele winkelwagens, waar er totaal niet voor de broodnodige producten werd gekozen. Winkelwagens vol verschillende heerlijke versnaperingen en nieuwe elektrische apparaten die zeker niet tijdens een storm nodig zijn. Enkele kozen ervoor om toch wat water in te slaan en wc-papier te kopen, maar echt paniek was er niet. Om mijn boodschappenlijst nog geheel af te maken, moest een doos van 30 verschillende chocoladerepen van de bekende merken niet ontbreken. Misschien zorgden deze extra repen voor wat extra energie. De rij naar de kassa duurde lang, maar ook dat was nog te overzien.

Dit was de volgende dag wel een geheel ander verhaal. De verschillende natuurlijke afwateringskanalen werden schoongemaakt en op het laatste moment moest men toch het een en ander in huis hebben. Een rij van mensen stonden buiten met hun lege winkelwagen bij PriceSmart. Rijen van auto’s stonden bij de verschillende pompstations. Naar mijn mening is dit misschien wel een bepaalde traditie, die gedurende de jaren is overgenomen en hier als heel normaal wordt gezien. Het leek heel even de laatste dag van het jaar, waarbij iedereen voor het nieuwe jaar een volle tank moest hebben. Ik zou niet weten waar iedereen naar toe wilt rijden, maar het zijn meer tradities waar we misschien niet altijd stil bij staan waarom we dit juist doen. Vooral tijdens het oud en nieuw. Ik had nog een tank die ¾ deel vol was, dus het tanken zal wel na de storm gaan gebeuren. Het is allemaal meer uit voorzorg. Misschien dat je bij een orkaan voor lange tijd geen gebruik kan maken van een pompstation, van de water- en energiebedrijf of bepaalde winkels. Het is dan beter om alles dan toch thuis te hebben.

Om niets te missen werden de verschillende persconferenties van de minister-president in deze dagen aandachtig gevolgd en werd het weer door het crisisteam, waaronder de Bureau Rampenbestrijding (BRA), de metrologische dienst (DMA) en de regering, nauwlettend in de gaten gehouden. Hier volgende dan ook de verschillende maatregelen die in deze situatie van ons verwacht werd. Zo liet de regering weten dat op 29 juni om 12:00 uur in de middag alle overheidsgebouwen en winkels dicht moeten zijn. Om 14:00 uur de rest van de winkels, zoals apotheken, supermarkten en bouwmarkten. Openbaar vervoer zal tot 15:00 uur stoppen met rijden en er wordt een avondklok ingesteld van 18:00 uur in de avond tot de volgende dag om 6:00 uur. Ook werd er verzocht om de kleine boten op het droge te zetten en scholen zullen donderdag en vrijdag dicht zijn.

Op de avond van 29 juni regende het zo af en toe. Rond zes uur begon de avondklok en begon het op sommige momenten hard te regenen. Rond tien uur stopte het regenen en was het afgelopen. Gelukkig is het bij regen gebleven. Wel hadden een aantal huizen bij Madiki en het gebied bij Palm Beach extra last van de regen, maar gelukkig was dit alles te overzien.

De volgende dag was vanaf zes uur de avondklok beëindigt en leek het alsof iedereen nog van een nieuwjaarskater moest bekomen. Het was rustig op de weg en de zon brak al vrij vroeg door. Ook werd ons medegedeeld dat vrijdag de scholen weer open zouden gaan.

We kunnen er nu achteraf misschien wel lacherig over doen, maar ik ben zeer te spreken over hoe de Bureau Rampenbestrijding Aruba en de regering zich in deze situatie hebben opgesteld. Men heeft hier goed werk verricht. Men had een draaiboek klaar en hield alles nauwlettend in de gaten. Men wist ons allen, samen met de minister-president, op de juiste manier te informeren. En gelukkig viel het allemaal mee. Misschien gaf deze gebeurtenis juist het moment om stil te staan over hoe we moeten handelen. Een training voor de Bureau Rampenbestrijding en meteorologische dienst om nu bepaalde veranderingen door te voeren om te zorgen dat we voor een volgende keer nog beter voorbereid zijn op een eventuele tropische storm of orkaan. Gelukkig bleef het dit keer bij een storm in een glas water.

Engaño Bunita (Schoon Bedrog) den e collection di Biblioteca Nacional Aruba

Fri, 24 Jun 2022 22:15:25 GMT

Engaño Bunita (Schoon Bedrog) den e collection di Biblioteca Nacional Aruba

23/06/2022

Directrice di Biblioteca Nacional Aruba, srta. Astrid Britten y su colega srta. Zetsia Ponson a ricibi 5 ehempel di e prome buki di docente Carlos Michel Nicolaas pa e coleccion di biblioteca. Michel Nicolaas a debuta den 2021 cu "Engaño Bunita" - "Schoon bedrog", un buki di 482 pagina. Nicolaas tin un estilo di scritura disarmante. "Schoon bedrog" ta wordo encuaderna y publica bajo su propio maneho. Nicolaas mes no a pensa cu "Schoon bedrog" lo ta su prome buki. El a pensa semper cu el lo cuminsa cu un buki di historia prome.

Nicolaas ta biba na Aruba desde 2013 y ta docente di Historia, Arrangement di Estado y Geografia unda cu el ta duna les na studiantenan di MAVO y HAVO na San Nicolaas. Desde 2004, Nicolas ta scirbi diferente articulo pa su blog tocante e manera cu e ta mira mundo. Den 2021, despues di un pausa, el a tuma esaki bek y ta disfruta di scirbi. E ta experimenta scirbi den momentonan dificil manera un medio di yuda y un forma pa desahoga. "Mi a scoge pa scirbi", Nicolaas ta bisa. Y, el ta afirma "Mi ta di opinion cu tur hende por duna un contribucion positivo na sociedad na nan manera".

E buki "Schoon Bedrog" ta ficcion, basa riba un historia real. ... "Den e buki bo ta haya sa mas di e personaje principal Justin. Justin ta drenta den un mundo caminda su principionan y tur loke e tabata kere den ta wordo poni na prueba. Ta biba el den un sueno of fantasia? Ta considera el como un wega? Con ciego amor por ta? Tabata Lisa e persona real of tabata Lisa hungando un di su papelnan? Justin no por a kere cu den un momento el a perde tur loke el a logra y lo mas importante, su amor verdadero. Of tabata tur cos mes... engaño bunita?... "

Miembronan di biblioteca por busca e buki aki pronto na biblioteca pa lee òf presta. Tambe por ordena esaki via e-mail na info@michelnicolaas.com.

Mien tras tanto, e autor ta trahando riba su di dos publicacion...

https://www.bibliotecanacional.aw/pages/schoon-bedrog-in-de-collectie/

‘Schoon bedrog’ in de collectie van Biblioteca Nacional Aruba

Fri, 24 Jun 2022 17:35:20 GMT

‘Schoon bedrog’ in de collectie van Biblioteca Nacional Aruba

23/06/2022

Directrice van Biblioteca Nacional Aruba, mw. Astrid Britten en collega mw. Zetsia Ponson hebben 5 exemplaren van het eerste boek van docent Carlos Michel Nicolaas ontvangen voor de collectie van de bibliotheek. Michel Nicolaas debuteerde in 2021 met ‘Schoon bedrog’, een behoorlijke pil van 482 pagina’s. Nicolaas heeft een ontwapenende schrijfstijl. ‘Schoon bedrog’ is ingebonden en uitgegeven in eigen beheer. Nicolaas had zelf niet gedacht dat ‘Schoon bedrog’ zijn eerste boek zou worden. Hij had altijd gedacht dat hij eerst met een geschiedenisboek zou beginnen.

Nicolaas woont sinds 2013 op Aruba en is docent Geschiedenis, Staatsinrichting en Aardrijkskunde waar hij les geeft aan MAVO en HAVO leerlingen in San Nicolas. Sinds 2004 schrijft Nicolaas allerlei artikels voor zijn blog over hoe hij de wereld ziet. In 2021, na een pauze, pakt hij dit weer op en geniet van het schrijven. Hij ervaart schrijven in moeilijke tijden als een hulpmiddel en uitlaatklep. “Ik koos ervoor om te schrijven.” vertelt Nicolaas. En, stelt hij “Ik ben van mening dat iedereen op zijn eigen manier een positieve bijdrage mag leveren aan de maatschappij.”

Het boek ‘Schoon Bedrog’ is fictie, gebaseerd op een waargebeurd verhaal. … ”In het boek maak je kennis met de hoofdpersoon Justin. Justin komt in een wereld terecht waar zijn principes en alles waar hij in geloofde op de proef wordt gesteld. Leeft hij in een droom of een fantasie? Wordt hij voor een speeltje gezien? Hoe verblindend kan liefde zijn? Was Lisa de echte of speelde Lisa één van haar rollen? Justin kan maar niet geloven dat hij in een oogwenk alles verloor wat hij bereikt had en het belangrijkste, zijn ware liefde. Of was alles toch… schoon bedrog?…”

Leden van de bibliotheek kunnen dit boek binnenkort lenen of lezen bij de bibliotheek. Bestellen kan via info@michelnicolaas.com .

Intussen werkt de auteur aan zijn tweede publicatie…

https://www.bibliotecanacional.aw/pages/schoon-bedrog-in-de-collectie/

Paciencia, un cos bon?

Thu, 23 Jun 2022 22:15:23 GMT

Paciencia, un cos bon?

Den e dianan aki, mi ta sinti hopi sentimento y duda riba tur sorto di cos. No semper ta facil pa saca e berdad afo. Y algun biaha bo ta puntra bo mes si hendenan aki ta dispuesto pa esaki. Si nan ta kere pa sa e berdad. Y ora un cos ta berdad? Si mi a investiga bon, lesa y/of mira diferente puntonan di bista riba un historia?

“De kogel is door de kerk. Entrante 1 juli lo stop recorte di salario di 5% y entrante 2023 lo stop e 12.6%! Pasenshi ta Gloria.”

Dia 20 di mei 2022, e promé ministro di Aruba a scirbi cu e decision a cay. Dia 1 di juli e falta di placa di 5% riba nos salario lo wordo stop y durante 2023 e 12,6% tambe lo wordo devolvi. Paciencia ta gloria. Tambe mi a menciona esaki den mi columna di 22 mei - Cambio mester bin for di abou.

Dia 20 di juni 2022, un conferencia di prensa a tuma lugar na Aruba cu e sekretario di estado pa asuntonan di Reino, Van Huffelen, y promé ministro di Aruba, Curaçao y Sint Maarten. Finalmente lo tin mas claridad riba e reduccion di salario. Mi mes no tabata consciente di mi ropa di color gris. Durante e dia mi a nota cu casi tur hende tabata bisti na preto. Casualidad of realmente consciente? Y esey no tabata tur, a wordo bisa cu e 5% cu nos promé ministro a promete, no lo sosode. Aruba no a cumpli cu e condicionnan cu Hulanda a pone. Durante e conferencia di prensa tur hende tabata mira un tiki triste. Excepto e promé ministro di Aruba, Eveline Wever-Croes, cu tabata bisti na color di amarillo y berde. Tal vez e ta den celebracion di Dera Gai, cu lo tuma lugar dia 26 di juni na Aruba. E resto tabata menos colorido. Manera Van Huffelen mes, cu tabata bisti completamente na preto cu un cadena di oro cu dos flor blanco.

Tabata e situacion tur cos treurig? Of Eveline sa mas y lo sali tur cos bon segun dje? Cu e ta gosa caba pa loke ta bay pasa y cu nos lo ricibi nos 5% sin falta dia 1 di juli. Of lo nos bay bahando celebrando? Manera e gobierno anterior a haci na 2017 tambe? Despues di hopi conferencia di prensa y promesa bo no sa ainda loke bo por of no por kere. Despues di tur mentira cu ta wordo conta, nos mester duna e beneficio di duda. Nos mester simplemente warda riba esaki? Paciencia ta gana Gloria.

Loke a ocupa e comunidad tambe durante e dianan aki, tabata e suicidio di e cantante di Soca conoci, Antoni Gario, dia 19 di juni. Asina el a wordo aresta door di polis di mucha y husticia dia 17 di juni cu prueba fuerte di su accionnan contra su yiu muhe. El a wordo interoga y a wordo lleva pa warda di polis na Shaba, unda el a bisa cu e lo ta inocente. Dos dia despues, dia di Tata, el a tuma su mesun bida den su celda. A specula con esaki por a pasa. El a hasi esaki realmente? Of nos mester kere den un conspiracion? Sperando cu lo investiga bon y lo bira publico pronto kico a pasa. Aunke awor a keda den man di Landsrecherche, mi ta di opinion cu polis no por investiga polis mes. Mi mes no tin confiansa den esaki mas. Loque tambe ta interesante ta cu no a duna un declaracion ainda di parti di polis. Nan ta warda riba e momento adecua? Pero ta trankil na e momentonan aki. Pakiko nan ta tene nan boca cera? Pakiko no ta papia riba dje? Nan ta defende nan accionnan, aunke nan ta fout? Of nan ta bira kibrá di verguenza pa papia riba dje? Ta mas aya di loke ta parce? Of nos mester warda riba e resultado di e investigacion?

Kico ta pasa awor na Arubahuis na Hulanda? Asina e ministro plenipotenciario Guilfred Besaril ta tuma su retiro pasobra aparentemente e no tabata contento cu e placa di cuido di yiu cu el a ricibi for di 2017. Mientras tanto tin un investigacion andando riba finanzas den Arubahuis. Lo tin un relacion cu esaki? E lo sa mas di esaki? Of nos mester simplemente warda riba esaki? Tal vez nan na Arubahuis por controla finanzas tambe ora ta trata di e trasladonan paga pa Arubahuis. Unda nan supuestamente ta saca un licitacion. Y asina nan ta eligi e "mas barata" y eligi un amigo cu un compania propio. Segun mi opinion esaki por ta hopi mas barata pa manda container pa Aruba. Pero siguramente esaki no ta e punto di discusion.

Kico ta pasa awor cu e corant di merdia Amigoe? Un corant respektabel cu a cuminsa for di 1884 y ta lesa na Aruba, Boneiro y Curacao. Seis biaha pa siman e corant aki tabata wordo entrega na cas. Desde e llegada di un doño nobo na Amigoe na Aruba, tur cos a bay robez. Pa algun aña caba, por a lesa e corant digitalmente tambe. Algun hende a renoba nan suscripcion y tabata bao di e impresion cu nan lo ricibi e corant digital y seis biaha pa siman tambe lo haya e corant entrega na cas. Pero awor bo por lesa e corant digitalmente solamente na Aruba y e corant lo wordo entrega na cas un biaha pa siman riba diasabra. E motibo? Papel a keda sin. Reaccionnan rabioso di lesadonan fiel a sigui y nan no tabata sa cu nan lo haya e corant solamente riba diasabra. Nan no tabata sa di esaki y ta desapunta. Lesadonan a haci un suscripcion y a paga pa online y un corant fisico. E suscripcion aki tabata mas caro, pero awor e corant aki no ta bin mas. Locual cu clientenan a paga pa esaki. Aparentemente Amigoe no a informa tur hende adecuadamente. Hopi hende a pidi splicacion, pero no a ricibi ningun reaccion riba nan mensahenan. Algun hende a cancelanan suscripcion. Y na Aruba no por pidi un suscripcion mas. Awor bo por suscribi na e corant di Boneiro y esun di Curacao solamente via e website di Amigoe. Kico lo pasa awor cu Amigoe di Aruba? Lo e keda asina? Of nos mester simplemente warda riba esaki?

Den ta tristo cu tanto incertidumbre y preguntanan cu cada un tin nan propio opinion riba dje. Hopi rumor y hecho nan cu no ta satisfactorio pa tur hende y/of ta corecto. Nos ta eligi pa ta husto, claro y sincero? Mester nos simplemente warda tranquilo na algun momento? Of ta pa tuma accion awor ta e solucion? Mester nos simplemente bisa e berdad na algun momento y no tin miedo cu otro ta desacuerdo cu bo y pa motibo di esaki otro hende no ta gusta bo mas? Ta esaki importante? Pakico ta eligi poder, estatus y placa y ganashi personal contra otro cu no por of no mag goza di esaki? Nos ta eligi pa tur biaha keda na banda y pensa cu otro lo resolvi e problema pa nos? Paciencia un cos bunita?

Geduld een schone zaak?

Thu, 23 Jun 2022 00:02:28 GMT

Geduld een schone zaak?

In deze dagen heerst er bij mij ontzettend veel gemengde gevoelens en twijfels over van alles en nog wat. Het is niet altijd even makkelijk om de waarheid boven tafel te krijgen. En soms vraag je jezelf af of mensen hier wel echt aan toe zijn. Of ze het echt wel willen weten. En wanneer is iets de waarheid? Heb ik alles wel goed uitgezocht, gelezen en/of verschillende invalshoeken bekeken bij een bepaald verhaal?

“De kogel is door de kerk. Entrante 1 juli lo stop recorte di salario di 5% y entrante 2023 lo stop e 12.6%! Pasenshi ta Gloria.”

Op 20 mei 2022 schreef de minister-president van Aruba dat de kogel door de kerk was. Op 1 juli zal het tekort gestelde bedrag van 5 procent op ons salaris worden stopgezet en gedurende 2023 zal ook de 12,6 procent weer worden teruggegeven. Geduld is glorie. Ook in mijn column van 22 mei - Verandering moet van onderop komen, kwam dit ter sprake.

Op 20 Juni 2022 werd er een persconferentie gehouden door de Staatssecretaris van Koninkrijkrelaties Van Huffelen met de minister-presidenten van Aruba, Curaçao en Sint-Maarten, die op Aruba heeft plaatsgevonden. Eindelijk zal er nu meer duidelijkheid worden gegeven betreft de salariskorting. Onbewust kleedde ik mij in het grijs. Gedurende de dag viel het mij op dat bijna iedereen wel gekleed was in het zwart. Toeval of echt bewust? Daar kwam nog eens bij dat er werd verteld dat de 5 procent die onze minister-president beloofd had, niet meer door zou gaan. Aruba zou de verschillende voorwaarden die Nederland had gesteld niet zijn nagekomen. Tijdens de persconferentie zag iedereen er wel wat treurig uit. Behalve de minister-president van Aruba, Eveline Wever-Croes, die kleurrijk in het geel en rood was gekleed. Misschien was ze al in de feeststemming van Dera Gai, die op 26 juni op Aruba zal worden gevierd. De rest was minder kleurrijk. Zo was Van Huffelen zelf geheel in het zwart gekleed met een gouden ketting met twee witte bloemetjes.

Was de situatie zo treurig allemaal? Of wist Eveline vast meer en zou het volgens haar allemaal wel goedkomen? Dat ze al feestend klaar is voor wat er gaat komen en dat we zeker op 1 juli ons 5 procent zullen ontvangen. Of gaan we feestvierend ten onder? Net zoals het vorige kabinet ook deed in 2017? Na de vele persconferenties en beloftes weet je nog steeds niet wat je nu wel of niet mag geloven. Na alle leugens die er worden verteld, moeten we misschien hier het voordeel van de twijfel geven. Moeten we hier gewoon afwachten? Pasenshi ta gana Gloria (Geduld is glorie).

Wat de samenleving ook deze dagen bezighield, was wel de zelfmoord van de bekende lokale Soca zanger Antoni Gario op 19 juni. Zo werd hij, door de Jeugd en Zeden Politie, op 17 juni opgepakt met sterke bewijzen van zijn acties tegenover zijn eigen dochter. Hij werd ondervraagd en werd naar het politiebureau bij Shaba gebracht waarbij hij aangaf dat hij totaal onschuldig zou zijn. Twee dagen daarna, op Vaderdag, heeft hij in zijn cel een einde gemaakt aan zijn leven. Hierop werd gespeculeerd hoe dit nu mogelijk was. Heeft hij dat echt gedaan? Of moeten we hier denken aan een samenzwering? Hopelijk wordt het goed uitgezocht en zal snel de oorzaak bekend zijn. Want ook al is het in handen van de Landsrecherche, ben ik van mening dat politie zijn eigen politie nooit kan onderzoeken. Daar heb ik zelf geen vertrouwen meer in. Wat ook opmerkelijk is, is wel het feit dat er nog geen verklaring is gegeven van de politie. Wachten ze hier op het juiste moment? Maar het is nu best aardig stil. Waarom houdt men op dit moment hun tanden stevig op elkaar? Waarom praat men hier niet over? Verdedigd men zijn acties, ook al zijn ze fout? Of wil men liever uit schaamte er niet over hebben? Is hier meer aan de hand? Of moeten we wachten op het resultaat van het onderzoek?

En wat gebeurt er nu bij het Arubahuis in Den Haag? Zo neemt de gevolmachtigde minister Guilfred Besaril ontslag omdat hij waarschijnlijk niet blij was met de kindertoelage die hij vanaf 2017 heeft ontvangen. Ondertussen is er ook een onderzoek gaande betreft de financiën binnen Arubahuis. Zou hier een verband zijn? Zou hij hier meer van weten? Of moeten we hier gewoon afwachten? Misschien dat ze bij Arubahuis ook de financiën kunnen controleren als het gaat om de betaalde verhuizingen die door Arubahuis worden betaald. Waar ze zogenaamd een tender voor uitschrijven. Dat ze dan de “goedkoopste” uitzoeken en hier een vriendje met een eigen bedrijf kiezen. Naar mijn mening kan dit vele malen goedkoper voor het vervoeren van containers naar Aruba. Maar hier zou het vast en zeker niet over gaan.

En wat gebeurt er nu met de middagkrant Amigoe? Een respectvolle krant dat sinds 1884 is ontstaan en op Aruba, Bonaire en Curaçao te lezen is. Zes keer per week werd deze krant thuisbezorgd. Sinds de komst van een nieuwe eigenaar van de Amigoe op Aruba loopt het geheel mis. Al enige jaren kon je de krant ook digitaal lezen. Sommige mensen hebben hun abonnement verlengd en waren in de veronderstelling dat ze de krant digitaal en zes dagen per week ook de krant thuisbezorgd ontvangen. Maar tegenwoordig kun je op Aruba de krant alleen nog digitaal lezen en wordt de krant één keer op een zaterdag thuisbezorgd. De reden? Het papier is op. Boze reacties van trouwe lezers volgden en wisten niet dat ze nu de krant alleen op een zaterdag zouden ontvangen. Ze wisten hier niets van en zijn teleurgesteld. Lezers hadden een abonnement afgesloten en betaald voor online en een fysieke krant. Dit abonnement is of was duurder, maar nu komt die krant dus niet meer. Waar klanten wel voor betaald hadden. Blijkbaar had de Amigoe hier niet iedereen voldoende geïnformeerd. Velen vroegen naar opheldering, maar kregen geen reactie op hun berichten. Sommige hebben hun abonnement opgezegd. En een abonnement aanvragen op Aruba kan niet meer. Je kunt nu via de website van de Amigoe alleen nog abonneren op de krant van Bonaire en die van Curaçao. Wat zal er nu met de Amigoe van Aruba gaan gebeuren? Blijft dit zo? Of moeten we hier ook gewoon afwachten?

Zoveel onduidelijkheden en vragen waarbij iedereen wel een bepaalde mening over heeft. Veel geruchten en feiten die niet voor iedereen bevredigend zijn en/of kloppen. Kiezen we om eerlijk, duidelijk en oprecht te zijn? Moeten we op sommige momenten gewoon rustig afwachten? Of is actie ondernemen nu de oplossing? Moeten we op sommige momenten gewoon de waarheid zeggen en niet bang willen zijn dat mensen het met je oneens zijn en dat je hierdoor niet meer door anderen geliefd bent? Is dit belangrijk? Waarom kiest men voor macht, status en geld en persoonlijk gewin tegenover anderen die hier niet van mogen of kunnen genieten? Kiezen we voor om elke keer maar weer aan de zijlijn te willen staan en te bedenken dat anderen wel het probleem voor ons zullen oplossen? Geduld een schone zaak?

Un carta scirbi na man

Sat, 18 Jun 2022 22:15:18 GMT

Un carta scirbi na man

Un carta scirbi cu man.

Durante e dianan aki mi a mira cu admiracion y interes Stef Biemans - "Brieven aan Andalusie". Un serie cu na 2020 el a ricibi e premio di plata "Nipkowschijf". Awor el a haya un serie nobo "Entre las Americas", cu tambe ta algo pa sigui.

Mi a conoce Stef caba pa medio di su episodionan tocante America Latina (“Americanos” & “Over de rug van de Andes”). Cada biaha Stef ta lleva bo den bida diario di diferente hende. Su simplicidad, pero tambe su habilidad pa papia Spaño cu diferente hende tocante diferente topiconan manera fe, amor, papelnan den pareha y situacionnan cu ta pasa den e pais cu e ta bishitando ta haci'e interesante. Un Hulandes cu na mi punto di bista ta papia Spaño hopi bon y cu su preguntanan critico ta haci e hendenan y su mes pensa riba mundo cu nos ta biba aden. Durante mi estudio pa docente di Historia y Ordenamento di Estado mi a sigui un curso tocante Mentalidad y Historia, caminda ta trata e forma di pensa y sinti di grupo y periodo. E curso aki tempo tabata hopi interesante y quizas mi mester tuma na cuenta esaki awor tambe.

Durante e situacion na Nicaragua bou di liderazgo di Daniel Ortega, ku for di 2007 ta regla manera un dictadura, na 2021 a bira inseguro pa keda i Stef a tuma desicion cu su famia Nicaraguense pa bula pa Nederland. Pero nan a elijí di bai Andalucía na Spaña. Den seis episodio bo por a siguie nan bida den un pais nobo, cu tambe tabata trese hopi preocupashon den e famia. Den su prome episodio el a skibi un karta manera pa su casa, pa asina e por a splica su sentimientonan i preguntanan ora nan no ta compronde otro. Mi ta kere cu e gesto aki tabata hopi bon. Ta algo uniko den e situacion akí? Of tin hopi hende cu ta hasi esaki te ainda? Mi por compronde esaki, pasobra den e forma aki bo kier comunica algo na bo ser keri de un forma personal i intimo. Cu den e forma akí bo por duna mas balor na bo fuerza, alegría, determinashon, pregunta, problema i amor.

Den e mundo aki cu ta biba awendia ta desaroya hopi rapido cu tecnologia, ta bunita pa tuma e ritmo bieu di skibi un carta na man atrobe. Un carta scirbi na man ta bisa mas cu un carta skirbi cu computado i scirbi pa correo electronico cu den un par di segundo lo ta den bo casilla di post. Un carta cu a bai correo i a hasi un biahe pa yega especialmente na bo ta algo di special. E ta hasi e carta mas personal, ainda cu e mensahe por ta mescos. Na mi opinion esaki ta un demostrashon di amor pa skibi bo sentimientonan i preocupashonnan riba papel i laga esaki pa esun cu bo ta stima hopi. Cu bo a pensa riba dje den bo bida ocupa i a tuma e tempo pa laga un otro sa cu e no ta so. Mi mes a pensa riba mi situacion un par di aña pasa.

Tambe mi ta pensa riba e cartanan cu mi a ricibi for di mi primo, primanan, tanta y omonan, ora ainda no tabatin internet y mi tabata biba na Hulanda. Mi ta kere cu mi tin algun di nan ainda y nan tabata bisa algo cu ta cla. Un carta skirbi a man tin un valor emocional extra, y mi ta gusta conserva nan y lesa nan bek na cierto momento. Den e episodionan despues, Stef a pidi habitantenan di Andalusia via carta skirbi a man pa duna nan opinion riba topiconan di migracion, famia, amor, fe, nan historia propio durante e tempo di e dictador Franco y e futuro. Asina a sali na cla storianan personal y opinionnan cu, na mi opinion, seguramente no lo a yega na ta conoci si nan no a wordo haci na un manera personal.

Mi ta kere cu ta bon pa, na momentonan determina, scirbi un carta manuscribi y manda esaki via post. Asina nos ta tuma tempo extra pa otro y asina fortalece nos contacto. Mi mes lo mester haci esaki na momentonan. Con lo reaccion di e destinatario lo ta? Talvez, manera cu a pasa cu Stef, esaki lo yuda nos yega mas cerca otro. Talvez ta bon pa duna esaki un oportunidad y mira kico ta e resultado. Hopi exito!

Een handgeschreven brief

Sat, 18 Jun 2022 20:13:16 GMT

Een handgeschreven brief

Een handgeschreven brief.

In deze dagen keek ik vol bewondering en interesse naar de afleveringen van Stef Biemans - “Brieven aan Andalusië”. Een serie waar hij in 2020, de Zilveren Nipkowschijf had ontvangen. Nu heeft hij weer een nieuwe serie “Tussen de Amerika’s”, die ook zeker de moeite waard is om te volgen.

Ik kende hem al van zijn afleveringen, die betrekking hadden tot Latijns-Amerika (“Americanos” & “Over de rug van de Andes”). Elke keer neemt Stef je mee in het dagelijks leven van verschillende mensen. Zijn eenvoud, maar ook zijn gemak om met verschillende mensen in het Spaans over verschillende onderwerpen te praten zoals het geloof, liefde, de rolverdeling tussen mannen en vrouwen en de situaties die in het desbetreffende land afspeelt, maakt het zeer interessant. Een Hollander die in mijn ogen enorm goed Spaans spreekt en soms via kritische vragen de mensen, maar ook zichzelf aan het denken zet over de wereld waarop we leven. Tijdens mijn opleiding voor docent Geschiedenis & Staatsinrichting volgde ik een cursus over Mentaliteitsgeschiedenis, waarbij het menselijk denken en voelen per groep en periode kan verschillen. Deze cursus trok destijds enorm mijn aandacht en misschien moet ik er ook tegenwoordig iets mee doen.

Door de situatie in Nicaragua onder leiding van Daniel Ortega, die vanaf 2007 als een dictatuur regeert, werd het in 2021 niet meer veilig om te blijven en besloot Stef samen met zijn Nicaraguaanse vrouw en kinderen te vluchten. Nederland was een logische keus, maar toch werd het Andalusië in Spanje. In zes afleveringen volgde je hem en zijn gezin in een nieuw land, wat soms ook de nodige zorgen in het gezin met zich meebracht. Hij besloot om in zijn eerste aflevering een handgeschreven brief aan zijn vrouw te schrijven, om zo zijn gevoelens en vragen te beschrijven als ze elkaar niet begrepen. Het was naar mijn mening een enorm mooi gebaar. Is dit iets wat uniek was in deze situatie? Of zijn er nog veel mensen die dit ook nog steeds doen? Ik kan het wel begrijpen, je wilt op deze manier toch op een persoonlijke en intieme manier iets aan je geliefde overbrengen. Dat je op deze manier je kracht, je vrolijkheid, je vastberadenheid, je vragen, problemen en liefde extra waarde kunt geven.

Dat je op zo’n manier, in een wereld die tegenwoordig alleen maar met technologische snelheid wordt beleefd, de rust pakt om een oude traditie weer over te nemen. Een handgeschreven brief zegt zoveel meer, dan een brief dat getypt is en via het internet met een paar seconde al in je mailbox zal liggen. Een brief die op de post werd gedaan en na enige tijd een reis heeft doorgemaakt om speciaal bij jou te komen, is toch heel bijzonder? Het maakt een brief extra persoonlijk, hoewel de boodschap misschien wel hetzelfde is. Het is naar mijn mening een blijk van liefde om via een verstuurde of achtergelaten handgeschreven brief of ansichtkaart je gevoelens en zorgen op papier te beschrijven aan diegene waar je erg van houdt. Dat je aan hem of haar op een bepaald moment in je drukke leven hebt gedacht en de tijd hebt genomen om een ander te laten weten dat hij of zij er niet alleen voor staat. Ik moest ook hier even denken aan mijn eigen situatie een aantal jaren geleden.

Maar ik denk ook aan de brieven die ik van mijn neven, nichten, tantes en ooms ontving, toen er nog geen internet was en ik in Nederland woonde. Ik heb er vast nog een aantal bewaard en het klopt wat ze zeggen. Een handgeschreven brief heeft hierdoor een extra emotionele waarde, die ik dan ook liever wil bewaren en op sommige momenten terug wil lezen.

In de afleveringen die volgden vroeg Stef aan de inwoners van Andalusië via handgeschreven brieven naar onderwerpen over migratie, familie, liefde, geloof, hun eigen geschiedenis tijdens de periode van de dictator Franco en over de toekomst. Op deze manier kwamen er persoonlijke verhalen en meningen naar voren die naar mijn mening zeker niet behaald zouden zijn als ze niet op zo’n persoonlijke wijze werden gevraagd.

En dit brengt mij dan meteen bij de gedachte en vragen, waar we even bij stil mogen staan. Zou het niet mooi zijn om op sommige momenten gewoon een handgeschreven brief te schrijven en deze via de post te versturen? Dat we op deze manier extra de tijd nemen voor elkaar en om zo het contact te versterken. Ik zou zelf ook op bepaalde momenten dit weer eens moeten doen. Hoe zou de reactie van de ontvanger zijn? Misschien zorgt dit weer, net zoals bij Stef, dat we dichter tot elkaar komen. Misschien is dit wel de moeite waard om dit eens een keer uit te proberen. Ik ben benieuwd naar het resultaat. Veel succes!

Pa solamente un receta?!?

Sun, 12 Jun 2022 22:15:15 GMT

Pa solamente un receta?!?

Diaranson 2 di juni 2022 e minister di salud Oduber a bisa den un conferensia di prensa cu nan no lo bai lanta e aporte pa cu salud. Lo bo por bisa cu esaki ta un lastima, pero pakiko no? E ta bisa cu esaki ta relacion cu e corta di 60 mion cu Caft ta exigi i cu no tin ningun sosten pa e parti mas vulnerabel di pueblo, cu no por paga e aporte aki. Caft lo no ta di acuerdo cu esaki. “Pakiko no?”, lo bo por pensa. E minister aki no a splica esaki. Caft ta kere cu esaki ta un bon idea, pero no ta sostene e instalashon di un sosten pa bai dilanta di presupuesto. Tur mester por wordo splika transparansia den presupuesto.

Un aporte propio no ta malu. I si tin un sosten pa esnan den bijstand esaki ta bon. Mi ta kere cu e zorg aki mester garantisa su calidad. Bo ta paga hopi pa zorg ya. No por ta asina cu bo mester warda largo pa un solamente receta facil pa ordena.

Pa ilustra esaki mas, mi ke conta un storia cu a sosode. Mi no ta duna nomber, pero un persona a bisa mi cu el a yama dokter di cas riba un diadumingo pa ordena un receta pa su tata. E no a haña rispuesta. Pues e a manda un mensahe riba Whatsapp. Tambe aki no a haña rispuesta. E mensahe no a wordo lesa.

Kiko e mester hasi? Ta diadumingo i dokter di cas no ta traha riba fin di siman. Su tata tabata tin medicamento te diadomingo i el a desidi pa bai bisa cu e dokter cu tabatin wacht. Asina nan a biaha te cu hospital e anochi ei. Bo lo pensa cu e bishita lo a bai lihe. Sinembargo el a bisa cu esaki no ta e caso.

Tabata basta druk na hospital. Hopi hende ta busca zorg na di servicio di urgensia i e dokter cu tabatin wacht. Sin mondkapje nan a bini aden cuné cu su mayornan i a bisa e dama na loket pa cua motibo nan tabata aki. E dama a nota e datonan i a bisa nan pa warda un ratu den sala di warda. Algun minuto despues nan a pidi nan pa bai un otro camber. Sólo un persona por a bai aden, pero el a bai pa duna sosten na su tata. E prome pregunta cu e dokter di urgensia a hasi tabata si su tata tabatin síntomanan di Corona. “Nò”, e no tin esaki. E di dos pregunta tabata si su tata a wordo vacuna i si el a risibi e booster tambe. E persona en cuestion a haña tur e preguntanan aki irrelevant. No tabatin nada di haber cu haña un receta?

Despues di esaki el a duna e nomber di e medicamentunan i nan por a sinta atrobe den sala di warda. E dokter di wacht lo a skibi un receta. El a pensa cu e dokter di urgensia tabata esun cu lo a skibi e receta. Sinembargo, lamentablemente no tabata asina. Pero afortunadamente lo no tuma asina largo mas. Cuanto tempo lo e tuma pa skibi un receta? Tambe esaki a tuma hopi tempo i finalmente nan a desidí pa bai. Nan lo haña e receta mañan. Asina el a informa seguridad di esaki i nan a bai cu su mayornan.

E ora e dia siguiente tabata un momento den cual irritacion a subi presion di sanger un poco. Na yegada, tabata menos druk cu a spera. Awor lo por a bai mas lihe. E homber a bisa cu e proceso completo tabata manera durante e prome bishita na e hospital. Promer, mester a bai na e recepcion, despues na e departamento di cuido di emergencia cu e dos preguntanan standard tocante Corona y despues por a warda riba un receta di seguimento. A pidi nan, contrario na e prome biaha, pa tuma asiento pafo. Lo bini nan pa den ora nan yega e momento. Nan a warda pa mas o menos 20 minuut aki. Finalmente nan a yama su tata y e a bay aden so. Nan a pidi pa e bisti un tapaboca. Afortunadamente nan a duna un na e hospital. Awor lo no tarda mucho mas.

Despues di un rato, su tata a sali cu su receta di seguimento y nan a subi den auto atrobe. E homber a puntra su tata con e tabata bay. Su tata a bisa cu e a conta e historia completo na e dokter. E dokter a puntra ken tabata su dokter di cas, kende no a responde e mensahe pa un receta di seguimento diahuebs. Su tata a bisa e nomber di e dokter di cas, na cual e dokter a bisa: "Oh, esey ta mi!" E no por a kere esey. E dokter di cas tabata riba vacacion diahuebs y no tabata na servicio. Su tata a mira su dokter di cas prome biaha. Despues e dokter a scirbi su numbernan di telefon riba un papel pa na momento di un receta di seguimento siguiente. E numbernan tabata mesun numbernan cu e tabata tin den su celular caba.

Pero bon, nan a haya e receta di seguimento y awor por a bay na e farmacia. Aki un empleado atento a topa cu e number di AZV di su tata no tabata corecto. Afortunadamente e mes a duna nan e number corecto. Nan no a mira e fout aki na e hospital? Cu un sentimento satisfecho nan a laga e farmacia, cu e remedinan den nan man.

E siguiente dia, diahuebs, el a haya un mensahe di Whatsapp di e dokter di cas, cu e por a busca e remedinan pa su tata despues di cinco or di atardi na e farmacia. E a bisa cu su tata a haya e receta di seguimento di e dokter di cas caba. Na e momento ey e asistente a bisa cu despues di cinco or el por a busca e receta aki. Increible pero berdad, despues di cinco or el a haya e "extra" remedinan pa su tata. Na e farmacia nan no a bisa nada di esey. Nan lo sin duda bin haya sa di dje.

Organisatoriamente ta sosode cosnan malo. Ademas tur biaha bo ta wordo manda for di un luga pa otro, loke ta haci e tempo di warda solamente ta subi. Nan por a lag'e pas'i despues cu risa, pero realmente esaki ta un problema preocupante. Sperando cu ta un caso unicamente. Naturalmente un dokter di cas por tin un dia liber, pero den un forma of otro mester por keda yega na dje.

Pa tuma un prueba pa wak si e incidente aki tabata un caso unico, el a pidi pa un receta di seguimento pa su tata y mama via Whatsapp pa algun dia. Awor e asistente di e dokter di cas a haya e mensahe. E a manda un mensahe cu e dokter lo scirbi un receta pa tur dos y cu el por a busca nan na e farmacia despues di cinco or. E mes a haci esey. Na yegada na e farmacia el a puntra cual receta a wordo manda pa e dokter di cas. Tur dos tabata presente. E di su mama no tabata un problema. Pero na frente di e farmacista el a bisa cu e di su tata no tabata corecto. Su tata a haya su remedinan caba. E farmacista a puntra su asistente mesora si el a wak e receta. Awor solamente nan a mira cu semana pasa el a haya su remedinan. Pa extra siguridad el a puntra e farmacista si si el mes no a bisa nada, el lo a haya e remedinan. E farmacista a hala cabes. Con e asistente di e dokter di cas no por a mira esey, ni e dokter, ni e asistente di e farmacista y e farmacista mes? Unda ta cu completamente a bay robez? Sperando cu por ta papia di un incidente unico.

Awor mi no kier bisa cu e cuido di salud no ta funciona. Na algun momento ta bay super y ta traha profesionalmente. Pero tin cierto aspectonan preocupante cu por wordo mira. Arregla pa cuido den exterior ta wordo haci pa tercera partidonan, loke tambe ta causa gastonan halto. Remedinan no por semper wordo transporta for di exterior, loke ta causa cu den caso mas chikito hendenan ta keda sin remedinan pa un tempo largo. Aruba ta den un envejecimento dobel y un gran parti di e poblacion no ta biba saludabel. Na scolnan muchanan ta custumbra pa cuminsa nan dia cu refresco y un cos grasoso. Manera cu ta traha un metodo pa educacion di integridad, un metodo pa come saludabel na scol tambe por yuda pa desaroya e conscientisacion di e muchanan aki.

Mi ta haci mi mes e pregunta si e sistema pa cual nos ta paga ta wordo manteni bon. No e incidente cu mi a menciona ta haci pregunta si tin agujero den e sistema, caminda hendenan por uza esaki facilmente? Mi ta di opinion cu e sistema mester ta sigur, pa asina evita gastonan innecesario. E aseguradora di cuido ta ofrece uno di e mehor cuidonan, pero pa cuanto tempo e aseguradora aki por sigui carga esaki? Nos tur ta paga pa cuido, pero malhela esaki no lo ta suficiente. Na 2022 e aseguradora a cuminsa cu un paquete di austeridad cu mester tuma luga practico, impactante y directamente. Pero con otro forma 60 miyon mester wordo ahorra riba cuido? Aruba lo gusta haya ayudo di Hulanda. Si nos no tuma accion awor, despues di diez aña e debe di cuido lo subi te na 700 miyon florin. Esaki ta preocupante y mester tuma accion rapido pa mantene cabes na awa.

Voor alleen één recept?!?

Sun, 12 Jun 2022 12:45:02 GMT

Voor alleen één recept?!?

Op donderdag 2 juni 2022 heeft de minister van gezondheidszorg Oduber in een persconferentie laten weten dat je een eigen bijdrage in de zorg niet doorgaat. Jammer zou je zeggen, maar waarom niet? Hij geeft hierbij aan dat dit te maken heeft met de 60 miljoen bezuiniging die Caft eist en dat er geen vangnet is voor het kwetsbare gedeelte van de bevolking, die deze bijdrage niet kunnen betalen. Caft gaat er dus niet mee akkoord. “Waarom niet?”, zou je denken. Dit heeft de minister niet verteld. Caft vindt het een goed idee, alleen steunt het niet het instellen van een vangnet buiten de begroting. Men moet transparant alles in de begroting kunnen verantwoorden.

Een eigen bijdrage is niet slecht. En als er een vangnet is voor de mensen in de bijstand is dat prima. Ik vind alleen wel dat deze zorg wel zijn kwaliteit moet waarborgen. Je betaalt al best veel voor de zorg. Het kan niet zo zijn dat je lang moet wachten of dat je moeilijkheden moet ondervinden bij het bestellen van één simpel vervolgrecept.

Om dit extra toe te lichten wil ik een waargebeurd verhaal over een incident die laatst heeft plaatsgevonden vertellen. Ik noem geen namen, maar een persoon vertelde mij dat hij de huisarts op een vrijdag belde om een vervolgrecept voor zijn vader te bestellen. Hij kreeg maar geen gehoor. Dan maar een Whatsapp bericht sturen. Ook hier geen reactie. Het bericht werd maar niet gelezen.

Wat moest hij doen? Het was vrijdag en in het weekend werken de huisartsen niet. Zijn vader had nog medicijnen tot zondag en hij besloot dan maar zaterdagavond even langs de arts te gaan, die wachtdienst had. Zo reden ze die avond naar het ziekenhuis. Je zou denken dat het bezoek snel zou verlopen. Het was maar voor een vervolgrecept. Echter gaf hij aan dat dit niet het geval was.

Het was al aardig druk bij het ziekenhuis. Toch veel mensen zochten zorg bij de eerstehulpdienst en bij de arts die wachtdienst had. Zonder mondkapje liep hij met zijn ouders naar binnen en vertelde hij de vrouw aan het loket waarvoor ze waren gekomen. De loket-medewerkster noteerde de gegevens en vertelde dat ze even in de wachtkamer konden wachten. Een aantal minuten later werden ze verzocht om naar een andere kamer te gaan. Alleen één persoon mocht naar binnen, maar hij mocht mee ter ondersteuning van zijn vader. De eerste vraag die de eerstehulparts stelde was of zijn vader geen symptomen van Corona had. “Nee”, dat heeft hij niet. Tweede vraag was dan ook meteen of zijn vader gevaccineerd was en of hij ook de booster had ontvangen. De persoon in kwestie vond dit allemaal irrelevante vragen. Dit had toch niets te maken met het ophalen van een vervolgrecept?

Hierna had hij de namen van de medicijnen doorgegeven en konden ze weer in de wachtkamer plaatsnemen. De arts die wachtdienst had zou een vervolgrecept gaan schrijven. Hij dacht dat deze eerstehulparts de arts was die een recept zou uitschrijven. Dit was helaas niet het geval. Maar gelukkig, het zal nu wel niet zo lang meer gaan duren. Hoelang zou hij nodig hebben om een vervolgrecept uit te schrijven? Helaas duurde ook dit enorm lang en besloten ze uiteindelijk te gaan. Ze zullen morgen wel het recept ophalen. Zo had hij het securitypersoneel hiervan op de hoogte gesteld en is hij, samen met zijn ouders vertrokken.

Ook de volgende dag was het helaas weer een moment waarop irritatie een beetje de bloeddruk liet stijgen. Bij aankomst was het minder druk dan verwacht. Het zou nu misschien wel snel gaan. Hij vertelde mij dat het gehele proces weer net zoals het eerste bezoek aan het ziekenhuis was. Eerst weer naar het loket, daarna naar de eerstehulparts met de twee standaardvragen over Corona en daarna konden ze weer wachten op het vervolgrecept. Ze werden verzocht om, in tegenstelling tot de eerste keer, buiten plaats te nemen. Ze zouden wel naar binnen worden geroepen als het zover was. Ze hebben hier nu zeker weer zo’n twintig minuten moeten wachten. Uiteindelijk werd zijn vader geroepen en ging hij nu alleen naar binnen. Hij werd nu wel verzocht een mondkapje te dragen. Gelukkig kreeg hij eentje van het ziekenhuis. Nu zal het vast niet lang meer duren.

Na een aantal minuten liep zijn vader met zijn vervolgrecepten naar buiten en stapten ze de auto weer in. Hij vroeg zijn vader hoe het was gegaan. Zijn vader vertelde hem dat hij het hele verhaal aan de arts had verteld. Deze arts vroeg hem naar de naam van zijn huisarts, die op een vrijdag geen antwoord gaf op het bericht voor een vervolgrecept. Zijn vader vertelde hem de naam van de huisarts, waarop deze arts meteen zei; “Ow, dat ben ik!” Hij kon dit niet geloven. De huisarts was afgelopen vrijdag op vakantie en had geen dienst. Zijn vader heeft zijn huisarts voor het eerst gezien. Hierna schreef de arts op een briefje zijn telefoonnummers op, om bij een volgende keer de recepten te bestellen. Dit waren weer dezelfde nummers die hij al van deze arts in zijn telefoon had opgeslagen.

Maar goed, ze hadden het vervolgrecept en konden nu bij de apotheek langs. Hier ontdekte de oplettende apotheekmedewerker dat het AZV-nummer van zijn vader niet klopte. Gelukkig heeft hij meteen het juiste nummer aan hun doorgegeven. Zagen ze deze fout niet bij het ziekenhuis? Met een voldaan gevoel verlieten ze deze apotheek, met de medicijnen in de hand.

De volgende dag, op een maandag, kreeg hij een Whatsapp bericht van de huisarts, dat hij de medicijnen voor zijn vader na vijf uur bij de apotheek kon ophalen. Hij gaf aan dat zijn vader al het vervolgrecept had ontvangen van de huisarts. Hierop gaf de assistent aan dat hij na vijf uur deze recept kon ophalen. Ongelooflijk maar waar, na vijf uur had hij dan ook deze “extra” medicijnen voor zijn vader kunnen ophalen. Bij de apotheek hebben ze hier niets van gezegd. Ze komen er vast en zeker wel achter.

Organisatorisch gaat er wel eens iets mis. Daarnaast word je elke keer van het kastje naar de muur gestuurd, waardoor de wachttijd alleen maar oploopt. Ze konden er achteraf wel om lachen, maar eigenlijk is het een zorgelijk probleem. Hopelijk is het vast een eenmalig geval. Natuurlijk kan een huisarts en dagje vrij hebben, maar dan moet men wel op één of andere manier bereikbaar kunnen blijven.

Om de proef op de som te nemen of deze incident een eenmalig geval was, heeft hij een aantal dagen een vervolgrecept via Whatsapp aangevraagd. Nu voor zijn vader en moeder. De assistent van de huisarts heeft nu het bericht ontvangen. Deze stuurde een bericht dat de huisarts voor alle twee een recept zal uitschrijven en dat hij om vijf uur deze bij de apotheek kon ophalen. Dit heeft hij dan ook gedaan. Bij aankomst bij de apotheek vroeg hij welke recepten zijn verzonden door de huisarts. Alle twee bleken er te zijn. Die van zijn moeder was geen probleem. Maar tegenover de apotheker gaf hij aan dat bij die van zijn vader het niet klopt. Zijn vader had al zijn medicijnen. Deze apotheker vroeg nu meteen aan haar assistent of ze wel naar het recept heeft gekeken. Nu pas zagen ze dat hij al van vorige week zijn medicijnen had ontvangen. Om extra zeker van te zijn vroeg hij de apotheker, dat als hij zelf niets had gezegd, hij deze medicijnen had gekregen. De apotheker knikte. Hoe kan de assistent van de huisarts het niet hebben gezien, de huisarts en de assistent van de apotheker en de apotheker zelf? Waar is het nu volledig misgegaan? Hopelijk kunnen we hier toch spreken van een eenmalig incident.

Nu wil ik niet zeggen dat het gehele ziekenzorg niet functioneert. Op sommige momenten gaat het super en wordt er professioneel gewerkt. Maar er zijn zeker zorgelijke aspecten waarneembaar. Het regelen van zorg in het buitenland wordt door derden gedaan, wat ook weer tot gevolg heeft van hoge kosten. Medicijnen kunnen niet altijd vanuit het buitenland worden vervoerd, waardoor in de kleinste gevallen mensen een lange tijd zonder medicatie zitten. Land Aruba bevindt zich in een dubbele vergrijzing en een groot gedeelte van de bevolking leeft niet gezond. Op scholen zijn jongeren gewend om hun dag te beginnen met frisdrank en een vette hap. Net zoals het opstellen van een methode voor integriteitsonderwijs, zou een methode voor voeding op school ook kunnen helpen om het bewustzijn van deze jongeren verder te ontwikkelen.

Ik vraag mezelf gewoon af of het systeem waarvoor we betalen wel zo goed in de gaten wordt gehouden. Biedt dit incident die ik naar voren heb gebracht niet de vraag op of er gaten in het systeem zitten, waardoor mensen op gemakkelijke wijze hiervan misbruik van kunnen maken? Ik ben van mening dat het systeem waterdicht moet zijn, om zo onnodige kosten te voorkomen. De zorgverzekeraar biedt als één van de beste zorg, maar hoe lang kan deze zorgverzekeraar deze nog dragen? We betalen allemaal zorg, maar dit zal helaas niet genoeg zijn. In 2022 is de zorgverzekeraar begonnen met een pakket van bezuinigingen die praktisch, impactvol en direct moeten plaatsvinden. Maar op welke andere manier moet er 60 miljoen op de zorg bezuinigd worden? Land Aruba zou hier graag geholpen willen worden door Nederland. Als we nu niets doen, dan zal na tien jaar de zorgschuld gaan oplopen naar 700 miljoen florin. Het is zorgwekkend en er moet snel iets gaan gebeuren om ook hier het hoofd boven water te houden.

Mega pint of biña cora!

Fri, 03 Jun 2022 22:15:13 GMT

Mega pint of biña cora!

Despues di mas cu seis siman, finalmente ayera a yega un fin na e caso entre Amber Heard i Johnny Depp. E dos actor aki tabata casa entre 2015 i 2017, pero na 2016 Amber a pidi un divorcio. Segun dje, Johnny Depp a comete violensia domestico. Ambos a keda den corte pa difamacion i despues di hopi interogashon di diferente hende, un jurado di shete hende mester a duna un fallo. Pa demostra apoyo durante e proseso, tabatin hopi hende ku tabata pa Johnny òf pa Amber. Tur cos tabata wordo transmiti en vivo rond mundo i mionen di hende no kier a perde esaki. Berdad un spectaculo, cu siciera por tuma luga di e manera aki na Merca. Ayera finalmente a duna sentencia. Johnny mester a paga Amber dos mion dólar. Amber mester a paga Johnny 15 mion dólar. Johnny a bai cu e gana. Awor Johnny Depp siguramente lo bebe un "mega pinta di biña cora" pa celebra e victoria aki."

Pa ken bo ta? Of miho bisa, pa ken bo tabata? Pa Amber òf Johnny? Si, kon un pregunta. Mi a para un ratu riba e pregunta aki. Mi realmente no por a scohe. Naturalmente lo mi bisa, manera hopi hende, pa Johnny. Algo cu a wordo acusa pa su ex-muhe di cosnan cu despues a sali cu no tabata cla. Pa medio di e mentira sospechoso cu Amber a conta, e tabata wordo burla algun biaha. Si esaki ta husto of su propio falta, pa mi ta dificil di bisa. Talbes tin algu robes cu dje i e mes no por hasi nada. Pa e victimanan feminino di violencia domestico si ta un derota. Mi no ke cu lo crese situashonnan caminda e muhernan aki mester defende nan mes ainda mas. Cu nan no lo tin e curashi pa esaki, pasobra hende no lo kere nan mas lihe.

Pero bon, Amber segun e jurado a menti varios biaha, asina e mes a hasi. Pero ademas Johnny tampoco no tabata semper un criatura di amor. Den mayoria caso, ta muhe a wordo mira como e victima. E homber ta mas fuerte fiscamente i ta wordo mira den mayoria caso como un machoman cu a trata e muhe di un manera teribel. Pero den algun momento por ta algo diferente. Pa bisa berdad, mi mes no a sigui e proseso di tur e simannan aki. Mi a haña algo di dje, pero mi mes no tabata cu esaki dia pa dia. I pa scohe pa Johnny òf Amber, mi mes realmente no por. Ken a gana entonses? Pa mi ta e dos abogado i e cadenanan di televicion. Nan seguramente a gana hopi plaka cu esaki.

Talbes mi a bai deliberadamente pa no mira e proceso aki, pasobra mi mes mester a pensa riba mi propio proceso di separashon cu dos abogado. Cua, segun mi punto di bista, no tabata nesesario. Nos por a yega na un solucion hunto i facil cu un abogado so. Lastima cu no a scohe pa esaki i cu e tabata mester bai asina. E proceso di separa ta bai brasa e karakter negativo di algo. Loke por a wordo solushona facil i lihe, a bira un periodo di tira i tira bek i sin fin di e-mail caminda no a yega na un solushon final. E importansia pa solushona esaki di un manera husto i rasonabel no tabata mas den e cuadro. Awor a scohe pa saca cantidad maximo di placa i no paga bek den e situashon aki. Finalmente mi no tabatin gana pa esaki mas. Aparentemente mi a perde. Na un momento tabata mas inteligente pa tira e tualete mes den e ring. Mi tabata ser bisa cu si algo ta risibi di un manera robes, e no lo ta felis cuné i lo perde mesora. I cu e pensamento aki mi sa cu mi no mester preocupa i cu semper e berdad lo sali pa otro. Se cu mi a maneha semper cu dignidad i consenshi.

Naturalmente un abogado semper ta busca e manera miho pa gana un caso, pero esaki ta pone di nan riba honestidad? Na algun abogado nan esei si ta e caso. Justicia, berdad i honestidad no ta importante i nan ta hasi tur posibel pa logra nan rason. No, son e abogadonan cu semper ta gana na ambos banda. Nan ta trata pa prolonga e proseso pa mas tempo posibel pa haña mas placa. Pero tambe aki mi ta puntra mi mes. Na cua momento bo consenshi lo bira un factor? Sea cu ta asina, nan lo topa nan mes cu nan mes finalmente. I e berdad lo dal duru pa nan i nan lo tin cu presenta nan mes cu shame. Despues di tur e dolo, aki ta un futuro nobo pa mi. Lo mi sobra pa keda saca un bon boter di biña cu mi lo habri. Pone un glas grandi pa mi i un “mega pint di biña cora” pa mi mes. Bo ta suma tambe? Proost!!"

Mega pint of red wine!

Fri, 03 Jun 2022 00:12:59 GMT

Mega pint of red wine!

Na ruim zes weken is er gisteren eindelijk een einde gekomen aan de rechtszaak tussen Amber Heard en Johnny Depp. Deze twee acteurs waren in 2015 tot 2017 met elkaar getrouwd, maar in 2016 vroeg Amber een scheiding aan. Volgens haar had Johnny Depp zich schuldig gemaakt aan huiselijk geweld. Beide klaagden elkaar aan voor smaad en na vele ondervragingen van verschillende mensen moest een jury van zeven personen een oordeel geven. Om extra steun te betuigen had je tijdens het proces enorm veel mensen die voor team Johnny of voor team Amber waren. Alles werd wereldwijd live uitgezonden en miljoenen mensen wilden hier niets van missen. Echt een spektakel werd het, die blijkbaar alleen in Amerika op deze manier kan plaatsvinden. Gisteren werd eindelijk het vonnis gegeven. Johnny moest Amber twee miljoen dollar betalen. Amber moest hem 15 miljoen dollar betalen. Johnny had blijkbaar gewonnen. Nu zal Johnny Depp vast en zeker een “mega pint of red wine” drinken om deze overwinning te kunnen vieren.

Voor wie bent u? Of beter gezegd, voor wie was u? Voor team Amber of team Johnny? Ja, wat een vraag. Ik stond bij deze vraag even stil. Ik kon eigenlijk niet echt kiezen. Natuurlijk zou ik zeggen, zoals vele, voor team Johnny. Iemand die door zijn ex-vrouw beschuldigd werd van zaken die later niet bleken te kloppen. Door de vermoedelijke leugens die door Amber werden verteld werd ze op sommige momenten belachelijk gemaakt. Of dit nu terecht of haar eigen schuld is, is voor mij moeilijk te zeggen. Misschien zit er wel een steekje bij haar los en kan ze hier zelf niets aan doen. Voor de echte vrouwelijke slachtoffers van huiselijk geweld is dit wel een nederlaag. Ik hoop niet dat er nu situaties zullen ontstaan waarbij juist deze vrouwen zich nog beter moeten verdedigen. Dat ze dit misschien niet meer durven, omdat mensen hun niet snel meer geloven.

Maar goed, Amber heeft volgens de jury meerdere keren gelogen, dus dan heeft ze er zelf naar gemaakt. Maar daarnaast is vast en zeker Johnny ook niet altijd een lieverdje geweest. In de meeste gevallen wordt de vrouw gezien als het slachtoffer. De man is fysiek sterker en worden in de meeste gevallen gezien als een machoman die de vrouw op een verschrikkelijke manier zou hebben behandeld. Maar op sommige momenten kan het ook net andersom zijn.

Om eerlijk te zeggen, volgde ik het hele proces van al die weken zelf niet. Ik kreeg wel het een of ander van mee, maar ik was er zelf niet dag in, dag uit mee bezig. En om voor Johnny of Amber te kiezen, kan ik eigenlijk niet. Wie heeft er dan gewonnen? Dat zijn voor mij de beide advocaten en de televisieomroepen. Die hebben hier zeker enorm veel geld aan verdiend.

Misschien keek ik bewust niet naar dit gehele proces, aangezien ik hier zelf aan mijn eigen scheidingsproces met twee advocaten moest denken. Dat, naar mijn mening totaal niet nodig was geweest. We hadden samen alles zeker met één advocaat makkelijk en snel kunnen oplossen. Jammer dat hier niet voor werd gekozen en dat het zo moest gaan. Het proces van scheiden haalt echt de slechte eigenschappen van iemand naar boven. Wat snel en makkelijk opgelost kon worden, werd een periode van heen en weer getouwtrek en eindeloze mailtjes waar er maar geen eindoplossing voor werd bereikt. Het belang om dit op een eerlijke en rechtvaardige manier op te lossen was er niet meer bij. Er werd nu blijkbaar gekozen om in deze situatie op verschillende manieren zoveel mogelijk geld te verdienen of niet terug te betalen. Ik had hier uiteindelijk geen zin meer in. Ik had hier blijkbaar verloren. Het was op een gegeven moment verstandiger om de handdoek maar zelf in de ring te gooien. Er werd altijd tegen mij gezegd dat als iemand iets op een verkeerde manier ontvangt, hij of zij er zeker niet gelukkig van zal worden en zelf het net zo snel weer kwijt zal raken. En met deze gedachte weet ik dat ik hier geen zorgen om moet maken en dat de waarheid altijd een keer aan het licht zal komen voor anderen. Ik weet dat ik altijd met eer en geweten heb gehandeld.

Natuurlijk zoekt een advocaat altijd naar het beste manier om een zaak te kunnen winnen, maar staat hier het winnen boven eerlijkheid? Bij sommige advocaten is dat zeker het geval. Gerechtigheid, waarheid en eerlijkheid zijn dan niet belangrijk en men doet alles om zijn of haar gelijk te halen. Nee, het zijn de advocaten die aan beide kanten altijd zullen winnen. Die proberen het proces zo lang mogelijk te vertragen om er extra veel aan te verdienen. Maar ook hier vraag ik mijzelf af. Op welk moment zou je geweten een rol gaan spelen? Hoe dan ook, men komt zich uiteindelijk zeker een keer tegen. En dan komt de waarheid voor deze mensen enorm hard aan, en kunnen ze alleen maar in schaamte zich vertonen.

Na alle narigheid staat er nu voor mij een geheel nieuwe toekomst tegemoet. Rest mij alleen nog te zorgen voor een goed fles rode wijn die ik zal openen. Een groot glas te pakken en een “mega pint of red wine” voor mezelf in te schenken. Doen jullie ook gezellig mee? Proost!!

Nos normanan y balornan ta bahando (Parti 2)

Tue, 31 May 2022 22:15:08 GMT

Nos normanan y balornan ta bahando (Parti 2)

Bijna elke avond sluit ik de dag door eerst naar het 8-uur journaal te kijken om het nieuws uit Nederland en de wereld enigszins te kunnen volgen. De oorlog in Oekraïne wil maar niet stoppen en de EU-leiders hebben uiteindelijk een akkoord getekend om een groot gedeelte van de Russische olie te boycotten.

Hierna volgt het nieuws dat binnen de belastingdienst jarenlang institutioneel racisme in Nederland heeft plaatsgevonden. Mensen kwamen op een zwarte lijst en werden risicoprofielen, alleen maar door hun afkomst, geslacht en/of leeftijd. En dan te bedenken dat er in Den Haag een vijfenveertig meter lange monument staat met als naam “Grondwetbank”, waar de tekst van artikel één van de Nederlandse Grondwet staat beschreven. Een monument die aangeeft dat: “Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.”

Na het journaal kan soms het televisieprogramma “Vandaag Inside” niet ontbreken. Een voetbalprogramma met Johan Derksen, Wilfred Genee en René van der Gijp. Vaak gaat het hier over onderwerpen binnen het voetbal, maar daarnaast hebben ze het vaak ook over andere interessante en grappige onderwerpen en/of verhalen, waar soms het hele Nederlandse volk meteen een mening over heeft. Tijdens de uitzending van 30 mei kwam de persconferentie tussen Louis van Gaal en de sportverslaggeefster Noa Vahle tot mijn aandacht. Niet alleen omdat Noa het fantastisch deed. Of dat ik eerst niet wist dat ze de dochter van Linda de Mol is. Maar juist door de antwoorden van Van Gaal. Tijdens deze persconferentie vroeg Noa Vahle allereerst hoe het met zijn gezondheid was. Hierop reageerde Louis met de woorden: “Wat lief” en glimlachte naar Noa. “Daarvoor moet je een vrouw zijn”, zei hij hierna nog.

Hierna werd hem de vraag gesteld hoe hij naar alle supportersgeweld in Nederland en Frankrijk aankijkt. Volgens Louis was dit een uitvloeisel. Als hij hier zijn bescheiden mening over mag geven, is het de heersende cultuur in Nederland. En dan heeft hij het voornamelijk over de grote politieke voorbeelden, waardoor je dan ook niets meer kunt verwachten van het volk. Louis van Gaal had het gevoel dat het eerlijk gezegd veel minder was geworden, maar de laatste tijd is het weer raak. Hier gaf hij aan dat: “Niet alleen in Nederland, maar het gaat om de normen en waarden, om de controle en de opvoeding van normen en waarden. Wij hebben er allemaal wel enig schuld aan denk ik. Misschien ook de bondscoach wel. Maar daar begint het. Wij moeten onze normen en waarden proberen te handhaven. Maar in mijn ogen doen we dat niet.” Dit fragment kan men altijd nog rustig bekijken op YouTube. Beter kon ik het niet verwoorden. Ik weet niet in hoeverre de bondscoach hier ook schuld aan had, maar hij had in zekere mate gelijk. Dit was zeker ook het gevoel dat bij mij al enige tijd heerst. Met een knipoog en een lach zou ik kunnen denken dat hij misschien wel mijn eerste artikel heeft gelezen, betreft het vervagen van onze normen en waarden.

Over welke politieke voorbeelden heeft Louis van Gaal het? Over Mark Rutte? Die op 19 mei een debat voerde in de Tweede Kamer over het spoorloos verdwenen sms’jes. Dat deze sms-berichten tussen de burgermeester van Amsterdam niet bestuurlijk zouden zijn. Terwijl net in die tijd van Corona meerdere grote demonstraties in Amsterdam waren. Mark Rutte probeert de waarheid dan op een bepaalde manier te verbergen door te liegen, het achterhouden van informatie of hij kan het zich niet meer herinneren en heeft hier dan ook geen aantekeningen van. Transparantie is hier dan in de politiek ver te zoeken, waardoor de Kamer moeilijk haar werk kan doen. Zo kunnen er namelijk ook geen consequenties aan worden verbonden. Het is niet meer controleerbaar. En fouten worden er nu eenmaal gemaakt. Waarom vertrouwen we Mark Rutte nu niet meer? We moeten, wat hij ook zelf aangeeft, toch gewoon hem in vertrouwen nemen? Waarom al deze wantrouwen tegenover hem?

Of heeft Louis van Gaal het nu over de Britse premier Boris Johnson. Die tijdens een Coronalockdown overheidsfeestjes organiseerde, maar wel strenge lockdown regels stelden aan het Britse volk! Waarom mag Boris Johnson nu niet feesten? Hij was, net zoals iedereen, het toch ook zat van alle Corona verplichtingen die werden opgesteld?

Of gaat het hier om de minister-president van Aruba. Waaruit nu blijkt dat opeens de Arubaanse regering zich moet houden aan acht voorwaarden, in plaats van drie om de 12,5 procent salariskorting op te heffen. Helaas heeft de minister-president het parlement hier niet op de hoogte gesteld en is dit pas aan het licht gekomen in het Arubaanse parlement door een lid van het parlement uit Curaçao.

Of heeft Louis van Gaal het nu over onze minister van Financiën en cultuur, Xiomara Maduro? Die een geheel nieuwe auto heeft aangeschaft ter waarde van 150.000 Arubaanse Florin. Hier werd door mevrouw Gerlien Croes van de Arubaanse Volkspartij in het Parlement aan de minister voor opheldering gevraagd. Waarom is dit erg? Het is toch haar werkauto? Hoe moet ze anders naar haar werk gaan? Ze gaat toch niet in de hete zon lopen? En om nu de fiets te nemen, zoals sommige Nederlandse ministers doen, dat is gewoon niet te doen in deze hete zon. Het is ook niet iets wat we binnen ons cultuur gewend zijn. In tijden dat het met Aruba financieel slecht gaat en veel bezuinigingen er zullen komen, moet de minister natuurlijk wel op tijd op haar werk zijn. En wat is er dan beter om een mooie Lincoln hiervoor te gebruiken. Ik ben niet jaloers, maar als belastingbetaler betalen we er wel voor. Als weerwoord gaf de minister aan dat niet zij een Lincoln gekocht had, maar dat de regering van Aruba deze auto geleased heeft.

Men maakt er schaamteloos elke keer weer een potje van. En waarom? Omdat het volk ze zelf op deze positie heeft gezet. Want zeg nu zelf, we vinden het zelf allemaal wel best. En mocht een andere politieke partij een dure auto hebben besteld, in plaats van deze minister, dan horen we de tegenpartijen hier wel weer over klagen. En zo’n auto kan altijd door een volgend kabinet overgenomen worden. Ze is niet de eerste en niet de laatste die zich in een Lincoln laat rijden.

Hoe kan het dan toch, dat we in tijden van economische crisis deze uitgaven kunnen doen? En dat voor een minister van financiën die eigenlijk de situatie op Aruba als één van de beste moet kennen. En anders kan er altijd over gelogen worden. Wat kunnen we dan inderdaad verwachten van het volk? Wat Louis van Gaal ook hier zich afvraagt. We hebben er allemaal schuld aan en eenieder moet zeker ook naar zichzelf kijken. Het gaat hier blijkbaar juist om de normen en waarden, om de controle en opvoeding van deze normen en waarden. We moeten dan maar niet klagen over deze minister en premiers, want we zouden misschien in hun positie het zelf ook wel doen. Want fouten worden er nu eenmaal gemaakt en men denkt dat de waarheid toch wel nooit aan het licht zou komen. Dus kan men op zulke positie soms blijven liegen, informatie achterhouden of zich helemaal niet meer over een bepaald onderwerp herinneren. Maar bedenk wel: “Als de leugen de lift neemt en de waarheid de trap, zal de leugen sneller zijn. Maar weet wel de waarheid komt eraan.”

Onze normen en waarden vervagen (Deel 2)

Tue, 31 May 2022 20:21:52 GMT

Onze normen en waarden vervagen (Deel 2)

Nos normanan y balornan ta bahando

Fri, 27 May 2022 22:15:05 GMT

Nos normanan y balornan ta bahando

Ascenshon di Hesus. Un dia cu pa hopi hende ta duna un dia liber extra. I pa nos docentenan di Aruba, un fin di siman largo masha agradabel, ya cu e dia siguiente tambe ta conta como un dia liber. Unda nos por trankilisa un rato, pa cuminsa e ultimo lot di e aña escolar cu energia. E ultimo lotnan so generalmente ta esnan mas pisa. Kiko ta mas agradabel cu keda cu famia den un hotel i disfruta di solo, laman i playa. E fasilidadnan cu nos tin na Aruba, hopi bishitante stranhero ta comesa riba esaki.

Mi tawata tin preguntanan; "Kiko nos ta comemora na dia di Ascenshon? Nos ta comemora esaki mes?". Dia di Ascenshon ta un dia di fiesta di Cristo, na cua nos ta corda cu Hesus a subi shelo. Cuarenta dia despues di Pasco, Hesus a keda ainda na tera i a revela su mes na diferente hende, kendenan na final mester a difundi su mensahe riba tera. Door di Bijbel i e normanan i balornan Cristian nos a duna guia i estructura. Mi ta kere cu hopi di nos no ta para keto na esaki. I nos no ta celebra manera nos mester. Pero esaki si ta duna nos e momento pa nos mira nos mes bao un lupa. Nos ta haci bon den nos comunidad? Nos tur ta spera cu cada un di nos ta trata pa saca e miho for di nos mes y otro hende, y cu nos ta busca e miho manera pa biba hunto cu otro.

Pero nos ta biba den un tempo caminda nos normanan y balornan ta desapareciendo rapidamente. E fe ta raro cu ta haya valor y p’esey no ta asina importante mas. Nos tur kier ta liber. Nos kier biba sin hopi reglanan, normanan y balornan. Pasobra bisa cu berdad, cu tanto compromiso, bo mes no por ta realmente liber? Awor nos ta biba den un tempo caminda bo ta liber pa determina bo mes genero. Bo ta liber pa bisa loke bo kier y bo no tin cu tene cuenta cu otro. Caminda bo ta liber pa causa un matanza den un scol basico na Texas, caminda un mucha homber di 18 aña a tira morto 19 mucha y dos maestro. Bo ta liber pa tin mas cu un relacion y pa haci trampa, aunke bo mes ta casa. Bo ta liber pa haya mucha na edad hoben y pa no cuida nan of kier nan. Bo ta liber pa tuma e derecho den bo propio man y pa tuma decisionnan cu ta contra di reglanan di un gobierno of organisacion. Lo esaki tur finalmente lo conduci na nos perdicion?

E aña 476 despues di Cristo ta wordo deskribi como e aña cu e imperio Romano a cay apart. Sin embargo, nos no por relaciona e caida aki cu un aña specifico. Mas bien ta trata di un periodo caminda e imperio Romano a wordo menaza pa diferente factor y a cay apart. Nos no por duna un rason specifico pa esaki. Claro cu e diferente tribunan for di patras a causa situacionnan insostenibel, pero tambe nos por mira loke a sosode den e imperio Romano mes. Pense riba e guerranan civil y e lucha di poder entre e diferente emperador. Seguridad, trankilidad y progreso economico a wordo poni bou presion. Na Aruba, pero tambe den mundo, nos normanan y balornan ta wordo zeta patras pa patras, causando cu nos afo no sa mas kico ta bon of malo. Ta pasobra nos ta duna menos balor na fe? I no ta cu nos mester enfoca fe riba un religion specifico, pero e normanan y balornan cu a haci nos comunidad grandi. Loke nos mayornan a considera importante durante nos educacion. Nos ta perdendo e normanan y balornan aki awor? Nos ta bibando den un tempo caminda tur cos ta permiti, aunke nos sa cu loke nos ta haci ta robes. Cu nos ta kere cu nos ta avansa asina y ainda nos por ta orguyoso di dje. Celos, gana di mas, beneficio propio na expensa di otro ta hunga un rol importante den esaki. Riba kico nos por conta y kico ta duna nos guia den e tempo aki?

Pa mi fe i e normanan y balornan cu mi a wordo educa pa mi mayornan ta duna mi guia. E ta duna mi directivan cu ta guia mi riba e caminda corecto. Algun biaha ta dificil, den e tempo cu nos ta bibando, pa keda fiel na nan. Pakico tambe, tur hende ta haci'e, pues pakico abo no? Aunke nos sa profundo den nos curason cu realmente loke nos ta haci no ta bon. Nos conciencia ta bisa nos kico ta bon of robes i nos ta actua segun esaki. Naturalmente, solamente si bo tin un conciencia, of ora bo a haya un bon educacion. Of mayornan cu kier guia bo na e caminda corecto mas tanto posible. Pero pa tur hende ta diferente. Ora bo a haya un bon educacion? Kende lo bisa esaki? Mi normanan y balornan talbes no ta mesun cos cu di bo. Nos normanan y balornan ta bira bai, tur cos ta permiti, sin tene cuenta cu otro. Pero esaki ta causa hopi problema innecesario. E Bijbel of fe mes ta duna nos directiva cu ta proteha nos contra loke ta malo. Cu ta duna nos un bida mas sin preocupacion cu menos stress.

Con ta pa bo? Bo tin confiansa den nos normanan y balornan? Of bo ta di opinion cu e normanan y balornan aki por conduci na nos perdicion? Cua normanan y balornan bo a scoge? Bo ta keda fiel na nan of bo a laga nan for di tempo caba? Bo ta tuma desicionnan cu ta bon pa bo so? Of tambe pa otro? Bo ta laga bo mes wordo arrastra pa otro of bo ta scoge bo propio caminda? I talbes esey ta e pregunta mas importante. Bo por ainda mira bo mes derecho den spil pa medio di bo accionnan? Talbes e momento di Asuncion di Señor ta duna oportunidad pa reflexion personal. Cu hende por yega na e conclusion pa ajusta nan normanan y balornan, pa e mundo cu nos ta biba den por ta mas aceptabel pa tur hende. Dushi Dias di Asuncion i dushi dianan liber desea.

Onze normen en waarden vervagen

Fri, 27 May 2022 00:44:41 GMT

Onze normen en waarden vervagen

Hemelvaartsdag. Een dag dat voor veel mensen een extra vrije dag geeft. En voor ons docenten op Aruba een heerlijk lang weekend, aangezien aanstaande vrijdag ook als een vrije dag wordt meegerekend. Waar we een paar dagen weer even tot rust kunnen komen, om vol energie te beginnen aan de laatste loodjes van dit schooljaar. En die zijn meestal het zwaarst. Wat is er dan fijner om met familie in een hotel te zitten en heerlijk te kunnen genieten van zon, zee en strand. De faciliteiten die we op Aruba hebben waar velen buitenlandse toeristen jaloers op zijn.

Maar rest mij dan wel de vragen; “Wat vieren we nu eigenlijk op Hemelvaartsdag? Wordt dit überhaupt wel gevierd?” Hemelvaartsdag is natuurlijk een Christelijke feestdag waarbij we herdenken dat Jezus naar de hemel is opgestegen. Veertig dagen na Paaszondag bleef Jezus nog op aarde en openbaarde Hij zichzelf aan verschillende mensen, die uiteindelijk zijn boodschap op aarde moesten verspreiden. Door de Bijbel en de Christelijke normen en waarden gaven ons houvast en structuur. Ik denk dat velen hier niet echt bij stil staan. En echt vieren doen we al lang niet meer. Maar dit geeft ons wel het moment om ons eigen handelen onder een vergrootglas te plaatsen. Doen we het in onze samenleving wel goed? Niemand is perfect, maar laten we hopen dat eenieder van ons het beste uit onszelf en anderen probeert te halen en we naar het beste manier van leven proberen te zoeken, samen met anderen.

Maar we leven nu in een tijd waar onze normen en waarden snel vervagen. Het geloof wordt heel zelden in waarde geschat en is hierdoor niet meer zo belangrijk. We willen allemaal vrij zijn. We willen leven zonder te veel regels, normen en waarden. Want zeg nu zelf, met enorm veel verplichtingen kunt u toch zelf niet echt vrij zijn? Nu leven we in een tijd waar u vrij bent om zelf te bepalen wat uw geslacht is. Vrij bent om te zeggen wat u wilt en hier geen rekening hoeft te houden met anderen. Waar u vrij bent om een bloedbad aan te richten op een basisschool in Texas, waarbij een 18-jarige jongen negentien kinderen en twee leraren doodschiet. Waar u vrij bent om meerdere relaties aan te gaan en hierdoor vreemdgaat, ook al bent u zelf getrouwd. Vrij bent om op jonge leeftijd meerdere kinderen te krijgen waar u zelf niet voor wilt of kan zorgen. Vrij bent om het recht in eigen hand te nemen en besluiten te nemen die juist tegen regels van een bestuur of organisatie in gaat. Zal dit allemaal uiteindelijk tot ons ondergang gaan leiden?

Het jaar 476 na Christus wordt beschreven als het jaar dat het Romeinse Rijk uit elkaar viel. Toch kunnen we deze val niet koppelen aan een specifiek jaartal. Het is meer een periode waarbij het Romeinse Rijk door verschillende factoren werd bedreigd en hier uiteen is gevallen. We kunnen niet specifiek één reden hiervoor geven. Natuurlijk zorgden de vele stammen van buiten voor onhoudbare situaties, maar we kunnen ook kijken naar wat er binnen het Romeinse Rijk zelf afspeelde. Denk hier aan de burgeroorlogen en interne machtsstrijd van de verschillende keizers. Veiligheid, rust en economische vooruitgang kwamen onder druk te staan. Op Aruba, maar ook zeker in de wereld, worden onze normen en waarden door elkaar gehaald waardoor we soms niet meer weten wat goed of fout is. Is dit omdat we minder waarde hechten aan het geloof? En niet dat we het geloof moeten toespitsen aan een bepaald religie, maar juist de normen en waarden die onze samenleving juist groot hebben gemaakt. Welke onze ouders bij onze opvoeding juist zo belangrijk vonden. Raken we deze normen en waarden nu niet kwijt? We leven in een tijd waar alles maar mag, ook al weten we dat het fout is wat we doen. Dat we ondanks ons slecht handeling denken dat we op deze manier vooruitkomen en er ook nog aardig trots over kunnen zijn. Jaloezie, hebzucht, eigen gewin tegenover anderen spelen hier soms de boventoon. Waar kunnen we op terugvallen en wat geeft ons in deze tijden nog houvast?

Voor mij biedt het geloof en de normen en waarden die mij aangeleerd zijn door mijn ouders houvast. Het geeft mij richtlijnen die mij het juist pad wijzen. Soms is het moeilijk, om in een tijd waar we nu leven, je eraan te houden. Waarom zou je ook, iedereen doet het, dus waarom jij dan niet? Ook al weten we diep van binnen dat het eigenlijk niet goed is wat we doen. Ons geweten verteld ons wat goed of fout is en we handelen hiernaar. Dit natuurlijk alleen als je een geweten hebt, of wanneer je een goede opvoeding hebt genoten. Of ouders die je zo goed mogelijk op het rechte pad willen wijzen. Maar voor iedereen is dit anders. Wanneer heb je een goede opvoeding gehad? Wie zou dit zeggen? Mijn normen en waarden zijn misschien niet hetzelfde als die van u. Onze normen en waarden vervagen en alles mag, ongeacht rekening willen houden met anderen. Maar dit zorgt dan juist voor onnodig veel extra problemen. De Bijbel of juist het geloof geeft ons richtlijnen die ons juist beschermen tegen het kwade. Die ons hierdoor een minder zorgeloos leven geven met minder stress.

Hoe zit dat nu bij u? Heeft u vertrouwen in onze normen en waarden? Of bent u van mening dat deze normen en waarden kan leiden tot ons ondergang? Wat zijn uw gekozen normen en waarden? Blijft u deze trouw volgen of heeft u ze al lang niet meer? Neemt u beslissingen die alleen goed zijn voor u? Of juist ook voor anderen? Laat u zich meeslepen door anderen of kiest u juist uw eigen pad? En misschien is dat wel het belangrijkste vraag. Kunt u zich door uw handelen nog altijd recht in de spiegel aankijken? Misschien zorgt het moment van Hemelvaart juist om zelfreflectie. Dat men misschien wel tot de conclusie mag komen om hun normen en waarden zo bij te stellen, zodat de wereld waarop we leven voor iedereen wat aannemelijker mag zijn. Fijne Hemelvaart en fijne vrije dagen toegewenst.

Cambio mester bin for di abou

Sun, 22 May 2022 22:15:02 GMT

Cambio mester bin for di abou

Den Amigoe di diadumingo 28 di april 2022 tabatin un articulo cu e titulo: “Verandering moet van onderop komen”. E tabatin trata e resultadonan di un estudio cu a wordo hasi pa Saxion Hogeschool na Enschede. Durante dos aña a investiga e integridad di e sistema Arubano. Minister-president Evelyn Wever-Croes, Minister di Integridad Ursell Arends y Armand Hessels di Stichting Deugdelijk Bestuur Aruba tabata presente na e presentashon di resultadonan. Segun e minister-president, esaki talbes ta e topico mas importante pa Aruba. Ya prome cu e raport aki, gobierno a traha riba e tema aki y a remarca cu mester di reflecshon propio, keda fiel na loke bo kere den dje y traha cu honestidad pa restora confiansa den gobierno.

Den e estudio aki a sali na cla tambe cu na Aruba hende no gusta papia di cierto temanan. Tin un cultura di miedu unda hende no ta gusta duna nan opinion. Tambe no tin enseñansa di integridad na scolnan y muchanan tin e impreshon cu nan no mester expresa nan mes criticamente. Un di e cambionan cu mester tuma luga ta cu e cambio mester bin for di abou. Cu hende ta papia di e rol di "rednan di amigu i famia" na Aruba.

Algun siman pasa un colega di Colegio San Augustin a yama mi i a puntra si mi tabata hasi algu tocante inrichting di estado pa e di dos klas. E tabata den plan mes i den e di dos klas nan ta haña un introduccion tocante e tema aki cu e tema: "Gobierno". Den e klas di examen nan mester tin sufisiente conosementu tocante esaki pa caba un parti di examen scirbi bon. E colega aki kier a bishita Parlamento cu e studiantenan di e di dos klas i mi por a cuminsa un proyecto hunto cune. E lo tabata trata di finanzas di gobierno i mi lo enfoca mi riba e base di inrichting di estado. Desde funda bo mes partido te bishita Parlamento. Mi a hanja e idea super. Mi por a recorda cu un otro maestro di historia, na un otro scol, tambe a bishita Parlamento cu su studiantenan i a conta su experiencianan positivo tocante esaki. Mi no sa pakico, pero despues di tur e añanan un bishita cu studiantenan na Parlamento lo ta e prome bia pa mi.

Den les e studiantenan a sinta den grupo i mester a funda nan mes partido politico. Un partido cu un nomber propio, logo i diferente postuladonan. Despues di algun les nan mester a presenta nan partido na e resto di studiantenan i a discuti. Finalmente nan por a vota i un partido a sali como ganado.

Diarason 18 di mei tabata e dia cu studiantenan di Colegio San Augustin a bishita Parlamento di Aruba. Na yegada nos a wordo risibi pa sr. Marco Berlis (MEP), kende a guia nos pa den. E studiantenan no a spera cu nan mes por a sinta den e sillonan caminda normalmente e parlamentarionan ta sinta. Cu sorpresa i un tiki nervioso, pero tambe entusiasma nan a tuma luga. Awor si e tabata bira serio. Despues nan a haya conosw cu e parlamentarionan sra. Gerlien Croes (AVP), sra. Aquanette Gunn (MAS), sr. Alvin Molina (MEP), sr. Raymond Kamperveen (RAIZ) i presidente di parlamento sr. Edgard Vrolijk. Despues di un presentashon e studiantenan por a hasi pregunta i e parlamentarionan tabata gusta sa kiko segun e studiantenan mester a hasi cu futuro di San Nicolaas. Mesora e prome pregunta, di un studiante na e parlamentarionan, tabata kiko nan ta pensa ora e trahadornan lo haña nan placa fiho di 12,6 porsiento bek. Sr. Edgard Vrolijk a hanja esaki un pregunta hopi bon. E ta kere den positivismo i tin speransa. Pero segun dje nos no mester lubida e daño cu Covid a hasi. Tambe temanan tocante medio ambiente, plan pa San Nicolaas i salubridad social entre hobennan a wordo discuti. Tabatin pregunta fuerte. Mi ta contento cu e parlamentarionan a tuma e tempo pa contesta e preguntanan di e studiantenan mas miho posibel. Mi a haña e impreshon cu e studiantenan awor si a haña e sensashon cu nan tabata wordo scucha i cu nan por a bisa algu finalmente tocante futuro di nan Aruba stima. Cu nan tabata wordo tuma seriamente.

Mi lo kere hopi bon si door di nos bishita, e minister-president a motiva mas ainda. Specialmente e contribushon di un studiante di Colegio San Augustin, pa motibu di cua diaweps 20 di mei e minister-president a bin cu un mensahe cu finalmente e bolo a pasa. Riba 1 di juli e aña aki e falta di placa di 5 porsiento riba nos salario lo para i durante 2023 e 12,6 porsiento tambe lo wordo duna bek. Paciencia ta un berdad bunita. Noticia fantastico. Ainda tin mi e pregunta: "Durante 2023? Kiko lo pasa exactamente? Na comienso di 2023, mitad di 2023 of na final di e aña?" Laga nos pone e fecha fiho tambe. Pasobra hopi hende malhustamente kier mira prome, despues kere. Despues di tanto aña nan ta desconfia di gobierno. Ta trata aki di un truco di elecction tempran di e minister-president? Pasobra e secretario di estado Van Huffelen ta duna e gobernadornan e espasio pa nan mes manera kita e scohamento di salario di 12,5 porsiento. Pa kita e scohamento aki tin tres condishonnan conecta. Asina mester yega na un akuerdo tokante normamento di e top inkomsten. E proyecto a yega dia 3 di november 2021.

E concepto di e landsverordening normering topinkomsten ta na Parlamento i lo wordo discuti pronto den parlamento. E di dos condishon di Hulanda ta cu e gastunan extra pa paga 5 porsiento for di e presupuesto propio di 2022 bek. Hulanda no ta dunando sosten pa esaki. I e di tres condishon ta cu e scohamento di salario di 25 porsiento pa politiconan mester keda existi. Tambe ta importante pa remarca cu parlamentarionan no ta haña un subsidio di 25 porsiento. Un coordinador di un minister ainda si ta haña esaki.

Naturalmente nos bishita no tabatin nada di haber cu e desishon di gobierno. Pero personalmente mi ta kere sigur cu un bishita na parlamento cu studiantenan, mester keda sigui. Cu ta ofrese e posibilidad pa mas biaha laga e muchanan haña contacto cu minister i parlamentarionan. Cu ta papia cu nan tocante temanan importante den e comunidad Arubano. Tambe e muchanan tin idea bunita i nan ta inventivo den esaki.

E tempo caminda studiantennan no mag di duna nan propio opinion a pasa. Desaroya un metodo pa enseñansa di integridad na scolnan por ta un solushon pa esaki. Cambio mester bin for di abou.

Verandering moet van onderop komen

Sun, 22 May 2022 20:41:08 GMT

Verandering moet van onderop komen

In de Amigoe van donderdag 28 april 2022 stond op de voorpagina een artikel met de titel: “Verandering moet van onderop komen”. Hier had men het over de uitkomsten van een studie die door de Saxion Hogeschool in Enschede was uitgevoerd. Twee jaar lang werd er onderzocht naar de integriteit van het Arubaanse systeem. Bij het presenteren van de uitkomsten waren minister-president Evelyn Wever-Croes, Integriteits-minister Ursell Arends en Armand Hessels van de Stichting Deugdelijk Bestuur Aruba aanwezig. Volgens de minister-president was dit misschien wel het belangrijkste onderwerp voor Aruba. Al vóór dit rapport was de regering hiermee bezig en merkt men op, dat er aan zelfreflectie, staan voor waar je in gelooft en eerlijkheid gewerkt moet worden om het vertrouwen in de overheid te herstellen.

Binnen deze studie is ook gebleken dat men op Aruba liever niet over bepaalde onderwerpen praat. Er heerst een angstcultuur waar mensen liever niet hun mening durven te geven. Ook is er geen integriteitsonderwijs op scholen en hebben kinderen de indruk dat ze zich niet kritisch mogen uiten. Eén van de veranderingen die moeten plaatsvinden is wel dat deze verandering van onderop moet komen. Dat men praat over de rol van “vrienden- en familienetwerken” op Aruba.

Al een aantal weken geleden ben ik door een collega op Colegio San Augustin benaderd en ze vroeg mij of ik voor de tweede klas iets deed aan staatsinrichting. Dit stond inderdaad in de planning en in de tweede klas krijgt men een introductie hierover met het thema: “De overheid”. In de examenklas moet men hierover genoeg kennis hebben om een schriftelijk examenonderdeel goed af te sluiten. Deze collega wilde graag ook naar het Parlement met de studenten van de tweede klas en ik kon samen met haar een project opstarten. Ze zou het zelf gaan hebben over de financiën van de overheid en ik zal mij richten op de basis van staatsinrichting. Van het oprichten van een eigen partij tot het bezoek aan het parlement. Ik vond het een super idee. Ik kon mij herinneren dat een andere geschiedenisdocent, op een andere school, met haar studenten ook een bezoek aan het parlement bracht en hierover haar positieve ervaringen vertelde. Ik weet niet waarom, maar na al die jaren zal een bezoek met studenten aan het parlement voor mij de eerste keer zijn.

In de les gingen de studenten in groepjes zitten en moesten ze een eigen politieke partij oprichten. Een partij met een eigen naam, logo en verschillende standpunten. Na een paar lessen moesten ze hun partij presenteren aan de rest van de studenten en werd er gediscussieerd. Uiteindelijk mochten ze stemmen en kwam er een partij als winnaar naar voren.

Woensdag 18 mei werd de dag dat de studenten van Colegio San Augustin een bezoek brachten aan het parlement van Aruba. Bij aankomst werden we begroet door meneer Marco Berlis (MEP), die ons naar binnen begeleidde. De studenten hadden niet verwacht dat ze nu zelf mochten plaatsnemen op de stoelen waar normaal gesproken de parlementariërs zitten. Vol verbazing en een beetje nerveus, maar ook enthousiast namen ze plaats. Nu werd het dus echt serieus. Hierna maakten ze kennis met de parlementsleden mevrouw Gerlien Croes (AVP), mevrouw Aquanette Gunn (MAS), meneer Alvin Molina (MEP), meneer Raymond Kamperveen (RAIZ) en de president van het parlement meneer Edgard Vrolijk. Na een korte kennismaking mochten de studenten vragen stellen en wilden de parlementsleden graag weten wat volgens de studenten gedaan moest worden met de toekomst van San Nicolaas.

Om maar meteen met de deur in huis te vallen was de eerste vraag, van een student aan de parlementariërs, wanneer men denkt dat de werknemers hun vaste geld van 12,6 procent terug zullen krijgen. Meneer Edgard Vrolijk vond dit een zeer goede vraag. Hij gelooft in positiviteit en heeft hoop. Maar volgens hem moeten we de schade die Covid heeft aangericht niet vergeten. Ook thema’s over milieu, plannen voor San Nicolaas en sociale gezondheid binnen jongeren werden besproken. Er werden scherpe vragen gesteld. Ik ben blij dat de parlementariërs echt de tijd namen om de vragen van de studenten zo goed mogelijk te beantwoorden. Ik kreeg de indruk dat de studenten nu echt het gevoel hadden dat er naar hun werd geluisterd en dat men nu eindelijk ook iets te zeggen had over de toekomst van hun geliefde Aruba. Dat ze serieus werden genomen.

Ik zou heel graag willen geloven, dat door ons bezoek, de minister-president ook extra heeft gemotiveerd. Met name de inbreng van een student van Colegio San Augustin, waardoor vrijdag 20 mei de minister-president met een bericht is gekomen dat uiteindelijk de kogel door de kerk is. Op 1 juli van dit jaar zal het tekort gestelde bedrag van 5 procent op ons salaris worden stopgezet en gedurende 2023 zal ook de 12,6 procent weer worden teruggegeven. Geduld is een schone zaak. Fantastische nieuws. Rest mij nog wel de vraag: “Gedurende 2023? Wanneer zal dit precies ingaan? Begin van 2023, in het midden van 2023 of aan het eind van dat jaar?” Laten we deze datum dan ook vaststellen. Want veel mensen willen helaas eerst zien, dan geloven. Men is na al die jaren wantrouwig tegenover de overheid.

Is dit nu een vroegtijdige verkiezingsstunt van de minister-president? Want Staatssecretaris Van Huffelen geeft zelf de bestuurders de ruimte om op hun eigen manier de 12,5 procent salariskorting op te heffen. Voor het afschaffen van deze salariskorting zijn wel drie voorwaarden aan verbonden. Zo moet men tot een akkoord komen over de normering van de topinkomens. Het ontwerp is op 3 november 2021 ingekomen. Het concept van de landsverordening normering topinkomens is bij het Parlement en wordt binnenkort in het parlement besproken. De tweede voorwaarde van Nederland is, dat de extra kosten om de 5 procent uit de eigen begroting van 2022 terug te betalen. Hier geeft Nederland geen steun voor. En de derde voorwaarden is dat de salariskorting van 25 procent voor politici moet blijven bestaan. Ook is het van belang op te merken dat parlementairs geen toelage krijgen van 25 procent. Een coördinator van een minister ontvangt deze nog altijd wel.

Natuurlijk heeft ons bezoek niets te maken met het besluit van de regering. Maar persoonlijk vind ik zeker dat een bezoek aan het parlement met studenten, voortgezet moet worden. Dat er een mogelijkheid wordt geboden om vaker de jeugd in contact te laten komen met ministers en parlementariërs. Dat er met ze wordt gesproken over belangrijke thema’s binnen de Arubaanse samenleving. Ook de jeugd heeft mooie ideeën en zijn hierin vindingrijk. De tijd waar studenten hun eigen mening niet mogen geven is verleden tijd. Het ontwikkelen van een methode voor integriteitsonderwijs op scholen kan hier een oplossing zijn. Verandering moet van onderop gaan komen.

Pa duna critica ta inpuso?

Thu, 19 May 2022 20:50:07 GMT

Pa duna critica ta inpuso?

“Kleine jongen. Je bent op deze wereld. Dus zal je moeten vechten net als ik. Ik kan het weten. Het leven is niet makkelijk. Er is tegenspoed op ieder ogenblik. Kleine jongen. Er zijn veel goeie mensen. Maar slechte zijn er ook, helaas ’t is waar. Je moet maar denken. Dat jij straks gaat beseffen. Dat eerlijk het langste duurt, geloof me maar.” - Parti di e musica: Kleine Jongen, André Hazes.

Bida no ta facil mes. Tin hende bon i malu. I mi ta kere segur cu honestidad ta dura mas largo. Pero ta honesto i inpuso no semper ta facil. Esei no semper ta apresia. I talbes na momentonan e caminda mas facil ta miho pa no duna critica riba asuntonan specífico. Sí na momentonan cu ta hopi sensibel. Ta mira critica como inpuso i negativo, mientras cu ta un manera pa nombra asuntonan i busca solushon pa nan. Sino lo no avansa i lo keda inventa e rueda tur ora.

Despues di Dia di Homenahe pa Defuntonan i despues un contesta desapuntante di e ceremonia i organisado mi a manda un mensahe via internet. Den esaki mi a referi na mi column i ta spera cu Dia di Homenahe pa Defuntonan na Aruba lo bai miho e aña aki. Bon pa tende cu Camarada lo evalua, mehora i prepara pa un otro hermento tambe. Mi a keda agradecí pa mi aporte. Nos Minister Presidente a indica riba Facebook cu tabata un ceremonia bon. E sa cu tabatin erornan? E mester sa. E ta presente tur aña. Duna critica no ta tur ora leuk, pero mi mester a bisa algo.

Mi no a haña reaccion, pero esei tabata spera. E no ta esun cu ta organisa e hermento aki. Òf mi mester a keda sin bisa nada i sigui biba sin critica?

Casi tur luna aki na Aruba tin un buki nobo presenta i e prome ehemplar ta duna na un personalidad importante. Despues bo por haña e buki nobo na e tiendanan di buki na Aruba. Poco hende na Aruba ta conose e buki: "Boa - Aruba in de wurggreep" di señora Rita Zecher cu a sali na 2012. Ta varios aña caba, pero awor na Aruba no por haña un ehemplar mas. Ningun gana òf e pedido di transporte ta un molester extra? Den bibliotheek di Aruba ainda por presta e buki.

Na 2008 señora. Zecher a bin Aruba pa dedica su mes na abuso sexual. Esaki tabata na e tempo cu e partido politico mas grandi, MEP, tabata na poder. Un aña despues AVP a gana eleccion di Staten. Como unico psicologo infantil e ta topa cu polis, culpado i abogado. E problema na Aruba ta grandi, pasobra e culpadonan no ta keda detene. Husticia i polis ta un di e culpabelnan. Tur hende ta conose otro i no kier problema. Tambe falta di conocementu den husticia ta un motibo mas pa no por hasi nada. Mi mester bisa tambe cu e problema no ta solamente na Aruba, na Hulanda tambe abuso di mucha ta un problema grandi. Despues di dos aña señora. Zecher, despues di un còombersashon cu diferente minister, no ta sinti su mes mas sigur na Aruba i ta bai bek Hulanda.

Na 9 di mei 2012, Jeugdzorg Dark Horse a publica un articulo riba internet caminda ta indica cu señora Zecher tabata menasa na Aruba i cu e no ke bin Aruba mas. Diamars 10 di mei 2012 a duna un presentacion di buki na Apeldoorn, Hulanda. Un articulo tocante un presentacion di buki na Aruba mi no a logra hanja. I e prome ehemplar na un persona di confiansa of na Arubahuis no a wordo duna. Tabata cu no a yega na esaki? Of tabata un tema hopi sensibel, hopi personal cu aki p’esei un presentacion nunca a tuma luga? I con ta posibel cu un hende na Aruba ta keda menasa i no ke bin Aruba mas? Mi no por imagina esaki. Si esaki ta asina, mi ta sinti hopi berguensa pa esaki. Pero e problema ta keda. Despues di morto di e ruman chikito Rishandro i Roshandrik na 2017, e cantidad di caso di abuso di mucha a crece cinco biaha mas. Mi no por a kere. Nos i gobierno a siña di esaki? Awor ta momento pa tuma medida mas duro? Mi a tende recientemente cu gobierno a bin cu un ley na 2021 unda abuso sexual no lo caduca nunca mas. Esaki ta nifica cu un victima por acudi na ley na cualkier edad. Lamentablemente abuso sexual di mucha ta un problema mundial y ta wordo tolera pa gobierno cu ta complice den e asunto aki.

Durante e periodo di Corona, señora. Sharina Henriquez, editor di Amigoe Aruba, a traha duro pa libertad di prensa na Aruba. El a wordo deteni durante e oranan di anochi y a wordo aresta. E consecuencia ta daño na su imagen y el a haci un denuncia pa esaki. E caso a wordo sepone door di Ministerio Publico, pero e la sigui cu su denuncia.

E periodista cu ta yama Morillo, a manda un carta di queja pa Gobernador Alfonso Boekhoudt na April di e aña aki. E ta bisa den e carta cu na Aruba no tin libertad di expresion ni libertad di prensa. Periodistanan ta wordo amenaza. E primo-ministro a papia cu e periodista aki y a bisa durante un conferencia di prensa cu nan ta di acuerdo cu no tin restriccion riba libertad di prensa. Sinembargo, esaki no tabata e caso y e periodista a pidi un rectificacion di parti di e primo-ministro. Lamentablemente, mi no sa si esaki a sosode.

Diabierna 12 mei 2022, un articulo a wordo publica riba 24ora.com tocante un funcionario cu a critica e prijsnan di benzina halto. E ta critica e primo-ministro den e articulo aki. P'esey, e la wordo suspendi pa seis siman for di su trabou te ora cu nan haci mas investigacion. Lamentablemente, mi no sa kico e funcionario aki a bisa exactamente, pero ta parce cu tabata insultante y amenazante. Si e investigacion no ta keda cla, e lo wordo extendi pa otro seis siman. E ta haci mi haya hopi pregunta. "Kico e la bisa exactamente na e primo-ministro?" "Ta asina malo mes?" "Y kico nan ta investigando mes?"

Nos por tin un poco mas critica. Specialmente si e ta wordo sosteni pa hechonan y de un manera educa. Mi ta contento di mira cu lesadonan ta lesa mi columnanan y ta pone nan reaccionnan riba mi website. Aunque algun momento nan ta anonimo, esey no ta importa. Lo importante ta cu nan ta pensa riba esaki. Cu nan ta forma nan opinion y kier papia tocante esaki. Pesey cu algun tema por ta asina sensibel, nos mester papia tocante nan. Nos mester por habri nos mes pa critica y por acepta opinionnan. Nos no mester mira critica como algo injusto, pero mas bien pa soluciona problema. Nos no por bira weg mas y pensa cu e problema lo soluciona su mes.

Is kritiek geven onrechtvaardig?

Thu, 19 May 2022 13:44:13 GMT

Is kritiek geven onrechtvaardig?

Het leven is inderdaad niet makkelijk. Er zijn goede en slechte mensen. En ik geloof het zeker, eerlijkheid duurt het langst. Maar eerlijk en rechtvaardig zijn is niet altijd even makkelijk. Dit wordt niet altijd gewaardeerd. En misschien op sommige momenten is de makkelijkste weg toch maar beter om geen kritiek te leveren op bepaalde zaken. Zeker ook als het enorm gevoelig ligt. Men ziet kritiek soms als onrechtvaardig en negatief, terwijl het juist een manier is om bepaalde zaken te benoemen en om hier oplossingen voor te vinden. Anders kom je maar niet vooruit en blijf je elke keer weer het wiel uitvinden.

Na de Dodenherdenking en achteraf een teleurstellend antwoord van de ceremoniemeester en organisator heb ik een bericht via internet gestuurd. Hierin heb ik doorverwezen naar mijn column en hoop ik dat de Dodenherdenking op Aruba volgend jaar beter zal verlopen. Fijn om te horen dat Camarada ook dit jaar zal evalueren, verbeteren en voorbereiden op een volgende herdenking. Ik werd hartelijk bedankt voor mijn bijdrage. Onze Minister-President had op Facebook aangegeven dat het een mooie ceremonie was. Wist ze wel dat er fouten zijn gemaakt? Dat zou toch wel? Ze is er elk jaar weer bij, dan moest ze het toch wel weten? Kritiek leveren is niet altijd leuk, maar ik moest er wat van zeggen.

“Sorry, with all do respect. Pero mi no ta completamente di acuerdo cu e ceremonia a bai bunita. Mi sa cu tur hende tin nan opinion, pero toch mi kier a refire na mi column cu mi a skirbi tocante e Dodenherdenking 2022. Saludos” (vertaling: “Sorry, met alle respect. Maar ik ben niet volledig akkoord dat de ceremonie mooi was gegaan. Ik weet dat iedereen een mening heeft, maar ik wil toch verwijzen naar mijn column die ik heb geschreven betreft de Dodenherdenking 2022. Groetjes”) Ik heb geen reactie ontvangen, maar dat was wel te verwachten. Ze is ook niet diegene die deze herdenking organiseert. Of had ik er gewoon niets over moeten zeggen en kritiekloos verder moeten leven?

Bijna elke maand wordt er hier op Aruba wel eens een nieuw boek gepresenteerd en wordt het eerste exemplaar vaak aan een hoogwaardigheidsbekleder gegeven. Daarna kun je het nieuwe boek in de boekhandels op Aruba vinden. Weinig mensen op Aruba kennen het boek: “Boa - Aruba in de wurggreep” van mevrouw Rita Zecher die in het jaar 2012 is uitgebracht. Het is nu een aantal jaren geleden, maar op Aruba kun je op dit moment geen exemplaar meer vinden. Geen behoefte of is de bestelling en transport een extra moeite? In de Arubaanse bibliotheken kun je dit boek nog altijd wel lenen.

In 2008 begeeft mevr. Zecher zich op Aruba om zich in te zetten voor seksueel misbruik. Dit was in de tijd dat de grootste politieke partij, de MEP, aan de macht was. Een jaar later won de Arubaanse Volkspartij (AVP) de Statenverkiezingen. Als enige kinderpsychiater komt ze in contact met politie, de daders en advocaten. Het probleem op Aruba is groot, omdat de daders niet worden opgepakt. Justitie en politie zijn één van de boosdoeners. Iedereen kent elkaar en men wil moeilijkheden voorkomen. Ook onkunde binnen justitie is een extra reden waarom men hier niets aan kan doen. Daarnaast moet ik wel zeggen dat het probleem niet alleen op Aruba moeilijk is, ook in Nederland is kindermisbruik een groot probleem. Na twee jaar voelt mevr. Zecher zich, na een gesprek met verschillende ministers, niet meer veilig op Aruba en keert zij terug naar Nederland.

Op woensdag 9 mei 2012 werd er op internet, door Jeugdzorg Dark Horse, een artikel geplaatst waarbij werd aangegeven dat mevr. Zecher vaak op Aruba werd bedreigd en dat ze hier niet meer durft te komen. Op donderdag 10 mei 2012 werd er een boekpresentatie gegeven te Apeldoorn, Nederland. Een artikel over een boekpresentatie op Aruba heb ik niet kunnen vinden. En het eerste exemplaar aan een hoogwaardigheidsbekleder of aan Arubahuis werd niet gegeven. Was dat er gewoon niet van gekomen? Of was het onderwerp te gevoelig, te persoonlijk waardoor een presentatie nooit is gebeurd? En hoe kan het toch, dat iemand op Aruba wordt bedreigd en niet meer naar Aruba durft te komen? Ik kan het mij niet voorstellen. Mocht dit zo zijn, dan schaam ik me hier diep voor. Maar het probleem blijft. Na de dood van de broertjes Rishandro en Roshandrik in 2017 zijn de meldingen van kindermisbruik vervijfvoudigd. Ik kon dit niet geloven. Wij en de overheid hebben hier toch van geleerd? Het is nu toch tijd om wel degelijk strengere acties te ondernemen? Nu heb ik laatst wel gehoord dat de regering in 2021 met een wet is gekomen waarbij het gepleegde misbruik nooit zal verjaren. Dit betekent dus dat een slachtoffer altijd, op latere leeftijd, hier beroep op kan doen. Jammer genoeg is kindermisbruik een wereldwijd probleem en gedoogd door de overheid die hierin medeplichtig is.

Tijdens de periode van Corona maakte mevrouw Sharina Henriquez, redacteur van de Amigoe Aruba, zich hard voor de persvrijheid op Aruba. Ze werd tijdens de avondklok aangehouden en werd gearresteerd. Ze heeft hierdoor imagoschade opgelopen en heeft hier aangifte voor gedaan. Het werd door het Openbaar Ministerie geseponeerd, maar ze zette haar aangifte door.

Journaliste met de naam Morillo, stuurde in april van dit jaar een klachtenbrief naar Gouverneur Alfonso Boekhoudt. Ze gaf hierbij aan dat er op Aruba geen vrijheid van meningsuiting is en van persvrijheid. Journalisten worden bedreigd. De minister-president had met deze journaliste gesproken en vertelde tijdens een persconferentie dat ze samen met deze journaliste het over eens waren dat er geen inperking was op de persvrijheid. Dit was echter niet het geval en de journaliste vroeg tegenover de minister-president op rectificatie. Of dit al is gebeurd, is mij helaas niet bekend.

Donderdag 12 mei 2022 werd er een artikel geplaatst op 24ora.com over een ambtenaar die kritiek leverde op de verhoogde benzineprijzen. Hier richtte hij zijn kritiek op de Minister-President. Hierdoor werd hij zes weken van zijn functie geschorst tot nadere onderzoek. Wat deze ambtenaar precies heeft gezegd is mij niet bekend, maar het schijnt erg beledigend en bedreigend te zijn geweest. Mocht dit onderzoek niet afgerond zijn, dan zal deze verlengd worden tot zes weken meer. Dit roept bij mij alleen maar vragen op. "Wat heeft hij dan tegenover de Minister-President precies gezegd?" "Was dit dan zo erg?" "En wat gaat men dan echt onderzoeken?"

We mogen best wat kritischer zijn. Zeker als deze onderbouwd wordt met feiten en op een toch wel beleefde manier. Ik ben blij om te zien dat lezers mijn columns lezen en hier, via mijn website, reacties op plaatsen. Weliswaar op sommige momenten anoniem, maar dat maakt niet uit. Het gaat juist dat men erover nadenkt. Dat men een mening vormt en erover wil praten. Hoe gevoelig sommige onderwerpen ook wel niet kunnen zijn, we moeten erover praten. We moeten ons open kunnen stellen voor kritiek en meningen kunnen accepteren. We moeten kritiek niet zien als iets onrechtvaardig, maar juist om problemen op te lossen. We kunnen nu niet meer wegkijken en denken dat het probleem uit zichzelf opgelost zal worden.

Genoeg participatie binnen het bedrijfsleven?

Tue, 17 May 2022 23:57:15 GMT

Genoeg participatie binnen het bedrijfsleven?

De faciliteiten voor mindervalide op Aruba en de problemen die dat met zich meebrengt, kwamen een aantal weken geleden tot mijn aandacht. Zo vroeg een buurvrouw mij, of ik op de Nederlandse televisie het programma “Je zal het maar hebben” had gezien. Het werd op woensdag 20 april 2022 uitgezonden en het ging dit keer onder andere over Clifford, een persoon afkomstig uit Aruba. Hij woont in Rotterdam, 34 jaar en is geboren met een open rug. Zijn spierweefsel is hierdoor aangetast. Clifford kan niet lopen en heeft een leerachterstand. Hij zit in een rolstoel en probeert via de sportschool zijn spieren te versterken. Hij werkt als model bij de Diversity Model Agency, een bedrijf die speciaal is opgericht om personen met een beperking de mogelijkheid te bieden om als model te werken.

Aan het einde van deze televisieprogramma vroeg de presentator wat Clifford’s grote droom zou zijn. Hij gaf aan dat, naast model, zijn grote droom is om een eigen stichting te beginnen op Aruba waarbij hij jongeren en mensen met een beperking kan laten zien dat ze ook een onderdeel van de maatschappij mogen zijn. Vooral op Aruba heb je veel mensen met een beperking, maar volgens hem is Aruba niet gemaakt voor mensen met een beperking en is het lastig om hier met onder andere een rolstoel vrij te bewegen. Hij wil de infrastructuur zodanig veranderen dat mensen met een beperking toch een onderdeel van de samenleving kunnen zijn. Zeker een nobel streven en ik hoop dan ook dat hij zijn droom kan waarmaken.

Maar ik vroeg mezelf wel af of men inderdaad op Aruba, als mindervalide persoon, zich niet vrij kan bewegen? Is de infrastructuur hier niet op aangepast? Misschien bijvoorbeeld bij sommige openbare plekken zoals een supermarkt, waar er geen verhoging is voor rolstoelen of waar de gangpaden te nauw zijn om met een rolstoel vrij te kunnen bewegen. En hoe zit het met gehandicapten binnen onze samenleving? Is hier ook aandacht voor? Zelf denk ik van wel, maar misschien toch nog net niet genoeg. Ik moest op onderzoek uit. Ik kwam op Facebook terecht bij de Stichting Verstandelijk Gehandicapten en kwam in contact met mevrouw E. Tromp, ze is afdelingshoofd van “Centro Man Na Obra”. Ze heeft een druk schema, maar ze wilde graag een afspraak met mij maken. Met een aantal vragen bij de hand ging ik bij haar op bezoek.

De aandacht voor mensen met een verstandelijke beperking begon in de jaren zestig op Aruba. Mevrouw Tromp werkt nu al drieëndertig jaar voor de stichting en zag de situatie veranderen. Van totaal geen zorg en begeleiding tot het zorgen voor deze mensen op een manier dat ze nu, naar hun eigen kunnen, kunnen ontwikkelen als zelfstandige mensen. Maar we zijn er helaas nog niet, er moeten nog vele stappen genomen worden.

Op 9 december 1964 werd de “Stichting ter behartiging van de belangen van het gehandicapte kind” opgericht. Vanaf dat moment, met nog niet de nodige ervaringen, werden plannen opgesteld. Ook de politiek werd hiermee geconfronteerd. Het begon eerst met een opvang voor zwaar gehandicapten. Op 1 november 1973 vestigden men zich in een oude school in Piedra Plat dat bekend stond als “Pasadia Bibito Pin”. Drie jaar later kwam er een school voor kinderen, Scol “Dununman”. Heel snel kwam men erachter dat niet alleen voor kinderen hulp gezocht moest worden. Ook voor ouderen, die zonder hulp thuis zaten, moest hulp geboden worden.

In 1980 kocht de stichting een huis in Sjabururi, waar Zuster Philothea een opvang voor mensen met een verstandelijke beperking was begonnen. Dit was niet ideaal, omdat deze opvang uit volwassen, kinderen, dubbele gehandicapten, hoog en laag niveau telden. Alles bij elkaar, maar er was tenminste één of twee keer per week opvang. Op dat moment zag men echt de behoefte en noodzaak om deze cliënten, zoals mevrouw Tromp ze noemt, te helpen. Vijf jaar later werd er een nieuw centrum geopend te Piedra Plat 97-A, te weten “Pasadia Bibitopin”, “Pasadia Briyo di Solo” en “Centro Man na Obra”.

Tegenwoordig hebben ze een dagverblijf voor kinderen, dagverblijf voor volwassenen, gymzaal en een begeleidingscentrum. Bij dit centrum, “Man na Obra”, krijgen de vijfenzeventig cliënten begeleiding in het leren werken. Zo krijgen ze hier simpele trainingen in het wassen van auto’s, tuinieren en timmeren. Ze doen het werk vol enthousiasme. De stichting is er zeker van bewust dat niet ieder cliënt zelfstandig zou kunnen werken. Er moet wel nadruk worden gelegd dat de afdeling Centro Man Na Obra niet een bedrijf is en geen commercieel doeleinde heeft. Wel worden er een aantal producten zoals zelfgemaakte kaarsen verkocht.

Vroeger deden ze aan handarbeid, maar deze producten bleven liggen en werden niet verkocht. Nu werken ze liever voor de maatschappij. Zo gaat men drie dagen in de week werken bij Fantastic Garden en twee keer in de week bij Kooyman. Voor de bedrijf Ha’bon Aruba en Martijn Trading Aruba doen ze inpakwerk. Merendeels van deze bedrijven zijn door de afdeling zelf benaderd voor het verlenen van hun diensten. Volgens mevrouw Tromp moeten we Arubaanse bedrijven meer bewust maken om deze cliënten ook in dienst te willen nemen. Liefst voor een werk die gestructureerd is en met dezelfde handelingen. Ik moest hier meteen denken aan mijn column van 2 mei 2022 waar ik lege bierflessen wilde inleveren. Misschien zou dit bedrijf ook eens kunnen nadenken om ook deze cliënten in dienst te nemen. En niet om hun uit te buiten, maar juist voor het vertrouwen tussen bedrijf en cliënt. Dit loopt nog altijd erg traag. Misschien moet men hier meer bewust van zijn.

Naast de vier departementen/school die ze hebben, hebben ze ook twee woningen met 24-uursopvang. Bij deze twee woningen is er in totaal maar plaats voor twintig cliënten. Dit is gewoon veel te weinig. Er moeten gewoon meer speciale 24-uursopvang woningen erbij komen. Nu heeft de stichting nog meer plannen en hebben ze al hun projecten bij de regering ingediend. Maar de stichting is afhankelijk van subsidie van de overheid. Ze hebben geen fysiotherapeut of geen persoon die aan hun publieke communicatie werkt en zijn dan genoodzaakt meerdere taken te vervullen. En wat nu echt een noodzaak is, is wel een vervolgopleiding voor deze cliënten. Na de basisschool is er geen VSO - Voortgezet Speciaal Onderwijs, wat je in andere landen zoals in Amerika en Nederland wel hebt. Wat gebeurt er dan in het geval als je geen vervolgopleiding hebt? Op hun 16de levensjaar zijn ze klaar met hun basisschool, maar daarna gaan ze naar het begeleidingscentrum waar ook ouderen werken. Dus iets extra’s voor deze jongeren is er nog niet.

De vorige regering, onder leiding van minister van onderwijs meneer Lampe, zag de noodzaak en beloofde om met een VSO te starten. Ze hebben een groot terrein en hier zou gemakkelijk eentje gebouwd kunnen worden. Om alvast te beginnen kregen ze van de voormalige regering één trailer. Beter iets dan niets. Het instituto Pedagogico Arubano (IPA) is begonnen met Speciaal onderwijs, dus er zijn docenten. Maar helaas is er nog geen geld om deze docenten in dienst te nemen. Het personeel die bij deze begeleidingscentrum werken zijn twaalf personen. De hele stichting telt ongeveer negentig medewerkers. Ook deze medewerkers moesten helaas hun 12,6 procent van hun inkomen inleveren. Niet alleen werd er gekort op hun salaris, maar ook op hun subsidie. Dus iets wat echt noodzakelijk is, wordt ook helaas twee keer zo hard getroffen.

Ik zou met mevrouw Tromp misschien nog wel urenlang kunnen kletsen. Vol passie vertelt ze over deze stichting en wat hun plannen zijn voor in de toekomst. Het was zeker een interessant gesprek. Ik denk dat velen met mij niet eens wisten hoe groot deze stichting wel niet is en hoe ze met al hun liefde zorgdragen voor deze speciale cliënten. Ok, ze zijn er nog niet, maar vooruitgang is er zeker. We kunnen en mogen niet achterblijven. Misschien met iets meer publiciteit en hulp van de regering zou het bewustzijn binnen onze samenleving doen vergroten. Met een mooie gekochte oranje kaars nam ik afscheid van mevrouw Tromp en verliet ik haar kantoor met meer kennis en bewustzijn dan ooit tevoren.

Ta trata di suficiente partipacion den e mundu empresarial?

Tue, 17 May 2022 20:50:05 GMT

Ta trata di sufisiente partipacion den e mundu empresarial?

E facilidatnan pa hendenan cu limitashon fisico na Aruba i e problemanan cu esaki ta trese cu ne, a bin mi atenshon algun siman pasá. Por ehèmpel un hende a puntra mi si mi a mira e programa "Je zal het maar hebben" riba televishon Hulandes. E tabata sali riba diaweps 20 di april 2022 i e tabata toca entre otro di Clifford, un persona di Aruba. E ta biba na Rotterdam, 34 aña i a nase cu un lugá habri na su espalda. Su tela muscular a ser afecta. Clifford no por cana i tin un atraso den enseñansa. E ta sinta den un rolstoel i ta trata di fortalese su musculonan via e gym. E ta traha como modelo na Diversity Model Agency, un compania cu ta dedica na duna hendenan cu limitashon físico e oportunidad pa traha como modelo.

Na e final di e programa televisivo e presentador a puntra kiko ta Clifford su gran sueno. El a bisa cu, ademas di modelo, su gran sueno ta pa funda un stichting na Aruba unda e por mustra mucha i hendenan cu limitashon físico cu nan tambe por forma parti di e sociedad. Particularmente na Aruba tin hopi hendenan cu limitashon físico, pero segun dje Aruba no a ser traha pa hendenan cu limitashon i ta dificil pa move cu un rolstoel entre otro. E kier cambia e infrastructura pa hendenan cu limitashon fisico por ta parti di e sociedad tambe. Siguramente un metamentu noble i mi spera cu e por realisa su sueno.

Mi a puntra mi mes si realmente na Aruba, como hende cu limitashon físico, bo no por move liber? E infrastructura no ta adecua pa esaki? Por ehempel na lugarnan publico manera un supermercado, unda no tin un plataforma pa rolstoel of caminda e rayonnan ta masha estrecho pa move cu un rolstoel. I con ta cu e hendenan cu limitashon den nos sociedad? Tin atenshon pa esaki tambe? Mi ta kere cu si, pero talbes no pa suficiente. Mi mester a hasi investigashon. Mi a topa riba Facebook cu Stichting Verstandelijk Gehandicapten i a topa cu señora. E. Tromp, e ta hefe di sekshon di "Centro Man Na Obra". E tin un programa masha yen, pero e kier a haña un cita cu mi. Cu algun pregunta mi a bai bishite.

Atenshon pa hendenan cu limitashon intelektual a cuminsa na Aruba den añanan '60. Señora. Tromp ta traha pa e stichting pa 33 aña caba i a mira e situashon cambia. For di niun atenshon i guia te na brinda zorg pa e hendenan aki den un manera cu nan por desaroya nan mes como hendenan independiente segun nan capacidad. Pero nos no a yega ainda, ainda tin hopi pasonan cu mester tuma.

Riba 9 di december 1964, "Stichting ter behartiging van de belangen van het gehandicapte kind" a cuminsa. For di e momento aki, ainda sin e eksperensia necesario, a cuminsa planea. Tambe política a keda confronta cu e asuntu aki. Na prome instancia a cuminsa cu un luga di sosten pa hendenan cu limitashon grave. Na 1 di november 1973 nan a establece nan mes den un scol bieu na Piedra Plat conosi como "Pasadia Bibito Pin". Tres aña despues a bin un scol pa mucha, Scol "Dununman". Masha pronto nan a constata cu no ta solamente muchanan mester di yudansa. Tambe hende mayor cu ta bibando sin yudansa mester di ayudo.

Na 1980, e stichting a kumpra un cas na Sjabururi, unda Zuster Philothea a cuminsa un luga di sosten pa hendenan cu limitashon mental. Esei no tabata ideal, pasobra e sosten aki tabata consisti di hende grandi, mucha, doble limita, halto i abou. Tur hunto, pero al menos tabatin un of dos biaha pa siman sosten. Na e momento aki nan a realmente mira e necesidad pa yuda e clientenan, manera señora Tromp ta yama nan, pa yuda nan. Cinco aña despues a habri un sentro nobo na Piedra Plat 97-A, esta "Pasadia Bibito Pin", "Pasadia Briyo di Solo" i "Centro Man na Obra".

Awor nan tin un pasa dia pa yiu, pa adulto, un sala di gimnasia y un sentro di guia. Na e centro aki, "Man na Obra", e 75 clientenan di ta haña guia den aprende traha. Asina nan ta haña entrenamento simple den laba auto, corta mata y traha den carpinteria. Nan ta haci e trabou cu entusiasmo. Fundashon ta sigur consiente cu no tur client lo por traha independiente. Mester enfatica tambe cu afdeling Centro Man Na Obra no ta un compania y no tin un meta comercial. Si tin produktonan manera bela hasi na man pa bende.

Antes nan tabata traha cu man, pero e produktonan a ceda sin bende. Awor nan ta prefera traha pa sociedad. Asina nan ta bai traha tres dia pa siman na Fantastic Garden i dos biaha pa siman na Kooyman. Pa empresa Ha'bon Aruba i Martijn Trading Aruba nan ta hasi trabou di empaka. Mayoria di e empresanan aki a wordo aborda pa afdeling pa brinda nan servicionan. Según señora. Tromp mester haci e empresanan Arubiano mas consiente pa kier tuma e clientenan aki den servicio tambe. Preferibelmente pa un trabou cu ta structura i cu mesun akshonnan. Mi mester a pensa riba mi column di 2 di mei 2022 caminda mi ke benta boternan bashi. Talbes e empresa por pensa tambe pa tuma e clientenan aki den servicio. I no pa kita bentaha di nan, pero pa confiansa entre empresa i cliente. Esei ta anda ainda hopi lento. Talbes mester ta mas consiente di esaki.

Ademas di e cuater departamentonan/scol ku nan tin, nan tin dos cas cu cuido di 24 ora. Na e dos casonan aki tin un total di luga pa binti cliente so. Esaki ta simplemente hopi poco. Mester tin mas cas di cuido pa 24 ora. Awor fundashon tin mas planes i a entrega tur nan proyectonan na gobierno. Pero fundashon ta depende di subsidio di gobierno. Nan no tin un fisioterapista ni hende cu ta traha riba nan comunicashon publico i ta obliga pa haci mas tarea. I kiko ta un necesidad mesora, ta un enseñansa di siguimento pa e clientenan aki. Despues di scol basico no tin VSO - Enseñansa Special di Siguimento, manera tin na paisnan manera Merca i Hulanda. Kiko ta pasa ora bo no tin enseñansa di siguimento? Nan tin shete bida aña ora nan termina scol basico, pero despues nan ta bai pa centro di guia caminda hende mayor tambe ta traha. Pues no tin algo extra pa e hobennan aki ainda.

E gobierno anterior, bou di minister di enseñansa sr. Lampe, a mira e necesidad i a promete pa cuminsa cu un VSO. Nan tin un tereno grandi i por a hasi un facilmente. Pa cuminsa nan a haña di e gobierno anterior un trailer so. Miho algo cu nada. Instituto Pedagogico Arubano (IPA) a cuminsa cu Enseñansa Special, pues tin docent. Pero lamentablemente no tin placa pa tuma e docentnan aki den servicio. E personal cu ta traha na e centro di guia ta di 12 persona. E fundashon como tal ta conta cu 90 persona. Tambe e trabounan aki mester a entrega 12.6% di nan entrada. No solamente nan salario a baha, pero tambe nan subsidio. Pues algu cu ta realmente necesario, ta dos biaha mas duro afecta tambe.

Mi por a papia cu señora. Tromp pa oranan largo mas. Cu pasenshi e ta Conta tocante e fundashon i nan planes pa futuro. Tabata un conbersashon interesante. Mi ta pensa cu hopi di nos no sa con grandi e fundashon ta i con cu tur nan amor nan ta cuida e clientenan special aki. Bon, nan no ta na unda na kier, pero progreso tin. Nos no por keda atras. Talbes cu mas publicidad i yudansa di gobierno e consenshi den nos comunidad lo aumenta. Cu un bela oranje cumpra mi a despedi di señora Tromp i a bandona su oficina cu mas conosementu i consenshi cu nunca prome.

Un Homenahe pa Defuntonan sin himnonan nacional?

Thu, 05 May 2022 20:50:03 GMT

Un Homenahe pa Defuntonan sin himnonan nacional?

Pa 15:45 'or den anochi mi tata i mi tabata riba e plaza na A. Lacle Boulevard pa keda para den memoria di e difuntunan. Mi a pensa cu nos tabata na ora pasobra na 18:00 e dos minute di silencio tabata na vigor. Hopi hende a bini pa e memoria aki. Desafortunadamente, e memoria a bira uno pa lubida pronto.

Na principio tur tabata core bon. E maestro di ceremonia a duna e ordu pa baja e bandera Arubano i Hulandes pa mitad. E unidad di Korps Mariniers tambe tabata presente i tabata para aki como guardian arma. Awor tabata warda pa e Gobernador di Aruba, Su Excelensia Alfonso Boekhoudt i e resto di e enviadonan. Durante e cortico momento di silencio e minister-presidente Evelyn Wever-Croes, e presidente di Camarada, acompanja pa muchanan di diferente grupo di Scout a bai na e monumento. Tabata un bista bunita pa mira e muchanan di e Scout. Di grandi i chikito nan tabata presente aki den nan uniform. E Gobernador mes no tabata presente, pero e Gobernador interino Su Excelensia Agustin Vrolijk a tuma su luga.

E tabata e momentu cu un pastòr militar a resa i a pone un krans na e monumento. Tambe e minister-presidente a papia algun palabra na e multitud. Despues un poema a ser presenta na Papiamento i Hulandes. Mi no sa ken a skibi e poema, pero tabata un poema bunita i impreshonante. Mi a mira mi oloshi. Cinco pa ocho, stranjo. Ora mi a tende un hende yama "Taptoe". Tabata un di e miembronan di tripulashon di Marinierskazerne, cu lo a toca e taptoe. El a yama taptoe. Nan no a tende i a sigui cu e ponimento di krans di e diferente enviadonan. Despues e muchanan di diferente grupo di Scout por a pone un flor na e diferente kransnan. E maestro di ceremonia a bisa cu awor ta tempo pa e dos minute di silencio. E taptoe a ser toka finalmente. Esey ta mi momento unda mi ta haya kippenvel tur biaha ku mi ta tende e taptoe. Ta trata di un custumber cu despues di e taptoe dos minute di silencio ta ser tené. Desafortunadamente, aparentemente e maestro di ceremonia no tabata sa esey. Despues di e taptoe si a ser tené algun segundo di silencio, pero esey no tabata dos minute, i inmediatamente e maestro di ceremonia a sigui cu e programa. E hende cu a toca e taptoe a cuminsa sagudi su cabes. E no tabata gusta e idea. E maestro di ceremonia a bisa cu e desfile a habri i cu awor ta duna oportunidad pa pasa bai banda di e kransnan. E Gobernador interino, minister-presidente i e resto di e enviadonan a bandona den diferente outo i asina a finalisa e memoria di e difuntonan.

Para un ratu!? Den un memoria di difuntonan cu ta hasi hopi cos, mi tambe a falta e himnonan cu semper despues di e dos minute di silencio ta ser toca. Mi por a bai cu mi tata, pero mi no por a evita di puntra kiko ta pasando. I pakico nan no a toca e himnonan Arubano i Hulandes. Ta trata di un otro forma pa e memoria aki ta ser recorda? Mi spera cu no. Mi a bai na e maestro di ceremonia i mi a presenta mi mes i puntra e pakico e himonnan no a ser toca. El a bisa cu e ta un maestro di ceremonia i e no sa nada di esey. E no tabata sa pakico a sosode asina. Pa mas informashon e a referi mi na e presidente di Camarada. E lo por yudami cu mi preguntanan. Mi a despedi di e maestro di ceremonia i a bai mesora na e presidente. Mi a puntra tambe e pakico despues di e dos minute di silencio e himnonan no a ser toca. E a bisa cu e tambe ta sinti lamentable. Segun dje, e maestro di ceremonia a lubida un pagina di e programa i a hasi un error grandi. Pero e no por a papia largo cu mi, e mester a sigui bai.

Lamentabel, pero con por a sosode? Erornan por ser hasi i mester ser hasi, pero malamente no mester. Si, no den un memoria asina importante manera esaki. Mi mester bisa cu den pasado tur cos a bai bon. Semper segun e programa. Mi tabata desapunta i mi spera tambe cu nan lo por lesa di e erornan aki, pa e proksimo aña nos por recorda un memoria di difuntonan na un forma digno.

Een Dodenherdenking zonder volksliederen?

Thu, 05 May 2022 01:39:35 GMT

Een Dodenherdenking zonder volksliederen?

Rond kwart voor zes in de avond waren mijn vader en ik op het plein aan de A. Lacle Boulevard aangekomen om stil te staan bij de Dodenherdenking. Ik dacht dat we goed op tijd waren aangezien om 18:00 de twee minuten stilte in acht werd genomen. Alle straten werden goed afgezet en toch veel mensen waren naar deze herdenking gekomen. Helaas werd het een herdenking om snel te vergeten.

In het begin liep alles keurig. De ceremoniemeester gaf de opdracht om de Arubaanse en Nederlandse vlag halfstok te strijken. De eenheid van het Korps Mariniers was ook aanwezig en stond hier als gewapend wacht. Nu was het wachten op de Gouverneur van Aruba, Zijne Excellentie Alfonso Boekhoudt en de rest van de afgevaardigden. In de kort stille tocht liep de minister-president Evelyn Wever-Croes, de voorzitter van Camarada, vergezeld met de kinderen van verschillende scoutinggroepen naar het monument voor Antilliaanse Gevallenen. Het was een mooi gezicht om de kinderen van de Scouting te zien. Van groot en klein waren hier in hun uniform aanwezig. De Gouverneur was er zelf niet bij, maar de waarnemend Gouverneur Zijne Excellentie Agustin Vrolijk nam zijn plaats in.

Dit was nu het moment dat een militaire geestelijke een gebed opdroeg en er werd een krans gelegd bij het monument. Ook sprak de minister-president enkele woorden tot de menigte. Hierna werd er een gedicht in het Papiamento en in het Nederlands voorgedragen. Ik weet niet wie dit gedicht heeft geschreven, maar het was een mooi en indrukwekkend gedicht. Ik keek naar mijn horloge. Vijf over acht, vreemd. Opeens hoorde ik iemand “Taptoe” roepen. Het was één van de bemanningsleden van de Marinierskazerne, die de taptoe zou spelen. Hij had zijn trompet in zijn hand. Hier werd niet naar geluisterd en men ging door met de kransleggingen van de verschillende afgevaardigden. Hierna konden de kinderen van de verschillende scoutingsgroepen een bloemetje leggen bij de verschillende kransen. De ceremoniemeester gaf aan dat het nu tijd was voor de twee minuten stilte. De taptoe werd uiteindelijke gespeeld. Dit is dan ook mijn moment waarbij ik elke keer weer, bij het luisteren van de taptoe, kippenvel krijg. Het is altijd de gewoonte dat na de taptoe er twee minuten stilte wordt gehouden. Helaas wist blijkbaar de ceremoniemeester dat niet. Na de taptoe werd er zeker een paar seconden stilte gehouden, maar dat was zeker geen twee minuten waarop de ceremoniemeester meteen door ging met het programma. De man die net de taptoe had gespeeld begon meteen hoofdschuddend voor zich uit te staren. Hij was hier, naar mijn idee, zeker niet over te spreken. En eerlijk gezegd ik ook niet. Ik stond vol verbazing te kijken. De ceremoniemeester gaf aan dat het defilé was geopend en dat er nu de gelegenheid werd geboden om langs de kransen te lopen. De waarnemend Gouverneur, minister-president en de rest van de afgevaardigden vertrokken in verschillende auto’s en dit was dan ook het einde van deze Dodenherdenking.

Wacht even!? Na een toch wel rommelige Dodenherdenking miste ik ook nog de volksliederen die altijd na de twee minuut stilte werden gespeeld. Ik kon samen met mijn vader weglopen, maar ik kon het niet laten om toch even te vragen wat er nu aan de hand was. En waarom men nu niet de Arubaanse en Nederlandse volksliederen had gespeeld. Is dit nu een andere manier om deze herdenking te herdenken? Ik hoop het echter niet. Ik ben naar de ceremoniemeester toegelopen en heb ik mezelf voorgesteld en hem gevraagd waarom de volksliederen niet werden gespeeld. Hij gaf aan dat hij maar ceremoniemeester was en hij hier geen benul van had. Hij zou niet weten waarom het zo is gegaan. Voor verdere informatie verwees hij mij naar de voorzitter van de Camarada. Hij zou mij wel verder kunnen helpen met mijn vragen. Ik nam afscheid van de ceremoniemeester en liep direct naar de voorzitter toe. Ook hem vroeg ik waarom er na de twee minuten stilte niet de volksliederen werden gespeeld. Hij zei dat hij het ook erg vond. Volgens hem had de ceremoniemeester een pagina van het programma overgeslagen en hierdoor een grote fout gemaakt. Maar hij kon niet lang met mij praten, hij moest snel weer verder.

Jammer, maar hoe kan dit toch gebeuren? Fouten kunnen en mogen gemaakt worden, maar deze foutjes mogen helaas niet. Zeker niet bij zo’n belangrijke herdenking als deze. Ik moet wel zeggen dat in het verleden altijd goed is gegaan. Altijd volgens het boekje. Ik was teleurgesteld en ik hoop ook echt dat men van deze fouten mag leren, zodat we volgend jaar op de juiste manier een Dodenherdenking waardig kunnen herdenken.

We mogen het niet vergeten!

Wed, 04 May 2022 18:07:02 GMT

We mogen het niet vergeten!

Al op jonge leeftijd werd ik geïnspireerd door het verhaal van Boy Ecury. Een persoon die in 1937 van Aruba naar Nederland is afgereisd om te studeren. Al vanaf het begin van de Tweede Wereldoorlog besloot hij zich aan te sluiten bij het verzet. Hij had er ook niet voor kunnen kiezen, maar hij zag het als zijn plicht om te vechten voor onrechtvaardigheid en de vrijheid van alle Nederlanders binnen het Koninkrijk der Nederlanden. En zeker in het speciaal voor zijn geliefde land Aruba. Een persoon die op 22-jarige leeftijd al de moed had om niet te zwichten tegen onrechtvaardigheid. Hier kan je alleen maar bewondering voor opbrengen. Die zelf op zijn laatste avond gezegd zou hebben tegen zijn medegevangene dat hij zou sterven met een glimlach op de lippen. Zeker een persoon die we nooit zouden mogen vergeten.

Ik denk dat de Arubaanse jeugd zich graag wil identificeren met een persoon als Boy Ecury. Al is het misschien alleen omdat hij op Aruba geboren is. Trots kan ik mij hierin vinden. Het is misschien wel erg makkelijk gezegd dan gedaan, dat je in een tijd van oorlog hetzelfde zou hebben gedaan als Boy Ecury. Vaak heb je je eigen beweegredenen en is het niet altijd vanzelfsprekend dat je je eigen leven op het spel zet voor de vrijheden van anderen. Je kiest vaker, hoe spijtig dit soms ook is, voor jezelf. Zeker in deze tijd waarop we vol verharding met elkaar omgaan. En dat je er dan zelf voor kiest om te blijven staan bij jouw eigen principes, je eigen normen en waarden voor een rechtvaardiger wereld. Daar kan ik alleen maar meer bewondering voor hebben. Maar ik weet ook dat soms je eerlijkheid en rechtvaardigheid niet altijd in dank wordt afgenomen. Ze vinden je lastig en verafschuwen je. Je doet het goed, maar men ziet je liever falen. Op sommige momenten is het inderdaad moeilijk om bij je normen en waarden te blijven. Maar wat is een persoon zonder normen en waarden? Wat is een persoon die nergens in gelooft en niet voor rechtvaardigheid wilt strijden?

Tijdens de Tweede Wereldoorlog is Aruba niet bezet geweest en heeft hier de Bevrijdingsdag op 5 mei geen betekenis. Dit wordt dan ook niet gevierd. Op 4 mei, Dodenherdenking, is op Aruba voor veel mensen een gewone dag. Gelukkig staan toch elk jaar enkele mensen stil en herdenken we alle burgers en militairen die sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen. Vandaag, op het plein aan de A. Lacle Boulevard, wordt om 18:00 twee minuten stilte gehouden. Hierna worden er kransen gelegd bij het monument voor de 192 Antillianen uit Aruba, Bonaire en Curaçao, die tijdens de Tweede Wereldoorlog hun leven voor de vrijheid voor anderen hebben gegeven.

Ook ik sta stil op deze dag en denk ik speciaal aan de heldendaden van Boy Ecury. Maar ook aan ons eigen vrijheid, die niet vanzelfsprekend is. Dat je mag gaan en staan waar je wilt. Dat je mag zeggen wat je wilt en je een eigen mening mag vormen. En dat je hopelijk op je eigen manier kunt bijdragen aan een rechtvaardiger wereld.

Nos no mester lubida!

Mon, 02 May 2022 20:50:01 GMT

Nos no mester lubida!

Desde un edad hoben mi a keda inspira pa e historia di Boy Ecury. Un persona cu a biaha for di Aruba pa Hulanda pa studia na 1937. Desde comienso di Segundo Guerra Mundial el a decidi di uni cu e resistensia. El no por a scohe tampoco, pero el a mira esaki como su deber pa lucha contra inisiguridad i libertat di tur Hulandes den Reino Hulandes. I sigur pa su cariño pa Aruba. Un persona cu a tin e curashi di 22 aña pa no doblega contra inisiguridad. Aki bo por admira so. Cu a bisa su compañero, riba su ultimo anochi, cu e lo muri cu un sonrisa riba su boca. Sigur un persona cu nos no mester lubida nunca.

Mi ta kere cu e muchanan Arubiano gustosamente lo ke identifica cu un persona manera Boy Ecury. Aunke tal vez solamente pasobra el a nase na Aruba. Orguyoso mi por haña mi mes den esaki. Tal vez ta hopi facil pa papia cu bo lo a hasi meskos cu Boy Ecury durante un guera. Hopi biaha bo tin bo mes rasonan i no ta tur ora obvio cu bo mester pone bo bida na peliger pa libertad di otro. Bo ta skohe mas frecuentemente, loke ta spiert, pa bo mes. Sigur den e tempo aki caminda nos ta trata otro duru. I cu bo mes ta skohe pa keda para na bo prinsipionan, bo normanan i balornan pa un mundu mas hustu. Aki mi por admira solamente mas. Pero mi sa tambe cu hopi biaha bo honestidad i husticia no ta agrada. Nan ta haya bo molesto i desprecia bo. Bo ta hasi bon, pero nan gusta bo di mira bo fala. Na momentunan algun ta dificil pa keda para na bo normanan i balornan. Pero ken ta un persona sin normanan i balornan? Ken ta un persona cu no ta kere den nada i no ke lucha pa husticia?

Durante Segundo Guerra Mundial Aruba no a wordo ocupa i aki Dia di Libertad 5 mei no ta tin ningun significado. Pues tampoco ta wordo comemora. Dia 4 mei, Homenahe pa Defuntonan, na Aruba pa hopi hende ta un dia normal. Felismente algun hende cada aña ta para keto i comemora tur habitantenan i militarnan cu a muri desde comienso di Segundo Guerra Mundial. Awor aki, na plaza di A. Lacle Boulevard, lo tin dos minute di silencio pa 18:00. Despues lo pone krans na e monumento pa 192 Antiano for di Aruba, Boneiro i Corsou cu a duna nan bida pa libertad pa otro durante Segundo Guerra Mundial.

Mi tambe ta para keto e dia aki i ta pensa specialmente riba e heroismonan di Boy Ecury. Pero tambe riba nos propio libertad, cu no ta obvio. Cu bo por bai i para unda bo kier. Cu bo por papia loke bo kier i forma bo mesun opinion. I cu hopi speransa bo por yuda na bo manera pa un mundu mas hustu.

Ken ta traha pa ken?

Mon, 02 May 2022 18:17:45 GMT

Ken ta traha pa ken?

Un sabado mainta, nos a plania pa bishita e negoshi unda bo por entrega bo boternan di bia bashi. Mi cunja y mi a logra di aplaza esaki tur biaha, pero despues di binti dos caha di boternan bashi, e tabata e momento pa entrega tur e cahanan pa recupera placa. Ademas cu bo ta haya placa bek, bo tambe ta yuda medio ambiente.

Ora nos a yega, ya tabata basta druk. Ya tabatin auto par'i warda pa entrega nan cahanan. Finalmente nos a drenta y por a para patras di otro auto. Nos a mira un cantidad di hende cu tabata pone nan boternan bashi den kratnan berde di plastic. Nan mester a rompe nan cahanan bashi y pone den un container pa papel bashi. Nos a bay na e loket y a bisa cu nos tin binti dos caha pa entrega. E homber na e loket a bisa mesora cu nos mester a pone e boternan den e kratnan berde. Mi cunja a bisa mesora cu e no lo haci esaki. E no ta traha pa e negoshi y e kier solamente haya su placa bek. Asina nos a cuminsa saca e cahanan for di auto y un trahado a puntra si no tabata sensato pa caba di pasa pa pidi algun krat berde pa pone e boternan den dje. Mi cunja no tabata di acuerdo cu esaki. Nos tabata aki solamente pa nos placa bek. Ningun caminda ta menciona cu pa entrega bo mester tambe traha pa e negoshi pa pone e boternan den e kratnan. E no ta su trabou, e no ta wordo paga pa esaki.

E homber di e loket a sali for di su loket y a cuminsa camina un tiki rond. E mester a splica un biaha mas cu e boternan bashi mester wordo poni den e kratnan berde. Mi cunja a bisa atrobe cu e no lo haci esaki. E otro hendenan cu tabata presente, cu a pone nan boternan manera corderonan den e kratnan, tabata mira e show completo cu interest. Pueblo por ta mas expresivo y critico y no kier bira cordero di otro. "Si esey ta e caso, bo ta bolbe cune!" e homber di e loket a bisa un tiki perdi. "Si esey ta e caso, mi lo laga nan kai aki mes" mi cunja a bisa. E homber di e loket a bisa cu e lo yama e manager. E a bai su loket, a cera su porta demonstrativamente y a tuma contacto cu e manager.

Nos a saca tur e cahanan for di auto. E manager a bisa atrobe cu nos mester pone e boternan den e kratnan berde. Mi cunja a bisa atrobe cu e no ta wordo paga pa esaki. "Pero tur hende ta haci esaki!" e manager a bisa. "Pero mi no ta tur hende", mi cunja a bisa. "Si ta menciona algun caminda, e lo ta diferente, pero mi ta aki solamente pa mi placa bek". E manager no tabata sa kico pa bisa. Si e negoshi ta bende e boternan den kratnan berde den tienda, lo tabata mas facil. E manager a bisa cu bo por huur kratnan berde pa un florin, y ora bo entrega e kratnan aki, bo ta haya bo placa bek. Pa e biaha aki, nan lo laga pasa y no mester pone e boternan bashi den e kratnan berde. Si, nan a pidi nos pa rompe e cahanan bashi y pone den e container. Nos lo haci esaki pa e biaha aki. Finalmente nos a haya nos statiegeld na e cas di cambio i a cumpra mesora cuater caha berde cu nos por a presta den cambio.

Tal vez e ta sona mucho kinderachtig. Pero e cliente semper no mester ta rei? Pakiko ta hacie asina dificil pa e cliente? E oranan largo cu bo tin cu tin pa habri un cuenta di banko. E filanan largo na e departamento di belasting ora bo tin mester di gobierno. Nos mester papia diferente, gobierno tin mester di nos. Pero ta concentra riba e cliente i informa of facilita e cliente ta bai un poko leu. Awor nos sa cu nos por presta caha di plastico bashi i e biaha siguiente nos por entrega esakinan banda di boternan bashi.

Busca un solushon pa e problema. Prome cu tur, por bende e caha berde di cerbes den tiendanan cu e cerbes. Bo mester empaketa e caha bon pa preveni robo. Bo por recicla e caha i no ta masha amigabel cu medio ambiente pa usa caha di carton. Mi sa tambe cu e empresa aki lo mester produci hopi caha di plastico i no sa si bo clientenan lo haña e statiegeld di un florin bek. Pero lo ta menos tempo i trabou. Bo no mester kibra e caha di carton un biaha i drenta den un contenedor. Tambe no mester drenta boternan bashi den caha di plastico. Si e ta bai lihe, informa e cliente cla pa evita momentonan frustrante. Pa e empresa, pero tambe pa e cliente cu mester sinti manera rei, manera un turista na Aruba.

Wie werkt er nu voor wie?

Mon, 02 May 2022 12:16:34 GMT

Wie werkt er nu voor wie?

Op een zaterdagochtend stond een bezoek aan het bedrijf waar je je lege bierflessen kunt inleveren op de planning. Mijn zwager en ik hebben dit elke keer weer weten uit te stellen, maar na tweeëntwintig dozen van lege bierflessen was dit wel het moment om alle dozen voor statiegeld terug te brengen. Naast dat je er geld voor terug krijgt, help je het milieu ook een handje.

Bij aankomst was het al erg druk. Er stonden al auto’s op een rij te wachten om zo hun dozen in te leveren. We reden uiteindelijk naar binnen en konden naast de andere auto’s parkeren. We zagen een aantal mensen die hun lege flessen in de groene plastic kratten stopten. Hun lege dozen moesten ze kapot maken en in een container voor oudpapier stoppen. We liepen naar het loket en we gaven aan dat we tweeëntwintig dozen hadden om in te leveren. De man aan het loket zei meteen hierop dat we de flessen in de groene kratten moesten stoppen. Mijn zwager gaf hier meteen aan dat hij dit niet zal doen. Hij werkt niet bij dit bedrijf en hij wil alleen zijn statiegeld ontvangen. Zo begonnen we de dozen met lege flessen uit de auto te laden en werd er door een werknemer gevraagd of het niet verstandig was om alvast wat lege groene kratten te pakken om de flessen in te doen. Dat vond mijn zwager zeker niet nodig. We waren hier alleen voor ons statiegeld. Er staat nergens vermeld dat je bij het inleveren ook nog voor dit bedrijf moet werken om de flessen in de kratten te stoppen. Dat is niet zijn werk, hier wordt hij niet voor betaald.

De man van het loket kwam nu uit zijn loket en begon een beetje heen en weer te lopen. Hij moest het nogmaals vertellen dat de lege flessen in de groene kratten gestopt moeten worden. Nogmaals gaf mijn zwager aan dat hij dat zeker niet zal doen. De rest van de omstanders, die hun flessen als keurige schaapjes in de kratten stopten, zaten ondertussen vol belangstelling het gehele schouwspel te aanschouwen. Men mag hier wel wat meer uitgesproken en kritisch zijn en niet alles maar als schaapjes van andere willen overnemen.

“Dan neem je ze maar weer mee!”, gaf de man van het loket een beetje beduusd aan. “Dan gooi ik ze hier wel kapot”, gaf mijn zwager aan. De man van het loket zei hierop dat hij de manager wel zal bellen. Hij liep naar zijn loket, deed demonstratief zijn deur dicht en nam contact met de manager.

We hadden inmiddels alle dozen uit de auto gehaald. Nogmaals gaf de manager aan dat wij de flessen in de groene kratten moesten stoppen. Weer gaf mijn zwager aan dat hij hier niet voor betaald kreeg. “Maar dat doet iedereen!”, zei de manager. “Maar ik ben niet iedereen”, gaf mijn zwager aan. “Als het ergens vermeld staat dan was het anders, maar ik ben hier alleen voor mijn statiegeld”. De manager wist hier niets op te zeggen. Als het bedrijf de bierflessen in groene kratten in winkels verkochten dan was het veel makkelijker geweest. De manager gaf hierbij aan dat je lege groen kratten kunt huren voor één florin, waarbij je bij het weer inleveren van deze kratten je geld weer als statiegeld terugkrijgt. Voor deze keer zal ze het door de vingers zien en hoeven we de lege flessen niet in de groene kratten te doen. Wel werden we verzocht om de lege dozen kapot te maken en in de container te stoppen. Dit wilden we voor deze keer wel doen. Uiteindelijk hebben we bij het loket ons statiegeld ontvangen en hebben we meteen vier groene kratten gekocht die we in bruikleen konden lenen.

Misschien klinkt het kinderachtig. Maar de klant is in alle tijden toch koning? Waarom wordt het voor de klant altijd ontzettend moeilijk gemaakt? De vele uren die je nodig hebt om een bankrekening te openen. De lange rijen bij de belastingdienst als je de overheid nodig hebt. Of laten we het anders zeggen, de overheid heeft ons nodig. Maar klantgericht en de klant goed informeren of faciliteren is soms een stap te ver. Nu weten we dat we lege plastic kratten kunnen lenen en we de volgende keer deze naast de lege flessen kunnen inleveren.

Laten we een oplossing zoeken voor het probleem. Allereerst kan men de plastic groene kratten met de bier verkopen in de winkels. Dan moet je natuurlijk om diefstal te voorkomen deze kratten op een manier goed verpakken. Je kunt deze kratten recyclen en om nu kartonnen dozen te gebruiken is niet geheel milieuvriendelijk. Ik weet ook wel dit bedrijf dan juist ontzettend veel plastic kratten moet produceren en men weet dan niet zeker of je eigen klanten ze dan wel voor één florin statiegeld terug zullen brengen. Maar het zal dan juist wel minder tijd en moeite gaan kosten. Je hoeft dan niet de eenmalige kartonnen dozen kapot te maken en in een container te stoppen. Ook hoef je dan niet de lege flessen in de plastic kratten te stoppen. Als dit te ver gezocht is, informeer de klant dan duidelijk zodat er geen frustrerende momenten kunnen ontstaan. Voor het bedrijf, maar ook zeker voor de klant die zich net als de toerist op Aruba koning moet voelen.

Ciudadanonan mundial ta amplia nan horizonte

Sat, 30 Apr 2022 18:17:43 GMT

Ciudadanonan mundial ta amplia nan horizonte

Desde april 2021, e website aki a ricibi mas cu 6000 bishita di pagina. Mi kier gradici boso un biaha mas pa esaki. Mi ta contento di sa cu tin mas di 500 bishitante cada luna ta bishita mi website y ta dispuesto pa tuma tempo pa lesa mi columnanan. Tambe mi ta ricibi hopi reaccion positivo via e-mail y posibel temanan Arubiano nobo cu mi por menciona den mi columnanan. E ta un di mi motibacionnan pa sigui skirbi tocante con mi ta mira mundo y bida aki na Aruba. Mi website tambe ta wordo mira den exterior y riba 6 di april mi a ricibi mi prome reaccion den spanjol riba un di mi columnanan. Un biaha mas, danki hopi y sigui asina.

Mi a haya un email di un docente di Thorbecke Academie na Leeuwarden. E docente a lesa mi website for di Hulanda y a lesa mi column di 12 november 2021, unda mi tabata puntra mi mes kico lo sosode cu e revolucion di enseñansa na Aruba. Ainda tin hopi pa papia di e topico aki y no tin ainda un solucion concreto pa e problema di enseñansa na Aruba. Docenten ta haci nan mihor esfuerzo pa mantene un actitud positivo, pero tambe mi ta sinti cu hopi docenten no ta sinti nan mes aprecia pa e trabou cu nan ta haci. Particularmente pa motibo di politica. E descontento ta existi, pero ya no ta wordo expresa liberamente. Tin hende a laga e speranza bay y tin un sensacion cu no ta bay haci diferencia. E docenten cu a scoge e profesion pa amor pa muchanan y ta mira esaki como nan vocacion, lo prefera di bandona Aruba y sigui nan carrera educativo na otro parti. Mi ta kere cu esaki por bira un problema y e politica mester busca un solucion rapidamente prome cu ta laat.

Despues di un conversacion interesante y ameno, mi a wordo puntra si mi por duna un conferencia na un grupo di studianten for di Hulanda, tocante historia di Aruba y e momentonan di crisis na Aruba. E studianten aki lo mester ehecuta algun proyecto pa nan programa di Seguridad Integral. Ademas, nos a haya e idea ameno di conecta e studiantennan aki cu studiantenan di aña cuater di Aruba. Cu aprobacion di e director, mi a logra motiva un grupo di studiantenan di aña cuater pa un proyecto, cu tambe lo conta pa un trabou final.

Na Koningsdag tabata e ora. E dia cu algun studiante di Colegio San Augustin a topa cu e studiantenan Hulandes di Thorbecke Academie. Mi studiantenan a prepara pa un paseo den e ciudad bieu di San Nicolaas. Riba caminda pa San Nicolaas, bandera Hulandes a biaha den cada rotonde. Un dia promé nan a desidi pa bandera di Aruba tambe ta biaha bou di bandera Hulandes. Pero for di reaccionnan riba Facebook, nan a cambia esaki mesora. E no tabata bon mira. Mi ta sigur cu nan no kier ofende ningun hende, pero tabata duna un sensacion incómodo. Tabata parce manera Hulanda y Aruba no ta miembro igual den Reino Hulandes. P'esei nan a scoge solamente un bandera pa e momento aki.

E dia aki, e studiantenan Hulandes a wordo bonbini cu tompouce oranje y mi a cuminsa mi presentacion. Mi tabata papia principalmente di e periodo di siglo 19 pa 21, unda nos a mira e momentonan di crisis na Aruba. Durante e tempo cu tabata menos bon cu trabou y entrada prome cu e refineria di petroleo Lago. Despues mi a papia di e momentonan di crisis den Reino Hulandes durante e periodo di Segunda Guerra Mundial y e desaster di awa na Hulanda na 1953 y con habitantenan di Aruba a maneha cu esaki. Turismo tambe tabatin su momentonan di menos bon. Manera durante e atake riba Torre di Gemelonan y desaparicion di Natalee Holloway. Mi tambe a para keto na e tema sensibel di abuso infantil na Aruba. Aki nos a papia di e buki di Rita Zecher - "Boa - Aruba in de wurggreep". Rita tabata traha pa dos aña na Aruba como psicólogo di mucha y hoben. Pero door di indignacion di pueblo y cu jerarquia riba Aruba a wordo destrui, tabata mihor pa e bandona e isla. Como cu e tabata tin un grupo grandi di cliente, pero e tabatin e sensacion cu mester a haci algo urgente pa proteha e muchanan di Aruba contra abuso, e a desidi di scirbi un buki. Awor ta 2022 y mi ta puntra mi mes si nos a bin ta saca e tema aki na cla pa añanan? Cuanto hende ta mira e seriedad di e problema? Si esey ta asina, ta esey ta suficiente pa gobierno haci mas pa combati esaki? Mi presentacion a ser cera cu e periodo di crisis di coronavirus, e cultura politico y e banda negativo/positivo di Aruba. Un cos positivo di Aruba y sigur digno di menciona, ta cu nos ta saluda otro semper amistosamente. E ta parti di nos cultura y aunque ta un cos chikito, principalmente turistanan ta gusta ora nos ta saluda nan tur biaha cu un bon dia, bon tardi y un bon nochi. Laga nos mantene esaki, hendenan!

Despues di e presentacion, e studiantenan di Colegio San Augustin a wordo spera na scol y despues di un corto presentacion di nan mes, e studiantenan di Hulanda a splica kico nan estudio ta encera. Despues di esaki, e paseo di ciudad a cuminsa y nos a camin'a via Carnaval Village pa e diferente puntonan unda e studiantenan a presenta nan parti den pareha. Nos a para keto na The Village, entrada di refineria di petroleo Lago, Charlie's bar, bario ros, obra di arte di Lolita y e hopi bon muralnan. Mi studiantenan a haci un trabou excelente y mi ta orguyoso di e manera cu nan a presenta. E studiantenan di Thorbecke Academie a considera esaki un bon oportunidad pa conoce e pueblo y a haya cu San Nicolaas ta sigui ta autentico.

Finalmente, despues di un paseo interesante, nos a yega na Kulture Café den Nicolaas Store. Nos a wordo saluda amistosamente y nos a wordo guia pa un sala special cu a ser reserva pa nos. Aki nos por a disfruta y papia hunto bao di un lunch delicioso. Na final di atardi, tur studiante di Colegio San Augustin a ricibi un bon pen Parker di Thorbecke Academie, pasobra kende ta scirbi ta keda. Nan tabata masha contento cu esaki, pasobra e regalo aki sigur lo ta di gran utilidad awor cu nan lo tene nan examen den un par di dia. E atardi aki tabata un exito pa tur hende y sigur digno pa repiti.

Wereldburgers verbreden hun horizon

Sat, 30 Apr 2022 11:19:43 GMT

Wereldburgers verbreden hun horizon

Vanaf april 2021 heeft deze website meer dan 6000 paginabezoeken gehad. Daar wil ik jullie nogmaals ontzettend voor bedanken. Fijn om te weten dat er ruim 500 bezoekers elke maand mijn website bezoeken en de tijd willen nemen om mijn columns te lezen. Ook krijg ik van jullie via mail veel positieve reactie en mogelijk nieuwe Arubaanse thema’s die ik in mijn columns aan kan snijden. En dit blijft onder andere mijn motivatie om te blijven schrijven over hoe ik deze wereld zie en het leven hier op Aruba. Ook in het buitenland wordt mijn website bekeken en op 6 april kreeg ik zelf mijn eerste reactie in het Spaans op één van mijn columns. Nogmaals, hartelijk dank en blijft dit vooral doen.

Enkele weken geleden kreeg ik via mijn website een e-mail van een docent van het Thorbecke Academie te Leeuwarden. Deze docent is via Nederland op mijn website terecht gekomen en heeft mijn column van 12 november 2021 gelezen, waarbij ik mij afvroeg wanneer de Arubaanse onderwijsrevolutie zal beginnen. Nog steeds is hier veel over te zeggen en echt een oplossing voor de problemen binnen het onderwijs zijn er nog steeds niet. Docenten proberen het nog altijd positief in te zien, maar ook ik merk dat veel docenten zich niet gewaardeerd voelen voor het werk dat ze doen. Mede ook door de politiek veroorzaakt. De ontevredenheid voelt men wel, maar echt uitgesproken is men hier niet meer. Enkele zien het nut niet in om zich er nog over uit te spreken. Heeft men de hoop opgegeven en heeft men stiekem het gevoel dat er toch niets zou veranderen? De docenten die het beroep hebben gekozen uit liefde voor kinderen en het beroep nog altijd zien als hun roeping, kiezen er eerder voor Aruba te verlaten en hun toekomst in het onderwijs elders voort te zetten. Ik denk dat het een probleem kan worden en de politiek hier snel naar een oplossing moet zoeken, voordat het echt te laat zal zijn.

Een docent van het Thorbecke Academie was zeer geïnteresseerd in mijn column en wilde mij graag uitnodigen voor een gesprek op Aruba met enkele collega’s. Een aantal dagen hierna had ik een afspraak bij het appartementencomplex Blue Village. Na een interessant en leuk gesprek werd mij gevraagd of ik een gastcollege kon geven, aan een aantal studenten uit Nederland, over de Arubaanse geschiedenis en de crisismomenten op Aruba. Deze studenten zullen hier namens hun opleiding Integrale Veiligheidskunde enkele projecten moeten uitvoeren. Het leek ons daarnaast ook erg leuk om de studenten in contact te laten komen met enkele vierdejaars studenten uit Aruba. Met goedkeuring van de directie kon ik een aantal studenten van de vierde klas motiveren voor een project, die tevens zal meetellen voor een eindopdracht.

Op Koningsdag was het dan zover. De dag dat een aantal studenten van Colegio San Augustin contact maakten met de Nederlandse studenten van de Thorbecke Academie. Mijn studenten hadden al enkele dagen voor deze speciale dag, zich kunnen voorbereiden op een stadswandeling door de oude arbeidersstad San Nicolaas. Op weg naar San Nicolaas wapperde bij elke rotonde de Nederlandse vlag. Een dag daarvoor had men besloten om onder de Nederlandse vlag ook de Arubaanse vlag te laten wapperen. Maar misschien door reacties op Facebook, hebben ze dit toch meteen veranderd. Het zag er zo raar uit. Ik weet zeker dat men hier niets mee bedoelde, maar hier kreeg je toch een onprettig gevoel van. Het leek alsof Nederland en Aruba niet tot gelijke partners binnen het Koninkrijk der Nederlanden behoorden. Dan maar voor dit moment kiezen voor één vlag.

Op deze feestelijke dag werden de Nederlandse studenten allereerst verwelkomt met oranje tompoucen en begon ik met mijn presentatie. Hier ging het vooral over de periode vanaf de 19 ^de eeuw tot de 21 ^ste eeuw waar er werd gekeken naar de crisismomenten op Aruba. In de tijd dat het wat minder goed ging met werk en inkomen voor de komst van de olieraffinaderij Lago. Hierna had ik het over de crisismomenten in het Koninkrijk der Nederlanden in de periode van de Tweede Wereldoorlog en de watersnoodramp in Nederland in het jaar 1953 en hoe de inwoners van Aruba hiermee omgingen. Het toerisme had ook zijn momenten waarbij het minder ging. Zoals in de tijd van de aanslag op de Twin Towers en de verdwijning van Natalee Holloway. Ook stond ik stil bij het gevoelige onderwerp over kindermisbruik op Aruba. Hier kwam het boek van Rita Zecher - “Boa - Aruba in de wurggreep” ter sprake. Rita was twee jaar werkzaam op Aruba als kinder- en jeugdpsychiater. Maar door volkswoede en doordat hiërarchieën hier op Aruba omver gestoten werden, was het voor haar beter het eiland te verlaten. Omdat ze een grote klantenkring moest achterlaten, maar wel het gevoel had dat er dringend iets gedaan moest worden om de kinderen op Aruba te beschermen tegen verdere mishandeling, besloot ze een boek te schrijven. We zitten nu in het jaar 2022 en dan vraag ik mezelf af, hebben we dit thema gedurende de jaren wel genoeg aan het licht laten komen? Hoeveel mensen zien de ernst van het probleem in? En als dat zo is, is dit dan net genoeg om de overheid ertoe te bewegen meer te laten doen? Mijn presentatie werd afgesloten met de periode van de coronacrisis, het politieke cultuur en de negatieve/positieve kanten van Aruba. Een positief gegeven van Aruba en zeker de moeite waard om te vermelden, is dat we elkaar altijd hartelijk begroeten. Dit zit in ons cultuur verweven en ook al is het iets kleins, vooral toeristen vinden het fijn als we ze elke keer begroeten met een bon dia, bon tardi en een bon nochi. Laten we dit in ere houden mensen!

Na de presentatie werden de studenten van Colegio San Augustin op school verwacht en na een korte kennismaking werd er nog verteld door de studenten van Nederland wat hun opleiding inhield. Hierna begon de stadswandeling en liepen we via Carnaval Village naar de verschillende punten waar de leerlingen in tweetallen kort hun deel presenteerden. We stonden onder andere stil bij The Village, de ingang van de oude Lago olieraffinaderij, Charlie’s bar, rosse buurt, kunstwerk van Lolita en de vele mooie muurschilderijen. Mijn leerlingen hebben het uitstekend gedaan en ik ben trots op de manier hoe zij presenteerden. De studenten van het Thorbecke Academie vonden het een echte kennismaking met de bevolking en vonden dat San Nicolaas erg authentiek is gebleven.

Uiteindelijk zijn we na een interessante stadswandeling beland bij de Kulture Café in de Nicolaas Store. Hier werden we hartelijk begroet en werden we voorgeleid naar een speciale ruimte die voor ons gereserveerd stond. Hier konden we dan heerlijk met z’n allen nagenieten en kletsen onder het genot van een overheerlijke lunch. Aan het einde van de middag hebben alle leerlingen van Colegio San Augustin een mooie Parker pen van het Thorbecke Academie ontvangen, want wie schrijft die blijft. Ze waren er ontzettend blij mee, want dit cadeau zal zeker van pas komen nu ze over een aantal dagen hun examen gaan maken. Deze middag was voor iedereen een geslaagde dag en zeker voor herhaling vatbaar.

Mexican muhernan ta kibra baricanan den un cultura machista

Sun, 17 Apr 2022 18:17:40 GMT

Mexican muhernan ta kibra baricanan den un cultura machista

Dia di Bierna Santo y ora di scirbi e column aki riba Sabado, mi tabata scucha musica Ranchera. Mi a keda impresiona extra door di cantantenan Angela Aquilar y Lupita Infante di Mexico, cu a wordo recomenda pa mi. Dos muhernan cu den nan hopi clipnan ta presenta nan Ranchera cu pasion cu nan stem. Cu e hopi detayenan kostumber Mariachi y e sombreronan corecto.

Desde temprano edad mi a haya contacto cu musica di Mexico. Algo raro, pasobra na Hulanda, caminda mi a crece, no ta scucha esaki facil. Pero specialmente door di mi tata y conocirnan di mi mayornan mi a haya contacto cu Ranchera, musica tradicional di Mexico. Mi por a recorda cu nos tabata bay algun biaha na e equipo di beisbol Quick na Amersfoort. Caminda hopi hungador Antillano y Arubano tabata den e equipo y nan a logra pa Quick experimenta su dianan glorioso. Mi por a recorda exactamente e momentonan cu despues di un wega den e cantina despues di un BBQ ameno tur hende a reuni. E tabata e momentonan cu mi tata a trece su guitar pa toca y algun Ranchera a wordo canta. Specialmente na cas di conocirnan Ranchera musica tabata wordo toca.

Durante decada di 1940 te 1950 hopi hende na Aruba a crece cu Danza, Joropo, Bolero y Mariachi. Nan conoce hopi artista Ranchera di Mexico y nan tabata e superstar nan di awendia den nan juventud. Artistanan masculino Mexicano manera Pedro Infante, Javier Solis, Vicente Fernandez, Jose Alfredo Jimenez, Jorge Negrete y Miguel Aceves Mejia tabata frecuentemente esnan cu tabata domina e musica Ranchera. Despues artistanan manera Pepe Aguilar, Juan Gabriel y Alejandro Fernandez a bin tambe.

Tambe tabatin artista femenino manera Maria de Lourdes, Ana Gabriel, Lucha Reyes, Aida Cuevas, Chavela Vargas y Lolo Beltran, pero na e principio tabata e artistanan masculino cu tabata domina. Aunke awendia tin desaroyo nobo relaciona cu cantantenan femenino den Mariachi, muhernan no a keda parado. Den 1903 Rosa Quirino ta registra como e prome muher cu a toca den un banda di Mariachi. Den 1948 a sali e prome banda di Mariachi femenino, Las Adelitas y den 1967 e prome na Merica, Las Rancheritas. Ta yega na e punto cu hasta den Mariachi tempo no a keda parado, pero desde 2015 awendia tin tambe un grupo LGBTQ Mariachi na Los Angeles. Esaki ta causa mehoracion of ta e fin di un cultura halaba? No mester pensa mucho riba esaki.

Mi kier papia di un di e personanan mas popular den historia di Mexico, Pedro Infante. Cu den 2010 a wordo nombracomo e di dos persona mas importante na Mexico pa e ultimo 200 aña door di History Channel. E prome luga a wordo duna na Benito Juarez, presidente di Mexico for di 1858 te 1872. Pedro Infante a nace riba 18 november 1917 na Sinaloa. Den su temprano añanan el a traha como carpintero y asina el a logra haci su mesun guitar. Den 1937 el a canta pa prome biaha y den 1941 el a hunga su prome pelicula "la Feria de Las Flores". Den hopi pelicula el a hunga e rol di Charro, cu hopi comportacion machista. Tambe den bida real Pedro tabatin hopi aventura amoroso. El a casa varios biaha y a divorcia. Den su tempu liber el tabata piloto y den 1947 y 1949 el a tene un accidente di avion. Riba 15 april 1957 su di tres accidente di avion a resulta fatal y el a fayece. Durante su funeral su cancion favorito Amorcito Corazon a wordo toca pa un orquesta di Mariachi.

Su yiu Pedro Infante Jr. a nace riba 31 maart 1950 y a traha como arquitecto despues cu el a gradua na Universidad La Salle. Mesora el a scoge pa un carera como cantante. Den 2009 el a fayece di pneumonia. Su yiu muhe Lupita Infante a studia na Universidad di California na Los Angeles y a haya un diploma den etnomusicologia, un estudio cientifico cu ta studia musica di tur pueblo. E estudio aki a causa hopi compromiso di muhernan jong den decada di 1960 sin a wordo stroba pa cantante Mariachi masculino tradicional. Pa paga su estudio Lupita tabata un chauffeur pa Uber y tambe tabata traha como docente di musica. Ora cu su tata a fayece el a desea, manera su tata, sigui pasonan di su welo. Riba 27 september 2019 su prome album a sali "La Serenate" y e ta contene dieztres cancion tradicional Ranchera.

Cada bes mas e imagen cu solamente homber por canta Mariachi ta desapareciendo. Mas banda di Mariachi femenino ta cuminsa sali y hopi ta purba duna nobo bida na cultura di musica di Mexico. Pero na nan manera poderoso. Cu pasion y entrega e cancionnan ta wordo canta y esaki ta sigura cu e musica cultural aki nunca lo desaparece. Mi mes a experimenta esaki na Aruba tambe. Durante fiestanan cu un grupo di Mariachi tabata e muhernan cu a domina en algun momento cu nan stemnan fuerte y bunita.

Finalmente mi a haya sa cu na 2019 un pelicula comico a wordo haci tocante Pedro Infante. E pelicula aki ta disponibel na Netflix y na mi opinion ta definitivamente loque ta bal la pena. Den spanjol e pelicula ta yama "Como caido del cielo" y den Hulandes por wordo traduci como "Manera caida for di cielo". E pelicula ta cuminsa cu Pedro Infante. Den su bida el a hasi hopi cos bon y su encanto tabata hasi cu el tabata hopi exitoso cu muher. Sin embargo el a ser un rompecorason den hopi momento di su bida y un dia el a fayece y no por a drenta cielo ainda. El a wordo manda bek den cuerpo di un imitador pa mehora su comportacion cu muher. Si esey no logra, e lo wordo manda pa infierno. Mi a goza hopi di e pelicula aki y di awe en adelante lo forma parti di mi peliculanan favorito. Pasobra ta trata e cultura machista, tambe na Mexico no ta keda keda den costumbernan cu ya no ta aplicabel na e tempo aki. E pelicula aki ta un bon ehempel di esaki y ta un recomendacion pa hopi hende.

Mexicaanse vrouwen breken barrières in een machocultuur

Sun, 17 Apr 2022 13:12:10 GMT

Mexicaanse vrouwen breken barrières in een machocultuur

Op de dag van Goede Vrijdag en bij het schrijven van deze column op Stille Zaterdag, luisterde ik naar Ranchera muziek. Ik werd extra gegrepen door de zangeressen Angela Aquilar en Lupita Infante uit Mexico, die mij werden aangeraden. Twee vrouwen die in hun vele clips met hun stem vol passie hun Ranchera naar voren brengen. Met de vele gedetailleerde Mariachi kostuums en de bijpassende sombrero’s.

Al op vroege leeftijd kwam ik in contact met de muziek uit Mexico. Best apart, aangezien in Nederland, waar ik opgroeide, zeker hier niet snel naar geluisterd werd. Maar vooral door mijn vader en kennissen van mijn ouders kwam ik in aanraking met de Ranchera, de traditionele muziek van Mexico. Ik kon mij nog herinneren dat we enkele keren naar de honkbalvereniging Quick te Amersfoort gingen. Waar veel Antilliaanse en Arubaanse spelers in het team zaten en ervoor zorgden dat Quick de glorietijden heeft doen beleven. Ik kon mij juist de momenten herinneren dat na een wedstrijd in de kantine na een fijne BBQ iedereen bij elkaar kwam. Dit waren dan ook de momenten dat mijn vader zijn gitaar hiervoor had meegenomen en er enkele Ranchera muziek werd gezongen. Voornamelijk bij kennissen thuis werd Ranchera muziek gespeeld.

In de jaren ’40 tot de ’50-er jaren van de vorige eeuw groeiden op Aruba velen op met o.a. Danza, Joropo, Bolero’s en de Mariachi. Men kende de vele Ranchera-artiesten uit Mexico en deze waren zeker in hun jeugd de popsterren van nu. Mexicaanse mannelijke artiesten zoals o.a.: Pedro Infante, Javier Solis, Vicente Fernández, José Alfredo Jiménez, Jorge Negrete en Miguel Aceves Mejía waren vaak de artiesten die de Ranchera muziek domineerden. Later kwamen artiesten als Pepe Aguilar, Juan Gabriel, Alejandro Fernández er nog bij.

Er waren ook zeker vrouwelijke artiesten zoals o.a.: Maria de Lourdes, Ana Gabriel, Lucha Reyes, Aida Cuevas, Chavela Vargas en Lolo Beltrán, maar in het begin waren het juist de mannelijke artiesten die de boventoon voerden. Alhoewel op dit moment nieuwe ontwikkeling zich voordoen, als het gaat om vrouwelijke zangeressen in de Mariachi, hebben vrouwen niet stil gezeten. In 1903 staat Rosa Quirino geregistreerd als eerste vrouw die in een Mariachi band speelden. In 1948 kwam het eerste vrouwelijke Mariachi band, Las Adelitas en in 1967 kwam de eerste in Amerika, Las Rancheritas. Het gaat zelf zo ver dat ook binnen de Mariachi de tijd niet stil heeft gestaan, maar er vanaf 2015 nu ook openlijk een LGBTQ Mariachi groep in Los Angeles is ontstaan. Zorgt dit nu juist voor verbetering of is dit juist het einde van een geprezen cultuur? Laten we hier niet al te lang bij stil staan.

Ik wil het juist even hebben over één van de populairste personen uit de geschiedenis van Mexico, Pedro Infante. Die in 2010 op de tweede plek werd uitgeroepen door de History Channel als belangrijkste Mexicaan van de afgelopen 200 jaar. De eerste plaats werd vergeven aan Benito Juarez, de president van Mexico van 1858 tot 1872. Pedro Infante werd geboren op 18 november 1917 te Sinaloa. In zijn jonge jaren werkte hij als timmerman en kon hij zo zijn eigen gitaar maken. In 1937 zong hij voor het eerst en speelde hij als acteur in 1941 zijn eerste film “la Feria de Las Flores”. In veel films speelde hij de rol van Charro, met veel machogedrag. Ook in het echt leven had Pedro talloze escapades. Hij was echt een rokkenjager. Pedro was een aantal keren getrouwd en gescheiden. In zijn vrije tijd was hij piloot en had hij in 1947 en in 1949 een vliegtuigongeluk. Op 15 april 1957 werd zijn derde vliegtuigongeluk fataal en kwam hij om het leven. Bij zijn begrafenis werd zijn favoriete nummer Amorcito Corazón door een Mariachi-orkest gespeeld.

Zijn zoon Pedro Infante jr. werd geboren op 31 maart 1950 en werkte als architect, nadat hij was afgestudeerd aan de La Salle-universiteit. Al heel snel koos hij voor een carrière als zanger. In 2009 stierf hij aan longontsteking. Zijn dochter Lupita Infante studeerde in Los Angeles aan de universiteit van Californië en kreeg een diploma in etnomusicologie, een wetenschappelijke studie die de muziek van alle volkeren bestudeerd. Deze studie zorgde in de jaren ’60 voor veel betrokkenheid van jonge vrouwen zonder verhinderd te worden door de traditionele mannelijke Mariachi zangers. Om haar studie te betalen was Lupita een chauffeur voor Uber en werkte ze daarnaast als muziekdocente. Toen haar vader overleed wilde ze, net als haar vader, in haar opa’s voetstappen treden. Op 27 september 2019 kwam haar eerste debut album uit “La Serenate” en bevat deze dertien traditionele Ranchera liedjes.

Steeds meer verdwijnt het beeld dat alleen mannen Mariachi kunnen zingen. Meer vrouwelijke Mariachi groepen beginnen nu steeds meer hun intrede te maken en vele proberen zo de Mexicaanse muziekcultuur nieuw leven in brengen. Maar dan wel op hun eigen sterke manier. Vol passie en vol overgaven worden de liedjes bezongen en zorgen dat deze culturele muziek nooit zal doen verdwijnen. Ook op Aruba heb ik dit doen ervaren. Bij de feesten met een Mariachi groep waren juist op sommige momenten de vrouwen die de boventoon voerden met hun krachtige en mooie stemmen.

Tot slot kwam ik te weten dat er in 2019 een leuke comedy film is gemaakt over Pedro Infante. Deze film is op Netflix te zien en het is echt naar mijn mening zeker de moeite waard. In het Spaans heet deze film: “Como caído del cielo”, wat in het Nederlands vertaald kan worden als: “Als uit de hemel gevallen”. De film begint met Pedro Infante. Hij heeft in zijn leven vele goede dingen gedaan en had hij door zijn charmes veel succes bij de vrouwen. Echter is hij op vele momenten in zijn leven een hartenbreker en op een dag sterft hij en mag hij de hemel nog niet binnen. Hij wordt in het lichaam van een imitator teruggestuurd naar de aarde om zijn gedrag tegenover vrouwen te verbeteren. Mocht dat hem niet lukken, dan zou hij naar de hel worden gezonden. Wat heb ik genoten van deze film en deze hoort vanaf nu zeker tot een van mijn favorieten. Als het om de machocultuur gaat, ook in Mexico blijft men niet hangen in oude gewoontes die nu zeker niet meer van deze tijd zijn. Deze film is hier wel een goed voorbeeld van en is vast en zeker een aanrader voor velen.

Het ik-moment

Sun, 03 Apr 2022 19:38:34 GMT

Het ik-moment

Een aantal dagen geleden vertelde iemand dat ze altijd bij het drinken van een cappuccino haar ik-momentje had. Dat ze dan even haar moment van de dag heeft, waarbij ze helemaal tot zichzelf kan komen en van het moment kan genieten. Daarbij moest een overheerlijk cappuccino niet ontbreken. Dit maakt het dan voor haar helemaal compleet. Ik denk dat iedereen dit moment wel een keer op de dag of in een week moet ervaren. Even geheel tot rust komen op je eigen manier. Genieten van het moment en reflecteren op hetgeen er zich afspeelt in je leven.

Wanneer heb ik mijn ik-moment van de dag of van de week? Een werkweek was weer tot zijn einde gekomen en heb ik die vrijdagavond heerlijk gegeten bij P.F. Chang’s, een restaurant waar je heerlijke Aziatische en Chinese gerechten kunt bestellen. Hierna mocht een bezoek aan de Cinema Gloria VIP niet ontbreken. Voor VIP betaal je iets meer, maar dan betaal je echt voor de comfort en de mogelijkheid om, tijdens de film, iets te bestellen via een menukaart. De grote blauwe stoelen zitten comfortabel en je kunt de stoelen zo verstellen dat je bijna horizontaal kunt liggen. We bestelden een Cheesecake en een glas rode wijn. Dit was wel een geheel andere manier om zo naar een film te kijken. Popcorn en een koude Coca-Cola waren op dat moment zelf niet eens nodig. Hierna nog naar het strand om ook hier even te ontspannen met een paar glaasjes wijn.

De volgende dag, vroeg in de ochtend, ben ik voor de eerste keer naar de koffietent en minimarket “Clover” geweest. Het bevindt zich net achter het restaurant “The Screaming Eagle”. Het is zeker een aanrader, je kunt hier goed ontbijten en mocht je houden van verschillende natuurlijke producten ben je daar op het juiste adres. Om het gevoel van liefde voor koffie en thee te ontvangen vind je bij binnenkomst op een klein schoolbord de tekst:

“In this place you breathe love just with a cup of coffee or tea. Ask for our coffee preparation methods at the table.”

Bij het nemen van mijn eerste slok cappuccino moest ik meteen denken aan het gesprek een aantal dagen geleden. Was dit mijn ik-moment?

Wat later op de dag vroeg mijn zus of ik mee wilde gaan op een catamaran. Ze zouden met wat vrienden heerlijk van de zon en zee gaan genieten. Ik ben zelf, na al die jaren dat ik hier op Aruba zit, nog nooit op een catamaran geweest. Waarom ik dat niet eerder heb gedaan, zou ik eigenlijk niet weten. Dit was tevens ook de eerste keer dat ik doormiddel van het snorkelen het scheepswrak “SS Antilla” voor een deel heb kunnen zien.

Wanneer ervaren we ons eigen ik-momenten? Moet dit altijd alleen zijn? Of kun je dit ook ervaren met mensen om je heen? Zijn het dan de kleine dingen die het hem doen? Of juist de vele momenten die je niet al te vaak doet en die geld kosten? Ik ben van mening dat je hier op Aruba ontzettend veel kunt doen en genieten, maar dat de inwoners op Aruba zelf niet altijd weten wat voor een rijkdom we hier wel niet hebben. We hebben de mooiste stranden om ons heen, maar genieten hier soms niet voldoende van. Mensen uit het buitenland zouden er een moord voor doen of ontzettend veel voor willen betalen. Voor ons wordt dit alles als heel normaal gezien. Je gaat blijkbaar pas echt iets waarderen als je het niet meer hebt.

De vele leuke dingen die ik dit weekend heb gedaan, kun je zien als echte ik-momenten. Maar dat wilt niet zeggen dat je thuis deze momenten niet kunt ervaren en dat het altijd iets groots moet zijn. Het zijn soms ook de kleine dingen die het doen. Een goed glas wijn, genieten van goede muziek op de achtergrond, kijken naar een film of het lezen van een goed boek. Je moet deze momenten zelf opzoeken en ervaren. Je vindt uiteindelijk je eigen ik-momenten, waarbij je weer vol goede moed een nieuwe werkweek kunt beginnen.

E momento pa mi

Sun, 03 Apr 2022 18:17:37 GMT

E momento pa mi

Un cantidad di dia pasa un hende a bisa cu semper ora cu e ta bebe un cappuchino e tin su momento pa mi. E ora ey e ta haña un momentu di e dia, caminda e por completuamente bira su mes i disfruta di e momento. Tambe e no por laga falta un cappuchino sabroso. Esaki ta hasie completamente cla pa dje. Mi ta pensa cu tur hende mester experimenta e momento aki un biaha of den un siman. Sinti bo completamente trankil na bo manera. Disfruta di e momento i refleha riba loke ta pasando den bo bida.

Ora mi tin mi momento di mi di dia of di siman? Un siman di trabou a yega na su fin i mi a disfruta di un anochi agradabel na P.F. Chang’s, un restaurante caminda bo por pidi platonan Asiatico i Chines sabroso. Despues a sigui un bishita na Cinema Gloria VIP. Pa VIP bo ta paga un tiki mas, pero pa comodidad i posibilidad di pidi algo via un menu durante e pelicula. E sillonnan blou grandi ta comodo i bo por ajusta nan pa bo casi tende horizontalmente. Nos a pidi un Cheesecake i un glas di biña. Esaki tabata un manera diferente pa mira un pelicula. Popcorn i un Coca-Cola fresco no tabata necesario na e momento aki. Despues ainda pa bai lama pa relaha cu algun glas di biña tambe.

E dia siguiente, tempran mainta, mi a bishita e tent di café i minimarket "Clover" pa prome bia. E ta keda tras di e restaurant "The Screaming Eagle". Si bo ta buska un luga pa desayuna i bo gusta diferente productonan natural, e ta un luga pa bishita. Pa haña e sentimiento di amor pa café i te, ora bo drenta bo ta topa cu un borchi chikito cu ta bisa:

“In this place you breathe love just with a cup of coffee or tea. Ask for our coffee preparation methods at the table.”

Ora mi a tuma mi prome slok di cappuchino mi a pensa inmediatamente riba e combersacion. Tabata e momento di mi? Mas lat mi ruman a puntra si mi kier a bay riba un catamaran. Nan lo a disfruta di e solo i laman cu algun amigo. Mi mes, despues di tanto aña bibando na Aruba, no a bai riba un catamaran ainda. P’esei mes mi no sa pakico mi no a hasie prome. Tambe tabata prome bia cu mi por a mira parti di e SS Antilla ora di snorkeling.

Ki ora nos ta experimenta nos mesun momentonan? Pa esaki bo mester ta boso? Of bo por hasie tambe cu hende rond di bo? Ta e detayenan chikito ta hasie interesante? Of ta e momentonan cu bo no ta hasie tur dia i cu ta costa placa? Mi ta di opinion cu bo por hasi i disfruta di hopi cos na Aruba, pero cu e habitantenan mes no semper sa kiko un rikesa nos tin aki. Nos tin e playanan mas bunita rond di nos, pero no semper nos ta disfruta di nan sufisientemente. Hende for di exterior lo kier a hasi tur cos pa come o paga hopi pa nan. Pa nos esaki ta bira normal. Bo ta apresia algo mes ora bo no tine mas.

E hopi cosnan diverti cu mi a hasi e fin di siman aki, por bira momentonan di mi. Pero esaki no kiermen cu bo no por hasie na cas i cu mester ta algo grandi semper. Ta e detayenan chikito ta hasie interesante tambe. Un bon glas di biña, disfruta di musica bon den segundo plano, mira un pelicula of lesa un buki bunita. Bo mester busca i experimenta esakinan bo mes. Finalmente bo ta haña bo mesun momentonan di mi, caminda bo por cuminsa un siman nobo cu animo.

Een tijd van bezinning

Mon, 07 Mar 2022 20:50:08 GMT

Een tijd van bezinning

Afgelopen woensdag was het moment van de katholieken om een askruisje bij de pastoor te halen. Carnavalsmaandag is geweest en nu begint het moment om te vasten tot aan Pasen. De veertigdagen van vasten geeft een periode van bezinning. Al in het begin van het christelijke geloof vastte katholieken tot zonsondergang. Dit voornamelijk om Gods hulp en steun te zoeken. Ook Jezus ging veertig dagen vasten na zijn doop.

De katholieke kerk verwacht dat je op Aswoensdag en Goede Vrijdag geen snoep, vlees of alcohol mag nuttigen. Deze dagen moeten in teken staan van soberheid, aangezien de kruisiging en dood van Jezus hier herdacht wordt. In deze tijd van vasten gaat het om extra naastenliefde en het meer toeleggen van het Woord van God. In de Middeleeuwen waren de regels voor het vasten streng, maar in de loop der eeuwen werden ze door de katholieke kerk versoepeld.

Er zijn katholieken die het vasten niet al te serieus nemen. Carnaval was een leuk feestje, maar vasten is niet nodig en het halen van een askruisje al helemaal niet. Toch zijn er veel katholieken die tegenwoordig op hun eigen manier hun vastendagen invullen. Men kiest voor verschillende vormen van boete zoals liefdadigheidswerken of het beperken in het roken, eten, drinken, televisie kijken en andere genoegens. Het geld dat hiervoor uitgespaard wordt, kan bestemd worden voor de naasten die honger lijden.

Op mijn katholieke school hebben we allemaal woensdag een askruisje gekregen. Er zijn natuurlijk leerlingen die niet katholiek zijn of hier niet in geloven. Ook al zijn we een katholieke school, toch is het gelukkig niet verplicht om voor een askruisje te kiezen. Op school kun je bij de kantine vanaf Aswoensdag ook op vrijdag vleeshapjes kopen. Het lijkt wel of er hier geen rekening wordt gehouden met de vastentijd. Dit is echter niet het geval. Speciaal voor deze periode kun je nu ook een visbroodje kopen.

Afgelopen woensdag was voor mij ook het moment om van de pastoor een askruisje te krijgen. Voor mij was het een begin om voor mezelf, na alles wat ik heb meegemaakt, een tijd van bezinning in te laten gaan. Dit gevoel kwam meer tot uiting toen ik een poster in een schoollokaal zag. Een poster over de zeven regels van het leven, waar ik in deze periode meer aandacht aan ga besteden. De zeven regels zijn:

1. Maak vrede met je verleden. Zorg dat het je niet in de weg zit.

2. Wat anderen over jou denken is niet jouw zaak.

3. Tijd heelt bijna alles. Geef dingen de tijd.

4. Vergelijk je leven niet met dat van anderen en oordeel er niet over. Je hebt geen idee welke reis zij maken

(en welke uitdagingen zij onderweg tegenkomen).

5. Denk niet teveel na. Je hoeft niet op alles een antwoord te hebben. En je zult zien dat antwoorden zich op de

meest onverwachte momenten aandienen.

6. Niemand is verantwoordelijk voor jouw geluk, behalve jijzelf.

7. Lach. De problemen in de wereld zijn niet allemaal van jou.

Als het om bezinning gaat, dan moet ik denken aan Charlie Chaplin, een persoon die ik pas sinds kort meer heb weten te waarderen. Een persoon die naar mijn mening ver voor zijn tijd was. Iemand die in zijn tijd al dingen zag gebeuren waar hij een mening over had en waar we ook nu nog zeker mee worden geconfronteerd. Een tijdloos figuur. In zijn film “The great dictator” van 1940 begint Charlie Chaplin aan het einde van de film met een toespraak die nog zeker gebruikt kan worden voor onze tijd.

Een deel van deze toespraak luidt:

“Greed has poisoned men’s souls, has barricaded the world with hate, has goose-stepped us into misery and bloodshed. We have developed speed, but we have shut ourselves in. Machinery that gives abundance has left us in want. Our knowledge has made us cynical. Our cleverness, hard and unkind. We think too much and feel too little. More than machinery we need humanity. More than cleverness we need kindness and gentleness. Without these qualities, life will be violent and all will be lost….” (Charlie Chaplin – The Great Dictator 1940).

Alhoewel het een toespraak van 1940 was, waarbij een Tweede Wereldoorlog was begonnen, vind ik dat het net zo goed tegenwoordig ook als toespraak gebruikt kan worden. Misschien is het een idee om speciaal in deze periode even stil te kunnen staan bij de vele zaken die in de wereld afspelen en die indirect of direct invloed kunnen hebben op ons eigen functioneren in de gemeenschap waarin we leven. Misschien biedt het vasten een moment om te reflecteren op ons eigen manier van handelen. Zijn we de juiste pad wel ingeslagen? Of is de mensheid ook in deze tijd geheel de weg kwijt? Iets om over na te denken.

Un momento di reflexion

Mon, 07 Mar 2022 16:40:19 GMT

Un momento di reflexion

Den pasado diaweps tabata e momento pa catoliconan haya un cruz di pastoor. Carnaval diadumingo a pasa ya awor ta e momento pa abstene te na Pasco. E cuarenta dianan di abstenementu ta duna un periodo di reflexion. Desde tempo di Cristiandad katoliconan a abstene te na or di solo. Principalmente pa buska yudansa y sosten di Dios. Tambe Hesus a abstene pa kuarenta dia despues di su bautismo.

Iglesia katolico ta spera ku riba diaweps Santu i Bierna Santo bo no mag di kome dushi, karni òf alkohòl. E dianan aki mester ta di sobriedad, ya ku e crusificashon i morto di Hesus ta ser comemora aki. Durante e tempu di abstenementu ta trata di amor pa prohimo i dedica mas na palabra di Dios. Durante e tempo di Middeleeuwen reglanan pa abstenementu tabata estricto, pero a lo largo di siglonan nan a bira mas permisivo pa iglesia katolico.

Ta hopi katolico cu no ta tuma abstenementu masha seriamente. Carnaval tabata un fiesta amigabel, pero abstenementu no ta necesario i ni sikiera haya un cruz. Sin embargo, tin hopi katolico cu awendia ta hasi nan dianan di abstenementu na nan manera. Nan ta skohe diferente forma di castigo manera trabou caritativo òf limita den cuminda, bebe, huma, mira televishon i otro gustonan. E plaka cu nan tin pa esaki por destina pa hende cu ta pasando hamber.

Na mi skol katolico tur a haya un cruz diaweps. Naturalmente tin studiantenan cu no ta katolico òf cu no ta kere den dje. Aunke nos ta un skol katolico, no ta obligatorio pa skohe un cruz. Na skol por cumpra pan di carni for di diaweps te na diadumingo na cantina. Ta parce cu no ta tene cuenta cu e tempo di abstenementu aki. Pero esei no ta e caso. Especialmente pa e periodo aki awor tambe por cumpra un pan di pisca.

Diaweps tabata e momento pa mi tambe haya un cruz for di pastoor. Pa mi tabata un comienso pa, despues di tur loke mi a pasa aden, un tempo di reflexion. E sentimiento aki a bini mas na sali ora mi a mira un poster den klas. Un poster tocante e siete reglanan di bida, caminda mi lo duna mas atenshon den e periodo akí. E siete reglanan ta:

Haci paz cu bo pasado. Sigura cu esaki no ta pone obstaculo.
Loke otro hende ta pensa di bo no ta bo problema.
Tempu ta yuda casi tur kos. Duna e cosnan tempo.
No kompara bo bida cu esun di otro i no yu'i. Bo no sa cual viahe nan ta hasi (i cual desafionan nan ta topa riba e caminda).
No pensa muchu. Bo no mester tin un contesta pa tur cos. I lo bo mira cu contestanan ta presenta na momentonan inespera.
Ningun hende ta responsabel pa bo felisidad, salvo bo mes.
Risibi. E problema den mundu no ta tur di bo.

Si ta trata di reflexion, mi mester pensa riba Charlie Chaplin, un persona cu mi a cuminsa apresia mas tempo pasa. Un persona cu na mi opinion tabata mucho adelanta pa su tempo. Algo cu den su tempo ya a mira cosnan tuma luga cu el a tin un opinion di dje i caminda nos ainda ta topa cune. Un figura sin tempo. Den su pelicula "The great dictator" di 1940 Charlie Chaplin ta cuminsa na final di e pelicula cu un discurso cu te ainda por ta uza pa nos tempo.

Un parti di e diskurso ta bisa:

Aunke tabata un discurso di 1940, caminda un segundo guera mundial a cuminsa, mi ta kere cu esaki por ta usa como discurso te ainda. Talbes ta un idea pa specialmente den e periodo aki por para keto pa e hopi asuntonan cu ta tuma luga den mundo i cu por tin influencia indirecto òf directo riba nos mes manera di funshona den e comunidad den cua nos ta biba. Talbes abstenementu ta ofrese un momento pa reflexiona riba nos mes manera di actua. Nos ta riba e bon caminda? Òf humanidad tambe den e tempo aki completamente a bai for di caminda? Algo pa pensa riba dje.

De Koude Oorlog leeft helaas voort

Sun, 27 Feb 2022 22:13:03 GMT

De Koude Oorlog leeft helaas voort

De vorige crisis is nog niet eens voorbij, of er doet weer een volgende crisis zijn intrede. Op donderdag 24 februari 2022 verklaarde president Poetin een aanval te starten in Oekraïne. Niet veel later begon deze aanval met beschietingen en luchtaanvallen. Oekraïne werd op drie richtingen door de Russische troepen aangevallen. De strijd gaat nu al enkele dagen door en de schokkende beelden vanuit Oekraïne zijn op het internet en televisie onvermijdelijk te negeren.

Op school zijn we in de vierde examenklas begonnen met het thema ‘Koude Oorlog”. De oorlog in Oekraïne heeft hier zeker indirect mee te maken, maar de leerlingen snappen het nog niet helemaal. Deze leerlingen zoeken nu zelf naar informatie en proberen het zo beter te begrijpen. Er wordt ons historisch geleerd dat bij de val van de Berlijnse Muur in 1989 en de ineenstorting van de Sovjetunie de Koude oorlog geheel tot een einde kwam. Eigenlijk zijn er nu vele, inclusief ikzelf, hier het niet meer mee eens.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse zaken James Baker gaf in 1990 de zekerheid aan president van de Sovjetunie Michail Gorbatsjov dat de NAVO (een militair bondgenootschap van West-Europese landen) zich niet zal uitbreiden in het oosten. Toch wilden veel Oostbloklanden bij de NAVO horen, wat weer zorgde voor vele spanningen. Zo stuurde de toenmalige president Boris Jeltsin in 1993 tanks naar zijn opstandige parlement en vielen er in de straten van Moskou 145 doden. In 1994 viel hij Tsjetsjenië binnen, die zich wilde afscheiden van Rusland. Een NAVO-uitbreiding zal onvermijdelijk zijn en Boris Jeltsin nam hier genoegen mee. Dit deed zijn opvolger Poetin niet. Poetin was altijd al wel van mening dat het ineenstorting van de Sovjetunie een grote ramp voor Rusland had betekend. Dit had nooit mogen gebeuren. Ook door het afschaffen van het Warschaupact (een militair bondgenootschap van de Oostbloklanden) in 1991 dacht Poetin dat dit de garantie was tegen uitbreiding van de NAVO. Ook tijdens de vele dreigingen van een oorlog in de periode tot 1989 was de NAVO nog altijd erg actief. De NAVO is echter nooit afgeschaft.

In 2008 wilden Oekraïne en Georgië lid worden van de NAVO. Hier reageerde Rusland op en viel Georgië binnen. En daar bleef het niet bij. In 2014 annexeerde Rusland de Krim en was dit het begin van een oorlog in Oost-Oekraïne. Poetin heeft er dus voor gezorgd dat verdere uitbreiding van de NAVO onmogelijk zou worden, maar dit zorgde juist ervoor dat landen zoals Oekraïne bij de NAVO wil horen.

Vanaf de annexatie van de Krim door Rusland lijkt het wel alsof de geschiedenis al een tijdje zich aan het herhalen is en we terug moeten denken aan de conferentie van München in 1938, waarbij Hitler een deel van Tsjechoslowakije kreeg in ruil voor vrede. Daladier van Frankrijk en Chamberlain van Engeland hadden Hitler zijn zin gegeven. Chamberlain was zo blij dat hij bij terugkeer uit München de historische woorden uitsprak: “Peace for our time”. Wat vroeger het geval was, maar wat we nu ook zeker zien is dat Europa wil blijven praten om zo de vrede te bewaren. Terwijl Hitler het verlies van de Eerste Wereldoorlog voor Duitsland niet kon accepteren, kan Poetin het uiteenvallen van de Sovjetunie ook maar niet accepteren. Een betere vergelijking valt er niet te maken.

Nu voelt Oekraïne zich toch gedeeltelijk in de steek gelaten door Amerika en Europa. Europa en Amerika sturen wel wapens naar Oekraïne, maar militaire acties gaat nog iets te ver. Vele sancties tegen Rusland worden nu door vele landen in werking gezet. Dit weerhoudt Poetin echter niet om te stoppen. Zou Poetin tevreden zijn mocht hij het in Oekraïne voor het zeggen hebben? En wat zou er nu gaan gebeuren mocht Poetin Polen of de Baltische staten zoals Estland, Letland en Litouwen als volgende stap willen innemen?

Hoe lang kunnen we met sancties tegen Rusland ons onvrede kenbaar maken? Hoe lang kunnen we de vele beelden zien van beschietingen en luchtaanvallen tegen onschuldige burgers? Wat zal Amerika en Europa gaan doen mocht dit nog dagen gaan duren? Een Derde Wereldoorlog wordt niet meer als onmogelijk gezien en de angst voor een kernoorlog is misschien nog maar met één druk op de knop gerealiseerd. Of zal het een tweede Afghanistan gaan worden waarbij Poetin eindelijk zijn nederlaag zou gaan behalen? Maandagochtend 28 februari zullen onderhandelingen tussen Oekraïne en Rusland plaats gaan vinden. Hopelijk zal dit voor een positief resultaat gaan leiden.

I am Michel

Sun, 27 Feb 2022 21:54:30 GMT

I am Michel

Life has challenged me many times, but that isn’t going to stop me. Every time I fall, I try to find a way to get back up again. I am a survivor, and I will keep on fighting. Though I have gotten hurt too many times before, I have become so much stronger.

Een bericht die Facebook voor mij automatische had gegenereerd. Een bericht waar ik mij in kan vinden. Jullie hebben waarschijnlijk geen idee hoeveel ik om bepaalde mensen heb gegeven en hoeveel ik ze heb geholpen. Jullie hebben vast geen idee hoeveel bepaalde mensen voor mij betekende. Terwijl deze mensen mij op een gegeven moment slecht hadden behandeld. Ik snap niet waarom ik dit had moeten verdienen. Ze hebben me veel pijn gedaan. Het enige wat ik van hen had mogen verwachten, was wel dat ze eerlijk en oprecht met mij waren omgegaan. Elke keer zocht ik naar verzoening en een eerlijke oplossing voor de situatie. Ze kozen hier helaas niet voor. Ze kozen ervoor om tegenover mij te blijven liegen, te blijven manipuleren en om het spelletje zo te spelen dat ze mij op verschillende manieren uit de kast probeerden te lokken en zo mij slecht te beschilderen. En begrijp mij niet verkeerd, ook ik heb steken laten vallen. Ook ik heb fouten gemaakt. Nu zie ik in dat door bepaalde mensen ik een slechte kant van mij heb leren kennen, die ik niet eens wist dat ik die in mij had.

Aruba is klein. Dat is misschien wel waar, maar dat ontneemt mij niet het recht om mijn mening, mijn gevoelens en mijn belevenissen uitvoerig te willen beschrijven. Ik werd blijkbaar geleefd. Op het moment dat ik voor mezelf had gekozen, had ik gekozen om mijn gevoelens op papier te beschrijven. Een klein gedeelte van de mensen vond dat ik dit niet had mogen doen. Natuurlijk, misschien cultureel gezien is men niet gewend om de "vuile" was buiten te zetten. Alles moet geheim blijven. Zeker de "slechte" handelingen die sommige mensen verrichten. Ze denken dat het toch niet aan het licht zou komen. Totdat het bekend wordt en ze ermee geconfronteerd worden.

Je kunt pas echt een goed oordeel geven als je alles hebt gelezen en niet alleen een klein gedeelte. Gelukkig is een groot gedeelte van de lezers het met mij eens dat mijn gevoelens en mijn belevenissen zeker niet uit wraak/haat zijn geschreven, maar juist om de vele onbeantwoorde vragen en onduidelijkheden die uit onvolwaardige liefde zijn ontstaan. Hier is enorm veel moed voor nodig, zoals ik van vele heb gehoord. Je mag blijkbaar tegenwoordig geen vragen stellen. Nu wordt er wel eens gezegd dat onze familie alles verborgen wil houden. Men was nieuwsgierig en wilden alles weten. Was dit een extra reden om mijn belevenissen te beschrijven? Zodat men dit nu niet meer zou kunnen zeggen?

Wat is het toch dat men graag kiest om eerst het slechte te doen, maar als ze hier eenmaal mee worden geconfronteerd ze de consequenties niet onder ogen willen zien. Blijkbaar komt de waarheid dan hard aan! Wat is het toch dat sommige denken dat ze boven de wet staan? En dat ze denken dat ze door hun contacten bepaalde privileges hebben binnen overheid en/of justitie. Het is goed dat we deze mensen elke keer weer bewust maken voor het feit dat ze niet meer dan anderen zijn. We moeten altijd bij misstanden in alle openheid dit naar voren brengen en dit nooit en te nimmer in een doofpot willen plaatsen. Ik zal nooit mijn mond hierover doen zwijgen. Ook hier heeft men gelijke rechten. Ik vind het gewoon ontzettend jammer hoe het allemaal is gegaan. Dat maakt mij op sommige momenten best verdrietig. Het enige wat we kunnen blijven doen, is voor ze blijven bidden. Ze weten wat ze allemaal hebben aangericht en hun geweten zal zeker parten gaan spelen. Ik hoop dat als de tijd gekomen is, Hij ze wel zal vergeven. Ik heb ze vergeven, maar ik zal het nooit doen vergeten.

Tot slot wil ik eindigen met een reactie op mijn gegenereerde bericht op Facebook:

In 2 Timothy 4:7, Paul says, “I have fought the good fight, I have finished the race, I have kept the faith. Philippians 4:13: I can do all things through Christ which strengthened me.

Guera Friu ta sigui biba malhechoramente

Sun, 27 Feb 2022 16:40:17 GMT

Guera Friu ta sigui biba malhechoramente

E crisis anterior ainda no a pasa, y ya un otro crisis ta haci su entrada. Diamars 24 di februari 2022, Presidente Putin a declara cu e lo lansa un atake na Ucrania. Poco despues, e atake aki a cuminsa cu tiro y atake aereo. Ucrania a wordo ataca di tres banda pa tropanan Ruso. E guera ta sigui di algun dia y e imagennan impresionante for di Ucrania ta imposibel pa ignora riba internet y television.

Na scol nos a cuminsa cu e tema "Guera Frio" den nos klas di examen di cuater. E guera na Ucrania tin di berdad algo di haber cu esaki, pero e studiantenan ainda no ta comprende completamente. Awor e studiantenan ta busca informacion nan mes y ta trata di comprende miho. Historialmente nos ta wordo enseña cu ora Muro di Berlin a cay na 1989 y Union Sovietico a colapsa, Guera Frio a termina completamente. Realmente awor tin hopi, incluyendo mi mes, cu no ta di acuerdo mas cu esaki.

Ministro di Relacionnan Exterior di Merca James Baker a duna seguridad na Presidente di Union Sovietico Michail Gorbatsjov na 1990 cu NATO (un aliansa militar di paisnan di West-Europa) no lo bira mas grandi pa Oriente. Pero hopi paisnan di Bloque di Oriente tabata desea pa forma parti di NATO, cual a causa hopi tension. P'esey, Presidente na e tempo ey Boris Jeltsin a manda tanki na su parlamento rebelde y a muri 145 hende den caya di Moscu na 1993. Na 1994 el a invadi Tsetsenia, cu tabata desea di separa di Rusia. Un expansion di NATO lo ta inevitabel y Boris Jeltsin a tuma esaki bon. Su sucesor Putin no a haci esaki. Putin semper a kere cu colapso di Union Sovietico tabata un desaster grandi pa Rusia. E no mester a pasa nunca. Tambe door di elimina Pacto di Varsovia (un aliansa militar di paisnan di Bloque di Oriente) na 1991, Putin a kere cu esaki tabata un garantia contra expansion di NATO. Tambe durante hopi amenaza di guera den e periodo te 1989, NATO tabata hopi activo. Pero NATO nunca a wordo elimina.

Na 2008, Ucrania y Georgia tabata desea di forma parti di NATO. Rusia a reacciona y a invadi Georgia. Y esaki no a keda aki. Na 2014 Rusia a anexa Crimea y esaki tabata e cuminsamento di un guera na Oost-Ucrania. Putin a logra pa expansion di NATO bira imposibel, pero esaki a causa cu paisnan manera Ucrania kier forma parti di NATO.

Desde anexacion di Crimea door di Rusia, ta parce manera si historia ta repitiendo su mes y nos mester recorda conferencia di Munich na 1938, unda Hitler a haya un parti di Checoslovaquia pa cambio pa paz. Daladier di Francia y Chamberlain di Inglaterra a duna Hitler loke e tabata desea. Chamberlain tabata asina contento cu ora el a bolbe for di Munich, el a bisa e palabranan historico: “Peace for our time”. Loke tabata e caso den pasado, pero loke nos ta mirando awor tambe ta cu Europa ta desea pa sigui papia pa asina mantene paz. Mientras Hitler no por a acepta perdida di Primer Guerra Mundial pa Alemania, Putin tampoco por acepta colapso di Union Sovietico. No por haya un comparacion mas bunita cu esaki.

Awor Ucrania ta sinti su mes un tiki laga na banda door di Merca y Europa. Europa y Merca ta manda arma pa Ucrania, pero accion militar ta bay un tiki leu. Hopi sancion contra Rusia ta wordo implementa awor door di hopi pais. Pero esaki no ta detene Putin pa stop. Lo Putin ta satisfecho si e por a bisa loke ta pasa na Ucrania? Y kico lo pasa si Putin kier tuma Polonia of estadonan baltico manera Estonia, Latvia y Lituania como su siguiente paso?

Cuanto tempo nos por haci nos malcontento nota pa medio di sancion contra Rusia? Cuanto tempo nos por mira imagen di atake aerea y bombardeo contra ciudadanonan inocente? Kico Merca y Europa lo haci si esaki ta sigui pa algun dia mas? Un Tercer Guerra Mundial no ta wordo considera imposibel mas y temor di un guera nuclear tal vez ta posibel cu un solo presion riba boton. Of lo bira un segundo Afghanistan unda Putin por fin por logra su derota? Diamars mainta 28 di februari lo tin negociacion entre Ucrania y Rusia. Hopi nos por spera un resultado positivo.

Ami ta Michel

Sun, 27 Feb 2022 16:40:15 GMT

Ami ta Michel

Un mensahe cu Facebook a genera automaticamente pa mi. Un mensahe cu mi por identifica cu ne. Probablemente boso no ta compronde cuanto amor mi a duna cierto personanan y cuanto mi a yudanan. Probablemente boso no ta compronde cuanto cierto personanan a significa pa mi. Mientras cu e personanan aki a trata mi malo na un momento dado. Mi no ta compronde pakico mi mester a merece esaki. Nan a haci mi hopi dolor. E unico cos cu mi por a spera di nan, ta cu nan tabata ehrlich y sincero cu mi. Cada biaha mi tabata busca pa reconcilia y pa un solucion ehrlich pa e situacion. Nan a scoge pa no haci esaki. Nan a scoge pa sigui bisa mentira na mi, sigui manipula mi y pa hunga e wega asina cu nan ta trata di saca mi for di e armario y asina pintami malo. Y no malinterpreta mi, mi tambe a laga cosnan cai. Mi tambe a comete foutnan. Awor mi ta compronde cu door di cierto personanan mi a conoce un banda malo di mi mes cu mi no sa cu mi tabatin esaki aden.

Aruba ta chikito. E por ta cu esaki ta berdad, pero esey no ta nenga mi e derecho di kier describi mi opinion, mi sentimentonan y mi experiencianan detayadamente. Aparentemente, mi a wordo bibá. Na momento cu mi a scoge pa mi mes, mi a scoge pa describi mi sentimentonan riba papel. Un parti chikito di hende a bisa cu mi no mester a haci esaki. Claro, culturalmente, no ta custumber pa pone "laba suci" pafor. Tur cos mester keda secreto. Specialmente e "actonan malo" cu algun hende ta hasi. Nan ta kere cu e no lo sali na cla. Te ora cu e sali na cla y nan ta wordo confronta cu ne.

Bo por duna un juicio bon mes ora bo a lesa tur cos y no solamente un parti chikito. Sorto, un parti grandi di lesadonan ta di acuerdo cu mi sentimentonan y mi experiencianan no ta skirbi for di rabia/odio, pero mas bien pa e hopi preguntanan sin contesta y incertezanan cu a surgi for di amor incomplento. Pa esaki ta necesario hopi curashi, manera mi a tende di hopi hende. Bo no por puntra pregunta mas. Awor ta wordo bisa cu nos famia kier sconde tur cos. Nan tabata curioso y kier a sa tur cos. Tabata esaki un motibo extra pa describi mi experiencianan? Pa asina nan no por bisa esaki mas?

Kico ta esaki cu hende gusta di hasi malo prome, pero ora nan wordo confronta cu ne nan no kier mira e consecuencianan. Aparentemente, berdad ta duru! Kico ta esaki cu algun ta pensa cu nan ta riba ley? Y cu nan ta pensa cu nan tin cierto privilegionan door di nan contactonan den gobierno y/of husticia. Ta bon cu nos ta haci e personanan aki consciente tur biaha cu nan no ta mas cu otro hende. Nos mester trece na cla tur malpractica den forma abierto y nunca pone den un scondi. Mi nunca lo bai calla riba esaki. Aki tambe hende tin derechonan igual. Mi ta lamentabel mes con tur cos a bay. E ta haci mi tristo algun momento. E unico cu nos por keda hasi, ta sigui bisa oracion pa nan. Nan sa loke nan a hasi y nan conciencia lo sigur hunga un rol. Mi ta spera cu ora e momento yega, Dios lo perdona nan. Mi a perdona nan, pero mi no lo bai lubida.

Na final, mi kier termina cu un reaccion riba mi mensahe genera riba Facebook:

In 2 Timothy 4:7, Paul says, “I have fought the good fight, I have finished the race, I have kept the faith. Philippians 4:13: I can do all things through Christ which strengthened me.

Grensoverschrijdend gedrag

Sat, 12 Feb 2022 22:38:27 GMT

Grensoverschrijdend gedrag

We leven in een wereld waar sex gratis is en liefde geld kost. Waar het verliezen van een mobiel gevaarlijker is dan het verliezen van je moraal. Waar het fatsoenlijk is om dronken te worden en drugs te gebruiken. Want, als je dit alles niet zou doen, dan ben je oud en armzalig. Waar mannen vreemdgaan tegenover hun vrouwen en waar vrouwen weer vreemdgaan tegenover hun mannen en hierdoor hun kinderen er alleen voor staan. Waar vrouwen banger zijn om zwanger te worden en nu hun verantwoordelijkheid moeten nemen, dan het krijgen van Aids. Waar pizzabezorgers sneller zijn dan ziekenwagens. Waar het dragen van dure kleren in verband wordt gebracht met de status van een persoon. En geld de weg naar de duivel is, omdat men steeds hebzuchtiger wordt. Waar geld belangrijker is dan vrienden en familie. Laten we allemaal wakker worden. Laten we wakker worden om nu echt te zien wat werkelijk belangrijk is. We moeten de wereld verlichten en gezamenlijk werken om de wereld weer gezond te maken.

Deze tekst kwam ik tegen van een van mijn Facebook contacten. Weliswaar was deze in het Engels geschreven en heb ik deze vertaald naar het Nederlands, maar dat maakt de tekst niet minder om.

Al enige tijd hoor je in Nederland niets anders dan de term “grensoverschrijdend gedrag”. Het begon allemaal eerst bij het televisieprogramma “The Voice of Holland”, waarna het is overgeslagen naar een voetbaldirecteur en een misdaadverslaggever. Vele mannen zouden tegenover vrouwen ongewenst seksueel gedrag hebben vertoond. Hierbij zou je ook kunnen denken aan verkrachting op jonge leeftijd. Mondjesmaat komen steeds meer gevallen naar boven. Zullen hier nog meer gaan volgen? Hoeveel pijn en verdriet hebben deze vrouwen wel niet gehad om iets wat voor de buitenwereld als taboe wordt gezien, zoveel jaren misschien wel geheim te houden. Vrouwen schaamden zich hiervoor en dachten dat het vast aan hen zou liggen. Is het nu tijd dat vrouwen eindelijk voor zichzelf durven op te staan en hun geheim bekend willen maken? Hoe is dit op Aruba? Speelt “grensoverschrijdend gedrag” hier geen rol? Ik betwijfel het. Of wordt dit hier als iets heel normaals gezien en is het hier een rollenspel tussen de mannen en de vrouwen die bij een machocultuur blijkbaar hoort? Ik wil dit zeker niet doen geloven, maar het is wel iets waar een ieder van ons even goed over na moet denken.

Ook vrouwen geven zich vandaag de dag aan voor grensoverschrijdend gedrag. Van de vele artikelen die ik hierover in de afgelopen dagen heb gelezen, las ik een artikel over een schooljuf van drieëntwintig jaar, die naar buiten is gekomen met het verhaal dat ze op een zatte avond van bil is gegaan met een vijf jaar jongere student. Weliswaar is deze student meerderjarig dus is het niet illegaal, maar er wordt niet gelachen met leerkrachten die seks hebben met hun leerlingen. Ook al zou een vrouw dit doen, dat maakt het niet minder erg. Ze wordt beschuldigd van ongewenste intimiteiten en wordt haar verweten sterke drank met haar leerlingen te hebben genuttigd. Om eerlijk te zeggen, ook op Aruba hoorde ik van deze verhalen. Met name schooljuffrouwen die jaren geleden op deze manier in hun gedrag hun boekje te ver gingen. Natuurlijk blijft dit bij het horen zeggen van andere leerkrachten en blijft het bij speculatie. Harde bewijzen zijn hier niet. Tenzij men hier openlijk over uitkomt. Maar dat maakt het niet minder erg. Zou jij, als leerkracht de desbetreffende persoon hierop durven aan te spreken? Of is dit de taak van een directie? Of is dit weer iets wat snel in de doofpot terecht moet komen? Iedereen weet ervan, maar het is taboe om hier juist over te hebben.

En laat staan de kindermisbruiken die op Aruba nu steeds meer aan het licht komen. Al in de krant - Diario van 2 februari zijn er alweer twee artikelen hierover te lezen. Is dit nu iets wat vaker aan het licht komt? Misschien wel iets wat we nog nauwkeuriger moeten volgen. Beginnen we nu inderdaad wakker te worden? Dat we nu echt wakker worden en zien wat nu echt werkelijk belangrijk is in het leven? Dat we nu ons niet meer van het kastje naar de muur laten sturen en we nu weten wat wel en niet mag? En dat het nu niet meer in een doofpot moet worden gestoken, maar dat we nu steeds vaker er gewoon publiekelijk over moeten hebben? Natuurlijk is het niet fijn om dit alles te horen, maar we zouden dit niet in een doofpot moeten laten rusten.

Hier moet ik dan meteen denken aan het voorstel van de regering om carnaval dit jaar op Aruba door te laten gaan. Weliswaar heeft dit niets te maken met het grensoverschrijdend gedrag dat in Nederland plaatsvindt, maar het is wel degelijk ongepast gedrag van de Arubaanse regering. Dat ze nu zelfs subsidie voor wordt uitgetrokken door de regering om de hoge kosten van elk carnavalsgroep te betalen om dit jaar toch een geslaagd carnaval te kunnen vieren. Er is geen geld om het onderwijs te betalen. Er is geen geld om de schoonmakers fatsoenlijk te betalen, maar geld voor carnaval is er wel meteen ruimte voor. Nog steeds is er geen oplossing voor de schoonmakers binnen het onderwijs. Eén maand bij de regering duurt blijkbaar niet rond de vier weken! En nu heeft volgens Simar, Land Aruba toegegeven dat de Arubaanse regering zelf met het voorstel is gekomen om 12,6 procent van het salaris te verlagen en niet dat dit voorstel door Nederland werd gedaan. En wie houdt de regering nu voor de gek?

Het virus lijkt zo goed als verdwenen, maar nog steeds zijn er mensen die het moeilijk hebben in deze tijden. Die zouden vast en zeker ook wel mee willen doen met carnaval, waardoor ze misschien wel geld gaan lenen en hierdoor nog meer in de problemen zouden verkeren. Door carnaval zal drugs- en alcoholgebruik nog meer gaan plaatsvinden en zullen kinderen weer de dupe worden. Maar daar denkt de regering blijkbaar nog niet aan. Geef het volk brood en spelen, dan is alles goed en blijft het volk rustig.

Laten we hopen dat de regering hier nog even goed over nadenkt, voordat ze zulke grote stappen zullen ondernemen. En begrijp mij niet verkeerd. Carnaval is leuk, maar de timing en de situatie is naar mijn mening niet op zijn plaats. Want het moet straks niet zo zijn, dat als de Corona gevallen weer zijn gestegen, de scholen weer dicht moeten en hierdoor de kinderen de dupe worden. De regering is inderdaad gestopt met het babysitten van het volk. Nu moeten wij blijkbaar, zonder hulp van de regering, voor onszelf zorgen. Dan rest mij dan nog de vraag: “Hebben we een regering dan wel nodig?” Gebruik je mondkapje en houd anderhalf meter afstand, dan hebben we de regering blijkbaar niet meer nodig. Ik ben stellig van mening dat blijkbaar de regering niet voor het volk is, maar juist andersom. Ze willen hun macht blijven behouden, maar dan wel zonder dat ze enig verantwoording moeten afdragen. Ook het parlement wordt op sommige momenten niet serieus genomen door de vragen maar niet te beantwoorden.

Wat maakt het dat sommige mensen met hoge functies denken dat ze alles kunnen en mogen doen? Dat ze hierdoor een bepaalde machtspositie bekleden en denken dat ze hierdoor met alles weg kunnen komen? Hier kunt u natuurlijk denken aan functies binnen het bedrijfsleven, onderwijs, politiek, justitie, sport of in de televisiewereld.

Als enige land binnen het Koninkrijk heeft Aruba nog geen ombudsman. Er wordt al meer dan vijftien jaar gesproken en blijkbaar is de politieke wil er altijd wel geweest, om een instituut van ombudsman op te richten. Zo geeft het de burger de kans en het recht om, mocht hij door een overheidsorganisatie onrechtvaardig worden behandeld, hier een klacht in te dienen. Misschien zullen de wantoestanden op Aruba dan veel eerder aan het licht komen en de drang naar vriendjespolitiek minder worden. Hopelijk zullen de leden binnen deze ombudsman wel onafhankelijk gekozen worden tegenover de heersende politieke partijen. Want anders heeft naar mijn mening een ombudsman hier op Aruba geen zin.

Comportamento transgresor di frontera

Sat, 12 Feb 2022 16:40:11 GMT

Comportamento transgresor di frontera

Nos ta biba den un mundo unda sex ta gratis y amor ta costa placa. Unda perdemento di un telefon ta mas peligroso cu perdimento di bo moral. Unda ta bon pa bira bao di influencia di alcohol y droga. Pasobra si bo no lo haci tur e cosnan aki, bo ta bira bieu y tristo. Unda hombre ta cay den tentacion cu nan casa y unda muhe ta cay den tentacion cu nan casa y asina nan yiu ta keda sol. Unda muhe ta mas miedo di keda embarasa y awor nan mester tuma nan responsabilidad, cu e peliger di contrae Sida. Unda repartidor di pizza ta mas lihe cu ambulance. Unda pa bo tin un status halto, bo mester carga ropa caro. Y unda caminda pa dje diabel ta, pasobra hende ta bira mas y mas ambicioso. Unda placa ta mas importante cu amigo y famia. Laga nos tur bira despierta. Laga nos despierta pa wak loke ta realmente importante. Nos mester ilumina mundo y traha hunto pa haci mundo saludabel atrobe.

Mi a topa cu e tekst aki di un di mi contactonan di Facebook. Aunke e tekst tabata skirbi na Ingles y mi a traduci esaki pa Hulandes, esey no ta haci e tekst menos impactante.

Pa un tempo largo na Hulanda bo ta tende nada otro cu e termino "comportamento transgresor di frontera". E tabata cuminsa cu e programa di television "The Voice of Holland", despues a pasa pa un director di futbol y un reportero di crimen. Hopi hombre lo a mustra comportamento sexual no desea na muhe. Bo por tambe pensa riba violacion na edad hoben. Poco poco mas caso ta bin dilanti. Lo tin mas caso cu lo bini? Con hopi dolor y tristeza e muhenan aki lo a pasa pa mantene algo cu ta wordo mira como taboe pa e mundo exterior, pa anjanan talvez. Muhenan tabata sinti nan mes malo pa esaki y nan tabata pensa cu ta nan mes tabata culpa. Ta e momento pa muhenan finalmente haya curashi pa para pa nan mes y kier bisa nan secreto? Con esaki ta na Aruba? "Comportamento transgresor di frontera" ta hunga un rol aki? Mi ta duda esey. Of ta wordo mira como algo hopi normal aki y ta un papel cu hombre y muhe mester hunga den un cultura macho? Mi no kier haci esaki parece cu esey ta e caso, pero si ta algo cu cada un di nos mester pensa bon riba dje.

Tambe hende muhe ta haci cosnan inapropiado awendia. Entre e hopi articulonan cu mi a lesa riba e tema aki den ultimo dianan, mi a lesa un articulo tocante un maestra di 23 aña cu a sali cu e historia cu na un anochi borracho e la bai cama cu un estudiante cinco aña mas hoben. Ainda cu e estudiante ta mayor di edad, esaki no ta ilegal, pero no ta broma cu maestronan cu... tin relacion cu nan studiantenan. Ainda cu un hende muhe haci esaki, esaki no ta menos malo. E ta wordo acusa di contacto inapropiado y ta wordo acusa di a bebe alcohol fuerte cu su studiantenan. Pa bisa e berdad, mi a tende e historianan aki tambe na Aruba. Specialmente maestronan di scol cu añanan pasa a excede nan mes den nan comportacion na e manera aki. Naturalmente esaki ta keda na palabracion di otro maestronan y ta keda na speculacion.

E laga e kinderabusonan cu ta biniendo na superficie na Aruba awendia. Ya pa di 2 di februari, ya tin dos artículo tocante e asunto aki den e corant - Diario. Ta trata di un asunto cu ta biniendo na superficie cada vez mas? Probablemente algo cu nos mester sigui atentamente. Ta cuminsando nos despierta awor? Cu nos ta cuminsando wak loke ta realmente importante den bida? Cu nos no ta laga nos mes guia sin rumbo mas y nos ta sa loke ta permití y loke no? Y cu e cosnan aki no mester keda tapa mas, pero cu nos mester papia publiquamente tocante nan cada vez mas? Naturalmente no ta agradabel pa tende tur esaki, pero nos no mester laga e cosnan aki keda tapa.

Aki ta bin na mente mesora e propuesta di gobierno pa laga carnaval tuma lugar e aña aki na Aruba. Ainda cu esaki no tin nada di haber cu e comportacion inapropiado cu ta tuma lugar na Hulanda, pero ta un comportacion inapropiado di gobierno di Aruba. Cu awor nan hasta ta haña subsidio pa paga e gastonan halto di cada grupo di carnaval pa asina por celebra un carnaval exitoso e aña aki. No tin placa pa paga enseñanza. No tin placa pa paga e limpiadornan decentemente, pero tin placa pa carnaval mesora. Te ainda no tin un solucion pa e limpiadornan den enseñanza. Un luna cu gobierno no ta dura cuatro siman! Y awor segun Simar, Aruba a admiti cu gobierno di Aruba mes a bin cu e propuesta pa reduci salario cu 12.6 porciento y no cu esaki a wordo proponi pa Hulanda. Y ken ta papia cu gobierno awor?

E virus ta parce cu a desaparece casi completamente, pero te ainda tin hende cu ta pasando den dificultad den e tempu aki. Probablemente nan tambe lo kier participa na carnaval, cu lo haci cu nan ta bay cumpra placa y asina nan lo bay den mas problema ainda. Door di carnaval, uso di droga y alcohol lo aumenta ainda mas y lo ta e muchanan ta e victima. Pero gobierno no ta pensa riba esey ainda. Duna pueblo pan y wega, y tur cos ta bon y pueblo ta keda trankil.

Spera cu gobierno ta pensa bon riba esaki prome cu nan tuma medida asina grandi. Y no malinterpreta mi. Carnaval ta divertido, pero e momento y situacion no ta na su luga na mi opinion. Pasobra no mester ta asina cu ora caso di Corona aumenta atrobe, mester sera scol y asina e muchanan ta bira victima. Gobierno mes a para cu tene pueblo man. Awor nos mester cuida nos mes, sin ayudo di gobierno. E pregunta ta keda: "Nos tin mester di un gobierno?" Usa bo tapaboca y mantene distancia di un meter y mey, y aparentemente nos no tin mas mester di gobierno. Mi ta firmemente di opinion cu gobierno no ta pa pueblo, pero ta pueblo pa gobierno. Nan kier mantene nan poder, pero sin mester duna cuenta. Tambe parlamento ta wordo ignora na momento door di no contesta pregunta.

Kico ta haci cu algun hende cu tin posicion halto ta pensa cu nan por y mag haci tur cos? Cu nan ta ocupa un posicion di poder y ta pensa cu nan por sali scapa cu tur cos? Aki por ta pensa riba posicion den mundo di trabou, enseñanza, politica, husticia, deporte of den mundo di television.

Como unico pais den Reino, Aruba ainda no tin un ombudsman. Tin mas cu 15 aña ta papia di esaki y aparentemente e deseo politico ta semper tabata presente pa establece un instituto di ombudsman. Asina ta duna e ciudadano e oportunidad y e derecho pa, ora un organisacion gubernamental trata nan inecuamente, entrega un queja. Talvez asina e situacionnan desagradabel na Aruba ta sali na superficie mas lihe y e deseo pa amistad politico lo bira menos. Spera cu e miembronan den e ombudsman aki ta wordo eligi independientemente di partidonan politico dominante. Pasobra si no, na mi opinion un ombudsman na Aruba no lo tin sentido.

Bo mes un conviction

Sun, 23 Jan 2022 14:46:39 GMT

Bo mes un conviction

Despues di un tempu largu mi a desidi pa bai mira un cantidad di episodio di e serie dramatico Mericano "Tour of Duty". Un serie cu tabata sali na televicion for di 1987 te cu 1990 tocante di e gera di Vietnam. E serie aki ta consisti di tres temporada i ta cuminsa na aña 1967 den un campamento basico di Chu Lai. E di dos temporada ta cuminsa na januari 1968 i ta tumando luga mayoritariamente na e base di avion Tân Són Nhút na Saigon. Den e ultimo temporada e pelotón ta stasiona na Camp Barnett i nan ta forma parti di un unidad Special Force. Na e ultimo episodio di e ultimo temporada e operashonnan ku e peloton mester a realisa a ser para i un peloton nobo a ser forma.

E serie a ser transmiti na Hulanda entre 1990 te cu 1993. Mi tabata di diez aña na e momento aki i na e tempo ei mi tabata hopi interesa den tur loke tabata relashona cu e molester. Aki no tabata trata di e importansia historico di e molester ni mucho menos mi tabata sa algo tocante di e gera di Vietnam na e momento ei. Mi tata a contami tocante di un episodio tckante di soldanan cu tabata sali riba diadumingo anochi na un ora lat. P'esei mi no por a mire na mi edad chikito. Pero mi tata a duna mi permiso pa mira e serie aki i tabata hopi amabel pa graba cada siman un episodio riba su videorecorder VHS. For di e momento ei mi tabata mira Tour of Duty tur siman i esaki a bira un parti importante di mi infansia. Diamars atardi despues di scol tabata mi momento pa mira un episodio mas. Mi tabata anhela esaki tur siman. Tambe e musica di e añanan 60 i 70 cu tabata sali tur siman durante di e episodionan aki a bira parti di mi selekshon di musica favorito. E trasfondo historico di e gera di Vietnam no tabata hunga un rol na e momento ei, pero esaki a cambia despues ora mi a cuminsa studiá mas di historia. Despues bo ta mira cu e serie aki tabata nobo na e tempo ei pasobra e tabata trata problemanan social manera racismo, crimen militar i uso di droga. E conosemento historico a yega mi algun aña despues i mi tabata di opinion cu e gera di Vietnam no mester a tuma lugá. Hopi solda a muri pa nada. I ainda asina bo tabatin comprenshon i simpatia pa e soldanan cu bo a cuminsa conose pa medio di e personajenan diferente den e serie. Nan tabata e rolmodelnan cu bo tabatin respeto pa nan.

E ultimo episodio di Tour of Duty "Payback" ta mustra e tragedia di e gera di Vietnam na diferente manera. Esaki spesialmente pa e soldanan ku a sirbi nan servisio na Vietnam òf cu ainda mester a sirbi nan servisio. Dos personaje di e serie, Alberto Ruiz i Danny Purcell, cu a sirbi nan servicio exitosamente i a bolbe Aruba, a trata di mantene nan mes den bida normal. Esaki no tabata semper posibel. Nan a topa cu hendenan cu nada di nada no kier a tende di e gera di Vietnam. Nan a ser confronta cu hendenan cu den nan bista ta mira e gera aki innecesario i un desperdisio di tempu.

Loke mi kier enfoka riba dje aworaki ta e fragmento den e ultimo episodio di Tour of Duty cu Danny Purcell, unda e ta sinta hunto cu un colega di trabou den un restaurante Mericano wardando un cita cu un dama. E dama aki, Billie Jean, a bin hunto cu su amiga Lucille, kende tambe tabata e amiga di e colega di Danny. Nan a haci conosí. Danny ta impresiona pa Billie Jean i e momento aki ta pa e conoce mas di dje. E topamento aki a cuminsa un poko nervioso, te ora Billie Jean a puntra Danny kiko e ta traha. Danny a bisa cu el a sirbi como solda na Vietnam i awor a bolbe Merca pa algun luna. Awor e ta traha como carpinte . Billie Jean a puntra si esaki no ta molestie. Danny no por a compronde su pregunta. Esei tabata e fin di nan topamento. Billie Jean a lanta i a bai, pero a papia cu Lucille promé.

Billie Jean tabata rabia cu Lucille. E no por a cere cu Lucille a laga nan haci conosi cu un hende cu algun luna pasa tabata na Vietnam i a mata hende inocente i a kima nan casnan. Hopi di e soldanan tabata adicto na droga i e no por a kere cu Lucille ta kere cu e lo sali cu un persona asina. E no tabata asina hipocrito tampoco i a bai. Lucille a bolbe na mesa i e uniko splicashon cu e por a duna Danny tabata cu ta trata di e gera i cu e ta cinti pica. Danny a gradici Lucille ainda cu desagradabel i desconose.

I despues mi ta pensa pa mi mes, kon dificil esaki lo a bira pa e veteranonan pa tur biaha nan mes mester a defende pa e echo cu nan tabata na Vietnam i nan a lucha cu convicion pa libertad di e Vietnamistanan contra comunismo. Cu nan a wordo yama pa Merca pa tuma parti i cu nan talbes despues a compronde cu Merca a laga nan un banda i cu hopi ta mira e gera aki como perdida di tempo i inneesario. Eksakto esei a keda mustra den un otro fragmeno den e ultimo episodio di Tour of Duty cu e personaje Alberto Ruiz. Alberto ta yega na e conclusion cu el a bai na Vietnam pa nada i hopi a muri pa nada. Pero pa dje mes esaki a significa hopi.

Mi ta kere cu e veteranonan aki a pasa un bida solitario pa hopi tempo. Nan tabata tin nan conviccion y nan deber como soldado na Vietnam y hopi di nan tabata sostene esaki completamente. Durante e guera nan no tabata haya sosten di pueblo Americano mas y nan a wordo laga atras. Malgrado tur e cosnan aki, hopi di e veteranonan a keda orguyoso di loke nan a logra na Vietnam.

Ta dificil pa keda fuerte den bo propio convicion. Specialmente si un gran parti di e poblacion no ta comparti bo convicion. Bo ta keda para tras bo punto di bista? Ainda si bo ta fout? Bo por admiti cu bo tabata fout? Of bo ta bay contra dje, ainda si bo tabata fout? Y loke ta pasa si finalmente bo ta resulta tin rason pa bo conviccion? Otronan por laga nan orguyo a banda y duna bo rason?

Mi ta kere cu finalmente bo mester keda para tras bo propio convicion. Ainda si e por resulta den soledad y no comprension di hopi. Mi ta kere cu e manera aki bo no por y no lo perde bo mes. Mi ta nota cu awendia hopi ta tuma e caminda mas facil y no ta scoge pa nan mes. Sin pensa nan ta haci loke mayoria ta spera di nan. Ainda si bo tin bo dudanan. Bo ta biba pa contenta otro? Of bo ta biba pa bo mes? Bo por mira bo mes den spiel ainda si bo resulta di ta fout? Nos ta asina asusta pa wordo mira diferente pa otro? Mi ta kere cu bo mester keda semper husto cu bo mes y cu otro. Cu bo mester keda puntra bo mes na momentonan specifico si bo ta haciendo loke ta bon. Bo convicionnan ta coresponde cu bo pensamentonan propio? Ainda si esakinan ta wordo considera como normal of abnormal door di hopi. Bo mester sigui sostene loke bo ta para pe. Keda semper cu bo principionan. Con dificil esaki por ta na momentonan. Y si finalmente bo resulta di ta fout, ajusta bo conviccion. No keda menti pa logra bo rason cu otro mientras sa cu bo ta fout. Sea husto y admiti bo fout. Esaki finalmente lo no wordo mira como debilidad, pero como completa forsa y hopi curashi.

Je eigen overtuiging

Sun, 23 Jan 2022 14:30:29 GMT

Je eigen overtuiging

Na een lange tijd besloot ik weer eens een aantal afleveringen te bekijken van de Amerikaanse dramaserie “Tour of Duty”. Een serie die vanaf 1987 tot 1990 op de televisie werd uitgezonden over de Vietnamoorlog. Deze serie bestaat uit drie seizoenen en het begint in het jaar 1967 in een basiskamp van Chu Lai. Het tweede seizoen start in januari 1968 en speelt voornamelijk af in de vliegbasis Tân Són Nhút in Saigon. In het laatste seizoen is het peloton gestationeerd te Camp Barnett en zijn ze onderdeel van een Special Force eenheid. Bij de laatste aflevering van het laatste seizoen werden de operaties die het peloton moest uitvoeren stopgezet en werd een nieuw peloton gevormd.

De serie werd tussen 1990 en 1993 in Nederland uitgezonden. Ik was toen tien jaar en ik was in die tijd erg geïnteresseerd in alles wat wel te maken had met het leger. Hier ging het niet om de historische betekenis van het leger en laat staan dat ik toen iets wist over de Vietnamoorlog. Mijn vader vertelde mij over een aflevering over soldaten, die op een dinsdagavond op een laat tijdstip werd uitgezonden. Ik kon het dus op mijn jonge leeftijd niet zien. Toch mocht ik van mijn vader deze serie bekijken en was hij elke keer zo vriendelijk om elke week een aflevering op zijn VHS-videorecorder op te nemen. Vanaf dat moment keek ik elke week naar Tour of Duty en werd het een belangrijk deel van mijn jeugd. Woensdagmiddag na school was het mijn moment om weer een aflevering te zien. Ik verheugde mij daar elke keer weer op. Ook de muziek uit de jaren 60 en 70, die elke keer tijdens deze afleveringen werden afgespeeld, werd een deel van mijn favoriete muziekkeuze. Historische achtergrond van de Vietnamoorlog speelde toen nog niet, maar dat veranderde later toen ik meer in geschiedenis begon te verdiepen. Achteraf zie je dat deze serie in die tijd vernieuwend was aangezien er sociale problemen als racisme, oorlogsmisdaden en drugsgebruik aanbod kwamen. Het historisch besef kwam bij mij enkele jaren later en was ik van mening dat deze Vietnamoorlog niet eens had mogen plaatsvinden. Vele soldaten zijn voor niets gestorven. En toch had je begrip en medeleven voor de soldaten die je doormiddel van de verschillende personages in de serie begon te kennen. Het waren toen je rolmodellen waar je respect voor had.

De laatste aflevering van Tour of Duty “Payback”, laat echt op verschillende manieren de tragedie zien van de Vietnamoorlog. Dit met name voor de soldaten die in Vietnam hun dienst hadden uitgezeten of juist nog hun dienst moesten volbrengen. Twee personages uit de serie, Alberto Ruiz en Danny Purcell, die hun dienst succesvol hadden volbracht en weer thuis in Amerika aankwamen, probeerden zich weer in het normale leven staande te houden. Dat lukte niet altijd. Ze kwamen in contact met mensen die totaal niets te maken wilde hebben met de Vietnamoorlog. Ze werden geconfronteerd met mensen die in hun ogen deze oorlog als onnodig en een verspilling van tijd zagen.

Waar ik hier nu even stil bij wil staan, is het fragment in de laatste aflevering van Tour of Duty met Danny Purcell, waarin hij samen met een collega van werk in een Amerikaans restaurant zit te wachten op een afspraak met een vrouw. Deze vrouw, Billie Jean komt samen met haar vriendin Lucille, die tevens ook de vriendin van Danny’s collega was. Ze maakten kennis. Danny is onder de indruk van Billie Jean en dit is dan ook het moment om haar voor het eerst beter te leren kennen. Deze ontmoeting begon eerst wat zenuwachtig, totdat Billie Jean Danny vroeg wat voor werk hij deed. Danny gaf hierbij aan dat hij als soldaat in Vietnam zat en nu een paar maanden weer terug was in Amerika. Hij is nu als timmerman werkzaam. Billie Jean stelde hem hierop de vraag of dit hem niet stoorde. Danny kon haar vraag niet begrijpen. Dit was dan ook het einde van hun ontmoeting. Billie Jean liep weg, maar ging kort nog met Lucille hierover praten. Ze was boos op Lucille. Billie Jean kon het niet geloven dat Lucille haar kennis liet maken met iemand die een aantal maanden geleden in Vietnam zat en hier onschuldige burgers vermoordde en hun huizen in brand had gestoken. Vele van deze soldaten waren verslaafd aan drugs en ze kon het niet geloven dat Lucille zou denken dat ze met zo iemand uit zou gaan. Zo hypocriet was ze nu ook weer niet en liep weg. Lucille kwam terug aan tafel en de enige verklaring wat ze nog aan Danny kon geven, was dat het om de oorlog ging en dat het haar speet. Vol ongemak en ongeloof bedankte Danny toch nog Lucille.

En dan denk ik bij mezelf, hoe moeilijk zouden deze veteranen het wel niet hebben gehad om elke keer zichzelf te moeten verdedigen voor het feit dat ze in Vietnam waren en ze juist met volle overtuiging streden voor de vrijheid van de Vietnamezen tegen het communisme. Dat ze door Amerika werden opgeroepen om deel te nemen en dat ze misschien later tot het besef kwamen dat Amerika hun in de steek had gelaten en dat deze oorlog door vele als tijdverspilling en onnodig werd gezien. Dat hadden de makers van de serie goed weergegeven in een ander fragment in de laatste aflevering van Tour of Duty met de personage Alberto Ruiz. Alberto komt dan tot de conclusie dat hij en vele soldaten in Vietnam voor niets daar waren geweest en vele voor niets zijn gestorven. Maar dat dit juist voor hem zoveel betekende.

Ik geloof dat deze veteranen voor een lange tijd een eenzaam leven hebben gehad. Ze hadden hun overtuiging en hun plicht als soldaat in Vietnam en daar stonden vele voor de honderd procent achter. Ze werden tijdens de oorlog niet meer door het Amerikaanse volk gesteund en men liet hen links liggen. Ondanks dit alles bleven vele veteranen trots op wat ze hadden bereikt in Vietnam.

Wat is het moeilijk om sterk in je eigen overtuiging te blijven geloven. Zeker als een groot gedeelte van de bevolking niet deelt in je overtuiging. Blijf je dan achter je standpunt staan? Ook al heb je ongelijk? Kun je dan toegeven dat je fout zat? Of ga je er tegenin, ook al zat je fout? En wat gebeurt er als je door je overtuiging uiteindelijk toch gelijk lijkt te hebben? Kunnen andere hun trots opzij zetten en je gelijk geven?

Ik denk dat je uiteindelijk altijd achter je eigen overtuiging moet blijven staan. Ook al kan dit soms leiden tot eenzaamheid en onbegrip van velen. Ik denk dat je op deze manier jezelf niet kan en zal verliezen. Ik merk dat tegenwoordig vele de makkelijkste weg nemen en zelf niet voor zichzelf kunnen kiezen. Zonder erbij na te denken doen ze wat de meerderheid van hun verwacht. Ook al heb je misschien je bedenkingen. Leef je dan om andere tegemoet te komen? Of leef je dan juist voor jezelf? Kun je jezelf dan nog in de spiegel aankijken als je fout blijkt te zijn? Zijn we dan zo bang om door andere anders gezien te worden? Ik denk dat je altijd eerlijk tegenover jezelf en anderen moet blijven. Dat je altijd op bepaalde momenten voor jezelf moet afvragen of je het goede wel doet. Komen je overtuigingen overeen met je eigen gedachten? Ook al worden deze door velen als normaal of abnormaal gezien. Je moet blijven vasthouden aan waar jezelf voor staat. Blijf altijd bij je principes. Hoe moeilijk dat soms ook is. En mocht je toch op een gegeven moment achter komen dat je fout zat, stel dan je overtuiging bij. Blijf dan niet liegen om alleen maar je gelijk te halen bij anderen terwijl je weet dat je fout zit. Wees eerlijk en geef je fout toe. Dit zou uiteindelijk niet gezien worden als zwakte, maar juist als volledige sterkte en enorm veel moed.

Plonjo di aña nobo na Aruba

Sun, 02 Jan 2022 14:46:37 GMT

Plonjo di aña nobo na Aruba

Mescos cu anja pasa, oficialmente no a tuma luga e Nieuwjaarsduik na Hulanda e anja aki debi na e pandemia di Coronavirus. Sin embargo, hopi persona a tuma un duik den e awa friu di laman pa asina cuminsa un aña nobo. Nan lo a prefera no tin un Aña nobo den bleki.

Nieuwjaarsduik den di bleki? Mi mes tambe no a comprende esaki prome. Pero e organisadornan Unox y Stichting Nieuwjaarsduiken ta sigui inventivo den tempu di Corona. Meskos cu 2021, nan a organisa "Unox thuisduik". No tabatin un Nieuwjaarsduik na Scheveningen, pero hende por a ordena un di e 25.000 pakettenan. Un pakete ta consisti di dos Unox Nieuwjaarsduik den bleki cu 0.8 liter di awa di laman Noord aden, dos sombre di Unox y un bleki di Unox Erwtensoep. E anja aki e bleki ta contene 25% mas awa di laman. Manera nos ta supone di mira riba internet, bo por nada 0.057 segundo mas largo cu e bleki aki! Algun no por a ordena un bleki, pero ainda asina nan por a participa. Cumpra un bleki, ember of regadera. Yena esaki cu awa y giet esaki riba bo mes riba 1 di januari 12'or di merdia.

Den 1920 tabata e Canades Peter Pantages kende a cuminsa organisá un Nieuwjaarsduik na Canada, e Polar Bear Plunges. Aki tabatin alrededor di cinco nadador cu a tuma parti, pero finalmente esaki a crece bira un evento grandi. E promé Nieuwjaarsduik Hulandes a tuma luga na 1960 na Zandvoort. Na 1965 nan a cuminsa na Scheveningen pa medio di ex-nadador di Kanal Jan van Scheijndel. Tambe aki a cuminsa cu un grupo chikito, pero a crece bira rond di 10.000 participante.

Pa motibu di e temperatura abou na Hulanda, ta un desafio extra pa bai aden di laman dia 1 di januari. Na Aruba ta mester di menos curashi, pero cu no mester strobe e divershon. Tambe e aña aki hopi hende na Aruba a tuma parti den e Nieuwjaarsduik. Pa mi esaki tabata prome bia. Asina rond di 11'or di mainta nos a bai Moomba Beach. Ora nos a yega caba tabatin hopi hende presente i facil pa reconoce pa medio di e goranan di Unox, cu nan a haña di e organisadornan. Nos tambe a haña un gora i un tapaboca special di Moomba Beach, pasobra na Aruba nos tin 742 caso positivo di Corona. Nos a ser notifica via internet cu ta recomenda pa usa un tapaboca durante di e evento aki i maneha e distanciamentu di un i mitar meternan mas tanto posibel.

E partisipashon di ayera tabata enorme i e ambiente tabata hopi agradabel. Bisti un tapaboca mi mester bisa, mi no a sigui esaki. Mi ta kere cu hopi hende cu mi a keda harta di e medidanan di Corona i esaki tabata notabel tambe awe. Pero un cantidad chikito, un man cu paña, tabata bisti un tapaboca. Un gran parti di nan no a sigui e regla aki i mi a keda impreshona cu Corona a pasa of nunca a existi. Nos a ser pidi un par di minute prome cu 12'or pa para patras di un liña geel.

Tabata e momento, 12'or di merdia. E tabata e momento cu tur hende cu nan goranan di oranje a core bai aden di laman. Tabata un experiencia divertido pa cuminsa e aña nobo asina. Hopi foto i grabashon cu un telefon a ser tuma. Mi ta kere cu nan a ser manda pa Hulanda pa hasi e hendenan na Hulanda un tiki kèns. Despues di nos plonjo nos a haña un sopi di erwten cálido i pa nos e aña nobo a cuminsa na un manera totalmente diferente.

Conose e aña 2022 lo bira pa nos? Lo Corona desaparese finalmente e aña aki? Ningun tapaboca mas, ni e distansiamentu di un i mitar meternan mas i elimina tur medida cu ta ser tuma cu ta duna emoshonnan contradiktorio na algun frontera. Lo finalmente e aña aki un solushon ser haña pa e problema di e limpiadonan den enseñansa? Òf un solushon pa e 12,6 porshento cu gobierno ta gusta keda risibí for di entre otro personal di enseñansa? Òf e aña caminda finalmente nos lo despertá i compronde cu bida social cu Corona tambe ta posibel sin e medidanan di Corona. Lo e aña aki finalmente bira e aña caminda tur problema lo ser solushoná? Òf lo e protestanan contra gobierno bira ainda mas grandi? Nos lo mira. Den tur caso, felis aña nobo i un 2022 prospero.

Nieuwjaarsduik op Aruba

Sun, 02 Jan 2022 14:35:39 GMT

Nieuwjaarsduik op Aruba

Net zoals vorig jaar is de officiële Nieuwjaarsduik in Nederland dit jaar niet doorgegaan. Dit vanwege de Coronapandemie. Toch hebben tientallen mensen een duik in de ijskoude Noordzee genomen om zo een nieuwe start van het nieuwe jaar te maken. Ze hadden liever geen Nieuwjaarsduik uit blik.

Nieuwjaarsduik uit blik? Ik snapte dit ook eerst niet. Maar de organisatoren Unox en Stichting Nieuwjaarsduiken blijven ook hier, in tijden van Corona, vindingrijk. Net zoals in 2021 werd de “Unox thuisduik” georganiseerd. Er was geen Nieuwjaarsduik op het strand van Scheveningen, maar men kon één van de 25.000 pakketten bestellen. Een pakket bestaat uit twee Unox Nieuwjaarsduik uit blik met daarin 0,8 liter Noordzeewater, twee Unox mutsen en één blik Unox Erwtensoep. Dit jaar bevat het blik 25 % meer zeewater. Je kunt, zoals op internet ons moet doen geloven, met deze blik al gauw 0,057 seconde langer duiken! Sommige hebben geen blik kunnen bestellen, maar dan nog kan je gewoon meedoen. Pak een blik, emmer of een gieter. Vul deze met water en giet deze over je heen op 1 januari om 12:00 uur.

In 1920 was het de Canadees Peter Pantages die begonnen was met organiseren van een Nieuwjaarsduik in Canada, de Polar Bear Plunges. Hier deden ongeveer vijf zwemmers mee, maar uiteindelijk groeide dit uit tot een groot evenement. De eerste Nederlandse Nieuwjaarsduik werd gehouden in 1960 in Zandvoort. In 1965 is men begonnen in Scheveningen door ex-Kanaalzwemmer Jan van Scheijndel. Ook hier begon het met een klein groepje, maar is uitgegroeid tot rond de 10.000 deelnemers.

Door de lage temperatuur in Nederland is het een extra uitdaging om op 1 januari de zee in te gaan. Op Aruba is er minder moed voor nodig, maar dat moet de pret natuurlijk niet drukken. Ook dit jaar hebben veel mensen op Aruba weer meegedaan aan de Nieuwjaarsduik. Voor mij was dit de eerste keer. Zo rond 11 uur in de ochtend zijn we naar Moomba Beach gegaan. Bij aankomst waren er al veel mensen aanwezig en makkelijk te herkennen aan de oranje Unox mutsen, die ze van de organisatoren kregen. Ook wij kregen een muts en een speciale Moomba Beach mondkapje, want op Aruba hebben we 742 positieve gevallen van Corona. Er werd ons via internet medegedeeld dat het wordt aanbevolen bij dit evenement een mondkapje te dragen en de anderhalf meter zo goed mogelijk te hanteren.

De opkomst van gisteren was enorm en de sfeer was erg gezellig. Het dragen van een mondkapje heb ik eerlijk gezegd niet aangehouden. Ik denk dat vele met mij het gewoon zat zijn met de maatregelen van Corona en dit was ook vandaag te merken. Maar enkele, een handje vol, droegen een mondkapje. Een groot gedeelte hield zich hier niet aan en ik kreeg al snel de indruk dat Corona voorbij was of juist nooit heeft bestaan. We werden een aantal minuten vóór 12 uur gevraagd of we voor een geel lint konden staan.

Het was zover, 12 uur in de middag. Dit was het moment dat iedereen als één geheel van oranje mutsen naar de zee toe renden. Het was een leuke ervaring om op deze manier het nieuwe jaar te beginnen. Vele foto’s en filmopnames met de mobiel werden er toen gemaakt. Ik denk dat deze zeker naar het thuisfront in Nederland werden doorgestuurd om zo de mensen in Nederland enigszins jaloers te maken. Na onze duik kregen we nog een heerlijk warme erwtensoep en was voor ons het nieuwe jaar op een geheel ander manier begonnen.

Hoe zou het jaar 2022 voor ons gaan worden? Zou Corona dit jaar uiteindelijk verdwijnen? Geen mondkapjes, geen anderhalve meter meer en het afschaffen van alle maatregelen die genomen worden die op sommige fronten tegenstrijdige gevoelens meegeven. Zou er eindelijk dit jaar een oplossing gevonden worden voor het probleem van de schoonmakers in het onderwijs? Of een oplossing van de 12,6 procent die de overheid van o.a. het onderwijspersoneel graag wil blijven ontvangen? Of het jaar waar we eindelijk wakker zullen worden en we inzien dat het sociale leven met Corona ook gewoon zonder de Corona maatregelen best te leven valt. Zou eindelijk dit jaar het jaar gaan worden waar alle problemen zullen worden opgelost? Of worden de protesten tegen de overheid dit jaar nog groter? We zullen wel zien... In ieder geval, gelukkig nieuwjaar en een voorspoedig 2022 toegewenst.

Bo ta biba conscientemente?

Sun, 05 Dec 2021 14:46:34 GMT

Bo ta biba conscientemente?

Conscientemente?!? Kico ta biba conscientemente pa bo? Ta trata di come saludabel of disfruta di bida? Por biba verdaderamente conscientemente? Ta trata aki di un topico amplio y general of facil pa defini? Aki mi tabata siman pasa, cu un bon glas di vino y cu un bon amigo y cuñao, pensando riba esaki. Y pa sincero, ta mas dificil cu nos a pensa. Asina a haci e pregunta na un momento, ora un persona por tuma e decision di biba conscientemente. Ta ora cu un persona a recupera for di un malesa grave? Cu bo a hanja un segundo oportunidad y kier sigui biba na un manera totalmente diferente? Cu bo kier disfruta di bida na un manera diferente? Cu bo ta tuma pauze y disfruta di loke bo ta haci na e momento ey. No mester ta algo grandi, tambe di cos chikito por disfruta. Por ta cualkier cos. Ta esey e momento cu bo por biba conscientemente?

Y ora mi ta mira mi mes. Mi ta biba conscientemente? Mi a probe di e forma aki diasabra. Mi a sali cu mi famia pa cena y a bishita algun famia. Tabata bon pa tuma e tempo aki y disfruta na e miho manera posibel. Cu bo na e momento ey no ta pensa riba nada otro y asina bo ta tuma e decision conscientemente pa tuma e tempo aki liber. Y cu bo no, manera mi por a recorda na e pasado, bay bishita famia y despues despues di un ora cortico mester a bay bai. Bo ta disfruta asina?!? Of no ta importante pa bo?

Disfrutando y bibando conscientemente a yega di logra diasabra. Pero tabata durante findi. Por lo menos. Por bo haya e momentonan aki den un siman ocupa? Sigur por, pero mi ta kere cu mester busca esaki mes y tuma e tempo pa esaki. Awendia tur hende tin hopi obligacion. Desafortunadamente algun obligacion nos no por evita. Pensa aki riba bo trabou of e obligacionnan cu gobierno ta impone riba bo. Otro obligacionnan nos ta impone riba nos mes mes cu nos bida ta bira cada biaha mas ocupa y hektico. Tur cos mester ta lihe y tur informacion cu nos tin mester wordi procesa mesora. Media social awendia ta asina importante cu nos no por biba sin ne. Pero nos ta escoge pa biba asina. Nos ta biba nos bida manera otro ta spera di nos. Y mi pregunta ta.. Bo ta biba conscientemente? Bo ta disfruta realmente di bida? Bo ta biba verdaderamente liber den e decision cu bo tuma? Otro hende por ta di opinion cu bo ta biba verdaderamente liber ora bo no ta mas aki. Asina ta resulta cu biba conscientemente ta mas facil pa papia cu pa haci.

Mi ta kere cu biba conscientemente tin di haber cu tuma decisionnan conscientemente. Cual decision ta haci bo feliz y cual ta importante pa bo. Y aki no mester pensa riba cosnan material, pero e momentonan bunita y precioso di bida. Door di biba conscientemente bo ta crea bo mes libertad. Mi semper a intenta di biba conscientemente. Mi ta kere cu asina bo ta keda bo mes y no lo perde bo mes. Bo ta scoge pa bo mes y pa otro, kendenan bo ta stima hopi. Na algun momento por ta cu door di circunstancia bo ta perde di bista e importancia di esaki. Talvez bo mes no ta nota, pero asina bo no ta bibando conscientemente. Anjanan por ta tabata un ilusion, unda tur cos tabata parce bunita, pero no tabata real y bo mes no tabata sa di esaki.

Mi ta nota cu awendia mi ta purba di biba conscientemente mas cu prome. Y toch ta dificil. Mester tuma e tempo liber pa esaki. Purba un biaha. Purba busca e momentonan aki den bo bida. Busca loke ta haci bo feliz y loke ta importante pa bo. Bo lo nota cu no ta tur biaha e ta facil. Pero ora bo haya nan, yuda di disfruta di nan hopi. Bo no sa nunca ora lo ta bo ultimo biaha. Bo lo nota cu bo por disfruta realmente di bo bida. Talvez esaki finalmente lo conduci na e libertad cu semper bo kier a haya.

Kunt u bewust leven?

Sun, 05 Dec 2021 13:40:07 GMT

Kunt u bewust leven?

Bewust leven?!? Wat is voor u bewust leven? Gaat het hier om gezond eten of juist om te genieten? Kunnen we wel echt bewust leven? Is het bewust leven een heel breed en algemeen onderwerp of juist makkelijk te definiëren? Hier zat ik dit weekend, met een goed glas wijn en met een goede kennis en zwager over te filosoferen. En om eerlijk te zeggen, het is zelf moeilijker dan we zelf dachten. Zo werd er op een gegeven moment de vraag gesteld wanneer iemand de keuze kan maken om bewust te leven. Is dat juist nadat iemand weer hersteld is van een ernstige ziekte? Dat je dan een tweede kans hebt gekregen en je op een geheel andere manier verder wilt leven? Dat je op een andere manier wilt genieten van het leven? Dat je de rust pakt en je op dat moment van de dag geniet waar je mee bezig bent. Het hoeft hierbij niet iets groots te zijn, ook van de kleine dingen kun je genieten. Het kan van alles zijn. Is dat het moment dat je bewust kan leven?

En dan kijk ik naar mezelf. Leef ik wel bewust? Ik probeerde het deze zaterdag uit. Ik ging samen met mijn familie uiteten en bezochten we enkele familieleden. Het was fijn om echt de tijd hiervoor te nemen en er goed mogelijk van te genieten. Dat je op dat moment nergens anders aan denkt en hierdoor bewust de keuze maakt om hier de tijd voor vrij te nemen. En dat je niet, zoals ik mij vroeger kon herinneren, naar familie ging en men na een klein uurtje weer snel weg moest gaan. Geniet je dan wel?!? Of vindt je het dan toch niet belangrijk?

Het genieten en bewust leven was mij deze zaterdag enigszins wel gelukt. Maar dat was juist in het weekend. Zou je ook in een drukke werkweek deze momenten kunnen vinden? Vast wel, maar ik denk dat je deze zelf moet zoeken en hier echt de tijd voor moet nemen. Tegenwoordig heeft iedereen enorm veel verplichtingen. Bij sommige verplichtingen komen we helaas niet onder uit. Denk hierbij aan je werk of de verplichtingen die de overheid aan je stelt. Andere verplichtingen stellen we aan onszelf op waardoor ons leven steeds drukker en hectischer wordt. Alles moet snel en alle informatie die we tot ons beschikking hebben, moet meteen verwerkt worden. Sociale media is nu zo belangrijk dat we niet meer zonder kunnen. We kiezen er echter dan zelf voor om zo te leven. We leven ons leven zoals anderen dat graag van ons verwachten. En dan is mijn vraag.. Leef je dan wel bewust? Geniet je dan wel echt van het leven? Ben je dan wel echt vrij in de keuze die je maakt? Andere mensen kunnen van mening zijn dat je pas echte vrijheid hebt wanneer je er zelf niet meer bent. Het blijkt dus dat bewust leven makkelijker gezegd is, dan gedaan.

Ik denk dat bewust leven te maken heeft met bewust je eigen keuzes maken. Kijken welke keuze juist jou gelukkig maken en welke keuze jezelf belangrijk vindt. En hier moet je niet denken aan materialistische zaken, maar juist de mooie dierbare momenten van het leven. Door bewust te leven creëer je je eigen vrijheid. Ik probeerde altijd wel bewust te leven. Ik denk dat je daardoor jezelf blijft en jezelf niet zult verliezen. Je kiest dan voor jezelf en voor anderen, waar je ontzettend veel van houdt. Op sommige momenten kun je door omstandigheden het belang hiervan uit het oog verliezen. Misschien heb je het dan zelf niet door, maar dan leef je blijkbaar niet bewust. De jaren waren dan blijkbaar een illusie, waar alles mooi bleek te zijn, maar niet echt was en waar jezelf niets van wist.

Ik merk dat ik nu meer bewuster probeer te leven dan vroeger het geval was. En toch blijft het moeilijk. Je moet er dan ook echt de tijd voor vrij maken. Probeer het eens. Probeer zoveel mogelijk van zulke momenten in je leven te vinden. Zoek naar de dingen die je gelukkig maken en die jij belangrijk vindt. Je zult merken dat het niet altijd even makkelijk is. Maar als je ze hebt, probeer er dan enorm van te genieten. Je weet nooit wanneer het je laatste keer zou zijn. Je zult merken dat je dan echt van je leven kan genieten. Misschien leidt dit uiteindelijk naar vrijheid die je altijd al had willen ontvangen.

Bent u de volgende keer weer bij?

Sat, 27 Nov 2021 23:52:28 GMT

Bent u de volgende keer weer bij?

Week 47 van het jaar 2021. Het was een druk bevlogen week, waarin veel is gebeurd. Zou dit de week zijn, waarop eindelijk de regering wakker wordt geschud omtrent de ontwikkelingen binnen het onderwijs? Komen er nu verbeteringen voor alle leerlingen, maar ook voor alle docenten?

Op donderdag 11 november werd de eerste Simar bijeenkomst gehouden. Er waren toen ongeveer 50 personen aanwezig. Begin van de week, op maandag 22 november, werden alle docenten weer door de vakbond van de docenten opgeroepen voor een tweede bijeenkomst. Deze begon om 8:00 uur. In het begin van deze bijeenkomst waren er nog niet veel mensen, maar het was goed om te zien dat het steeds drukker en drukker werd. We kregen te horen dat er meer dan 700 docenten gehoor hadden gegeven aan deze oproep. Sommige van deze docenten moesten zelf door de drukte buiten staan. Hopelijk hadden ze alles goed kunnen horen wat er werd besproken.

Er was dus een grote opkomst en dat gaf mij een bevestiging dat vele docenten met mij bezorgd zijn over de gang van zaken binnen het onderwijs. Er moet nu wel echt iets gaan gebeuren. Het kan zo niet langer. Op deze dag werd er veel gesproken over de 12,6 procent van het salaris, die we al vanaf mei 2020 moesten afdragen en deze tot nadere order zou blijven. Op hetzelfde moment werd er ook een bijeenkomst gehouden door de minister-president. Was dit een manier om de bijeenkomst van Simar te dwarsbomen? Of was het gewoon een toevalligheid?

Iedereen kon zijn of haar bezorgdheid binnen het onderwijs als docent kenbaar maken en iedereen was het met elkaar eens. Totdat er op een gegeven moment werd gevraagd of het niet een goed idee zou zijn om vanuit het gebouw van Simar naar het bestuurskantoor te gaan, om met een grote menigte te protesteren en zo onze onvrede te kunnen tonen. Er ontstond onenigheid wat betreft het meteen ondernemen van actie. Is dit misschien wat de regering wil? Dat ze door onze verdeeldheid zo kunnen blijven heersen? Volgens Simar was het die dag niet de bedoeling om meteen richting het bestuurskantoor te gaan. We hadden immers beloofd dat iedereen op tijd weer op school zou zijn. Dit konden we de ouders, maar ook zeker de leerlingen niet aandoen. Achteraf had dit wel tot een mogelijkheid kunnen behoren, mits er niet langdurig gesproken werd en er meteen actie werd ondernomen om te gaan. Maar misschien hadden we dan niet aan onze belofte kunnen houden om op tijd terug op school te zijn. Dan zouden we door de ouders, maar ook zeker de regering in een zwart daglicht worden geplaatst, omdat we onverantwoordelijk bezig zijn geweest. Maar een begin is gemaakt en met deze grote menigte moet de regering nu wel inzien dat een grote groep leerkrachten nu echt van mening is dat het niet langer zo door kan gaan. Men roept naar actie!! Maar hoe? Hoe gaan we nu verder?

Simar liet ons maandag weten dat we allen weer zouden samenkomen op 24 november van 17:00 uur tot 19:00 uur. Dit zou plaatsvinden bij het Frans Figaroa Station samen met de andere vakbonden (ALVAST, SCCA, IOWUA, UEA, S.T.T, OPPA, S.I.W.A, S.P.A, FTS, SABA en S.E.P.P.A). Op donderdag 25 november, vanaf 15:00 uur, zullen de vakbonden vanaf het Boy Ecury Park, bij de Juliana School in Oranjestad, naar het bestuurskantoor lopen om daar het manifest over te dragen aan de regering. Alle docenten werden hier wederom voor uitgenodigd.

Na de bijeenkomst van maandag 22 november waren veel docenten van mening dat de opkomst van woensdag en donderdag zeker veel minder zou zijn. De docenten waren van mening dat veel docenten na 15:00 uur andere verplichtingen hadden, waar ze vaak niet onderuit konden komen. Ze willen wel, maar helaas kunnen ze dan niet. Misschien kan dit wel zo zijn. Maar is dit niet een beetje gemakzuchtig? Ieder strijd heeft zijn offer. Iedereen heeft natuurlijk na het werk zijn of haar verplichtingen. Veel mensen denken dat in het onderwijs de docenten halve dagen werken. Maar in realiteit komt het vaak voor dat docenten na hun reguliere schooltijd ook werk naar huis nemen. Doordat de manifestatie niet tijdens lesuren zal plaatsvinden kan de regering hier niets tegen doen. Zal de regering de ernst van de problemen dan toch inzien? Of zouden we tijdens de lesuren de straat op moeten gaan? Wij als docenten zouden bewust moeten zijn van het feit dat een dagje geen salaris minder erg zou zijn dan de 12,6 procent tot nader orde.

De menigte voor woensdag en donderdag was inderdaad iets minder, maar daardoor niet minder belangrijk. Donderdag was de opkomst toch voldoende om een standpunt te maken. Bij het parlementsgebouw werd eerst plechtig het Arubaans volkslied ter gehore gebracht. Wat mij toen opviel was dat iedereen, behalve een groot gedeelte van de politie, hun hoofddeksels afdeed. Waarom niet zou men denken? Is de politie niet voor het volk? Is de politie geen onderdeel van Land Aruba? Of wordt dan op deze wijze toch sympathie gekweekt voor de demonstranten, wat eigenlijk uit den boze zou kunnen zijn? Een beetje respect voor het volkslied had ik persoonlijk hier wel verwacht.

Hierna werd bij het parlementskantoor met enkele parlementsleden gesproken. Vanuit hier liep de menigte verder naar het bestuurskantoor waar een manifest werd overhandigd aan de minister-president, en de minister van onderwijs, namens de vakbond van de docenten. In dit manifest werden de stand- en uitgangspunten van het onderwijs weergegeven. Wat mij was opgevallen, was dat in dit manifest het lerende kind centraal stond. Hier werd niet de nadruk gelegd op de 12,6 procent en dat was naar mijn mening een goede zet. Natuurlijk is ons salaris belangrijk. Maar de ernst van alle bezuinigingen is niet alleen ons salaris. Juist de vele problemen in het onderwijs, zijn net zo belangrijk en verdienen ook de aandacht. Het onderwijs is het fundament van onze economie en de toekomst van onze kinderen. Misschien zullen we het nu niet meteen gaan zien, maar als we zo doorgaan dan zullen we dit na een aantal jaar zeker voor geheel Aruba ondervinden. We zijn dan genoodzaakt om steeds meer kennis en mensen uit het buitenland te halen. Wat meteen de vraag oproept, wie zou ons dan gaan regeren?

Binnen het onderwijs zijn er veel problemen als het gaat om het sociaal-pedagogische aspect. Problemen met concentratie, gedrag, emotie, mentale gezondheid en sociaal-economische aspecten waarin leerlingen niet in staat zijn om goed onderwijs te ontvangen. Docenten hebben niet altijd de ruimte, tijd en in sommige gevallen niet de expertise om deze problemen te behandelen. En toch wil de regering nog meer bezuinigen op remediërende docenten of interne begeleiders. Ook zijn er al jarenlang veel problemen met verouderde materiaal en infrastructuur. Er is niet genoeg materiaal om een les volledig en effectief te kunnen geven. Schoolmeubels zijn op sommige scholen kapot en op sommige scholen speelt slechte hygiëne een rol. En elke keer werd er door de regering gezegd dat ook hier geen geld meer voor is. Naast onze leerlingen willen we nu een eerlijk en respectvolle behandeling. De minister-president en de minister van onderwijs zullen hier werk van moeten maken. Hierna werd ook een manifest overgedragen en overhandigd aan minister-president namens de andere vakbonden die aanwezig waren en werd het volkslied wederom ten gehore gebracht.

Nu ligt het dus bij de regering. Dit thema zal worden besproken in de ministerraad. Wat zal hier de uitkomst van zijn? Zullen we hier tevreden over kunnen zijn? Of moeten we nu tijdens schooltijd een keer het werk neerleggen? We hebben nu in ieder geval gezien dat men zeker vóór 15:00 uur op een hogere opkomst zou kunnen rekenen. Met dit in gedachte, bent u de volgende keer weer bij?

Lo bo ta presente e próximo biaha?

Sat, 27 Nov 2021 14:46:32 GMT

Lo bo ta presente e próximo biaha?

Siman 47 di aña 2021. Tabata un siman ocupa y productivo, unda hopi cos a sosode. Lo e ta e siman unda finalmente gobierno ta wordo jega pa e desaroyonan den enseñansa? Lo ta e momento pa mehoracionnan pa tur studiante y tambe pa tur docente?

Riba diahuebs 11 di november e prome reunion di Simar a tuma luga. Tabata tin alrededor di 50 persona presente. Comienso di siman, riba diadomingo 22 di november, tur docente a wordo yama pa e sindicato di docentenan pa un di dos reunion. E reunion a cuminsa 8:00 di mainta. Na comienso di e reunion no tabatin hopi hende, pero tabata bon pa mira cu tabata bira mas y mas yen. Nos a wordo informa cu mas cu 700 docente a tuma e yamada na cuenta. Algun di nan mester a para dilanti pa e multitud. Sperando cu nan a tende tur loke a wordo discuti.

Asina ta, tabatin un gran asistencia y esaki a confirma mi cu hopi docente ta preocupa manera mi cu e desaroyo den enseñansa. Awor mes algo mester pasa. No por sigui asina. Riba e dia aki hopi a papia tocante di e 12.6% di e salario, cu nos mester a paga for di mei 2020 y cu lo keda asina te ora cu tin un otro aviso. Na mes momento tabatin un otro reunion cu e ministro-presidente. Tabata un forma pa trabou e reunion di Simar? Of tabata un coincidencia?

Tur hende por a expresa nan preocupacion como docente y tur hende tabata di acuerdo. Te ora cu a wordo puntra si lo no ta un bon idea pa bai for di edificio di Simar pa bestuurkantoor, pa protesta cu un gran cantidad di hende y asina por mustra nos descontento. A surgi desacuerdo tocante di tuma accion mesora. Ta posible cu esaki ta loke gobierno kier? Cu door di nos divicion nan por keda goberna? Segun Simar e dia ey no tabata e intencion pa bai mesora pa bestuurkantoor. Nos a promete cu tur hende lo ta na scol na ora. Nos no por a haci esaki na e mayornan pero tampoco na e studiantenan. Despues si e por a bira un posibilidad, si no tabata papia hopi largo y tuma accion mesora pa bai. Pero talbes nos no por a cumpli cu nos promesa di ta na scol na ora. Nos lo a wordo poni den un luz negativo pa e mayornan y gobierno pasobra nos lo a actua incorectamente. Pero un comienso a wordo haci y cu e cantidad grandi aki gobierno mester realisa cu un grupo grandi di maestronan ta di opinion cu no por sigui asina. Nan ta pidiendo accion! Pero con? Con nos ta sigui?

Simar a informa nos diadomingo cu nos lo reuni atrobe dia 24 di november for di 17:00 pa 19:00. Esaki lo tuma luga na Frans Figaroa Station hunto cu otro sindicatonan (ALVAST, SCCA, IOWUA, UEA, S.T.T, OPPA, S.I.W.A, S.P.A, FTS, SABA y S.E.P.P.A). Diahuebs 25 di november, for di 15:00, e sindicatonan lo camin'e for di Boy Ecury Park, na Juliana School na Oranjestad, pa bestuurkantoor pa entrega nan manifest na gobierno. Tur docente a wordo invita pa participa.

Despues di e reunion di dialuna 22 di november, hopi docente tabata di opinion cu e asistencia di diamars y diaranson lo ta hopi menos. E docenten ta opinion cu hopi docente despues di 15:00 tin compromisonan cu nan no por cancela. Nan kier, pero helas nan no por. Talvez esaki por ta asina. Pero ta esaki no ta un tiki demasiado comodo? Cada lucha tin su sacrificio. Naturalmente tur hende despues di trabou tin nan compromisonan. Hopi hende ta pensa cu den enseñansa e docentenan ta traha mei dia. Pero realmente ta frecuente pa docentenan despues di nan oranan regular di scol tambe bai cas cu trabou. Como cu e manifestacion no lo tuma luga durante oranan di les, gobierno no por nada contra esaki. Lo gobierno finalmente comprende e seriedad di e problema? Of nos como docenten mester sali na caya durante oranan di les? Nos como docenten mester ta consciente di e hecho cu un dia sin salario lo ta menos malo cu e 12,6% te na mas aviso.

E menahe prome pa diaweps i dialuna tabata trankilamente un poko mas chikito, pero esaki no tabata menos importante. Dialuna e asistensia tabata sufisiente pa hasi un posishon. Na edificio di parlamento, prome nan a toca himno di Aruba na un forma solemne. Loke a sobresali pa mi ta cu tur hende, menos un gran parti di polis, a kita nan sombreronan. Pakico no? E polis no ta pa e pueblo? E polis no ta un parti di Aruba? Of ta asina cu na e forma aki ta cita simpatia pa e manifestantenan, loke ta contraproducente? Personalmente mi lo a spera un tiki mas di respet pa e himno.

Despues a papia cu algun miembro di parlamento na ofisina di parlamento. For di aki e menahe a sigui bay oficina di gobierno unda a entrega un manifest na e minister presidente y e minister di enseñansa, na nomber di sindicato di docentenan. Den e manifest aki nan a representa e puntonan di salida y di bista di enseñansa. Loke a sobresali pa mi ta cu den e manifest aki e mucha cu ta studia ta central. Aki nan no a enfoca riba e 12,6% y esey segun mi ta un bon movida. Naturalmente nos salario ta importante. Pero e seriedad di tur e recortenan no ta solamente nos salario. Justamente e hopi problemanan den enseñansa, ta igualmente importante y merece atencion tambe. Enseñansa ta e fundeshi di nos economia y futuro di nos muchanan. Talvez nos no lo mira esaki awor mes, pero si nos sigui asina nos lo sinti esaki despues di algun aña pa henter Aruba. Nos lo ta obliga pa sigui traha hende y conocemento for di exterior. Ken lo goberna nos?

Den enseñansa tin hopi problema ora ta trata e aspecto sosial-pedagogico. Problemanan cu concentracion, comportacion, emocion, salud mental y aspectonan socio-economico caminda muchanan no ta capaz di ricibi un bon enseñansa. Docentenan no semper tin e espacio, tempo y den algun caso no e experticio pa trata e problema aki. Y ainda asina gobierno kier corta mas den docentenan remedial of guia interno. Tambe caba tin hopi problemanan cu material y infrastructura bieuw. No tin suficiente material pa por duna un les completo y efectivo. Sillonnan di scol ta kibra na algun scol y na algun scol higiena ta un problema. Y tur biaha gobierno ta bisa cu no tin placa pa esaki tambe. Ademas di nos muchanan, awor nos kier un trato husto y respetuoso. E minister presidente y minister di enseñansa mester traha riba esaki. Despues a entrega un manifest tambe na minister presidente na nomber di otro sindicatonan presente y a toca himno otra biaha.

Ta na gobierno pa dicidi awor. E tema aki lo wordo discuti den ministerio. Kico lo ta e resultado di esaki? Lo nos por ta satisfecho cu esaki? Of nos mester laga nos trabou bandona durante ora di scol? Nos a mira awor cu sigur por spera un asistensia mas halto promé cu 3or. Cu esaki den mente, lo bo ta presente atrobe e siguiente biaha?

Waar blijft de Arubaanse onderwijsrevolutie?

Fri, 12 Nov 2021 18:03:28 GMT

Waar blijft de Arubaanse onderwijsrevolutie?

Dinsdag 9 november 2021 werd er op sociale media het nieuws bekend gemaakt door Simar (vakbond van het onderwijs op Aruba) dat de regering van Aruba elf miljoen wil bezuinigen in het onderwijs. Ik en velen met mij in het onderwijs zijn hiervan geschrokken. Er heerst al zoveel onrust binnen het onderwijs dat er nu weer iets is waar de onvrede en onzekerheid alleen maar zal toenemen en de motivatie binnen de docenten steeds minder zal worden.

Als ik voor mezelf mag spreken, wil ik graag eerlijk zeggen dat mijn motivatie als docent de afgelopen maanden steeds meer is afgenomen. Helaas, want ik vind het nog steeds een prachtig en uitdagend beroep. Het op je eigen manier kunnen vormen van kinderen, zodat ze via jouw kennis voor een bepaald vak, zelfredzaamheid kunnen ontwikkelen. Dat je kinderen zo kunt helpen, dat ze hierdoor in hun toekomst wat kunnen betekenen.

Vroeger werd het beroep onderwijzer gezien als een roeping, waar vele mensen respect voor hun leerkracht hadden. Nu geef ik de laatste tijd enkele dagen ook les op de avondschool en van een klas van ongeveer dertien studenten, volgen er in totaal maar twee of drie studenten online of fysiek les. De rest hebben blijkbaar vele andere zaken aan het hoofd en komen niet opdagen. Ook bij studenten merk ik dat hun motivatie steeds minder is geworden. Het onderwijs is minder uitdagend voor ze. En toch blijf je positief en zoek je naar eigen manieren om de motivatie niet te verliezen.

Weinig motivatie en erkenning. De minachting van de overheid heeft hier helaas aan bijgedragen. We moeten niet alleen de afgelopen vier jaar van onderwijs de schuld hiervan geven, want zelf ben ik van mening dat het misschien wel ruim 35 jaar is geweest dat het onderwijs binnen de overheid nooit echt de volledige waardering heeft ontvangen die het nog altijd verdiend. Was dit altijd zo? Nee, gelukkig niet. Want zeker voor die tijd werd je als leerkracht volledig gerespecteerd en erkend. Vele kozen hierdoor voor het beroep als onderwijzer. Zelfs onze nationale Arubaanse trots Betico Croes (voorvechter van de Status Aparte op Aruba), die in 1959 zijn hoofdakte behaalde op de Pedagogische Academie te Hilversum als onderwijzer en die toen, voordat hij de politiek in ging, les gaf aan de Sint Jozef school en het Antonius College in Santa Cruz.

Ook tijdens zijn politieke loopbaan kon Betico zijn talenten als onderwijzer zo goed mogelijk naar voren brengen. Zo stond er in de Amigoe van Curaçao op 26 september 1972 dat tijdens een vergadering van de eilandsraad op een gegeven moment Fichi Croes, van de partij PPA, sprak over de tweede MEP-motie, die voor hem geen basis en inhoud had. Dit viel uiteraard niet in beste aarde en MEP-leider Betico Croes antwoordde hierop dat hij Fichi Croes graag uitgebreid wilde uitleggen wat in de motie stond, mocht hij het niet begrijpen. Per slot van rekening was hij, Betico Croes, van beroep onderwijzer en hij was bereid zijn talenten te gebruiken. Zoveel liefde had Betico voor het onderwijs dat hij tijdens zijn strijd voor Status Aparte, zelf het belang van het onderwijs had aangegeven door te zeggen dat hij anders hoofd van de Mavo in Oranjestad zou zijn geweest en niet in de politiek zou zijn gegaan. Hij wilde daardoor graag bewijzen dat Aruba door Curaçao stiefmoederlijk werd bedeeld. Hij moest hier wel voor vechten en moest helaas zijn docentschap hiervoor opzeggen.

Ook in 1973 gaf Betico tijdens de tweede begrotingsbehandeling over het feit dat de Havo nog te veel gesloten en onbereikbaar blijft voor het Arubaanse kind. De Havo-deur is wel niet dicht, maar hij staat slechts op een kiertje, aldus Croes. Die dacht dat vooral de tweetaligheid een grote handicap was voor het schoolgaande kind. Hij vond het jammer dat de gedeputeerde van Onderwijs Max Croes gezegd zou hebben dat de ETAO-afgestudeerden geen werk bij de overheid konden vinden. ETAO stond voor de toen bestaande lagere beroepsopleiding onder het economisch, toeristisch en administratief onderwijs. “Waarom lopen de ETAO-leerlingen dan stage bij de verschillende eilandsdiensten?”, wilde raadslid Betico toen weten.

Betico had het onderwijs aan het hart en was ook in de politiek betrokken in het onderwijs. En dan vraag ik mij af... wat zou Betico Croes nu gevonden hebben van de situatie waarin we ons nu op Aruba verkeren? Is er dan niemand in de regering die op school heeft geleerd dat bezuinigen op het onderwijs misschien wel de slechtste bezuiniging is die je aan de volgende generaties kan meegeven?

Donderdag 11 november werd er een ongebruikelijke bijeenkomst gehouden van de vakbond van het onderwijs op Aruba, de Simar. Ze riepen het veld op om deze bijeenkomst bij te wonen. Om zo het veld te voorzien van informatie en hun bezorgdheden kenbaar te maken. Ook werd er tevens aan het veld gevraagd wat de volgende stappen moeten zijn om het onderwijs te redden. Ik zou denken dat er zo’n vijftig personen in totaal bij deze bijeenkomst aanwezig waren. Naar mijn mening wat weinig. We zijn te passief, maar hopelijk is dit een begin van iets groots.

Vanaf 13 maart 2020, toen Covid zijn intrede deed op Aruba, zijn de leerkrachten solidair gebleven tegenover een deel van de bevolking die door Covid het extra moeilijk had gekregen. De publiek sector heeft vanaf mei 2020 tot december 2020, 12,6 procent van zijn inkomen moeten afdragen om de minderbedeelden te helpen. Hier was in eerste instantie geen enkel docent op tegen. We willen zeker onze medemens helpen die het ten tijde van Covid het enorm moeilijk heeft. Ook Nederland bood ons enig hulp door middel van FASE-uitkering die in november 2021 zal stoppen. Ook loonsubsidie zal in november 2021 stoppen en zal niet meer uitgekeerd worden. In totaal heeft het onderwijs tot november 2021, 25 miljoen afgedragen, wat gelijk staat aan 58 procent. Waarom zo veel binnen het onderwijs? Dit is meer dan de helft. De rest van 42 procent werd afgedragen door andere departementen. Er zijn zoveel problemen binnen het onderwijs en nu wil de regering weer voor 11 miljoen hierop bezuinigen. Er is tekort aan docenten, vanaf je achtendertigste blijft je loon onveranderd, overuren worden niet meer betaald, toenemende werkdruk, taakuren worden gereduceerd, docenten krijgen geen auto en telefoonvergoedingen voor de vele telefoontjes aan ouders en bezoeken aan stageplekken. Even te vergelijking. Iemand in de regering ontvangt aan het einde van de maand elke keer een vergoeding voor zijn auto en telefoongebruik. Verschil moet er blijkbaar zijn, maar ook tijdens de periode van Covid? Zo zijn er nog tal van bezorgdheden die ook tijdens de bijeenkomst van Simar werden besproken. Van een docent wordt er steeds meer van hem/haar gevraagd of zelf geëist. Een docent zet zelf zijn eigen inkomen in om zijn of haar studenten te helpen. Een docent geeft meer dan 100 procent, maar ontvangt 87,4 procent.

Wat ik ook aardig schokkend vond, was het bericht dat we van Simar kregen. Dat er niet door de regering openheid van zaken wordt gegeven. Waar gaat al het geld naar toe? Gaat het geld wel naar de juiste bestemming? En waarom net 12,6 procent, in plaats van 12,5 procent zoals op Curaçao? Klaarblijkelijk was het een typfoutje door Nederland, waardoor we 0,1 procent meer moeten afdragen. Openheid van zaken wordt er dus niet gegeven en de regering schuift het probleem naar mijn mening makkelijk door naar Nederland. Die zou vast en zeker de grote boosdoener zijn van dit alles. Maar bedenk goed, wie worden er nu gestraft voor alle wantoestanden binnen de overheid op Aruba? Wie krijgt hier de schuld van? Weer de hardwerkende docent die meer dan alles doet om te zorgen voor goed onderwijs. Buiten het onderwijs hoor je van veel mensen dat een baan binnen het onderwijs een lekker leventje is en dat je veel vakanties hebt. Maar ze denken niet aan de meer dan twintig leerlingen in één klas die je dag in dag uit zo goed mogelijk moet onderwijzen. Met alle sociale problemen die je daarnaast ook nog hebt. Het lijkt wel alsof de regering een verdeel en heers techniek op Aruba wil toepassen. Waardoor het veld binnen het onderwijs verdeeld raakt en men zo kan blijven heersen. Ik wil bij deze graag een minister, van welke ministerie dan ook, uitnodigen om een hele dag voor mij voor de klas in te vallen. Welke minister zou dit aan willen durven? Bij mij bent u van harte welkom. Ik denk dat de waardering bij u dan zeker zal terugkeren.

Simar zal op 18 november weer samen met de minister van onderwijs rond de tafel gaan zitten en hun bezorgdheden van het veld kenbaar maken. Nu is het de tijd om binnen het onderwijs ons gelijk te halen. We moeten elkaar binnen het onderwijs steunen en een blok vormen tegen de overheid als het gaat om meer onnodige bezuinigingen. En begrijp mij niet verkeerd. We willen zeker solidair zijn met de medemens, maar dan wel op een eerlijke manier. Waar een ieder hardwerkende inwoner op Aruba meehelpt om hun medemens te helpen. Ook hier mag de regering een steentje extra aan bijdragen. Maar een extra bezuiniging van 11 miljoen op onderwijs gaat te ver!

Laten we weer net zo trots zijn op het onderwijs, zoals Betico Croes dat deed. Laten we net zoals hij staan voor de toekomst van onze kinderen. Dat een ieder van ons de kans heeft om op Aruba vooruit te kunnen en via de kwaliteiten van een ieder, Aruba weer te laten uitblinken als nooit tevoren. Ik ben ervan overtuigt dat vast en zeker Betico ook hiervoor gestreden zou hebben. Het einde van de bijeenkomst van Simar heb ik helaas niet meer kunnen meemaken. Mijn plicht riep mij weer en ik moest weer les gaan geven op de avondschool. Waar ik toch weer elke keer mijn motivatie probeer te zoeken en vol goede moed en positiviteit weer een les begin. Ook al was het dit keer weer voor een klas met drie studenten.

Unda e revolushon di enseñansa na Aruba ta keda?

Fri, 12 Nov 2021 12:58:34 GMT

Unda e revolushon di enseñansa na Aruba ta keda?

Dialuna 9 di november 2021, Simar (sindikato di enseñansa na Aruba) a duna noticia riba medionan social cu gobierno di Aruba kier corta 11 mion florin den enseñansa. Mi i hopi otro den enseñansa a keda sorpresa pa esaki. Ya tin asina tanto agitashon den enseñansa cu awor tin algu mas caminda desagrado i incertesa lo sigui aumenta i motivashon di docente lo bira cada bia mas chiki. Si mi por papia pa mi mes, mi kier bisa cu mi motivashon como docente a baha hopi durante e ultimo lunanan. Lamentable, pasobra mi ta haña cu ta un trabou fabuloso i desafiante. Por duna forma na yunan den bo propio manera, pa medio di bo conosementu riba un materia specifico, nan por desaroya autonomia. Cu bo por yuda muchanan asina, pa nan por contribui na nan futuro.

Antiguamente, e trabou di maestro tabata considera como un llamado, unda hopi hende tabatin respet pa nan maestro. Awor ultimamente mi ta duna les na klas di anochi tambe i di un klas di mas o ménos dies tres estudiante, aki ta sigui dos òf tres estudiante online òf fisicamente les. Resto aparentemente tin hopi otro asunto na cabes i no ta presente. Tambe mi ta nota esaki den estudiantenan, cu nan motivashon a baha hopi. Enseñansa no ta desafiante pa nan mas. I sin embargo, bo ta keda positivo i ta buska manera pa no perde motivashon.

Poco motivashon i reconosemento. Menospresio di gobierno a contribui na esaki. Nos no mester duna enseñansa di e ultimo cuater añanan so e culpa di esaki, pasobra personalmente mi ta kere cu ta pa 35 aña caba e enseñansa den gobierno no a risibi e reconosemento completo cu ainda e merese. Tabata asina semper? No, afortunadamente no. Pasobra sigur prome cu esei, bo tabata respeta i reconose como maestro. Hopi a scohe pa e trabou di maestro. Incluso nos orguyo national Betico Croes, cu na 1959 a caba su estudio na Academia Pedagogico na Hilversum como maestro i despues di esaki, promé cu e bai politica, a duna les na scol San Jozef i Antonius College na Santa Cruz.

Tambe durante su carera politico, Betico por a pone su talentonan di maestro na prome luga. Asina ta menciona den Amigoe di Curaçao dia 26 di september 1972 cu durante un reunion di eilandsraad na un momento Fichi Croes, di partido PPA, a papia tocante di e di dos motibo MEP, cu pa dje no tabatin base ni contenido. Esei naturalmente no a cai bon i lider di MEP Betico Croes a responde cu e kier a splica Fichi Croes ampliamente kiko tabata den e motibo, si e no a compronde. Finalmente Betico Croes ta maestro di profeshon i e ta dispuesto pa usa su talentonan. Asina tanto amor Betico tabatin pa enseñansa cu durante su lucha pa Status Aparte, el a menciona e importansia di enseñansa dor di bisa cu si no, lo el a bira director di Mavo na Oranjestad i no lo a bai politica. E kier a mustra asina cu Aruba ta wordo trata manera un madrasta pa Curaçao. E mester a lucha pa esaki i lamentablemente e mester a stop cu su trabou di maestro pa esaki.

Tambe na 1973 Betico a bisa durante tratamento di di dos presupuesto riba e hecho cu Havo ainda ta hopi cla i inaseptabel pa yu di Aruba. Porta di Havo no ta será, pero e ta keda habri solamente un tiki, segun Croes. E tabata kere cu specialmente bi-lingualismo tabata un gran desventaha pa yu di skol. E tabata lamenta cu gedeputado di Enseñansa Max Croes a bisa cu studiantenan ku a caba ETAO no por a haña trabou den gobierno. ETAO tabata representa enseñansa basico profeshonal bou di enseñansa economico, turistico i administrativo na e tempo ei. "Por fabor, pakico studiantenan di ETAO ta hasi stage na diferente servisionan di e isla?", raadslid Betico tabata kier sa na e momento ei.

Betico tabatin enseñansa na pecho i tambe tabata envolví den enseñansa den politica. I mi ta puntra mi mes... kiko Betico Croes lo a pensa di e situashon den cua nos ta awor na Aruba? No tin ningun hende den gobierno cu a siña na scol cu kita presupuesto for di enseñansa por ta e peor cortamento cu bo por duna e siguiente generashonnan?

Diaweps 11 di november a tuma luga un reunion strañamente di sindicato di enseñansa na Aruba, Simar. Nan a yama veld pa asisti na e reunion aki. Pa asina proveé veld di informashon i pone nan preocupashonnan na haltura. Tambe nan a pidi veld kiko mester ta e siguiente pasunan pa salbaguardá enseñansa. Mi ta kere cu tabata tin casi sincuenta hende presente na e reunion aki. Segun mi ta poco. Nos ta pasivo, pero hopi biaha e ta un comienso di algo grandi.

Desde 13 di maart 2020, ora Covid a haci su entrada na Aruba, e maestronan a keda solidario na banda di un parti di pueblo cu durante Covid a bira hopi dificil. Sector publico a mester entrega 12,6 porshento di nan salario for di mei 2020 te december 2020 pa yuda e pober. Aki den prome instansia no tabatin ningun maestro contra. Nos kier sigur yuda nos compañeronan cu tabata tin dificil durante Covid. Tambe Hulanda a ofrese nos algun yudansa cu FASE-pago cu lo stop den november 2021. Tambe subsidio di salario lo stop den november 2021 i no lo paga mas. Den total enseñansa te november 2021 a entrega 25 mion, cual ta igual na 58 porshento. Pakiko tanto den enseñansa? Esei ta mas cu mita. Resto di 42 porshento a keda entregá pa otro departamentonan. Tin tantu problema den enseñansa i awor gobierno kier corta 11 mion riba esaki.

Den dianan aki, falta maestro, desde loke ta bira 38 aña bo salario lo ceda igual, oranan extra no ta wordo paga mas, trabou ta bira mas duru, oranan di trabou ta wordo reduci, maestro no ta haya placa pa gastonan di auto ni telefon pa e yamadanan hopi cu mester haci na mayornan y pa bishita na luganan di stage. Pa un comparacion, hendenan den gobierno tur fin di luna ta haya placa pa gastonan di auto y telefon. Tin diferensia mester tin, pero tambe durante tempo di Covid? Asina tin hopi preocupacion cu a wordo papia durante e reunion di Simar. Di un maestro ta wordo pidi y hasta exigi cada vez mas. Un maestro ta pone su propio salario pa yuda su studiantenan. Un maestro ta duna mas cu 100%, pero ta ricibi 87,4%.

Loke mi tambe ta sorprende, tabata e noticia cu nos a haya di Simar. Cu gobierno no ta duna transparencia. Unda e placa ta bay? Ta bayendo pa e destinacion corecto? Y pakico exactamente 12.6%, en vez di 12.5% manera na Curacao? Aparentemente tabata un eror di tipo di Hulanda, causando cu nos mester paga 0.1% mas. Pues, no ta duna transparencia y gobierno, na mi opinion, ta fácilmente pusha e problema pa Hulanda. Seguramente lo ta e gran malo di tur esaki. Pero pense bon, ken ta wordo castiga pa tur e desorden den gobierno na Aruba? Ken ta haya e culpa? Un biaha mas e docente cu ta traha duro pa brinda bon educacion. For di ora di scol bo ta tende di hopi hende cu un trabou den enseñansa ta un bida facil y cu bo tin hopi vacacion. Pero nan no ta pensa riba e mas cu binti studiante den un klas cu bo mester duna bon enseñansa tur dia. Cu tur e problema social cu bo tambe tin. Ta manera cu gobierno ta kere den un tecnica di dividi y goberna na Aruba. Causando cu e campo den enseñansa ta wordo dividi y asina nan por sigui goberna. Mi kier, mediante e occasion aki, invita un ministro, di cualkier ministerio, pa bin haci un dia di invitado den mi klas. Cual ministro lo kier aseptá e reto aki? Cu mi bo ta bon bini. Mi ta kere cu e aprecio lo sigur bolbe na bo.

Simar lo sinta atrobe hunto cu e ministro di enseñansa riba 18 di november y nan lo presenta nan preocupacionnan di e campo. Awor ta e momento pa nos haya e mesun trato den enseñansa. Nos mester sostene otro den enseñansa y forma un bloque contra gobierno ora ta trata di mas austeridad innecesario. Y no malinterpreta mi. Nos kier sigur ta solidario cu nos semehante, pero den un forma adecuado. Unda cada ciudadano trahador na Aruba ta yuda nan semehante. Gobierno tambe por yuda cu esaki. Pero un austeridad adicional di 11 miyon riba enseñansa ta bay te leu!

Laga nos bira orguyoso atrobe di enseñansa, manera Betico Croes a haci. Laga nos para manera el a haci pa e futuro di nos yiunan. Cu cada un di nos tin e oportunidad pa por progresa na Aruba y via e calidad di cada un, haci Aruba sobresali manera nunca prome. Mi ta convenci cu sigur Betico lo a pelea pa esaki tambe. Mi no a logra presencia e fin di e reunion di Simar. Mi deber a yama mi atrobe y mi mester a duna les na scol di anochi. Unda mi ta busca mi motivacion tur biaha y cu hopi entusiasmo y positivismo cuminsa un les. Aunque e biaha aki tabata pa un klas cu tres studiante.

E Sinterklaas y fiestanan di fin di aña

Mon, 08 Nov 2021 12:58:32 GMT

E Sinterklaas y fiestanan di fin di aña

Awor nos ta un par di dia aden den luna di november y e buki di juguetes di "Top 1 Toys" a drenta den nos buro di correo atrobe. E por significa un solo cos. Biento nos Santo Nicolas lo bishita nos isla di Aruba atrobe. Covid no lo por ta un obstaculo pa esaki. Ora ta trata covid, ultimamente mi ta wak menos noticia tocante esaki y esaki ta duna mi cierto trankilidad den mi bida. No ta cu e no ta existi, pero no ta influencia mi bida mucho.

Ultimamente anochinan na Aruba ta parce cu ta bira gris y mi ta haya cu ora ta parce cu mi ta na Hulanda. E sensacion ta dificil pa splica. Hulanda, unda anochinan durante e lunanan aki ta bira hopi scur y no ta gusta para dilanti porta den frio. Bo lo prefera di keda cas y disfruta di un bon momento cu famia y/of amigonan mientras ta mira television. E diferencia ta cu aki durante dia y anochi bo ta haya temperaturanan estival. E ta algo agradabel durante luna di november y december. Of e sensacion ta debi na cu mi mayornan awor aki a keda pa semper na Aruba? P'esey ora ta parce cu mi ta bibando na dos pais? Ta ki cos ta mas bon cu tin bo mayornan cerca di bo? Cu bo por cuida nan awor cu nan no ta mucho mas jong. Ademas ta bon pa disfruta atrobe di e cuminda cu mi mama kier prepara. E ta sinti manera di prome na Hulanda, unda bo ta na cas di bo mayornan i durante cena bo por sinta agradabel. Ningun hende por kibra e cuminda di bo mama. Ki dushi e sa prepara. Mi ta sinti mi afortuna aki. Bon ku nan ta bek!

Asin'aki ainda un par di dia i Sinterklaas lo ta na e isla atrobe. Fiesta di Sinterklaas, un fiesta masha adecuado pa disfruta cu famia atrobe. Pa mi, zwarte Piet mester keda leu ainda. E ta tende pa mi ainda na e pasado di esclabitut. I unda hopi hende ainda tabata haña normal na 2013 cu Piet, cu ta preto, tabata parti di fiesta di Sinterklaas, nan ta mira awor cu nos por celebra esei den un otro forma tambe. Esei no ta kita nada for di e idea di e fiesta. E fiesta ta pa tur edad i ta trese mas union i amabilidad cu famia. Specialmente den e tempu aki, e ta duna nos oportunidad pa disfruta di momentunan agradabel, unda nos por stima nos yiunan mas. Ademas, e ta duna nos oportunidad pa tene mas cuidou pa nos prohimo. Cu durante fiesta di Sinterklaas, pero sigur durante dianan di Pasco, nos por disfruta di momentunan agradabel hunto atrobe.

Pa mi, dianan di Pasco lo tin mas balor. Ta posibel cu despues di algun aña, fiesta di Sinterklaas lo cuminsa biba pa mi atrobe. Pero esei no ta nifica cu bo no por hasi nada. Independientemente di con chiki e intencion ta, e mensahe ta importante den hopi manera. Cu bo por mustra den diferente manera cu bo tin considerashon pa algu. Especialmente pa muchanan chiki. Sigur durante dianan di Pasco lo bira un periodo unda nos por disfruta agradabelmente hunto como famia den totalidad. Unda un atenshon extra pa un otro no mester falta. Pensa riba esei, esei lo trese sigur mas union den e tempu aki. Talbes esaki lo crea momentunan unda nos lo lubida tur medida pa covid. Sinterklaas cu su Pietnan color òf cu rasto di cushina. Santa Claus cu su elfin! Mi ta desea aora mes pa e complet'é comida di Pasco. Mi no por warda!

Het Sinterklaasfeest en de fijne kerstdagen

Mon, 08 Nov 2021 03:23:20 GMT

Het Sinterklaasfeest en de fijne kerstdagen

We zitten nu alweer een aantal dagen in de maand november en het speelgoedboek van de speelgoedwinkel “Top 1 Toys” is weer in de brievenbus gedaan. Dit kan maar weer een ding betekenen. Binnenkort zal onze heilige Sint-Nicolaas weer een bezoek doen aan het eiland Aruba. Covid zou hier zeker geen belemmering in gaan worden. Als het om covid gaat, kijk ik zelden nog naar het nieuws hierover en dit zorgt al zeker voor de nodige rust in het leven. Niet dat het niet bestaat, maar het beïnvloedt mijn leven maar weinig.

In de avonden is het hier op Aruba de laatste tijd soms grauw en krijg ik soms het gevoel dat ik op sommige momenten in Nederland ben. Het gevoel is moeilijk te verklaren. Nederland, waar de avonden in deze maanden snel donker worden en je niet in de kou buiten wilt staan. Je zit dan liever lekker warm thuis en zit je gezellig samen met familie en/of vrienden televisie te kijken. Het verschil is natuurlijk wel dat je hier overdag en in de avonden, zomerse temperaturen blijft hebben. Dat is zeker fijn in de november en december maanden. Of heeft het gevoel te maken dat mijn ouders hier nu voorgoed op Aruba zijn? Dat ik hierdoor op sommige momenten het gevoel heb dat ik in twee landen woon. Wat is er nu fijner dat je je ouders dichtbij je hebt. Dat je nu voor ze kan zorgen, aangezien ze nu niet meer de jongste zijn. Daarnaast is het weer heerlijk genieten van de gerechten die op sommige momenten door mijn lieve moeder wordt voorbereidt. Het is weer het gevoel van vroeger in Nederland, waar je bij je ouders thuis bent en je tijdens het avondeten heerlijk kunt aanschuiven. Niemand kan het eten van je moeder verslaan. Wat kan ze heerlijk koken. Ik voel mij hier aardig gezegend. Fijn dat ze weer bij ons zijn!

Dus nog een paar dagen en dan is de Sint weer op het eiland. Het Sinterklaasfeest, een uitermate geschikt feest om weer samen met familie te genieten. Zwarte piet mag voor mij nog altijd wegblijven. Dit neigt voor mij nog altijd naar het slavernijverleden. En waar velen in 2013 het nog heel normaal vonden dat Zwarte Piet een deel van het Sinterklaasfeest was, zien ze nu in dat we het ook op een ander manier kunnen vieren. Dit doet niets weg aan de gedachte van het feest. Het feest is voor alle leeftijden en zorgt voor extra saamhorigheid en gezelligheid met familie. Zeker in deze tijden geeft het ons weer kans om fijne momenten mee te maken, waarop we onze kinderen weer extra kunnen verwennen. Daarnaast geeft het ons weer kans om extra zorg te kunnen dragen voor ons medemens. Dat we doormiddel van het Sinterklaasfeest, maar zeker tijdens de kerstdagen samen weer fijne momenten kunnen meemaken.

Voor mij zullen de kerstdagen van meer waarde zijn. Misschien dat het Sinterklaasfeest na een aantal jaren weer meer bij mij gaat leven. Maar dat neemt niet weg dat je niets kunt doen. Hoe klein de intentie dan ook wel niet zal zijn, de boodschap is op vele manieren belangrijker. Dat je op verschillende manieren kunt laten zien dat je om iemand geeft. Vooral bij kleine kinderen. Zeker tijdens de kerstdagen zal het eindelijk weer een periode worden waarop we als familie weer in totaliteit heerlijk samen kunnen genieten. Waar een extra attentie voor een ander niet mag ontbreken. Denk hier eens aan, het zal zeker in deze tijd voor meer saamhorigheid zorgen. Misschien zorgt dit wel voor momenten waarop we alle maatregelen voor covid doen vergeten. Sinterklaas met zijn gekleurde of roetveeg Pieten. De kerstman met zijn elfjes! Ik verheug mij nú al op het uitgebreide kerstdiner. Ik kan niet wachten!

Respeta bo mayornan

Sun, 24 Oct 2021 12:58:29 GMT

Respeta bo mayornan

Con agradabel ta pa tin bo mayornan cerca. Ta como dos siman pasa cu mi mayornan a bini pa Aruba. Y ta sinti bon. Durante lockdown na Hulanda, e contacto entre mi mayornan tabata bon, pero den e sorto di tempo aki bo kier simplemente ta hunto. Mi mayornan a haya yudansa di nan vecina y esaki tabata un gran ayudo pa nan. Tambe pa nos aki na Aruba esaki tabata un tranquilisacion. Mi mayornan tabatin asina algun forma di contacto cu un hende y ora mester a yuda nan, nan tabata yuda nan hopi bon. Nos ta eternamente agradecido na e vecina y mi sa sigur cu mi mayornan lo sinti falta di dje den algun momento. Nos ta spera di mira su pronto aki na Aruba, pa nos por experiencia momentonan agradabel cu ne tambe. Pero manera mi a bisa, no ta importa unda, bo kier pa bo mayornan ta cerca durante momentonan dificil. No ta cu e vecina no kier a yuda, pero awor ta nos tarea pa cuida mi mayornan lo mihor posible. Nan ta na un edad respetabel halto y nan semper a cuida nos bon.

Si mi mester bisa pakico mi mayornan ta nifica asina hopi pa mi, algun evento ta bin na mente sigur. Naturalmente mi ruman muher y mi no a falta nada na Hulanda. Den e prome momentonan di bida, decisionnan tabata tuma pa nos, cu nos no tabata siempre di acuerdo cune. Pero tur bes nos a haya sa despues cu mi mayornan tabata tin nos bon interes na corazon. Tambe nos a haya e cosnan cu necesario, nos orea a wordo tira y nos a wordo stracu, na momentonan cu nos no por a sinta keto den compania di famia.

Antes mi tabata hunga hopi pafo, loke awendia no ta sosode mas cu e muchanan di awendia. Awor bo ta mira un solo mucha hunga pafo. Unda e muchanan a bay? Ta Netflix y Playstation a bira asina importante, cu muchanan no sa mas kico pa haci? Tambe nos tabata tin e Nintendo, pero nos tabata creativo ora tabata trata di hunga pafo. Mi ta lubida frecuentemente e ora y normalmente mi tabata laat pa come na cas. No tabata tur ora cu mi tabata keda na ora y algun biaha mi tabata bini cas sushi. Algun biaha mi tabata wordo castiga pa esaki y despues mi a haya cu e castigonan tabata bal e pena. Pero hunga pafo tabata duna bo cierto libertad.

Durante e añanan cu mi a bira un tiki mas grandi, mi a haya mas permiso. Mi a haya e impresion cu mi mayornan tabata haya importante pa nos forma nos mesun opinion y toma nos mesun decision y expresa nan de manera respetuoso. Mi por a recorda e momento ey ora mi tata a duna mi e escogencia si mi kier a keda hospeda mas largo cerca mi primo of no. Mi a gusta cu tabata discuti hunto riba tur cos y nos por a duna nos opinion na hopi momento. Mi a gusta cu mi mayornan a duna mi espacio pa determina mi mes kico mi kier a studia. Nan tabata gusta tur cos, si mi kier a sigui studia.

Mi ta sumamente agradecido pa tur cos cu nan a hasi pa mi. Awendia ta nos tarea pa cuida nan bon posibel. Nan guia den mi infancia y nan norma y balornan mi por aprecia nan sigur. Mi ta ken mi ta pa causa di mi mayornan. Nan a mustra nos semper pa respeta nos mayor. Cu nos mester a papia dos palabra. Algun biaha tabata straño durante momentonan di estadia na Hulanda. Bo tabata papia cu mayor semper cu "u", unda bo por a haya comentario di e persona concerni cu ta sinti su mes lihe viejo. Pero e manera con nos tabata acerca hende respetuoso tabata inculca den nos sistema y tabata dificil pa bisa "je" na lugar di "u" na cierto momento.

Nan ta na edad awor y nan ta necesita yudansa practico. Mi mester honra nan awor door di atene na nan tin tur loke nan mester por haya. Awor mi no kier ta demasiado religioso, pero tambe den Bijbel ta considera honra bo tata y bo mama como sumamente importante. Aki tin un promesa atacha na esaki cu bo lo haya un bida largo den e tera cu Dios ta duna bo. Awor mi kier dedica mi mes completamente na esaki y mi ta obliga nan. P'esey tambe mi ta sinti mi sumamente bon cu nan ta cerca di nos, pa asina nos por cuida nan mas mihor posibel. Manera nan a cuida nos.

1 di juni ta e dia internashonal di mayornan. Realmente pa mi tur dia ta e dia di mayornan. Proba pa yuda bo mayornan na tur momento na un manera adecuado. Yuda nan ora nan tin mester di dje. Haci nan sonri y duna nan momentonan di felisidat. Duna nan un abrazo grandi ora cu nan mester di dje y mustra cu bo ta stima nan hopi. Mustra cu bo ta orguyoso di nan pa tur loke nan a hasi pa bo. Y si tristamente nan no ta aki mas, recorda nan cu bon ricuerdo y conserva nan video y potretnan cu tanto atencion posibel. Nan ta esnan cu a forma bo den e persona cu bo ta awe.

Eert uw vader en uw moeder

Sun, 24 Oct 2021 01:10:31 GMT

Eert uw vader en uw moeder

Wat is het toch fijn om je ouders dichtbij te hebben. Het is ruim twee weken geleden waar mijn ouders hier nu gezellig bij ons op Aruba zijn. En het voelt goed. In tijden van lockdown in Nederland was het contact tussen mijn ouders goed, maar in zulke tijden wil je gewoon bij elkaar zijn. Mijn ouders kregen hulp van hun buurvrouw en dit was achteraf ontzettend fijn voor ze. Ook voor ons hier op Aruba was dit een geruststelling. Mijn ouders hadden zo toch enigszins contact met iemand en werden ze, wanneer er hulp geboden moest worden, ontzettend goed geholpen. We zijn de buurvrouw eeuwig dankbaar en ik weet zeker dat mijn ouders haar op sommige momenten erg zullen missen. We hopen haar weer snel een keer op Aruba te zien, zodat we ook hier met haar gezellige momenten zullen beleven. Maar zoals ik al zei, het maakt niet uit waar, je wilt toch in moeilijke tijden je ouders dichtbij je hebben. Niet dat de buurvrouw niet wilde helpen, maar het is nu onze taak om mijn ouders zo goed mogelijk te verzorgen. Ze zijn op respectvolle hoge leeftijd en hebben altijd goed voor ons gezorgd.

Als ik moet zeggen waarom mijn ouders zoveel voor mij betekenen, dan komen sommige gebeurtenissen zeker sterk naar voren. Natuurlijk kwamen mijn zusje en ik in Nederland niets tekort. In de vroegere momenten van het leven werden er beslissingen voor ons genomen, waar we het niet altijd over eens waren. Maar elke keer kwamen we achteraf tot de ontdekking dat mijn ouders hier juist het beste met ons voor hadden. Ook wij kregen de nodige klappen, werd er aan ons oor getrokken en werden we geknepen, op momenten dat we niet stil konden zitten bij gezelschap met familie.

Vroeger speelde ik vaak buiten, wat nu niet meer door de tegenwoordige jeugd gebeurt. Nu zie je een enkel kind buiten spelen. Waar zijn de kinderen gebleven? Zijn Netflix en Playstation zo belangrijk geworden, dat kinderen niets anders weten om te doen? Ook wij hadden de Nintendo, maar wij waren vindingrijk als het ging om het buiten spelen. Ik vergat vaak de tijd en meestal was ik laat voor het eten thuis. Het was niet altijd dat ik mij aan de klok hield en kwam ik op sommige momenten vuil thuis. Soms werd ik dan ook hiervoor gestraft en achteraf waren ze deze straffen zeker de moeite waard. Maar het buiten spelen gaf je enigszins vrijheid.

Gedurende de jaren dat ik wat ouder werd mocht ik steeds meer. Ik kreeg de indruk dat mijn ouders het enorm belangrijk vonden dat we zelf een eigen mening en beslissing mochten vormen en deze mochten uitdragen op een respectvolle manier. Hier kon ik mij het moment herinneren waarop mijn vader mij voor de keuze stelde of ik langer bij mijn neef wilde logeren of niet. Ik vond het fijn dat er samen over alles werd gediscussieerd en we op vele momenten ons mening konden geven. Ik vond het fijn dat mijn ouders mij de ruimte gaven om zelf te bepalen wat ik wilde studeren. Ze vonden alles best, als ik maar door bleef studeren.

Ik ben ontzettend dankbaar voor alles wat ze voor mij hebben gedaan. Nu is het onze taak om zo goed mogelijk voor ze te zorgen. Hun leiding in mijn jeugd en hun normen en waarden kan ik zeker naar waarde schatten. Ik ben wie ik ben door mijn ouders. Die ons altijd leerden om respectvol te zijn tegen ouderen. Dat we altijd met twee woorden moesten spreken. Soms was het vreemd tijdens stagemomenten in Nederland. Je sprak ouderen altijd aan met “u”, waarop je soms commentaar kreeg van de desbetreffende persoon die zich dan te oud voelde. Maar de manier waarop we mensen respectvol benaderden zat ingebakken in ons systeem en het was moeilijk om op sommige momenten “je” te zeggen in plaats van “u”.

Nu mijn ouders op leeftijd zijn, hebben ze praktische hulp nodig. Ik moet ze nu eren door erop te letten dat ze alles wat ze nodig hebben kunnen ontvangen. Nu wil ik niet al te gelovig doen, maar ook in de Bijbel wordt het eren van je vader en je moeder als zeer belangrijk gezien. Hier is er zelf een belofte aan gekoppeld dat je hierdoor een lang leven in het land dat God je geeft zult krijgen. Nu wil ik mij hier geheel aan toewijden en dat ben ik ze ook verplicht. Het doet mij daarom ook enorm goed dat ze nu dichtbij ons zijn, waardoor we nu extra goed voor ze kunnen zorgen. Net zo goed als wat ze voor ons hebben gedaan.

1 juni is de internationale dag van de ouders. Eigenlijk is dat voor mij elke dag, de dag van de ouders. Probeer elke dag zo goed mogelijk je ouders bij te staan. Help ze waarbij nodig. Laat ze lachen en geef ze momenten waarop je weet dat ze genieten. Geef ze op sommige momenten een dikke knuffel en laat zien dat je ontzettend veel van ze houdt. Dat je trots op ze bent voor wat ze allemaal voor je hebben betekend. En mochten ze er helaas niet meer zijn. Probeer ze dan altijd met mooie herinneringen te herdenken en bewaar hun filmpjes en foto’s zo zorgvuldig mogelijk. Het zijn je dierbare die je gevormd hebben tot de persoon die je nu mag zijn.

Schoon Bedrog

Fri, 08 Oct 2021 20:08:45 GMT

Schoon Bedrog

Mijn allereerste uitgegeven boek - “Schoon Bedrog”. Nooit gedacht dat dit mijn eerste boek zou worden. Ik dacht altijd dat mijn eerste boek een geschiedenisboek zou zijn. Het schrijven van een boek stelde ik elke keer uit, maar door persoonlijke gebeurtenissen en onrechtvaardigheid in het leven moest ik een boek schrijven. Ook tijdens de tijd van Corona was dit een mooi moment om hier wat meer aandacht aan te besteden.

Het boek “Schoon Bedrog” is fictie, gebaseerd op een waargebeurd verhaal. De meeste namen van de personen die in dit boek voorkomen zijn veranderd. Sommige gebeurtenissen zijn veranderd, aangedikt of geheel weggelaten of zelfs verzonnen. Dit verhaal is geschreven vanuit mijn perspectief, waar ik mijn gevoelens en mijn gedachten probeer te beschrijven. Het is mijn verhaal. Misschien leidt dit verhaal uiteindelijk wel naar de echte waarheid. In moeilijke tijden, zoals het overlijden van een dierbare, een scheiding of je ziet het allemaal niet meer zitten in het leven, kun je zoeken naar een toevlucht. Dit kunnen negatieve dingen zijn, maar gelukkig ook positieve dingen. Bij de negatieve dingen kun je denken aan veelvoudig alcohol en drugsgebruik, verslavingsdrang of je zoekt toevlucht in andere extreme handelingen om de pijn te vergeten. Sommige zoeken naar wraak. Andere zoeken hun toevlucht in het schrijven van liedjes, het zoeken naar een uitdagende hobby, sporten of gooien hun leven drastisch om, zodat ze echt een geheel ander mens worden. Ik koos ervoor om te schrijven. Dit zorgde voor een lang proces, waar het niet altijd even makkelijk ging. Dit resulteerde in een boek van 796 pagina’s.

Uren, dagen, maanden gingen voorbij en elke keer werd er weer iets aan het verhaal toegevoegd en/of verwijderd. Uiteindelijk werd het een roman van 482 pagina’s. De tweede druk was eindelijk klaar. Het werd een verhaal over (bij)geloof, religie en bedrog. Maar ook over onvolwaardige trouw en liefde. Ik kan het iedereen aanraden om in moeilijke tijden de pen te pakken en te beginnen met schrijven. Door te schrijven, kon ik bij sommige gebeurtenissen er letterlijk en figuurlijk een punt achter zetten. Bij het schrijven van de laatste zin, heb ik het boek dichtgeslagen.

In het boek “Schoon Bedrog”, maak je kennis met de hoofdpersoon Justin. Na zes jaar een gelukkig leven komt Justin in een wereld terecht waarin zijn principes en alles waar hij in geloofde op de proef wordt gesteld. Je kan je afvragen of hij in een droom leefde of juist in een fantasie? En dat juist voor meer dan zes jaar, waar hij door vele als een speeltje werd gezien. Hoe verblindend kan liefde zijn dat je de werkelijkheid niet kan zien? Was Lisa de echte geweest of speelde Lisa weer één van haar rollen voor de mensen om haar heen? Justin kan niet geloven dat hij in een oogwenk alles verloor wat hij bereikt had en het belangrijkste, zijn ware liefde. Of was alles toch... schoon bedrog?

Justin had voor een lange tijd zijn belangen van anderen op de eerste plaats gezet, maar nu kiest hij voor zichzelf. Vele hebben Justin enorm veel pijn gedaan. Justin kreeg nooit antwoord op zijn vragen. Als Justin rechtvaardig en eerlijk door anderen was behandeld, dan had het nooit zo ver gekomen. Justin weet nu dat de vele gebeurtenissen die hij in zijn leven had meegemaakt niet tot de werkelijkheid behoren. Mensen lachen met je mee, maar steken daarna gewoon een mes in je rug. Of doen dingen waar ze later niet de verantwoordelijkheid voor willen dragen. Justin staat nu in het leven waarin hij nog sterker de keuze maakt met welke mensen hij omgaat. Ondanks alles blijft Justin nog altijd staan voor zijn eigen principes, geloofsovertuiging en rechtvaardigheid. Daar zou hij altijd voor blijven strijden.

Dit boek draag ik op aan mijn lieve ouders, zus, zwager en naaste familie en vrienden die mij in moeilijke tijden altijd hebben gesteund. Die mij met raad en daad, begrip en een luisterend oor altijd hebben bijgestaan. Ik ben het hun, maar zeker mijn ouders verplicht. Wat ben ik toch trots op mijn ouders! Die mij op het juiste manier hebben opgevoed en die een hoge standaard hebben van hun normen en waarden, die nu niet veel ouders meer in deze tijd beschikken. Andere ouders zouden hier nog eens wat van kunnen leren, al zeg ik het zelf. Ik weet dat mijn ouders ook zeker trots op mij zijn. Het was voor ons allen niet makkelijk, maar we hebben het overleefd. Hoe moeilijk het soms was om elke keer in God te blijven geloven. Hij was het, die elke keer ervoor zorgde mij te beschermen en mij de kracht gaf om door te gaan. Ook wil ik mijn redactrice ontzettend bedanken voor de hulp en juiste advies.

Een korte boekreview van mijn redactrice op “Schoon Bedrog”:

"Schoon bedrog is een boek dat je meeneemt in het verhaal en kijkt door de ogen van Justin. Van een gelukkig leven dat ineens 180 graden veranderd en achterblijft met onbeantwoorde vragen. Men zegt dat je elkaar leert kennen onder één dak. Dit boek laat duidelijk zien hoe twee mensen in een huwelijk een andere kijk hebben op het leven en elkaar eigenlijk niet écht kennen. Dit boek vraagt om een vervolg.."

Ik wil nog afsluiten met een commentaar die ik indirect van iemand kreeg. Diegene had namelijk commentaar op mijn boek tegenover anderen. Er werd gezegd: “E marico a scirbi un buki.” (Wat een homo om een boek te schrijven). Mensen, waarom toch deze uitlating? Dit boek valt onder fictie en is gebaseerd op waargebeurde gebeurtenissen. Vast iemand met een slecht geweten. Blijkbaar is de waardering op het succes van anderen hier ver te zoeken. Maar het is een mening en iedereen is vrij om te denken wat hij wil.

Engaño Bunita (Schoon Bedrog)

Fri, 08 Oct 2021 12:58:27 GMT

Engaño Bunita (Schoon Bedrog)

E mi prome buki ta "Schoon Bedrog". Nunca mi a kere cu esaki lo a bira mi prome buki. Mi semper a kere cu mi prome buki lo tabata un buki di historia. Mi tabata keda retrasa pa skirbi un buki, pero door di sucesonan personal i desigualdad den bida, mi mester a skirbi un buki. Tambe durante e tempu di Corona, esaki tabata un bon momento pa dedica mas atenshon na esaki.

"Schoon Bedrog" ta fikcion, basa riba un historia cu a sosode. Mayoria di e nombernan di e personanan cu ta aparece den e buki aki a wordo cambia. Algun suceso a wordo cambia, amplia of elimina completamente of hasta inventa. E historia aki a wordo skirbi for di mi perspectiva, unda mi ta trata di describi mi sentimentonan i mi pensamentonan. E ta mi historia. P'e ora por ta cu e historia aki lo conduci na e berdad real. Den tempu dificil, manera fayecimento di un ser keri, un separacion of bo ta sinti cu bo no por tene mas den bida, bo por busca un refugio. Esakinan por ta cosnan negativo, pero afortunadamente tambe cosnan positivo. Entre e cosnan negativo bo por pensa riba uso repetitivo di alcohol y droga, adiccion of busca refugio den otro accionnan extreme pa lubida e dolor. Algun ta busca venganza. Otronan ta busca refugio den skirbi cancion, busca un hobby desafiante, deporte of cambia drastico nan bida, pa bira un persona completamente diferente. Mi a scoge pa skirbi.Esaki a resulta den un proceso largo, unda no tabata facil tur momento.

Esaki a resulta den un libro di 796 pagina. "Schoon Bedrog" ta un roman di 482 página tocante (bij)geloof, religión y bedrog. Pero tambe tocante falta di fe y amor. Mi por recomenda tur hende pa den tempo dificil tuma bo pen y cuminsa skirbi. Door di skirbi, mi por a pone un fin na algun evento literal y figurativamente. Ora mi a skibi e ultimo palabra, mi a cera e buki.

Den "Schoon Bedrog" den libro aki, bo ta topa cu e protagonista Justin. Despues di seis aña di un bida feliz, Justin ta topa cu un mundo caminda su principionan y tur loke e tabata kere den ta wordo poni na prueba. Por ta cu e tabata biba den un soño of tabata den un fantasia? Eso pa mas di seis aña, caminda hopi hende a mira'e manera un juguete. Con ciego amor por ta cu no por mira realidad? Tabata Lisa e berdadero amor of tabata Lisa simplemente hungando un otro rol pa hendenan rond di dje? Justin no por kere cu den un momento e a perde tur loke e a logra y lo mas importante, su verdadero amor. Of tabata tur cos... schoon bedrog?

Durante un tempo largo, Justin a pone interes di otronan prome cu su mes, pero awor el a scoge pa su mes. Hopi hende a haci Justin hopi dolor. Justin nunca a haya contesta riba su preguntanan. Si Justin tabata trata husto y honesto pa otro hende, esaki nunca lo a yega asina leu. Justin sa awor cu e hopi eventonan cu el a experiencia den su bida no ta pertenece na realidad. Hende ta laga bo lagrima, pero despues nan ta simplemente dal bo cu un cuchiu. Of nan ta haci cosnan cu despues nan no kier asumi responsabilidad pa esaki. Justin awor ta pari den e bida caminda el ta scoge ainda mas fuerte cu ken e ta rondona su mes. Malgrado tur cos, Justin ainda ta para pa su propio principionan, creencia y husticia. E lo sigui lucha pa esaki.

E libro aki ta dedica na mi querido mayornan, ruman muher, suegra y famia cerca y amigonan cu semper a sostene mi durante momentonan dificil. Cu a yuda mi cu conseho y accion, comprension y un oido pa scucha. Mi ta obliga na nan, specialmente mi mayornan. Con orguyoso mi ta di mi mayornan! Nan a educami di manera corecto y nan tin un standard halto pa nan normanan y balornan, cu awendia no tin hopi mayornan mas cu tin esaki. Otro mayornan por siña algo di nan, si mi mag di bisa. Mi sa cu mi mayornan tambe ta sigur orguyoso di mi. No tabata facil pa nos tur, pero nos a sobrevivi. Con dificil tabata pa cada bes keda kere den Dios. El tabata esun cu tur bes a protehe y duna mi forza pa sigui. Tambe mi kier gradici mi redactor hopi pa su yudansa y conseho corecto.

Un review cortico di mi redactor riba "Schoon Bedrog":

"Schoon Bedrog ta un libro cu ta tuma bo den e historia y mira door di wowo di Justin. Di un bida feliz cu repentinamente cambia 180 grado y keda atras cu preguntanan sin contesta. Nan ta bisa cu ta conoce otro bou di un dak. E libro aki ta mustra claramente con dos hende den un matrimonio tin un otro mirada riba bida y na final di cuenta no ta conoce otro realmente. E libro aki ta pidi un continuacion.."

Mi kier cera cu un comentario cu mi a haya indirectamente di un persona. E persona tabatin comentario riba mi libro na fabor di otro hende. A bisa: "E marico a skirbi un buki." Heindenan, pakico e palabracion aki? E libro aki ta cay bou di ficcion y ta basa riba eventonan cu a sosode. Probablemente un persona cu un conciencia pega. Aparentemente e aprecio riba e exito di otro hende aki ta masha leu pa busca. Pero ta un opinion y tur hende ta liber pa pensa loke nan kier.

Wine flies when having fun

Sat, 25 Sep 2021 15:25:17 GMT

Wine flies when having fun

Het is weer zaterdag. Eindelijk weer even rust na een lange drukke werkweek. Nog vier werkdagen en dan hebben de docenten en leerlingen oktobervakantie. Het moment om uit te rusten en om heerlijk weer even tussenuit te gaan. Ik kan niet wachten.

En daar zaten we dan, heerlijk in de achtertuin. De vrijdagavond was weer het moment waarbij we weer gezellig bij elkaar zijn gekomen om weer eens fijn te kunnen genieten van de vele wijnen uit Italië. Als je goed zoekt kun je ook hier op het eiland zeker goede wijnen vinden, maar helaas vind je hier vaak wijnen onder de naam “Chateau di Migraine”. Die je vaak de volgende dag een beetje hoofdpijn bezorgen. Toch heb je ook hier plekken waar je een veelvoud aan goede wijnen kunt vinden. Zoals de winkel “H&H Fine Wines and Spirits” bij Ponton, waar het vriendelijke personeel je altijd zo goed mogelijk wilt helpen en ook zeker veel kennis beschikt over de wijnen die ze in hun bezit hebben. Een aantal daarvan zou je hier zelf kunnen proeven.

Het is ongeveer zo’n anderhalf jaar geleden dat ik het wijn drinken steeds meer begon te waarderen. Vooral rode wijn uit Italië. Gedurende deze periode kwam ik tot de ontdekking welke soorten wijnen ik lekker vind. En dan mag het best wel iets gaan kosten. Voor goede wijn moet je zeker niet moeilijk doen.

Ik maakte, samen met familieleden, kennis met wijnen uit Italië en behoren deze wijnen tot onze favorieten. Dit vooral uit de wijnstreek Puglia. Ik ben ooit wel in Italië geweest en heb uit de streek Montepulciano wijn mogen proeven die, naar mijn mening, heerlijk was. Ik had toen nog geen kennis wat betreft goede wijnen, maar het werd wel iets wat ik kon waarderen. Ik begon me steeds meer te verdiepen en naar mijn mening zijn de vele wijnen uit Italië de moeite waard. Je kunt een selectie maken van welke, voor jezelf, tot de beste wijnen behoren. Natuurlijk geldt hier voor een ieder wel dat smaken verschillen. Franse wijnen zijn niet slecht, maar die missen vaak hun smaak. En enkele wijnen uit Noord- en Zuid-Amerika zijn ook wel te doen, maar erg standaard hier op Aruba. Je hebt hier op Aruba van die wijnproeverijen, maar die zijn naar verhouding best duur en zeker niet echt de moeite waard om hier vaker naar toe te gaan. Ik heb gemerkt dat je thuis zeker een betere sfeer kan ervaren. Spontane wijnavonden waren hier het gevolg van, waarbij flink werd geproefd. Natuurlijk ook met fijn muziek op de achtergrond en de nodige versnaperingen zoals kaas, worst en olijven op verschillende kaasplankjes.

Bij wijn komen de mooiste ideeën naar voren en zo ook een aantal weken geleden. We kwamen op het idee om onze wijn direct maar eens uit Italië te halen. Dit zorgde voor het nodige contact met de regio Puglia en konden we, met de selectie die we hadden, heerlijke wijn inkopen. Deze werden dan naar Aruba verscheept. Het duurde ongeveer een aantal weken, nadat de meer dan honderdvijftig dozen op Aruba waren aangekomen. Eindelijk weer eens fijne Italiaanse wijnen tot ons beschikking, die je niet snel op Aruba kunt vinden. Om andere Arubanen ook te laten genieten van deze wijnen zijn we begonnen een aantal wijnen te verkopen. Dit aan een geselecteerd groepje mensen, die goede wijn kunnen waarderen. Daarnaast is dit ook een goede manier om alvast de markt op Aruba te verkennen. We zitten nu in onze proefperiode en vinden nu voornamelijk wijn voor eigen gebruik belangrijker. We zijn dus nu even heerlijk voorzien.

Sindskort zijn we ook verrast door de kaaswinkel die je in Plaza Bookshop kunt vinden. De kaaswinkel, onder de naam “Cheese & Nuts”, die een aparte afdeling heeft binnen deze boekhandel. Daar hebben ze een veelvoud aan extreem goede kaas en noten. Deze winkel is zeker aan te raden mocht je houden van verschillende soorten kaas en/of noten. Vooral oude kaas doet het goed. Deze zijn zeker aan te bevelen bij de Italiaanse wijnen.

Probeer ook eens een moment te vinden om met je naasten te genieten van een heerlijk wijntje. Misschien wel één van de wijnen uit Italië of wellicht heb je al een favoriet. Wil je even relaxen, neem dan een wijntje met een goed boek en geniet heerlijk van je avond om de vele problemen op de wereld even te doen vergeten.

Bina ta bula ora bo ta pasando un bon rato

Sat, 25 Sep 2021 11:23:55 GMT

Bina ta bula ora bo ta pasando un bon rato

Finalmente ta dia di sabado. Un rato trankil despues di un siman largo y agita na trabou. Cuatro dia di trabou so i despues maestronan i studiantenan lo tin vakantie di oktober. E momento pa descansa i sali pa un poco di aire fresco. Mi no por warda.

Asina nos tabata sinta, trankil den cura tras. Diabierna anochi tabata e momento pa nos bini hunto atrobe pa disfruta di e diferente sorto di bina di Italia. Si bo ta busca bon bina, bo por haña bina di bon calidad riba e isla aki tambe, pero malamente e bina ta bin bao di e nomber "Chateau di Migraine" cu por duna bo dolor di cabes e siguiente dia. Sin embargo tin lugarnan unda bo por haña un gran variedad di bina di bon calidad. Manera e tienda "H&H Fine Wines and Spirits" na Ponton, unda personal amabel lo yuda bo na tur forma posibel i tambe nan tin hopi conosementu di e binanan cu nan tin na benta. Algun di nan bo por purba.

Aprosimadamente un aña y mei pasa, mi a cuminsa aprecia bebe bina mas y mas. Specialmente bina cora di Italia. Durante e periodo aki, mi a descubri cual sorto di binanan ta gustami. Y esey por ta un tiki costoso. Pa un bon bina, no ta necesario pa hasi dificil.

En asina nos a topa cu un fin di siman trankil den nos cura tras di cas. Despues di un siman largo y druk na trabou, nos ta cla pa relaha y disfruta di algun bon bina di Italia. Mi a descubri cu bina di Puglia ta un di mi favoritonan, y tambe mi a saboria bina di Montepulciano na Italia mes. Mi ta gusta di investiga y saboria diferente tipo di bina y na mi opinion, bina di Italia ta bastante bon. Naturalmente, gusto ta diferente pa cada un, pero pa mi, bina di Italia ta un di mi preferidonan. Esey ta haci cu mi ta organiza anochi di bina den nos cura, cu musica y diferente sorto di kaas, salami y olivanan. Un manera perfecto pa relaha y disfruta di un fin di siman.

En esaki ta nos bina di Puglia, direct for di Italia. Nos a bin cu un seleccion di bina cu nos a cumpra na Italia y a manda pa Aruba. Despues cu e caha a yega Aruba, nos a cuminza bende algun di e binanan aki na un grupo selecto di hende cu ta aprecia bina di calidad. Nos ta den nos periodo di prueba y actualmente nos ta enfoca mas riba uso propio y menos riba bendimento. Pero ta hopi contento cu nos por a habri un cantidad di bina di calidad for di Italia na Aruba.

Den ora cu nos a surprende pa e tienda na Plaza Bookshop. E tienda bou di nomber "Cheese & Nuts", cu tin un seccion separa den e libreria aki. Ei nan tin un gran variedad di keshi i nueznan bon. E tienda aki ta altamente recomenda si bo gusta diferente sorto di keshi i/òf nueznan. Particularmente keshi bieu ta hasi masha bon. Esakinan ta altamente recomenda cu e binanan Italiano. Tambe purba buska un momento pa disfruta cu bo binanan delicioso. Talbes un di e binan for di Italia òf talbes bo tin un favorito. Si bo ke relaha, tuma un bina cu un bon buki i disfruta di bo anochi pa lubida tur e problema riba mundu.

A Change Is Gonna Come

Wed, 15 Sep 2021 19:13:02 GMT

A Change Is Gonna Come

Er zijn momenten in het leven waardoor je je verdrietig voelt. Door persoonlijke redenen of juist door de gebeurtenissen die tegenwoordig in de wereld afspelen. Bij deze momenten luister ik dan graag het liedje van Sam Cooke – “A Change Is Gonna Come” en voel ik weer de rust en kracht om door te zetten en weet ik dat alles uiteindelijk wel weer goed zal komen. Sam Cooke bestaat uit een van mijn favorieten als het gaat om mooie oldies van de jaren ’50 en ’60. Sam heeft grote invloed gehad op een aantal muzikanten zoals o.a. The Temptations, The Rolling Stones, The Beatles, Otis Redding, Marvin Gaye en John Mayer. Naast dat Sam Cooke een goede zanger was, was hij ook een burgerrechtenactivist. Hij kwam in contact met Malcolm X en Mohammed Ali en was hij de eerste artiest die niet wilde optreden in een gesegregeerde zaal.

Rosa Parks, geboren in Tuskegee, Alabama die een groot deel van haar leven als naaister werkte, werd vooral bekend door haar verzet in 1955 en weigerde haar plaats af te staan aan een blanke passagier. In die tijd had je achterin de bus een gereserveerd deel bestemd voor de donker gekleurde mensen. Het voorste deel van de bus was voor blanken bestemd en die was vol. Rosa Parks moest dan maar gaan staan, zodat een blanke passagier achterin de bus kon gaan zitten. Ze weigerde en kreeg van de politie een boete van 10 dollar plus nog wat extra kosten van 4 dollar. Parks weigerde dit te betalen en werd gearresteerd.

Nelson Mandela was vanaf 1944 tegen het apartheidsregime in Zuid-Afrika en werd als leider van het Afrikaans Nationaal Congres in 1964 tot 1990 verbannen naar Robbeneiland. Nelson Mandela werd het symbool van het verzet tegen de apartheid.

Nu zijn er binnen de geschiedenis vele anderen geweest die streden tegen apartheid. Die vochten tegen ongelijkheid en onrechtvaardigheid. Hier ging het om strijden tegen onrechtvaardigheid voor mensen met een ander huidskleur, religie of politieke achtergrond. Ik moet hier dan ook meteen denken aan wat er met de Joden was gebeurd voor en ten tijde van de Tweede Wereldoorlog. Ze werden als groep buitengesloten en mochten heel veel niet meer. Joden mochten niet meer naar de bioscoop, schouwburg en tentoonstellingen. Joden mochten niet meer naar het zwembad, parken, dierentuinen, bibliotheekzalen en leeszalen. In 1940 moesten alle Joden zich laten registreren en in 1942 werden alle Joden van 6 jaar en ouder gedwongen een Jodenster te dragen. Ik kan zo nog wel doorgaan met alles wat Joden niet meer mochten. Natuurlijk was het toen een geheel andere tijd en valt het zeker niet te vergelijken met de tijd van nu. Maar ik kan er maar niet bij dat ook dit nu (in een beginstadium van onze tijd) gebeurt.

Tijdens de persconferentie van dinsdag 14 september liet het demissionaire kabinet, onder leiding van Mark Rutte, weten dat per 25 september de anderhalvemetersamenleving zal verdwijnen. Wel wordt er een coronapas ingevoerd waarbij toegang tot horeca, sportwedstrijden, concert of theater wordt verboden als men niet is gevaccineerd of negatief getest is. Bij de horecagelegenheden mag men nu tot twaalf uur ’s avonds open blijven en op scholen hoeven de klassen niet allemaal naar huis, mocht er een van de leerlingen besmet zijn. Mondkapjes zijn niet meer verplicht op stations en perrons, maar deze maatregel blijft nog wel geldig in het openbaar vervoer. Werkgevers in de zorg mogen vastleggen of hun personeel gevaccineerd is, maar bij andere sectoren mag dit worden gevraagd, maar niet worden geregistreerd. Werknemers hoeven hier geen antwoord op te geven. Een uitnodiging zal worden verstuurd voor een derde prik die bedoeld is voor mensen met een ernstige immuunstoornis en gevaccineerde reizigers hoeven niet meer in quarantaine.

Ongeveer zo’n vijftien dagen geleden zei de minister van volksgezondheid, Hugo de Jonge, dat een vaccinatieplicht volgens de wet niet mag. Deze is namelijk tegen het recht op privacy en de lichamelijke integriteit. Je mag zelf bepalen wat er met je lichaam gebeurt. Hier mag je niet gedwongen worden. Op 18 november 2020 heeft Hugo de Jonge zelf in het parlement gezegd dat vaccineren altijd een vrije keuze moet zijn. Hij wil hier geen tweestromensamenleving laten ontstaan. Een vaccinatieplicht zal mensen afschrikken en hij zou niet weten hoe hij zo’n plicht zou moeten invoeren. Ook wilde hij vorig jaar, geen indirecte plicht en gaf aan dat je bij een vaccinatiepaspoort moest oppassen of je dit echt wilt gaan toepassen. Anders krijg je toch dwang en dat is niet de bedoeling. Men moet hier terughoudend in zijn. Wat is er in de tussentijd gebeurd? Waarom is hij nu van gedachte veranderd? Of is hij zelf van mening dat hij hier nu een geheel andere invulling aan kan geven?

Stel dat je na 25 september niet bent gevaccineerd en je wilt graag in één week naar de bioscoop, op een andere dag eten in een restaurant en de volgende dag op het terras ergens gezellig wat drinken. Dan moet je dus drie keer jezelf laten testen. Dit zou dus als erg vervelend zijn. Als je gevaccineerd bent dan mag je dus zonder test gewoon binnenlopen. Het neigt hier dus naar indirecte dwang. En juist dit mag niet. In de Code van Neurenberg van 1947 staan tien punten beschreven waar de rechten van personen die aan medische onderzoek en experiment deelnemen worden gegarandeerd. Deze is opgesteld na de Tweede Wereldoorlog en waren het antwoord op de nazi-experimenten die door Josef Mengele werden uitgevoerd. In de Code staat bij punt één dat het hier een vrije keuze moet zijn zonder tussenkomst van enig geweld, fraude, misleiding of enige andere vorm van beperking of dwang. Maar nu lijkt het alsof je een vrije keuze hebt, maar dan wel met consequenties.

Ik vind het nog altijd enorm lastig om geen link te leggen naar het verleden. Maar toch stiekem doe ik het. Leren we dan nooit van wat de geschiedenis ons verteld? Zoals de Engelse schrijver Aldous Huxley (1894-1963) zei: “That men do not learn very much from the lessons of history is the most important of all the lessons that history has to teach.” We hebben juist gezien en kunnen leren dat er altijd momenten waren in de geschiedenis, waarbij mensen werden uitgesloten vanwege hun huidskleur, religie, politieke voorkeur, lichamelijke geaardheid en verschillen of juist om hun uitgesproken meningen. Het voelt gewoon niet goed om nu te zien waar de wereld ons naar toe brengt. Wanneer zeggen we tegen de gevestigde orde: “Genoeg is genoeg!” Wanneer beginnen we op te staan?

Gelukkig zien we al wat verzet hiertegen. Vele artiesten in Nederland willen op deze manier niet optreden. Een aantal horecaondernemers willen de coronapas boycotten en saboteren. Er zijn al een aantal mensen hiertegen opgestaan en ik ben benieuwd hoe men het gaat ervaren mocht deze maatregel er toch komen. Het parlement heeft nog een laatste kans dit te kunnen veranderen. Donderdag 16 september zal het Nederlandse parlement hier nog over buigen en zullen er vast een aantal partijen zijn, die nog alles op alles willen zetten om deze maatregelen niet te doen gelden. Zelf denk ik dat er hier weinig tot niets aan gedaan kan worden. Want na zoveel beloften van het demissionaire kabinet zullen ze echter niet gaan buigen. Het parlement heeft hier weinig tot geen macht om hier iets tegen te doen. Maar laten we hopen dat ik hier ongelijk in zal krijgen.

Wat zal er hier op Aruba nu gaan gebeuren als ze de coronopas in Nederland wel gaan invoeren? Nemen we dit zonder na te denken ook over van de Nederlandse kaaskoppen in Den Haag? En laten we ons dan weer dit indirect voorschrijven? Ik hoop dat we als aparte status binnen het Koninkrijk hier niet in meegaan en de tweestromensamenleving niet verder laten escaleren. Want dan blijft er maar één belangrijke vraag over: “Aan welke kant van de geschiedenis wil jij staan?”

Un cambio lo bin

Wed, 15 Sep 2021 11:23:53 GMT

Un cambio lo bin

Hay momentos na bida cu ta haci bo sinti tristo. Pa motibonan personal of pa e sucesonan cu ta tumando lugar den mundo awendia. Durante e momentonan aki, mi ta gusta scucha e cancion di Sam Cooke - "A Change Is Gonna Come" y mi ta sinti calmo y fortaleza pa sigui aden y sa cu tur cos lo sali bon na final. Sam Cooke ta un di mi favoritonan ora ta trata cancionnan bon di anjanan '50 y '60. Sam a influencia hopi musico manera The Temptations, The Rolling Stones, The Beatles, Otis Redding, Marvin Gaye y John Mayer. Ademas di cu Sam Cooke tabata un bon cantante, e tambe tabata un activista pa derechonan di ciudadano. E a topa cu Malcolm X y Mohammed Ali y e tabata e prome artista cu no kier a presenta den un sala segrega.

Rosa Parks, nase na Tuskegee, Alabama cu a pasa gran parti di su bida trahando como costurera, a bira conoci pa su resistencia na 1955 ora cu e a nenga di duna su sitionan un pasaxero blanco. Na e tempo ey, tabatin un parti reserva na patras di e bus pa hendenan di color. E parti dilanti di e bus tabata pa hendenan blanco y tabata yen. Rosa Parks mester a para, pa un pasaxero blanco por a sinta na patras di e bus. E no a kier y e polis a dune un multa di 10 dollar mas gastonan adicional di 4 dollar. Parks a nenga di paga e multa y a wordo deteni.

Nelson Mandela tabata contra di e regimen di apartheid na Sur Africa desde 1944 y como lider di Congreso Nacional Africano el a wordo bana pa Robbeneiland entre 1964 te 1990. Nelson Mandela a bira e simbolo di resistencia contra apartheid.

Den historia tabatin hopi otro cu a lucha kontra apartheid. Nan a lucha kontra inhusticia i inkontensia. Aki ta trata di lucha contra inhusticia pa hendenan cu un otro color di piel, religion òf tras di fondo politico. Mi mester pensa riba loke a pasa cu e yudionan promé i durante di Segundo Guerra Mundial. Nan a keda sepera como grupo i nan no por a hasi hopi mas. Yudionan no por a bai mas na kine, teatro i eksposishon. Yudionan no por a bai mas na piscina, parke, zònder di bestia, bibliotheek i salanan di lesa. Na 1940 tur yudí mester a registrá i na 1942 tur yudí di 6 aña pa riba mester a bisti un estrella di yudí. Mi por sigui conta tur loke yudionan no por a hasi mas. Naturalmente e tabata un tempu completamente diferente i no ta comparabel cu tempu awendia. Pero mi no por comprondé cu cos asina ta pasa awor (na un estadio inicial di nos tempu) tambe.

Durante e conferensia di prensa di diadomingo 14 di september e cabesantá, bao guia di Mark Rutte, a informá cu pa 25 di september e sociedat di un-i-mei metro lo desaparesé. Si lo implementá un pase di corona caminda no tin akseso na horeca, weganan di deporte, conèrt òf teatro si no ta vacuná òf si no a hasi un test negativo. Na luga di horeca por keda habri te 12 or di anochi i na skol no mester mandá tur klas bai cas si un di e studiantenan ta infectá. Tapa boca no ta obligatorio mas na estashon i plataforma, pero e medida aki ta keda valido den transporte público. Empleadónan den cuido por registra si nan personal ta vacuna, pero den sectornan diferente por puntra esaki, pero no por registra. Empleadonan no tin cu contestá esaki. Lo bai manda un invitashon pa un tèrdè pik cu ta destiná pa hendenan cu un trastornu serio di imunidat i vacunánan cu ta biaha no mester bai cuarentena mas.

Mas o ménos diescinco dia pasa, minister di salubridat, Hugo de Jonge, a bisa cu segun lei no tin un obligashon pa vacuna. E ta contra derecho di privasidat i integridat di curpa. Bo mes por desidí loke ta pasa cu bo curpa. No por obliga bo. Diamars 18 di novèmber 2020 Hugo de Jonge mes a bisa den parlamento cu vacuna semper mester ta un desishon liber. E no ke pa un sociedat di kibra den dos riba mundu. Un obligashon pa vacuna lo desalenta hende i e no sa con pa implementá un obligashon asina. Tambe aña pasa e no ce un obligashon indirecto i a bisa cu mester tene cuenta si realmente kier aplica un paspoort di vacunashon. Si no lo tin obligashon nobo i esey no ta e meta. Mester ta cu reserva. Kiko a pasa den e tempu aki? Pakiko awor el a cambia di pensamento? Òf e ta di opinion cu e por duna un impreshon totalmente diferente na esaki awor?

Supone cu despues di 25 di sèptèmber bo no ta vacuna i bo kier bai na cine den un siman, dia otro bai come na un restorant i dia siguiente bai un terasa pa bebe un tiki. Esei lo nifica cu bo tin cu hasi un test tres biaha. Esei lo por resulta masha fastioso. Si bo ta vacuna bo por drenta sin test. Pareu cu un obligashon indirecto. I esey no ta permití. Den e Codigo di Neurenberg di 1947 ta skirbi diez punto caminda ta garantisa derechonan di personanan cu ta tuma parti na investigashon medico i experimento. Esei a keda skirbi despues di Segundo Guerra Mundial i ta contesta na e experimentonan nazi cu Josef Mengele a hasi. Den e Codigo na punto un ta bisa cu mester ta un eleccion liber sin intervenshon di forsa, fraude, engaño òf forma di limitashon òf obligashon. Pero awor ta paré cu bo tin un eleccion liber, pero cu consecuensia.

Mi ta haña dificil pa no hasi un conekshon cu pasado. Pero cu man kibra mi ta hasié. Ta bisa cu nunca nos ta siña di loke historia ta conta nos? Manera e scirbidó Ingles Aldous Huxley (1894-1963) a bisa: "That men do not learn very much from the lessons of history is the most important of all the lessons that history has to teach." Nos a mira i por siña cu semper tabatin momentonan den historia caminda hende a keda esscluí pa motibo di nan color di piel, religion, preferensia politico, orientashon sèxsual i diferensha òf pa nan opinionnan espesífico. No ta sinti bon pa mira caminda mundu ta bai cu nos. Kiko ora nos ta bisa na e orden establecí: "Basta ta basta!" Kiko ora nos ta cuminsa para riba pia?

Afortunadamente nos ta mira caba algun resistensia contra esaki. Hopi artista na Hulanda no kier presenta nan mes asina. Algun empresario di horeca kier boikoteá e pase di corona i sabotá. Ya tin algun hende cu a para riba pia contra esaki i mi ta ansioso pa mira con nan lo sinti si e medida aki bini mes. Parlamento ainda tin un último chèns pa cambiá esaki. Diadomingo 16 di september parlamento lo siña riba esaki i seguramente lo tin algun partido ku lo kier hasi tur cos pa e medidanan aki no bira valido. Mi mes ta pensa cu no tin hopi cos cu por hasi contra esaki. Despues di tanto promesa di cabesantá nan no lo plia. Parlamento tin hopi poco poder pa hasi algu contra esaki. Pero laga nos spera cu mi ta sali mal riba esaki.

Kiko lo pasa na Aruba awor si nan ta implementá e pase di corona na Hulanda? Lo nos tuma esaki sin pensa di e cabesantenan Hulandes na Den Haag? I lo nos laga nos mes dicta indirectamente otra bia? Mi ta spera cu como un estado separá den Reino nos no ta sigui cu esaki i no laga e sociedad di dos coriente sigui escalá. Pasobra despues ta keda un pregunta importante: "Na cua banda di historia bo kier para?"

Gelijke en eerlijke kansen voor de vrouw

Mon, 13 Sep 2021 23:30:40 GMT

Gelijke en eerlijke kansen voor de vrouw

In het jaar 1977 werd Lucina Elena de Costa Gomez-Matheeuws de eerste vrouwelijke premier van de Nederlandse Antillen. Ze werd zelfs de vijfde vrouwelijke premier ter wereld. Vier vrouwen gingen haar al voor. De eerste gekozen vrouwelijke premier was Sirimavo Bandaranaike, weduwe van Solomon Bandaranaike. Vanaf 1960 tot 2000 werd ze de eerste minister van Sri Lanka. Hierna volgde Indira Gandi uit India, die als tweede premier van de wereld (1966 tot 1984) in de geschiedenisboeken werd beschreven. Indira was de dochter van Jawaharlal Nehru. In Israël werd, van 1969 tot 1974, Golda Meïr als derde premier ter wereld gezien. De vierde premier ter wereld werd Elisabeth Domitien uit Centraal-Afrikaanse Republiek, die een jaar heeft kunnen regeren (1975-1976).

Lucina de Costa Gomez-Matheeuws werd dus als vijfde persoon premier ter wereld en werd vanaf 1977 de eerste vrouwelijke premier van de Nederlandse Antillen. Zelf eerder dan Margaret Thatcher, die voor de Verenigd Koninkrijk vanaf 1979 tot 1990 regeerde. Na Lucina volgde er in totaal nog vijf vrouwen die ook premier werden van de Nederlandse Antillen. Emily de Jongh-Elhage werd de laatste minister-president, toen in 2010 de Nederlandse Antillen niet meer bestond als staatskundige eenheid binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Nu zijn Bonaire, Saba en St. Eustatius bijzondere gemeente van Nederland geworden en hebben Curaçao en St. Maarten een aparte status binnen het Koninkrijk. Aruba had haar aparte status al verkregen in het jaar 1986.

Sarah Wescot-Williams werd op St. Maarten vanaf 2010 de eerste minister-president en werd hier de traditie voorgezet van vrouwelijke premiers in het Koninkrijk der Nederlanden. En deze traditie werd nog wat later ook weer in St. Maarten doorgezet door Leona Marlin-Romeo (2018-2019) en Silveria Jacobs die vanaf 2019 nog altijd minister-president is van St. Maarten. De weg voor de vrouw was niet altijd makkelijk geweest. De vrouw moest zich altijd extra bewijzen. Een vrouw moest haar weg bevechten en heeft altijd moeten strijden voor gelijkheid en rechtvaardigheid tegenover de man. De man stond zeker voor de 19de eeuw nog altijd aan het hoofd van het gezin. In sommige gevallen is dit nog steeds het geval. Hij kon rond 600 voor Christus in Griekenland zijn kinderen onterven en bepalen met wie zijn dochters trouwden. De mannen hielden zich bezig met politiek en de vrouwen mochten niet stemmen. Er is al veel gebeurd en het is toch fijn om te zien dat vanaf 1960 een vrouwelijke premier is gekozen die andere vrouwen laat inspireren om ook een hoge functie te bekleden in een wereld die toch wel snel door mannen is bepaald.

In 2009 kreeg Aruba haar eerste vrouwelijke Centrale Bankpresident, tevens ook de eerste vrouw in het Koninkrijk. Op Aruba hebben we vanaf 2017 ook een vrouwelijke minister-president. Ze staat op de zesentachtigste plek van alle vrouwelijke leiders ter wereld. Ook weer aardig bijzonder, aangezien er in Nederland nog steeds geen vrouwelijke premier is gevonden. Ziet men in Nederland liever geen vrouw die deze functie zou kunnen bekleden? Is Nederland hier nog niet klaar voor? Zullen na alle wanvertoningen, de laatste dagen voor Rutte nu in zijn gegaan? Na afgelopen tijd het nieuws van Nederland gevolgd te hebben, zou het nu best wel eens kunnen dat Sigrid Kaag de eerste minister-president van Nederland zou gaan worden? Maar is dat wel iets wat men wil? Het Caribisch deel van het Koninkrijk is hier, anders dan in Nederland, aardig vooruitstrevend. Toch is er geen reden om geen aandacht meer aan de emancipatie van vrouwen te besteden, want ook binnen vrouwelijke kringen heerst er jaloezie of worden er vieze spelletjes gespeeld.

De verjaardagskaarsen zijn niet eens uitgeblazen, de verjaardagstaart was nog niet eens gesneden of hoofdcommissaris van de politie, Korpschef Vanessa Tjon-Kock kreeg op haar verjaardag van de minister-president te horen dat haar verantwoordelijkheden tijdelijk neerlegt moeten worden. Dit voor een periode totdat kabinet Wever-Croes II zal worden beëindigd. Zou ze dan vier jaar lang moeten wachten? Of denkt de minister-president dat haar kabinet nu al geen lange houdbaarheidsdatum zou hebben en er weer snel verkiezingen moeten worden uitgeschreven? En wat gebeurt er als de vier jaar versterken zijn? Zou een andere politieke partij haar dan wel graag als hoofdcommissaris van de politie willen zien? Die zou misschien wel iemand anders op deze positie willen zien. De reden van deze tijdelijke terugtrekking heeft te maken met een belangenconflict die zou ontstaan door haar echtgenoot Rocco Tjon, die binnenkort minister van Justitie zou gaan worden. Wat ze nu als functie zou gaan bekleden is nog niet bekend.

In de tijd van Corona hielp Vanessa Tjon-Kock de minister-president zo goed mogelijk met advies en bij de nodige maatregelen werd er samen over nagedacht. Niet iedereen was even tevreden over de verschillende beslissingen, maar ze stond daar als vrouw wel haar mannetje. Ook de minister-president stond sterk in haar schoenen ten tijde van de eerste corona-maatregelen en heeft moedige beslissingen genomen. Van goede bronnen heb ik vernomen dat Vanessa's strijd om politieagent te worden niet makkelijk was geweest. Als vrouw moest ze zich tijdens haar opleiding twee keer zo hard bewijzen om als politieagent serieus te worden genomen. En nu lijkt het alsof ze stank voor dank heeft gekregen en dus het veld moet ruimen. Door een man die, zoals ik bij vele betrouwbare bronnen heb gehoord, met vele vrouwen het bed deelt en niet wil tekenen voor een scheiding. En dan wel een mond vol heeft van integriteit. Hij zou toch eerlijkheid en betrouwbaarheid moeten uitstralen en voor zijn eigen gedrag en keuzes verantwoording voor moeten afdragen? Ik moet jullie eerlijk bekennen, ikzelf heb bij de eerste kabinet van Wever-Croes op hem gestemd. Door zijn integriteitsverhaal en zijn goede bedoelingen vond ik hem echt een geschikt persoon. Misschien heeft hij veel kunnen bereiken in de politiek, maar na vele verhalen van mensen ben ik al geruime tijd van mening dat het niet allemaal is zoals het lijkt. Achteraf was deze stem voor mij een verloren stem. Zoals ik deze betrouwbare bron mag geloven is mevrouw Vanessa Tjon-Kock niet tevreden over de beslissing van de minister-president.

Waarom moet weer een vrouw het veld ruimen voor een man? Waarom wordt er dan niet gewoon getekend voor een scheiding, zodat ze haar positie gewoon zou kunnen behouden? Weer wordt de positie van een vrouw neergehaald. Maar nu niet alleen door een man, maar nu ook zeker door een vrouw. Die zeker al te goed weet hoe veel strijd een vrouw moet leveren om een positie te kunnen bekleden die ze zo graag ambieert. Het gaat zeker niet zonder slag of stoot. Zit hier weer wat achter? Spelen hier weer grotere belangen mee? Gaat het hier om macht, geld, aanzien of een hoge positie? Of is de korpspolitie op Aruba alleen bedoeld voor machomannen met te weinig gevoel voor integriteit en empathie voor met name de vrouwelijke bevolking?

Igual i oportunidad hustu pa e muhé

Mon, 13 Sep 2021 11:23:51 GMT

Igual i oportunidad hustu pa e muhé

Na aña 1977, Lucina Elena de Costa Gomez-Matheeuws a bira prome muhé premier di Antia Hulandes. E tabata e di cinco prome muhé premier den mundu. Cuater muhé a bai promé cu ne. E promé premier muhé eligi tabata Sirimavo Bandaranaike, viuda di Solomon Bandaranaike. For di 1960 te 2000 e tabata promé minister di Sri Lanka. Despues di dje a sigui Indira Gandhi di India, kende tabata e di dos premier den mundu (1966-1984) den historia. Indira tabata yiu di Jawaharlal Nehru. Na Israel, for di 1969 te 1974, Golda Meir a ser considera e di tres premier den mundu. E di cuatro premier den mundu tabata Elisabeth Domitien di República Centroafricana, kende a goberna pa un aña (1975-1976).

Lucina de Costa Gomez-Matheeuws a bira donc e di cinco persona pa bira premier den mundu y for di 1977 te 2010 el a bira prome muhé premier di Antia Hulandes. Esaki a sosode promé cu Margaret Thatcher, kende pa Reino Uní a goberna for di 1979 te 1990. Despues di Lucina, den total ainda cinco muhé a bira premier di Antia Hulandes. Emily de Jongh-Elhage a bira e último minister-presidente, ora na 2010 Antia Hulandes no tabata existi mas como unidat político den Reino Hulandes. Awor Bonaire, Saba i St. Eustatius ta municipio special di Hulanda y Curaçao i St. Maarten tin nan status separá den Reino. Aruba a haya su status separá na 1986.

Sarah Wescot-Williams a bira na 2010 na St. Maarten e promé minister-president i a sigui e tradicion di premiers muhé den Reino Hulandes. E tradicion aki a wordo sigui despues na St. Maarten pa Leona Marlin-Romeo (2018-2019) i Silveria Jacobs, kende for di 2019 ta ainda minister-president di St. Maarten. E caminda pa e muhé no tabata semper fácil. E muhé mester a demostra semper extra. Un muhé mester a lucha pa su caminda i semper mester a lucha pa igualdat i husticia contra di e homber. E homber tabata na cabes di famia te ainda den siglo 19. Den algun caso esaki ta e caso ainda. Den 600 promé cu Cristo na Grecia, e por a deshereda su yiunan i determiná ken su yiunan muhe mester a casa cu ne. E hombernan tabata ocupa cu politica i e muhernan no por a vota. Ya hopi cos a pasa i ta agradabel pa mira cu for di 1960 a eligi un premier muhé kende ta inspira otro muhénan pa ocupa un funshon halto den un mundu cu ainda ta wordo determina pa hombernan.

Na 2009 Aruba a haya su promé presidente di Banco Central muhé, tambe e promé muhé den Reino. Na Aruba for di 2017 nos tin un minister-president muhé. E ta na luga di ochenta i ocho di tur lider muhé den mundu. Hopi interesante, considerando cu Hulanda ainda no a haya un premier muhé. Ta gusta mira un muhé den e funshon aki na Hulanda? Hulanda ainda no ta cla pa esaki? Despues di tur e desaroyonan ultimo dianan pa Rutte, lo por ta cu Sigrid Kaag lo bira e promé minister-president di Hulanda? Pero ta esaki kico ta kier? E parti Caribense di Reino ta mas adelanta cu Hulanda den esaki. Sinembargo, no tin motibo pa no sigui atende e emansipashon di muhé, pasobra tambe den krincu muhé tin invidiosisimo of nan ta hunga wega sucio.

E candela di cumplaños no tabata ni sopla, e pastechi di cumplaños no tabata ni corta ainda i comisario principal di polis, Korpschef Vanessa Tjon-Kock a haya di e minister-president e dia di su cumplaños cu e mester laga su responsabilidatnan temporalmente. Esaki pa un periodo te ora e gobierno Wever-Croes II lo wordo poni un fin na ne. Lo e mester warda cuater aña largo? Of e minister-president ta kere cu su gobierno lo no tin un duracion largo i mester haci eleccionnan promé? Y kico lo pasa despues di cuater aña? Lo un otro partido politico kier mira su persona como comisario principal di polis? E por kier mira algu otro den e posishon aki. E motibo di e retiro temporal aki ta relaciona cu un conflicto di interes cu lo por surgi door di su casá Rocco Tjon, kende pronto lo bira minister di Husticia. Kico su funshon lo ta no ta conoci ainda.

Durante tempu di Corona, Vanessa Tjon-Kock a yuda e minister-president cu conseho y a pensa hunto riba e medidanan necesario. No tur hende tabata contento cu e diferente desicionnan, pero e tabata pari mancu como un muhé. Tambe e minister-president a pari mancu durante e promé medidanan di Corona i a tuma desicionnan valiente. Di fuente bon mi a tende cu lucha di Vanessa pa bira polis no tabata facil. Como un muhé, durante su formacion e mester a demostra dos biaha mas duru pa wordo tuma serio como polis. I awor parece manera e ta haya hinkamentu pa su esfuerso i mester bay for di e campo. Door di un homber, manera mi a tende di hopi fuente confiabel, ta comparti cama cu hopi muhé i no kier firma pa un divorcio. I e ta papia tanto di integridad. E mester por trece transparencia i confiabilidad i ta responsabel pa su accion y eleccionnan? Mi mester bisa boso berdad, mi mes a vota pa dje na e promé gobierno di Wever-Croes.

Door di su discurso di integridad i su bon intencionnan, mi a pensa cu e ta un persona adecuado. P'esey mi a vota pa dje. Pero despues di tende hopi storia di hende, mi ta di opinion cu no ta tur cos ta manera cu e ta parce. Despues mi a haya sa cu Sra. Vanessa Tjon-Kock no ta contento cu e desicion di e minister-president. Pakico un biaha mas un muhé mester bay for di e campo pa un homber? P'esey nan no por firma pa un divorcio, pa e por keda den su posishon? Un biaha mas e posishon di un muhé ta wordo abouga. Pero awor no so lo un homber ta haci esaki, pero tambe un muhé. E ta bon sabi con hopi lucha un muhé mester haci pa yega na un posishon cu e ta ambishona. No ta facil. Ta bini patras algo aki? Ta hunga cu interesnan grandi aki? Ta trata di poder, placa, reconocimento of un posishon halto? Of e cuerpo di polis na Aruba ta pa solamente pa hombernan macho cu no tin suficiente sentido di integridad y empatia pa e poblacion femenino?

Te notificacion nobo

Fri, 10 Sep 2021 11:23:48 GMT

Te notificacion nobo

1 september 2021, un dia cu tur hende ta sperando. Despues di dos siman, unda tur scol mester a habri oficialmente, e estudiantenan por finalmente bai scol atrobe. Tambe e docentenan ta contento pa por finalmente cuminsa atrobe. Door di e medidanan di Covid di e gobierno, e scolnan no por a habri y finalmente, enbes di 19 augustus, diahuebs 1 september a bira nos prome dia di scol. Docenten a haya dianan extra caminda nan tabata obliga pa keda na scol. Docenten tabata ocupa cu ta prepara nan salanan. Nan a traha duro pa e preparacionnan pa e prome dia di scol nobo. Manera studiewijzer, planificacion pa e estudiantenan y examen escrito di tur materia pa e di cuater aña a wordo desaroya caba.

Tambe e mayornan tabata contento cu finalmente e lesnan pa e scolnan SKOA ta cuminsa atrobe. E organisacion di cuido extra a causa hopi stress pa hopi mayornan. Specialmente durante e periodo di Covid, unda tur hende mester traha duro pa mantene nan cabes riba awa. Ademas e mayornan naturalmente ta pensa cu nan yiu of yiu muhe mester por sigui studia despues di un tempo largo. E ta nan derecho como un mucha.

"Awor nos ta den e situacion. Diahuebs 1 september tur docente ta den e sala di docente y algun ta haci trabao di preparacion. Desafortunadamente no den nan sala di les. Cada docente ta mustra nan compasion pa e novanta trahadonan di limpieza cu ta traha pa SKOA. Ningun estudiante ta na scol. Kico a pasa? Pk e lesnan no a cuminsa awe? Ta e medidanan di Covid di gobierno ta obliga nos atrobe? Nr, no ta e docentenan, estudiantenan of mayornan. Nan kier pa e aña escolar cuminsa. Mi tambe ta kere cu SKOA y gobierno ta desea esey tambe, pero justamente e problema ta cu esnan aki. Of kier e gobierno mante nan hobennan na ignorante? Ayera SKOA a pidi nan scolnan pa laga nan trabao e dia siguiente. E ta relaciona cu e trahadonan di limpieza cu no por wordo paga mas.

Un trahado di limpieza ta gana minimo salario di AWG. 1850,-. No ta mucho tempo pasa tabata hopi diferente. Pa 2015 e tabata AWG. 450,- Afortunadamente e gobierno di e tempo a cambia esey. Asina e trahadonan di limpieza a wordo trata mesun bon cu un docente y a haya tur e beneficionan social. Trabao di limpieza ta un trabao digno. No hopi hende kier e trabao aki, pero ken lo haci limpieza si no? E ta un trabao hopi importante. Specialmente durante e periodo di Covid, unda higiena ta considera hopi importante. Si nos mester kere tur medida di gobierno.

Ta mas di dos aña cu e problema aki ainda no ta resolvi y gobierno kier pa e pago pa e trahadonan di limpieza wordo estableci como gasto di operacion. Gobierno ta subsidia SKOA cu AWG. 1.600.000 gasto di operacion (asina nan ta bisa). Pero SKOA no kier esey. Nan ta mira nan trahadonan di limpieza como personal y e gastonan ta cay bou gasto di personal. Asina e trahadonan di limpieza ta wordo trata mesun bon cu un ambtenaar. Desde augustus 2020 SKOA a paga e trahadonan di limpieza te cu december 2020 y a haya un debe hopi grandi pasobra nan no por a paga e premionan social mas. E sindicato di e trahadonan di limpieza, SEPPA a bisa nan trahadonan pa sigui traha. Gobierno lo paga finalmente.

Despues di esey nan a papia cu otro y a cambia e fecha tur biaha. Te ora cu SKOA no tabatin otro alternativa mas cu despedi nan trahadonan di limpieza. Un dia prome cu eleccion, 24 juni 2021, e minister-president a pidi SKOA pa no despedi nan trahadonan di limpieza. E lo papia cu nan y bin cu un solucion pa e problema. Pero no tabatin solucion y SKOA lo por a paga nan trahadonan di limpieza como personal completo te cu augustus 2021. Awor cu nos sa cuanto ta e salario minimo na Aruba y e gasto di operacion di AWG 1.600.000 nos por duna un ehempel di cuanto un trahado di limpieza por gana pa luna. Nos ta parti e gasto di operacion di AWG 1.600.000 door di 12 luna = AWG 133.333.33. E cantidad aki lo mester wordo reparti entre e 90 trahadonan di limpieza, y nos lo yega na e cantidad di AWG 1481.48. Esey ta menos cu nan ta gana awor. Tambe e premionan social lo no ta inclui mas. Cu esey un trahado di limpieza lo mester biba un luna. Si e gasto di operacion ta suficiente? Pero tene na cuenta cu tambe e trahadonan di limpieza durante Covid mester a paga un parti di nan salario. Nan tambe a contribui. Nan tambe tin miembronan di famia cu nan mester mantene y tin debe cu nan mester paga.

Con ta regla na otro scolnan na Aruba cu no ta bou SKOA? Nan tambe tin e mesun problema? Pero no ta asina. Hopi scol ta wordo limpia door di e compania Total cleaning. Ta kier pa e gobierno mira si e scolnan di SKOA tambe ta cay bou di e compania aki? Pakiko e ta asina? Spera cu no ta un asunto di friends and family. Y pakiko Total cleaning no kier tuma e trahadonan di SKOA na trabou? Si nan tuma nan na trabou, lo e problema wordo resolvi?

Te lat den anochi nan a papia, pero no tabatin solucion. Aparentemente e minister-president a bisa SKOA pa nan mes hanja un solucion. No ta su portafolio y e minister di Enseñansa ta responsabel pa esey. Tene cuenta cu prome cu eleccion nos minister-president a pidi SKOA pa no despedi nan personal di limpieza. Y pakiko dia 30 juni 2021 e a haci un cita cu SKOA pa papia tocante e problema di pago pa e trahadonan di limpieza? Nan a sa di e problema, pero pakiko ta tuma asina hopi tempo pa bin cu un solucion? Ta e derecho di e mucha no ta importante mas? Mi lo spera cu si.

Facebook tabata yen di reaccion di mayornan. Nan a kibra e docentenan y a bisa cu nan no kier traha. Tambe nan a puntra si e scolgeld lo por baha. Personalmente mi ta kere cu e mayornan aki no ta bon informa y nan kier expresa nan frustracion asina. Pero mayornan mester sa cu un scol no ta un babysit y nan tampoco kier un scol di nan yiu cu no ta higienico. Mi ta sinti awor cu Covid no ta importante mas pa gobierno y mayornan. Y nos por habri e porta di scol sin higiena mes.

Spera cu nos ta di acuerdo cu ademas di e trahadonan di limpieza, e studiantenan ta e victima. E dia despues e scolnan di SKOA a habri bek y nos ta algun dia mas adilanti. Pero e problema ta keda. No ta bon pa laga e trahadonan di limpieza biba asina den incertidumbre. Mester laga e orguyo y dignidad na banda y busca un solucion lihe. Lo continua...

Tot nader order

Fri, 10 Sep 2021 01:44:18 GMT

Tot nader order

1 september 2021, een dag waar iedereen naar uit kijkt. Na twee weken, waar alle scholen officiëel open moesten gaan, kunnen leerlingen nu eindelijk weer naar school. Ook docenten zijn blij om eindelijk weer eens te beginnen. Door de Covid-maatregelen van de regering konden de scholen niet opengaan en werd uiteindelijk, in plaats van 19 augustus, donderdag 1 september ons eerste schooldag. Docenten hadden extra dagen waarbij ze allemaal verplicht werden op school te blijven. Docenten waren druk bezig met het inrichten van hun lokalen. Er werd hard gewerkt aan de voorbereidingen voor de nieuwe schooldag. Zo werden studiewijzers, planning voor de leerlingen en het schriftelijke examen van alle vakken voor de vierde alvast ontwikkeld.

Ook ouders waren opgelucht, dat ook nu de lessen voor de SKOA-scholen eindelijk weer beginnen. Het regelen voor extra oppas zorgde voor veel ouders voor extra stress. Zeker in de periode van Covid, waar iedereen het nodige werk moet verrichten om enigszins het hoofd boven water te houden. Daarnaast vinden de ouders natuurlijk dat hun zoon of dochter eindelijk na een lange tijd weer onderwijs moet volgen. Het is immers het recht dat een kind heeft.

En daar zitten we dan! Op donderdag 1 september zitten alle docenten in de docentenkamer en doen enkele nog voorbereidingswerk. Helaas niet in het lokaal om les te geven. Ieder docent toont zijn medeleven aan de negentig schoonmakers die voor SKOA werken. Geen enkel leerling is op school. Wat is er gebeurd? Waarom zijn de lessen vandaag niet begonnen? Heeft het nu weer te maken met de Covid-maatregelen die de overheid aan ons verplicht? Nee, het ligt niet aan de docenten, leerlingen of ouders. Die willen graag dat het schooljaar zou gaan beginnen. Ik denk ook dat SKOA en de overheid zeker ook dit willen, maar juist het probleem ligt bij deze twee partijen. Of wil de regering de jeugd liever dom houden? Gisteren heeft SKOA haar scholen opgeroepen om de volgende dag het werk neer te leggen. Dit heeft te maken met de schoonmakers die niet meer betaald kunnen worden.

Een schoonmaker verdient tegenwoordig het minimumloon van AWG. 1850,-. Dit was niet zo lang geleden heel anders. Voor het jaar 2015 bestond dit bedrag uit AWG. 450,- Gelukkig heeft de toenmalige regering dit veranderd. Zo werden de schoonmakers als ambtenaren gelijkgesteld en ontvingen ze net zoals een docent de nodige sociale premies. Het werk van schoonmaker is een waardig beroep. Niet veel mensen willen deze taak, maar wie maakt anders schoon? Het is een enorm belangrijk beroep. Nu zeker in de periode van Covid, waar hygiëne nu als ontzettend belangrijk wordt gezien. Zeker als we alle maatregelen van de overheid moeten geloven.

Het is al ruim twee jaar geleden dat dit probleem nog altijd niet verholpen is en wil de regering dat de betaling van de schoonmakers als exploitatiekosten wordt vastgesteld. De regering subsidieert SKOA met AWG. 1.600.000 exploitatiekosten (wat men vertelt). Dit wil SKOA echter niet. Deze ziet haar schoonmakers als personeel en vallen de kosten onder personeelskosten. Hierdoor worden de schoonmakers net zoals ambtenaren gelijkgesteld. Vanaf augustus 2020 werden de schoonmakers door SKOA tot december 2020 uitbetaald en had SKOA hierdoor een enorme schuld doordat ze de sociale premies niet meer konden afdragen. De vakbond van de schoonmakers, SEPPA heeft haar schoonmakers gezegd dat ze gewoon door moeten blijven werken. De regering zou uiteindelijk wel gaan betalen.

Hierna werd er onderhandeld en werd elke keer de datum verschoven. Tot op het moment dat SKOA geen andere mogelijkheid meer zag om haar schoonmakers te moeten ontslaan. Een dag voor de verkiezingen, op 24 juni 2021, verzocht de minister-president dat SKOA haar schoonmakers niet hoeft te ontslaan. Ze zal in gesprek gaan en er zal een oplossing voor het probleem komen. Maar een oplossing bleef uit en SKOA zou tot augustus 2021 haar schoonmakers als volwaardig personeel kunnen betalen. Nu we weten wat het minimumloon is van iemand hier op Aruba en de exploitatiekosten van AWG 1.600.000 kunnen we een voorbeeld geven van hoeveel een schoonmaker per maand zou kunnen verdienen. We hebben de exploitatiekosten van AWG 1.600.000 delen door 12 maanden = AWG 133.333.33. Dit bedrag zal dan weer onder de 90 schoonmakers verdeeld moeten worden, waar we dan uitkomen op het bedrag van AWG 1481.48. Dat is dus minder dan het minimumloon die ze nu verdienen. Tevens vallen hier de sociale premies niet meer onder. Hier zou een schoonmaker een maand mee rond moeten komen. Zouden deze exploitatiekosten dan wel genoeg zijn? Houdt wel even in het achterhoofd dat ook de schoonmakers tijdens Covid een deel van een loon moesten afdragen. Ook zij hebben hun steun bijgedragen. Ook zij hebben familieleden die ze misschien moeten onderhouden en hebben schulden die ze moeten afbetalen.

Hoe is het nu geregeld bij de andere scholen op Aruba die niet onder SKOA vallen? Hebben deze scholen ook hetzelfde probleem? Dit is echter niet het geval. Veel scholen worden schoongemaakt door het bedrijf Total cleaning. Wil de regering liever zien dat SKOA-scholen ook onder dit bedrijf vallen? Wat is hier de reden? Laten we hopen dat het hier niets te maken heeft met friends and family. En waarom wil Total cleaning de schoonmakers van SKOA niet in dienst nemen? En mochten ze de schoonmakers wel in dienst nemen, zou het probleem dan opgelost zijn?

Tot laat in de avond werd er gesproken, maar geen oplossing. Minister-president heeft blijkbaar aangegeven dat SKOA het maar moest uitzoeken. Het is niet haar portefeuille en de minister van Onderwijs is hier verantwoordelijk voor. Let wel op: voor de verkiezingen had onze minister-president aan SKOA gevraagd om geen schoonmaakpersoneel te ontslaan. En waarom heeft ze op 30 juni 2021 een afspraak gemaakt met SKOA om te praten over het probleem van de betaling van de werksters? Men wist al van het probleem, maar waarom moet het zo lang duren om een oplossing hiervoor te vinden? Is hier het recht van het kind niet meer belangrijk? Ik zou toch hopen van wel.

Facebook stond gisteren vol met reacties van o.a. ouders. Hier werden docenten slecht aangekeken en werden ze gezien als docenten die gewoon niet willen werken. Ook vroeg men of het schoolgeld nu minder zou kunnen worden. Persoonlijk denk ik dat deze ouders niet goed geïnformeerd zijn en hun frustratie op deze manier kenbaar willen maken. Maar ouders moeten ook weten dat een school geen babysit instantie is en ze ook liever niet een school van hun kind willen zien die niet hygiënisch is. Ik krijg nu het gevoel dat Covid eigenlijk niet echt belangrijk meer wordt gezien door de regering en ouders. En we eigenlijk ook zonder hygiëne de deuren van de scholen kunnen openen.

Hopelijk zijn we het wel over eens, dat naast de schoonmakers, de leerlingen de dupe zijn. De volgende dag zijn de scholen van SKOA weer open gegaan en zijn we nu een aantal dagen verder. Maar het probleem blijft. Het is niet goed om zo de schoonmakers in onzekerheid te laten leven. Hier moet de trots en eer opzij worden gezet en snel gezocht worden naar een oplossing. Wordt vervolgd...

Pa husticia

Sun, 22 Aug 2021 02:46:02 GMT

Pa husticia

Dia diabierna 28 mei 2021 mi tabata na Amigoe (Den Solo cu Son). Sr. A. Croes a entrevista mi y a scirbi un articulo tocante mi persona. E articulo aki ainda por lesa riba mi website. Tabata un articulo unda mi por a conta algo di mi historia, mi bida na Hulanda y Aruba, mi columnanan y con mi ta biba. Aki mi por a duna conseho tambe na e hobennan Arubiano di awendia. Asina mi a duna e siguiente conseho: "Siempre para pa husticia y trata di keda critico. No tuma tur cos sin cuestionamento, pero busca pa bo mes y mira for di diferente perspectiva. Asina bo ta forma un bon opinion propio di algo. No tin miedo di para pa bo mesun opinion y para pa algo. Hasta si bo lo ta riba bo mes. Piensa den bo mes: 'The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing', un citacion di Edmund Burke. Facil esaki no ta pa haci, pero ora mi pensa riba e citacion di William Penn 'Wrong is wrong, even if everyone is doing it. Right is right, even if no one is doing it'. Asina ta keda confia den bo mes, hasta si otro ta bisa cu bo no por. Sigui studia, pasobra na final bo ta yega unda bo kier ta."

Mi mester a pensa bek riba e conseho cu mi a duna na e tempo ey. Specialmente na momento cu Peter R. de Vries a wordo tira abou y despues di su fayecimento a tene un recuerdo pa dje. Na prome lugar mi no a tene tanto cuenta ken e persona Peter tabata, pero despues di tur loke mi a tende, mira y lesa, si ta un persona cu mi a haya hopi aprecio pa dje. Specialmente ora el a duna un discurso na 2016, ora el a bira numero uno den e top 100 colorido. Felizmente ainda por mira esaki riba Youtube. Mi no tabata sa cu el a tatua e citacion di Edmund Burke riba su hombro drechi. Mi a profundisa mas y mas den e persona Peter y tur biaha mi tabata sorpresa cu e manera cu el tabata biba. Desde hopi tempo mi ta puntra mi mes si mi mester a duna atencion na esaki den un di mi columnanan. Pero mi mester a haci esey. Mi mester a duna e un luga y no por a laga mi opinion/pensamento pasa desapercibi.

Idónan manera Peter R. de Vries, Charlie Chaplin y Boy Ecury ta personanan cu mi ta admira so. Charlie Chaplin tabata un persona cu tabata dilanti di su tempu. Un hende cu den su tempu caba a mira cosnan pasa unda e tabatin un opinion riba dje y unda nos ta confronta cu ne ainda awe. Un figura sin tempo. Sigur durante su discurso final den e pelicula "The Great Dictator". Boy Ecury a inspira mi desde chikito. Un hende cu tabata den resistencia pa lucha contra injusticia y libertad di tur Hulandes den Reino di Hulanda. Pues no solamente pa Hulanda, pero tambe sigur pa Antia Hulandes unda Aruba tabata un parti di dje. Un hende cu na 22 aña di edad caba tabatin e curashi pa no cedi contra injusticia. Cu no a haci diferencia entre grupo di poblacion. Cu mesun anochi final el a bisa su compañero di cell cu e lo muri cu un sonrisa riba su boca. Sigur un persona cu nos no mester lubida nunca. Nan ta personanan cu a camina un ruta diferente den historia y pa e motibo aki a scirbi historia. Personanan cu ta determina pa ta diferente cu e otro. Cu tin un conviccion y ta para pa algo. No solamente mester pensa riba e tres personanan aki, pero tambe tin otro cu sigur ta para pa algo y ta recorda nos cu nunca, nunca nos mester ta esclavo di ningun hende.

Mi tin un cantidad di respet pa personanan cu ta diferente. Cu no ta sigui e gran cantidad, pero mas bien ta scoge nan caminda pa hasi e cosnan corecto. Personanan cu hopi biaha, sin hopi sosten, mester camina un caminda solitario. Cu no ta kere pa wordo mira como no popular pa otro. Personanan manera entre otro Eddie Edwards, Walraven van Hall, Dr. Bennet Omalu y e siete manifestante cu despues di nan manifestacion anti-guerra di Augustus 1968 na Chicago (The trial of the Chicago 7) a wordo acusa, cu pesey a keda kere den nan mes y no a laga nan mes desanima. Personanan cu a logra nan rason pa medio di nan determinacion. Asina mi por menciona hopi mas, pero ainda no ta suficiente. E mundo lo ta mas bunita si tabatin mas di e personanan aki.

Mi no kier comparami cu e personanan aki. Mi mes ta hopi humilde pa esey. Mi no kier bisa cu mi semper sa mehor y cu mi semper ta na e banda corecto. Tambe mi tin momentonan cu mi kier ta calla y no tin curashi pa tuma accion. Pero pa medio di mi conviccion religioso y e manera cu mi ta biba awendia, mi ta trata di biba di e mihor manera posibel na e manera cu mi idonan a biba y awor mi kier tuma accion contra injusticia. Talbes tur di nos mester ta asina den bida. No mester bai grandi pa e cos aki, pero tambe e cosnan chikito por contribui na esey. Cu nos por ta mas confiado y no tin miedo di loke otro ta pensa di nos. Cu hende por bisa simple y cla loke nan ta kere di algo. Awendia mi tin mas respet pa hende cu tin curashi di bisa e berdad enbes di kier mentira y papia tras di lomba di otro. Algun sa cu nan ta fout, pero no kier tuma responsabilidad pa esey. Nan ta sconde enbes di bini dilanti. Y e personanan aki ta irrita nan mes hopi si bo papia cu nan riba esey. Mi no tin gana pa un obra di teatro, simplemente para pa algo! Asina mi ta recorda e momento cu mi tabata den un reunion y un hende durante e conocemento a bisa na tur di nos: "E confiansa cu mi ta duna bo ta inversamente proporcional na e manipulacion cu bo ta aplica riba mi". Esaki a haci mi pensa? Ki e ta kiermen cu esey? El a bisa cu e kier a simplemente haci algo interesante, pero no ta bisa esey asina mes.

Mi ta spera cu e hobennan di awendia tambe por wordo inspira pa diferente personanan den historia. Cu nan desaroya un forma di independencia y un opinion propio pa nunca mester ta esclavo di otro hende. Finalmente mi kier termina cu un declaracion door di Peter R. de Vries durante su entrevista cu Theo van Gogh na 1997, ora el a bay como invitado pa e programa di AT5 - Niets nieuws:

“Je hebt een soort overtuiging. Je staat ergens voor. En dat irriteert heel veel mensen dat je dit doet. Je staat niet voor recht en orde. Je staat voor rechtvaardigheid. Het niet tegen kunnen als het gezag waar iedereen op zou moeten vertrouwen zelf niet deugd, manipuleert en liegt en bedriegt. Op het moment dat ik dat merk dan ben ik niet te stoppen.”

("Bo tin un sorto di conviccion. Bo ta para pa algo. Y esey ta irrieta hopi hende cu bo ta haci esey. Bo no ta para pa ley y orden. Bo ta para pa husticia. No por soporta ora autoridad cu tur hende mester por confia den dje mes no ta digno, ta manipula y ta mentira y ta engaña. Ora mi mira esey, mi no por para.")

Voor rechtvaardigheid

Sat, 21 Aug 2021 10:15:00 GMT

Voor rechtvaardigheid

Op vrijdag 28 mei 2021 stond ik in de Amigoe (In het zonnetje met Son). Ik werd door de heer A. Croes geïnterviewd en werd er een artikel over mij geschreven. Dit artikel kunt u nog altijd terug lezen op mijn website. Het was een artikel waar ik wat kon vertellen over mijn eigen geschiedenis, mijn leven in Nederland en Aruba, mijn columns en hoe ik in het leven sta. Hier heb ik dan ook advies kunnen geven aan de Arubaanse jeugd van tegenwoordig. Zo gaf ik hier het advies: “Sta altijd op voor onrechtvaardigheid en probeer altijd kritisch te blijven. Neem niet alles klakkeloos aan, maar ga zelf op onderzoek uit en bekijk het uit verschillende invalshoeken. Zo vorm je een goede eigen mening over iets. Wees niet bang om voor je eigen mening op te komen en ergens voor te staan. Ook al zal je er alleen voor staan. Bedenk dan: ‘The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing’, een quote van Edmund Burke. Makkelijk is dit niet om te doen, maar dan denk ik aan de quote van William Penn ‘Wrong is wrong, even if everyone is doing it. Right is right, even if no one is doing it’. Blijf dus altijd in jezelf vertrouwen, ook al zeggen anderen dat je het niet kunt. Blijf studeren, want je komt uiteindelijk toch wel waar je wilt zijn.”

Ik moest weer terugdenken aan mijn advies die ik toen gegeven heb. Vooral ten tijde van het moment dat Peter R. de Vries werd neergeschoten en na zijn overlijden een herdenking voor hem werd gehouden. Eerst hield ik mij niet zo bezig met wie de persoon Peter was, maar na alles wat ik heb gehoord, gezien en gelezen, is hij zeker een persoon waar ik veel waardering voor heb gekregen. Vooral toen hij een speech gaf in 2016, toen hij nummer één was geworden in de kleurrijke top 100. Gelukkig nog altijd terug te zien op Youtube. Ik wist niet dat hij de quote van Edmund Burke op zijn rechterschouder had getatoeëerd. Steeds meer verdiepte ik mij in de persoon Peter en elke keer werd ik weer verrast op de manier waarop hij in het leven stond. Al voor een lange tijd vroeg ik mezelf af, of ik in één van mijn columns hier aandacht aan moest besteden. Maar ik moest wel. Ik moest het een plek geven en kon mijn mening/gedachte hier niet voorbij laten gaan.

Idolen zoals Peter R. de Vries, Charlie Chaplin en Boy Ecury zijn personen waar ik alleen maar bewondering voor kan opbrengen. Charlie Chaplin was een persoon die ver voor zijn tijd was. Iemand die in zijn tijd al dingen zag gebeuren waar hij een mening over had en waar we ook nu nog zeker mee worden geconfronteerd. Een tijdloos figuur. Zeker tijdens zijn final speech in de film “The Great Dictator”. Boy Ecury heeft mij al op jonge leeftijd geïnspireerd. Iemand die in het verzet zat om te vechten voor onrechtvaardigheid en de vrijheid van alle Nederlanders binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Dus niet alleen voor Nederland, maar ook zeker voor de Nederlandse Antillen waar Aruba toen een onderdeel van was. Iemand die op 22-jarige leeftijd al de moed had om niet te zwichten tegen onrechtvaardigheid. Die hier geen onderscheid maakte tussen bevolkingsgroepen. Die zelf op zijn laatste avond gezegd zou hebben tegen zijn medegevangene dat hij zou sterven met een glimlach op de lippen. Zeker een persoon die we nooit zouden mogen vergeten.

Het zijn personen die een andere koers bewandelden in de geschiedenis en hierdoor juist geschiedenis schreven. Personen die bepalen om anders dan de rest te zijn. Die een zekere overtuiging hebben en ergens voor staan. Je hoeft hier niet alleen te denken aan deze drie personen, maar er zijn ook andere die zeker ergens voor staan en ons laten herinneren dat we nooit never ever iemands slaaf moeten zijn.

Ik heb ontzettend veel respect voor personen die anders zijn. Die niet met de grote menigte meelopen, maar juist hun pad kiezen om het juiste te doen. Personen die vaak, zonder al te veel steun, een eenzame weg moeten bewandelen. Die niet bang zijn om door andere niet populair te worden gezien. Personen zoals onder andere Eddie Edwards, Walraven van Hall, Dr. Bennet Omalu en de zeven demonstranten die na hun anti-oorlogsbetogers van augustus 1968 in Chicago (The trail of the Chicago 7) werden beschuldigd, die ondanks alles elke keer weer in zichzelf bleven geloven en zich niet uit het veld lieten slaan. Personen die door hun vastberadenheid hun gelijk haalden. Zo kan ik nog velen opnoemen, maar nog altijd niet genoeg. De wereld zou er veel mooier uitzien als er meer van deze personen waren.

Ik wil mij zeker niet vergelijken met deze personen. Daar ben ik zelf te nederig voor. Ik wil niet zeggen dat ik het altijd beter weet en dat ik het altijd bij het juiste eind heb. Ook ik heb momenten waar ik liever stil wil zijn en geen actie durft te ondernemen. Maar door mijn geloofsovertuiging en de manier waarop ik nu in het leven sta, probeer ik op sommige momenten zo goed mogelijk te leven op de manier waarop mijn idolen geleefd hebben en ik nu juist bij onrechtvaardigheid actie wil ondernemen. Misschien dat een ieder van ons ook op deze manier in het leven moet staan. Het hoeft hier niet om iets groots te gaan, maar ook de kleine dingen kunnen hieraan bijdragen. Dat we mondiger kunnen zijn en niet bang zijn voor wat andere wel of niet van ons denken. Dat men gewoon eerlijk en duidelijk kan aangeven wat ze van iets vinden. Ik heb nu meer respect voor mensen die de waarheid durven te zeggen in plaats van te willen liegen en achter de rug van anderen te willen praten. Sommige weten dat ze fout doen, maar willen hier geen verantwoording voor afleggen. Ze schuilen eerder dan er voor uit te komen. En deze personen irriteren zich mateloos als jij ze daarop aanspreekt. Ik heb geen zin in een toneelstuk, sta gewoon ergens voor! Zo herinner ik mij het moment dat ik in een vergadering zat en iemand tijdens de kennismaking tegenover een ieder van ons zei: “Het vertrouwen dat ik je stel is omgekeerd evenredig met de manipulatie die jij op mij toepast.” Het liet mij denken? Wat bedoelt hij hiermee? Hij gaf zelf aan dat hij gewoon interessant wilde doen, maar je zegt dit niet zomaar.

Ik hoop dat de jeugd van tegenwoordig ook geïnspireerd mag raken door verschillende personen in de geschiedenis. Dat ze een zekere vorm van zelfredzaamheid en een eigen mening ontwikkelen om nooit een slaaf van iemand anders te moeten zijn. Afsluitend wil ik nog eindigen met een uitspraak door Peter R. de Vries tijdens zijn interview door Theo van Gogh in 1997, toen hij te gast was bij het AT5-programma - Niets nieuws:

Laga tur hende tin nan balor!

Wed, 18 Aug 2021 02:45:58 GMT

Laga tur hende tin nan balor!

“Vaccinated vs. Unvaccinated...

Both can spread the virus

Both can contract the virus

Both can be hospitalized from the virus

Both can still die from the virus

And Both can remain completely healthy and have no issues at all!

But yet ………

Both seem to be at war like one choice out ranks the other.

I respect everyone’s choice!

Do whatever makes you feel good, secure and safe, but stop judging others for their choices.

It’s creating way too much separation!

Be safe out there and keep those immune systems right whether vaccinated or not.

That’s you real cure!”

Unknown person published this on Facebook

Mi a topa cu e texto aki riba Facebook. Mi kier a reacciona riba esaki, ya cu mi a papia recientemente cu un hende cu a experiencia algo cu a haci nan furioso. E persona aki no sa si nan mester presenta un keho. Por ta cu esaki lo wordo usa contra nan. Y talbes especialmente den e tempo cu nos ta biba awor. Nan lo kier keda anonimo, pero nan ta kere cu e storia mester wordo conta.

Tur cos a cuminsa ora cu nan a bira malo durante vacacion. Nan a haya Covid y nan no a wordo vacuna ainda. Awor bo por pensa? Dicon bo no ta vacuna bo mes? Pero ainda tin hopi hende cu pa diferente motibo no ta vacuna nan mes. Por ehempel, religioso of medico. Otronan kier warda un rato mas y otronan simplemente no ta gusta e idea y nan ta kere mas den e teorianan di conspiracion cu ta wordo divulga awor den mundo. Por duna un opinion riba tur e motibonan aki. Pero mirando mi mes, mi ta di opinion cu cada hende por decide pa nan mes loke nan kier hasi. Bo por duna conseho, pero sigur no obliga ningun hende.

Esey ta nifica cu e no a wordo vacuna ainda. Pa cualkier motibo, pero esey no ta relevante awor. E a yama e fundacion caminda e ta traha y a conta e persona riba telefono cu e ta malo. E persona riba telefono a puntra kico e tin. Pero e no ta un pregunta cu bo mester haci, pero e no tabata tin nada di skonde y a bisa cu e tin Covid. E di dos pregunta tabata si e a wordo vacuna of no. E tabata para keto, sin sa kico pa bisa. Ta concerni e si e ta concerni e? Ta un pregunta cu ta permiti pa haci? Finalmente e a bisa cu e no a wordo vacuna. Inmediatamente a sigui un reaccion desprofesional. "Bo sa cu bo por haya complicacion y mester bai hospital?" Kico e mester a contesta riba esaki? E a haya e reaccion desprofesional. Tabata manera si e tabata wordo acusa di algo y mester a defende su mes. E a probecha pa splica e motibo di no vacuna, pero nadie a tende. Na contrario, nan a pone tur cos na duda bisando: "Si, pero bo tin un lista largo di specialistanan y e vacuna ta riba mercado pa mas di un aña". Pues e por a vacuna su mes facil prome. Nan a cuminsa critica y menosprecia e simplemente. Mientras cu e tabatin Covid.

Bo ta pensa cu esey tabata e final. E siguiente dia e a yama e oficina di SVB pa papia cu un dokter. E a bisa cu e tin Covid y no a wordo vacuna. Na otro banda di e linya e a tende un sospiro grandi. Tambe aki un reaccion cu e no a spera.

Hendenan, laga tur hende tin nan balor. Bo por duna conseho, pero ta un derecho pa cada un decide kico nan ta hasi cu nan mesun curpa. No ta asina blanco/preto. Hopi hende simplemente no por vacuna nan mes y nan ta wordo mira como ciudadanonan di segunda clase. Nan ta sinti nan discrimina y asina bo ta crea sin saber un conflicto entre grupo di hende. Tambe e medionan y politica por tuma un posicion mas neutral. Un biaha mas, bo por duna conseho, pero no juzga ningun hende pa e decision di nan mes.

Laat een ieder in zijn waarde!

Tue, 17 Aug 2021 21:15:34 GMT

Laat een ieder in zijn waarde!

“Vaccinated vs. Unvaccinated...

Both can spread the virus

Both can contract the virus

Both can be hospitalized from the virus

Both can still die from the virus

And Both can remain completely healthy and have no issues at all!

But yet ………

Both seem to be at war like one choice out ranks the other.

I respect everyone’s choice!

Do whatever makes you feel good, secure and safe, but stop judging others for their choices.

It’s creating way too much separation!

Be safe out there and keep those immune systems right whether vaccinated or not.

That’s you real cure!”

Unknown person published this on Facebook

Op Facebook kwam ik deze tekst tegen. Ik wilde hier toch erg graag op reageren, aangezien ik laatst met iemand had gesproken die iets had meegemaakt waarbij hij/zij erg boos van werd. Deze persoon weet nu niet of hij/zij hier een klacht moet indienen. Het kan namelijk tegen je worden gebruikt. En misschien zeker in de tijd waarin we nu leven. Hij/zij wil liever anoniem blijven, maar vindt dat het verhaal wel verteld moet worden.

Het is allemaal begonnen toen hij/zij in de vakantie ziek is geworden. Hij/zij had Covid opgelopen en had zich nog niet gevaccineerd. Nu zou je kunnen denken? Waarom laat je je niet vaccineren? Maar er zijn nog zeker veel mensen die zich om verschillende redenen zich niet laten vaccineren. Zo kan men denken aan religieuze of medische redenen. Andere willen liever nog even wachten en weer anderen zien het gewoon niet zitten en geloven eerder de vele complottheorieën die nu in de wereld bekend worden gemaakt. Over alle redenen kan men een oordeel geven. Maar als ik naar mezelf kijk dan ben ik van mening dat hier een ieder zelf mag bepalen wat hij/zij doet. Je kunt advies geven, maar zeker niet iemand hiertoe dwingen.

Hij/zij was dus nog niet gevaccineerd. Om wat voor reden dan ook, maar dat maakt nu even niet uit. Hij/zij belde de stichting waar hij/zij voor werkt en vertelde de persoon aan de telefoon dat hij/zij ziek was. De persoon aan de telefoon vroeg hem/haar wat hij/zij had. Dit is echter een vraag die je eigenlijk niet mag stellen, maar hij/zij had niets te verbergen en gaf aan dat hij/zij Covid had. De tweede vraag aan hem/haar was of hij/zij nu wel of niet is gevaccineerd. Hij/zij stond even vol verbazing en wist even niet wat te zeggen. Gaat haar dat iets aan? Is dit een vraag die wel gesteld mag worden? Uiteindelijk heeft hij/zij gezegd dat hij/zij niet was gevaccineerd. Meteen volgde er hier een onprofessionele reactie op. “Weet je dat je dan complicaties kan krijgen en dan naar het ziekenhuis moet!?!” Wat moest hij/zij hierop reageren? Hij/zij vond het onprofessioneel. Het leek wel of hij/zij werd beschuldigd voor iets en hij/zij zich extra moest verdedigen. Hij/zij probeerde de reden van niet vaccineren uit te leggen, maar hier werd niet naar geluisterd. In tegendeel. Ze trok alles in twijfel door te zeggen: "Ja, maar je hebt een lange wachtlijst van specialisten en de vaccinatie is meer dan een jaar op de markt." Dus hij/zij had zich makkelijk vroeg kunnen vaccineren. Ze begon hem/haar gewoon te bekritiseren en te bagatelliseren. Dit terwijl hij/zij Covid had.

Je zou denken dat het hierbij is gebleven. De volgende dag belde hij/zij het SVB -kantoor om met een dokter te spreken.

Hij/zij vertelde dat hij/zij Covid had en niet is gevaccineerd. Aan de andere kant van de lijn hoorde hij/zij een enorme zucht. Ook hier weer een reactie waar hij/zij niet had verwacht.

Mensen, laat een ieder in zijn waarde. Je kunt advies geven, maar het is een recht om zelf te bepalen wat je met je lichaam doet. Wees hier niet zo zwart/wit. Vele kunnen zich gewoonweg niet vaccineren en worden hierdoor gezien als tweederangsburgers. Ze voelen zich gediscrimineerd en zo creëer je onbewust een tweestrijd tussen groepen mensen. Ook de media en politiek mogen zich wat neutraler opstellen. Nogmaals, je kunt advies geven, maar beoordeel niet iemand vanwege zijn eigen keuze.

Lidera pa ehempel

Thu, 12 Aug 2021 02:45:52 GMT

Lidera pa ehempel

Duna e bon ehempel. Pa hopi ta normal. Pero toch ta resulta cu no ta facil. Y specialmente den e tempu aki ta sinti cu nos ta biba den un mundo inverti. Fout ta resulta bon y bon ta resulta fout. Den enseñansa maestronan ta wordo mira hopi malo. Husticia no ta wordo tuma serio mas y den politica cosnan ta sosode cu simplemente no por. Hendenan den enseñansa, husticia of den politica no ta tuma e bon ehempel semper. Mientras cu e hendenan aki mester ta e base di un bon sociedad. Asina ultimo tempo mi a tende di un persona cu a bisa cu den enseñansa, husticia y den politica, trinta pa cien di e hendenan no ta funcciona manera nan mester comporta. Personalmente mi ta kere cu e porcentahe aki ta hopi mas halto. Y justamente e hendenan aki ta destrui pa e resto cu ta trata di haci e cosnan bon.

Si nos ta mira enseñansa, den pasado un maestro tabata wordo respeta y acepta. Ta un maestro tabata un cosa grandi. Tabata wordo mira como un llamado si bo kier a bira maestro. Un bon maestro lo bisa cu bo no mester bira maestro pa placa y vacacion ta pa descansa bon despues di un aña duru pa bo alumnonan. Pasobra bisa awor; un klas di mas di 23 alumno durante henter aña no ta facil. Ademas di duna les ta bin mas tarea y awendia mas alumno tin problema social y emocional cu mester atende. Generalmente ta ignorancia di e hendenan cu no ta maestro. Pero si e hendenan aki mester para dilanti un klas pa un siman, nan lo papia diferente segur.

Ora nos ta mira e situacion di enseñansa, antes un maestro tabata wordo respeta y acepta. Bira maestro tambe no tabata un cos chikito. E tabata wordo mira como un yamada si bo kier a bira maestro. Un bon maestro lo bisa bo cu pa placa si bo no mester hasi esaki y e vacacionnan ta pa descansa trankil despues di un aña completo di trabou duru pa bo alumno. Pasobra si bo kere; un klas cu mas cu 23 alumno henter aña no ta facil tur ora. Ademas di duna les, tin otro tareanan tambe y alumno nan awendia tin mas problema social y emocional cu mester di atencion. Mayoria biaha ta ignorancia di esnan cu no ta maestro. Pero si esnan aki mester a duna les un siman, nan lo ta papia diferente.

Pero mi sa tambe cu tin maestro, y laga nos papia di e tresinta porciento, cu no ta funciona mes. Pa maestro nan mes ta frustrante ora nan colega nan ta traha sin responsabilidad y no kier of por yuda nan alumno nan na cien porciento. Awendia un maestro ta eligi pa bira maestro mas bien pa e vacacionnan bunita y e entrada. Den algun caso nan ta pensa cu nan tin un cierto privilegio cu otronan no tin. Pasobra no por ta asina cu un directivo di un scol basico ta bai cas hopi liher diabierna y laga e alumno nan atras. No por ta asina cu despues maestro nan mester warda te ora nan por bai cas? Den e docent aki ta atendé e muchanan riba e skolplein aki ta bisa: “Kiko lo pasa ku e muchanan cu ainda ta riba e skolplein i ainda no a ser buská pa nan mayornan òf cuido? Kén ta responsabel finalmente? E docent òf e directiva? Conta cu algu ta pasa cu un mucha riba e skolplein, con lo ta?”

Pa e direktornan aki, ta manera cu e ta facil pa nan. Nan sa cu nan coleganan lo no bay. Pasobra nan sa cu e maestronan aki ta stima e muchanan aki. Pero loke lo pasa si tur e maestronan tambe ta dicidi di bay cas hunto cu e directornan aki y laga e muchanan aki atras? Ken lo ta responsabel pa esaki? E mayornan? E maestronan? Of e directiva? Hecho ta cu ta kita e trabou di e responsabilidad di e persona aki na algu otro. Pa dirigi un scol bon, e bon ehempel mester bin for di ariba. Si e maestronan mes mira cu bo ta yega scol laat y bo ta bay cas lihe, loke bo ta mustra? Si bo mes no ta cumpli cu e reglanan cu e maestronan mes mester cumpli cu ne, mi ta sigur cu lo tin un momento cu bo propio maestronan lo no sigui bo mas y nan lo no kier haci e trabou na cien porciento mas.

Tambe no ta facil pa ta un maestro. Den cierto caso, e maestro no ta sinti su mes apoya pa e direccion of fundacion bao di cual e ta traha. Tambe e maestro ta sinti cu no ta wordo aprecia mas. Un poco di aprecio pa e hecho cu un maestro ta haci su miho ta keda ausente den cierto caso.

Tambe mi no kier bisa cu maestronan ta hasi tur cos bon. Mi tambe ta tende storia di maestronan cu no por haci nan trabou. Justamente e treinta porciento aki ta kita e gusto pa e resto. Ta logico cu e mayornan pa cualkier cos chiquito ta yama e direccion/fundacion of e mesun maestro pa conta nan storia. Y esaki por y maga simplemente durante les. Con por ta asina cu e mayornan ta tuma e decision pa yama un mucha durante les pa puntra si nan por papia cu e maestro mesora? Loke lo pasa si pa cualkier cos chiquito cada mayor kier papia cu e maestro durante les? Esey lo bira un situacion cu no ta sostenible. Afortunadamente, mayoria di mayornan sa kico ta e norma di bon comportacion y esaki no ta algo cu bo por hasi lihe. Naturalmente bo como mayor por siempre papia cu e maestro, pero fuera di ora di les. Y esaki naturalmente na un manera maduro manera e mayornan tambe ta spera esaki di e maestro concerni.

Tambe den husticia y politica bo ta topa cu ehempel di hende cu no ta duna e bon ehempel. Ay, con por a bay otro. E hendenan aki tambe ta simplemente hende. Pero con por ta asina cu bo ta papia di integridad, pero bo mes no ta cumpli cu ne? Ta dificil pa mantene e separacion di poder den un pais grandi, laga so na un isla chikito. Na e islanan aki e separacion di poder ta wordo tuma na cuenta dificil y tin un pensamento di democracia di apariencia.

Lead by example

Wed, 11 Aug 2021 17:41:29 GMT

Lead by example

Het goede voorbeeld geven.. voor vele heel normaal. Maar toch blijkt het niet makkelijk te zijn. En vooral in deze tijd lijkt het wel alsof we in een omgekeerde wereld leven. Fout blijkt goed en goed blijkt fout te zijn. Binnen het onderwijs worden de docenten zeer slecht aangekeken. Justitie wordt niet meer in zijn geheel serieus genomen en in de politiek gebeuren er dingen die gewoon niet kunnen. Mensen in het onderwijs, justitie of in de politiek nemen niet altijd het goede voorbeeld. Terwijl deze mensen juist de basis van een goede samenleving moeten zijn. Zo hoorde ik laatst van iemand die beweerde dat binnen het onderwijs, justitie en in de politiek, dertig procent van de mensen totaal niet functioneert op de manier hoe ze zich moeten gedragen. Persoonlijk denk ikzelf dat hier het percentage veel hoger ligt. En juist deze mensen verpesten het voor de rest die altijd het juiste proberen te doen.

Als we kijken naar het onderwijs, vroeger werd een docent gerespecteerd en geaccepteerd. Een docent worden was ook niet niets. Het werd gezien als een roeping mocht je docent willen worden. Een goed docent zal zeggen dat je het voor het geld zeker niet moet doen en de vakanties zijn er om echt goed uit te rusten na een hele jaar hard werken voor je leerlingen. Want zeg nu zelf; een klas van meer dan 23 leerlingen het hele jaar door is niet altijd even makkelijk. Naast het lesgeven komen er nog extra taken bij en hebben leerlingen nu vaker sociale en emotionele problemen waar je ook aandacht aan moet besteden. Het is meestal onwetendheid van de mensen die geen onderwijzer zijn. Maar mochten deze mensen een week voor de klas staan, dan denk ik dat ze zeker anders zouden praten.

Maar ik weet ook dat er docenten zijn, en laten we het over de dertig procent hebben, die totaal niet functioneert.

Zelf voor docenten in het vak is dit frustrerend als hun collega’s onverantwoordelijk werk doen en niet honderd procent hun leerlingen willen of kunnen helpen. Nu kiest een docent voor het docentschap vaak niet meer om leerlingen te helpen, maar juist voor de heerlijk vakanties en het inkomen. In sommige gevallen denkt men dat je een zeker privilege hebt die andere niet hebben. Want het kan toch niet zo zijn dat een directielid van een basisschool vrijdag veel te vroeg naar huis gaat en hierdoor de leerlingen achterlaat. Het kan toch niet zo zijn dat dan de docenten wel keurig moeten wachten totdat zei weg mogen? In zo’n geval zal een oplettende docent zelf aangeven van: “Wat gebeurt er dan met de leerlingen die nog op het schoolplein staan en nog niet zijn opgehaald door hun ouders of verzorgers? Wie is er dan eindverantwoordelijk? De docent of juist de directie? Stel nu dat er iets gebeurt met een kind op het schoolplein, wat dan?”

Voor deze directielid is het blijkbaar lekker makkelijk. Deze weet dat zijn/haar collega’s niet weggaan. Want hij/zij weet dat deze docenten liefde hebben voor deze leerlingen. Maar wat zou er gebeuren als alle docenten ook besluiten om samen met deze directielid naar huis te gaan en deze leerlingen gewoon achter zou laten? Wie is er dan verantwoordelijk? De ouders? De docenten? Of toch de directie? Men schuift liever deze taak naar iemand anders. Om een school goed te leiden moet het juiste voorbeeld juist van boven komen. Als zelf de docenten zien dat je laat op school komt en/of vroeg weer weggaat, wat laat je dan zien? Als je zelf niet aan de regels houdt waar docenten zelf zich wel aan moeten houden, dan weet ik zeker dat er een moment zou ontstaan waarbij je eigen docenten je niet meer zullen volgen en het werk niet meer voor de honderd procent willen doen.

Het is ook niet makkelijk als docent. In sommige gevallen voelt de docent zich niet gesteund door de directie of stichting waaronder hij of zij werkzaam is. Ook de docent voelt zich in meerdere gevallen niet meer gewaardeerd. Een kleine waardering voor het feit dat een docent zijn best doet blijft soms achterwegen.

Nu wil ik ook niet zeggen dat docenten het altijd goed doen. Ook ik hoor verhalen van docenten die niet door de beugel kunnen. Juist deze dertig procent verpest het voor de rest. Het is dan logisch dat ouders voor het minste of geringste de directie/stichting of zelf docent opbellen om verhaal te halen. En dit kan en mag gewoon tijdens de les. Hoe kan het zo zijn dat ouders beslissen om tijdens de les een leerling te bellen om meteen in de les te vragen of ze de docent te mogen spreken? Wat zou er gebeuren als er voor het minste of geringste ieder ouder tijdens de les de docent willen spreken? Dan zou het toch een onhoudbare situatie worden. Gelukkig weten de meeste ouders wat hier het fatsoensnorm is en is dit iets wat je niet snel kan doen. Natuurlijk mag je als ouder altijd met de docent spreken, maar dan wel buiten de lesuren. En dit natuurlijk op een volwassen manier zoals de ouders dit ook verwachten van de desbetreffende docent.

Ook in de justitie en politiek kom je voorbeelden tegen van mensen die niet het juiste voorbeeld geven. Ach, hoe kan het ook anders. Deze mensen zijn ook maar gewoon mensen. Maar hoe kan het zo zijn dat je praat over integriteit, maar zelf je daar niet aan houdt? Het is heel moeilijk om in een groot land je te houden aan de scheiding der machten, laat staan op een klein eiland. Daar worden deze scheiding der machten soms moeilijk in acht genomen en bestaat er een gedachte van schijn democratie.

Vota na bureau 62

Mon, 26 Jul 2021 02:45:49 GMT

Vota na bureau 62

Despues di un largo tempo di campaña pa e diferente partidonan politico, awe e momento pa pueblo di Aruba ta duna nan voto. Corando rond, bo ta mira diferente banderanan, spandoek y auto cu sticker di e partidonan. Tabata hopi druk riba caya. Despues di un festival politico, diferente desfile y entregamento di sticker na diferente lugar, Covid-19 ta aparentemente a desaparece. Tur hende ta cana cu of sin mondkapje y distansiamento di un metro y mei no ta ser tuma na serio mas. Mi ta spera cu despues di eleccion, nos no mester bai bek den un lockdown, pasobra den esey mi lo no por participa. Un cantidad di partidonan politico a scoge pa no sigui cumpli cu e reglanan. Aparentemente, gana votonan ta mas importante cu un virus di corona.

Mi a bai na e luga di vota cu a wordo asigna na mi riba mi carchi di cita. Ora cu mi a yega, mi a mira un fila chikito na banda drechi di e patio di scol. Tambe mi a mira un fila chikito enfrente di mi, unda hendenan tambe tabata para den fila. Compara cu e hendenan den e fila riba e patio di scol, e hendenan den e otro fila tabata den sombra. Mi no tabata sa ki fila mi mester a para aden. Afortunadamente, net na e momento ey un pedchi di papel a wordo poni riba un kalbas di sushi, unda por a lesa cu hendenan mayor di 60 aña y hendenan cu limitacionnan fisico mester a sigui recto pa para den fila ey. Afortunadamente, awor mi sa cu mi mester a para den fila na banda drechi di mi.

Na banda di mi, mi a mira e otro fila di hendenan mayor di 60 aña. Basta extraño tabata e echo cu aki tambe tabata tin hendenan cu sigur no tabata 60 aña of mas bieuw. Pues, tal vez nan ta haya prioridad, ya cu nan no tabata sa cu nan tabata para den un fila robes. Pasobra esaki a wordo indica awor. No tabata tin suficiente pensamento riba esaki, ya cu justamente den e fila aki, e hendenan mayor mester a subi un obstaculo bastante grandi. Hopi leuw na banda diferente di e patio di scol tabata tin un elevacion di asfalt pa sillonan di rueda, pero nan mester a camin'e un poco. Afortunadamente, e hendenan mayor aki no a para den solo mucho tempo. Tambe nan mester a indica den oranan di mainta, prome cu e luga di vota habri, den ki fila e hendenan mayor mester a para pa duna nan voto.

Asina tabata tin dos fila. Y un luga caminda un muhe tabata para na porta di e luga y tur biaha dos persona tabata haya permiso pa drenta. Naturalmente, mi tabata para den e di dos fila calmamente wardando mi turno den e sol maraviyoso. Bruscamente, tabatin reaccion furioso na porta di e luga. E personanan den e fila a haya un diferencia di opinion. Tabata subi basta halto cual a causa cu un cantidad di nan a cuminsa pelea cu otro. Aparentemente, e personanan cu tabata para den solo tabata considera cu e personanan cu tabata para den e fila robes y no tabata 60 aña of mas bieuw mester a keda para patras. Pero den e otro fila. Naturalmente, nan no tabata di acuerdo, ya cu nan tambe a para caba pa mas cu un ora. Ni sikiera cinco minuut despues, dos polis a yega pa duna sosten. Nan a wordo yama pa e personanan di e luga di vota. Un persona, cu tabata para hunto cu su mama den e "fila robes", tabata den conversacion cu polis. E polis a bisa cu e personanan cu no tabata mas bieuw cu 60 aña mester a para den e otro fila. Pero precisamente e personanan aki a para caba den fila pa mas cu un ora y no tabata sa cu nan tabata para den e "fila robes". Finalmente, un pareha a dicidi di keda para atras atrobe. Pa nan, un ora mas. E persona cu tabata den conversacion cu e polis no. E no tabata haya esaki husto, y cu rason. Algun hende cu tabata mira y hendenan den e otro fila a reacciona y a grita cu e mester a bolbe para den fila, tur cos tabata sumamente humiyante. Finalmente, nan a laga'e drenta, pero pa duna su voto no tabata un momento feliz mas pa ne. E polisnan a bai for di eynan.

Despues mi a papia cu e persona aki y e la contami cu el a drenta den fila hunto cu su mama. El a drenta den e fila aki pasobra e no kier a para den solo, pero tambe pasobra e mes no tabata sa cu despues di 45 minuut nan a pone un papel riba un kalbas di sushi cu e noticia cu e fila aki tabata pa hendenan mayor di 60 aña. E ta corecto, pasobra mi mes a mira cu nan a pone e papel aki riba e kalbas di sushi. Tambe e tabata considera cu e manera di maneha e situacion pa parti di polis tabata injusto. Nan no tabata tin ningun comprension pa e situacion y no kier a ni scucha su banda di e storia. Nan a bisa cu e personanan den e luga di vota a dicidi asina y asina mester a sosode. Ningun empatia. Segun polis, e mester a bolbe para atras den fila. Afortunadamente, como un persona cu ta pensa, e no a scohe pa esaki. E tabata considera cu e polisnan of e personanan di e luga di vota por a busca un solucion y no simplemente manda hende wega sin rason. Nan por a regla algo door di bisa cu for di awor lo tin dos fila, un pa hendenan mayor di 60 aña y un otro fila pa hendenan hoben. Asina bo ta mantene tur hende su dignidad.

Algun dia pasa mi a papia cu mi prima tocante mi columnan skirbi. E la haya e columnan aki "Na punto". Pero e tabata falta un "Call for action". Esaki tabata sigur un observacion cu mi por a uza bon y cu ta na e momento aki mi kier duna satisfaccion na mi prima. Si mi mester duna un solucion pa esaki, mi lo bisa cu tin cu tin un reorganisacion den e cuerpo policial di Aruba. Of mester ofrece curso adicional den e cuerpo, cu ta enseña polisnan pa maneha e pueblo di forma social. Mi ta sinti cu hopi polis ta pensa cu nan ta sirbi nan mes, enbes di e pueblo. Nan ta pa e pueblo y no otro caminda! Tambe den enseñansa bo ta mira esaki pasa y bo ta mira hopi problema aki tambe. Of un cantidad di polis mester busca un trabou diferente. Un trabou cu ta na nan lugá. Of un screening mas bon pa bira polis. Awor cualkier hende por bira polis. Unda e tempo a bay cu polis tabata bo amigo di mas? Unda nan tabata papia y yuda busca un solucion? Unda e lado humano y e oido pa scucha di polis a keda? Tal vez un idea pa haci nos proximo minister di Husticia consciente di esaki via un carta.

Loke ta trata organisacion di e luga di vota. Aki tambe mester pensa bon kico ta e fila pa hendenan mayor di 60 aña y si nan ta wordo facilitá bon cu un elevacion pa un sillon di rueda, andadera y eventualmente suficiente sillon. Asina nan por duna nan voto cu tur satisfaccion. Den mayoria caso ta bay bon, pero ora ora tambe hendenan mayor mester para den solo pa un rato largo. Tal vez gobierno proximo vez por inverti suficiente pa organisa e luganan di vota mihor. Mas luganan di vota y tent pa scapa di solo lo ta mas agradabel pa hopi hende. Sperando cu nan lo haya tempo pa esaki atrobe durante e siguiente cuatro aña.

Stembureau 62

Fri, 25 Jun 2021 16:58:29 GMT

Stembureau 62

Na een lange tijd van campagne voeren door de verschillende politieke partijen, is het vandaag eigenlijk het moment waarbij het volk haar stem mag laten horen. Bij het rondrijden zie je overal verschillende politieke vlaggen, spandoeken en auto’s met stickers van de desbetreffende partijen. Het was weer druk op de weg. Na een politiek festival, verschillende optochten en het uitdelen van stickers op verschillende plekken is Covid-19 nu schijnbaar helemaal verdwenen. Iedereen loopt met of zonder mondkapje en anderhalf meter wordt niet meer serieus genomen. Ik hoop niet dat we, na de verkiezingen, weer in een lockdown moeten, want dan doe ik helaas niet meer mee. Een aantal politieke partijen hebben er zelf voor gekozen om de regels niet meer in acht te nemen. Blijkbaar zijn zieltjes winnen nu even wat belangrijker dan een coronavirus.

Ook ik ben naar het stembureau gereden die ik op mijn oproepingskaart toegewezen heb gekregen. Daar aangekomen zag ik bij binnenkomst een kleine rij aan de rechterkant van het schoolplein. Ook zag ik een kleine rij tegenover mij, waarbij mensen ook in de rij stonden te wachten. Vergelijken met de mensen die in de rij op het schoolplein stonden, stonden de mensen in de andere rij in de schaduw. Ik wist even niet waar ik nu in de rij moest staan. Gelukkig werd er net op dat moment een vel papier op een vuilnisbak geplakt waarop je kon aflezen dat ouderen van meer dan 60 jaar en mindervalide personen rechtdoor moesten lopen om daar in de rij te staan. Gelukkig, nu wist ik dat ik aan mijn rechterkant in de rij moest staan.

Tegenover mij zag ik de andere rij van de 60plussers. Heel eigenaardig was het feit dat hier ook zeker mensen tussen zaten die zeker niet 60 jaar of ouder waren. Ach, misschien krijgen ze wel voorrang, aangezien ze niet wisten dat ze nu in een verkeerde rij stonden. Want het werd nu pas aangegeven. Er was hier niet goed over nagedacht, aangezien net in deze rij, ouderen toch een flinke drempel omhoog moesten. Helemaal aan de andere kant van het schoolplein stond een verhoging van asfalt voor de rolstoelen, maar dan moesten ze een stukje lopen. Gelukkig stonden deze ouderen niet lang in de zon. Ook hadden ze in de ochtend, voordat het stembureau open zou gaan, dit aan moeten geven in welke rij de ouderen moeten staan om hun stem uit te brengen.

Nu waren er dus twee rijen. En één lokaal waar een vrouw bij de deuropening stond en elke keer twee personen binnen liet gaan. Ik stond natuurlijk in de tweede rij rustig te wachten op mijn beurt in de heerlijke hete zon. Opeens werd er boos gereageerd bij de deuropening van het lokaal. De personen die in de rij stonden, kregen een meningsverschil. Het liep toch aardig hoog op waardoor een aantal met elkaar gingen bekvechten. Blijkbaar vonden de personen die in zon stonden dat de personen die in de verkeerde rij stonden en niet 60 jaar en ouder waren achteraan moesten gaan staan. Maar dan in de andere rij. Daar was men het natuurlijk niet mee eens, aangezien ze ook al meer dan een uur hadden gestaan. Niet eens vijf minuten later kwamen twee politieagenten ter ondersteuning. Deze werden blijkbaar geroepen door de mensen van het stembureau. Een persoon, die samen met z’n moeder in de “verkeerde” rij stond, was met de politie in gesprek. De politieagent vertelde hem doodleuk dat de mensen die niet ouder dan 60 zijn, in de andere rij moeten staan. Maar juist deze mensen hadden al urenlang in de rij gestaan en wisten niet dat ze in de “verkeerde” rij stonden. Uiteindelijk heeft een echtpaar toch besloten om weer helemaal achteraan aan te sluiten. Voor hun weer een uurtje verder. De persoon die met de politieagent aan het praten was niet. Hij vond het niet eerlijk, en terecht. Sommige omstanders en mensen in de andere rij reageerden en schreeuwden dat hij gewoon weer terug in de rij moest staan, erg beschamend allemaal. Uiteindelijk hebben ze hem toch toegelaten, maar voor hem was het stemmen nu zeker geen blij moment meer. De politieagenten zijn hierna vertrokken.

Later sprak ik deze persoon nog aan en hij vertelde mij dat hij samen met zijn moeder in de rij is gaan staan. Hij is juist in deze rij gaan staan omdat hij niet in de zon wilde staan, maar ook omdat hij zelf niet wist dat ze na 45 minuten op een vuilnisbak een papier hadden gezet met de melding dat deze rij voor 60-plussers was bestemd. Dit klopt, want ik had zelf gezien dat ze deze papier op de vuilnisbak hadden bevestigd. Ook vond hij de manier waarop de politie had gehandeld onterecht. Ze hadden totaal geen begrip voor de situatie en wilde niet eens zijn kant van het verhaal horen. Ze gaven aan dat de mensen binnen dit stembureau het zo hadden bepaald en dan moet het ook zo gaan. Totaal geen empathie. Volgens de politie moest hij maar weer achteraan in de rij aansluiten. Gelukkig heeft hij als weldenkend mens hier niet voor gekozen. Hij vond dat de politie of de mensen van het stembureau naar een oplossing hadden kunnen zoeken en niet zomaar mensen onterecht weg sturen. Ze hadden iets kunnen regelen door te zeggen dat vanaf nu het zou gaan gelden dat er op dat moment twee rijen zijn, een voor 60plussers en een andere rij voor de jongeren. Dan hield je nog altijd iedereen in zijn waarde.

Een aantal dagen geleden sprak ik met mijn nicht over mijn geschreven columns. Ze vond deze columns “On point”.

Alleen miste ze wel een “Call for action”. Dat was zeker een opmerking die ik goed kon gebruiken en hier wil ik dan ook in deze column mijn nicht tegemoet komen. Als ik hier een oplossing voor moest bedenken dan zou ik zeggen dat er zeker een reorganisatie moet plaatsvinden in het politiekorps van Aruba. Of er moeten extra cursussen binnen het korps worden aangeboden, die politieagenten leren op een sociale manier om te gaan met het volk. Ik krijg het gevoel dat vele politieagenten denken dat ze zichzelf dienen, in plaats van het volk. Ze zijn er voor het volk en niet andersom! Ook binnen het onderwijs zie je dit gebeuren en zie je ook hier veel problemen. Of een aantal politieagenten moeten gewoon een andere baan gaan zoeken. Een baan die wel bij hun past. Of een betere screening om agent te worden. Nu kan schijnbaar iedereen politieagentje worden. Waar is de tijd gebleven waar de politieagent je beste vriend was? Waar er werd gepraat en geholpen om te zoeken naar een oplossing? Waar is het menselijke kant en het luisterend oor bij de politie gebleven? Misschien een idee om onze volgende minister van Justitie middels een brief hiervan bewust te maken.

Wat betreft de organisatie van het stembureau. Ook hier moet er een volgende keer goed over nagedacht worden in welke rij de 60plussers moeten staan en of ze in de rij goed gefaciliteerd zijn met een verhoging voor een rolstoel, looprek en eventueel genoeg stoelen. Dan kunnen ze hun stem in alle tevredenheid doen. In de meeste gevallen gaat het goed, maar soms moeten ook de ouderen voor een lange tijd in de zon staan. Misschien dat de overheid een volgende keer voldoende kan investeren in het beter organiseren van de stembureaus. Meer stembureaus en tenten tegen de zon zou dan ook voor velen veel prettiger zijn. Hopelijk krijgen ze hier weer vier jaar de tijd voor.

AMIGOE - Den Solo cu Son di 28 mei 2021!

Sat, 29 May 2021 02:45:28 GMT

AMIGOE - Den Solo cu Son di 28 mei 2021!

Den Solo cu Son - e famoso presentator i docent, Addonsito 'Son' Croes, ta den e sekshon aki pa pone personanan den resaltado cu ta desempeñá un papel importante òf ta contribuí na nos comunidat. E siman aki den resaltado: Carlos Michel Nicolaas, profesor di historia i scritor.

AMIGOE - In het zonnetje met Son van 28 mei 2021!

Fri, 28 May 2021 16:54:50 GMT

AMIGOE - In het zonnetje met Son van 28 mei 2021!

In het zonnetje met Son - De bekende presentator en docent Addonsito 'Son' Croes zet in deze rubriek personen in het zonnetje die een belangrijke rol spelen of een bijdrage leveren aan de maatschappij. Deze week in het zonnetje: Carlos Michel Nicolaas, geschiedenisdocent en schrijver.

Cuanto mucha mester muri ainda? (Parti 2)

Mon, 17 May 2021 02:45:21 GMT

Cuanto mucha mester muri ainda? (Parti 2)

Israel i Palestina…, dos pais cu si bo mencioná nan den un orashon, por causa un topico cargá. Pero despues di e sucedidonan di e ultimos dianan i e argumento di Trevor Noah, un komico i presentador di televishon for di Sur Africa cu for di december 2014 a bira un kolaborador fiho di e programa di noticia "The Daily Show", mi mester a dedica atenshon na e tema aki. Riba 31 di jüli 2006 mi a skirbi un column (wak columnanan bieu riba mi website) cu como titulo: "Cuanto mucha mester muri ainda?" Tocante e gera entre Israel i Hezbollah na Libano. E gera aki a dura mas cu tres siman cu hopi victima.

Na 2009 mi a sigui un minor den mi estudio tocante historia di Judaísmo i Cristianismo. Pa e estudio aki nos a biaha cu un grupo di estudio pa Israel. A bira siete dianonan inolvidabel, caminda mi a mira hopi i experiencia hopi. Un pais hermoso. Bo ta drenta den un mundu diferente caminda na Jeruzalem bo ta haña contacto fásil cu e habitantenan Judío, Islámiko i Cristian di e siudat aki, cu semper ta probechá pa biba den paz cu otro. Nos a bishitá hopi lugánan diferente. Manera e dode zee, Masada, Qumran, Ein Gedi, Beit Shean, Jordania, Kafernaüm, Tiberias, Nazaret, Akko i Tel Aviv. E promé dianan nos a bishitá e siudat bieu di Jeruzalem. Nos a mira e Montaña di Olivo i Getsemani i a drenta e siudat bieu di Jeruzalem via e caminda Doloroso. Nos a mira e muraya di clamamentu i e Moske di Al-Aqsa. Esei ku su cupola dorá cu ta dominá e bista di Jeruzalem pa mas cu mil trescientos aña.

E Moske di Al-Aqsa ta asina santu, cu solamente moslim por drenta pa bishité. Aki a cuminsá un conflicto entre demonstranten Palestino i polis Israelí riba 6 di mei 2021. Según e Palestinonan, bo no por yama esaki un conflicto. Tur hende tin e derecho pa por demonstra. E conflicto tabata tocante un desishon planificá di Corte Supremo di Israel pa deportá Palestinonan for di nan tera di residensia na Oost-Jeruzalem, caminda hopi Palestinonan a protestá. E servicionan di polis a atacá e teritorio di e Moske di Al-Aqsa, e luga santu pa moslimnan na Jeruzalem. Masha den e Moske mes, caminda nan tabata reza na e momento ey, polis a lanza gas di tronca i granada di choque. Asina ta cu nan ta haña permiso pa drenta sin ku tin ningun motibu. A cousa tiro i e habitantenan Palestinonan a lansa piedra. Door di violencia mas cu trescientos hende a resulta heridá, caminda mayoria tabata habitantenan Palestinonan. Un reakshon a sigui riba 10 di mei, caminda Hamas a lansa misil riba siudatnan Israelí. E reakshon di Israel riba esaki tabata atake di misil riba Gaza. Cada akshon ta duna su reakshon.

E sentensia di Corte Supremo a wordo posponé pa trinta dia, pero riba 12 di mei caba tabatin mas cu trescientos habitantenan Palestino heridá i mas cu doscientos habitantenan Israelí heridá. I e pelea ta sigui. Orando e imágennan, bo por mira e víctimanan na ambos banda. Na Gaza además di e heridonan, a registra 120 morto, inkluyendo muchanan. Na Israel a registra heridonan i ocho morto. Gran diferensia, pero esaki tambe ta dependé di e sistema di defensa di misil avansá di Israel. Aparentemente Israel ta mobilisando su ehercito awor na frontera di Gaza. P’esei ta parse cu esaki ta leu for di bo cama, pero ora bo mira e imágennan na television, e ta bira hopi mas serka.

E ora mi ta cere cu mi por a haya esaki den e discurso di Trevor Noah. Den su "Let's talk about the Israel-Palestine conflict" di tres dia pasa, e ta describi e conflictio hopi bon i completamente. Mi no por a hasi otro cu admirá esaki. Despues di a tende e discurso aki, mi a pensa riba mi column di mas o menos diescinco aña pasa. Aunke tabata un pelea entre Libanon i Israel, mi ta puntra mi mes mesora tambe awor: cuanto mucha mester muri ainda? Ta trata di un pelea igual i hustu? Ta bisa cu Israel ta pueblo eksihí di Dios i cu nan a pasa tristura durante e Segundo Guerra Mundial, pero esaki no ta hustifiká e comportashon pa motibo di morto di muchanan inocente tanto na banda Palestino, pero tambe na banda Israelí. Un pelea cu no kier para, cu a cuminsá desde cu a funda Estado di Israel na 1948. Diamars ultimo a keda cla cu tres misil a sali for di Libanon den direcshon di Israel. Asina tantu

Den e lucha aki entre Israel i Palestina ta continuando despues di mas cu tres siman. Como mi a skirbi un column den 2006 tocante e tema aki, mi a pensa riba dje atrobe despues di e sucedido di e ultimo dianan. Mi ta spera cu pronto e lucha aki lo stop y cu e dos bandanan por yega na un acuerdo pa paz. Mi ta spera cu e dolor y sufrimento di e muchanan no lo sigui.

Hoeveel kinderen moeten er nog sterven? (Deel 2)

Sun, 16 May 2021 16:47:15 GMT

Hoeveel kinderen moeten er nog sterven? (Deel 2)

Israël en Palestina…, twee landen die je, als je ze in één zin zal benoemen, meteen voor een beladen onderwerp zou kunnen zorgen. Maar na de gebeurtenissen van afgelopen dagen en het betoog van Trevor Noah, een Zuid-Afrikaanse komiek en televisiepresentator die vanaf december 2014 een vaste medewerker werd van het nieuwsprogramma “The Daily Show”, moest ik hier wel aandacht aan besteden. Op 31 juli 2006 schreef ik een column (zie oude columns op mijn website) met als titel: “Hoeveel kinderen moeten er nog sterven?” Over de oorlog tussen Israël en Hezbollah in Libanon. Al meer dan drie weken duurde deze oorlog met veel slachtoffers.

In 2009 heb ik voor mijn studie een minor gevolgd over de geschiedenis van het Jodendom en Christendom. Voor deze studie zijn we met een studiegroep naar Israël afgereisd. Het werden zeven onvergetelijke dagen, waar ik veel gezien en meegemaakt hebt. Een ontzettend mooi land. Je stapt in een geheel ander wereld waar je in Jeruzalem snel contact maakt met de Joodse, Islamitische en Christelijke inwoners van deze stad, die altijd vredig met elkaar proberen te leven. We zijn op veel verschillende plekken geweest. Zoals de Dode Zee, Masada, Qumran, Ein Gedi, Beit Shean, Jordaan, Kafernaüm, Tiberias, Nazareth, Akko en Tel Aviv. De eerste dagen was de oude stad van Jeruzalem aan de beurt. We hadden de Olijfberg en Gethsemane gezien en zijn via de Via Dolorosa de oude stad van Jeruzalem binnengegaan. We hadden de klaagmuur gezien en de Al-Aqsamoskee.

Deze met zijn gouden koepel die het gezicht van Jeruzalem domineert voor meer dan dertienhonderd jaar. De Al-Aqsamoskee is zo heilig, dat alleen moslims hier toegang krijgen om deze te betreden. Hier begon op 6 mei 2021 een conflict tussen Palestijnse demonstranten en de Israëlische politie. Volgens de Palestijnen kun je het geen conflict noemen. Iedereen heeft het recht om te mogen demonstreren. Het conflict ging over een geplande beslissing van het Hooggerechtshof van Israël om Palestijnen uit hun woongebied in Oost-Jeruzalem uit te zetten, waar veel Palestijnen over protesteerden. De politiediensten bestormden het terrein van de Al-Aqsamoskee, de heilige plek voor de moslims in Jeruzalem. Zelf in de moskee, waar er op dat moment gebeden werd, werd er door de politie traangas en schokgranaten geworpen. Men krijgt hierdoor blijkbaar een vrijbrief om deze zonder enige reden te betreden. Er werd beschoten en Palestijnse burgers gooiden met stenen. Door geweld raakten meer dan driehonderd mensen gewond, waarvan de meesten Palestijnse burgers. Een reactie volgde op 10 mei, waarbij Hamas, rakketten op Israëlische steden liet afvuren.

De reactie van Israël hierop waren de raketaanvallen op de Gazastrook. Elk actie geeft weer zijn reactie.

De uitspraak van het Hooggerechtshof werd later dertig dagen uitgesteld, maar op 12 mei waren er al minstens driehonderd Palestijnse gewonden en meer dan tweehonderd Israëlische gewonden geteld. En de strijd gaat maar door. Bij het zien van de beelden zie je aan beide kanten de slachtoffers. I n Gaza zijn er naast gewonden 120 doden gevallen, waaronder kinderen. In Israël zijn er gewonden en acht doden gevallen. Groot verschil, maar dit heeft ook wel degelijk te maken met het geavanceerde raketafweersysteem van Israël. Blijkbaar mobiliseert Israël zijn leger nu aan de grens van Gaza. Het lijkt zo ver van je bed, maar door het zien van de beelden op tv komt het toch heel erg dichtbij.

Ik kon het wel vinden in het betoog van Trevor Noah. In zijn “Let’s talk about the Israel-Palestine conflict” van drie dagen geleden beschrijft hij het conflict nauwkeurig en best volledig. Ik kon er alleen maar bewondering voor opbrengen. Ik moest, na het horen van deze betoog, denken aan mijn column van ruim vijftien jaar geleden. Ook al was het een strijd tussen Libanon en Israël, ook nu vraag ik mij af; hoeveel kinderen er nu nog moeten sterven?

Is het wel een gelijke en eerlijke strijd? Men zegt dat Israël het uitverkoren volk van God is en ze een hoop verdriet hebben gekend tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar dat rechtvaardig niet het gedrag voor de dood van onschuldige kinderen aan Palestijnse, maar ook zeker aan Israëlische kant. Een strijd die alsmaar niet wil stoppen, die al sinds de stichting van de staat Israël in 1948 is begonnen. Afgelopen donderdag werd duidelijk dat er drie raketten vanuit Libanon in de richting van Israël zijn gelanceerd. Zoveel wereldleiders, zoveel wereldmachten, zoveel organisaties, maar zo weinig om hier een einde aan te maken. Ook net zoals vroeger speelt Egypte nu een bemiddelde rol tussen de partijen. We zijn dus ook in het jaar 2021 geen stap verder gekomen.

Un number obteni ta mas importante cu e cantidad di voto.

Mon, 10 May 2021 02:45:11 GMT

Un number obteni ta mas importante cu e cantidad di voto.

E lista di tur partido politico ta conoci. Ultimo dianan lider di partido hunto cu e comision di candidato a prepara nan lista di concepto di candidato. E rada di partido a considera esaki y durante e congreso di partido ainda a haci cambionan. Si miembro di candidato bieu a haya un posicion mas abou prome cu e congreso di partido, lider di partido por a tuma contacto cu nan. Aki a puntra si e lo ta di acuerdo cu su posicion. Ultimo momento e candidatonan nobo a haya sa nan number di lista. Cuanto mas abou bo ta riba e lista aki, mas duro bo mester lucha pa por yega parlamento.

Riba 7 di mei 2021, e candidatonan di partido a entrega nan lista di candidato. RAIZ, como unico partido, a opta pa entrega nan lista digital debí na e pandemia aki cu nos ta pasando aden ainda. Un desishon seif den e tempu aki di progreso digital. Bo no lo ke como partido ta comparti e responsabilidat pa subi e casonan di coronavirus, pa entrega bo lista di candidato cu un gran grupo di hende? Bo ta warda cu ansiedat pa sa cua personanan ta riba e lista di candidato i cua posishon nan a haña. E proseduranan pa compila e lista aki ta diferente pa cada partido, pero ora nan ta cla, esaki por causa hopi descontento. Candidatonan por ta satisfecho of no cu e posishon cu nan a haña. Loke a pasa e biaha aki tambe. Algun biaha hende no ta satisfecho cu un posishon halto i orguyo ta yega prome cu e cai.

Si bo ta mira bon, e numero ku bo a haña ta mas importante cu e cantidat di voto cu bo como candidato lo haña. Mester ta al contrario? Parlamento ta representashon di pueblo. Lo ta mihó si nan ta mira e mensahe i confiansa cu un persona ta duna. Asina pueblo por hasi nan eleccion pensa bon, cu programa di partido den man. Ki ta dunando garantia cu si bo ta den parlamento of como minister lo sigui bai adilanti cu un gran cantidat di voto? Manera na Hulanda, e partidonan Arubano ta eligi nan candidato segun e lista di candidato, cu algun esepshon. Naturalmente tambe ta bo propio eleccion si bo como miembro di parlamento of como minister lo desea di desempeña bo tarea den e proksimo cuater añanan.

Como uniko partido, MAS a hala nan candidatonan pa firma un documento. Aki nan ta consentí pa laga e orden di candidatonan den nan partido ta determiná pa e votonan cu nan ta haña. Den historia politico Arubano, esaki no ta un sistema normal. No ta stipula den lei i ta mas un acuerdo entre cabayero. Tambe otro partidonan politiko a duna atenshon na esaki durante e campaña di e ultimo eleccionan na 2017, pero despues cu eleccion a keda determiná, nan no a bolbe duna atenshon na esaki. Lo e ta un inisio di un tendensia nobo awor tambe? Of ta un promesa bala?

Ocho partido, manera A21, PPA, PP, UPP, CURPA, MAS, RAIZ i HTC ta tin tempo te 18 di mei pa sustené nan lista cu un porsentahe di uno di e total di votadó - 587 firma. E partidonan aki no a haña ningun asiento na e ultimo eleccionan of ta completamente nobo i ta participa pa promé biaha. Lo ta interesante pa mira ken lo ta partisipando realmente den e eleccionan ademas di partidonan RED, POR, MEP i AVP.

Sea bo ta eligi un persona of un posishon riba lista cu el a haña den un partido. Semper mira promé cu bo bai vota e programa di partido i no bo tradishon di famia. Compará i evaluá bo hallazgonan. Unda nan ta pará awor? Kiko ta nan planes pa e próksimo añanan pa Aruba. Si tin un guia di voto disponibel, purba di yena esaki i wak unda bo voto ta sali. Lamentablemente mi a nota kc e programanan di partido ainda no a wordo públikamente duna pa tur partido. Algun ta riba internet, pero esaki ta pa e período 2017-2021. Spera ku e programanan lo sali pronto. Ora nan sali, lesa nan tur bon i hasi bo eleccion consiente. Ta un trabou pa hasi, pero asina bo sa kiko e partidonan ta para p’e i bo por confrontá of elogia nan riba nan contenido asina: rápido, cla i directo.

Een verkregen nummer is belangrijker dan het aantal stemmen.

Sun, 09 May 2021 16:37:49 GMT

Een verkregen nummer is belangrijker dan het aantal stemmen.

De lijsten van alle politieke partijen zijn bekend. Afgelopen dagen hebben de partijleiders samen met de kandidatencommissies hun conceptkandidatenlijsten opgesteld. De partijraden bogen zich hierover en tijdens de partijcongressen werden nog wijzigingen aangebracht. Mochten oud kandidaatsleden voor het partijcongres een lagere positie krijgen, kon de partijleider contact met ze opnemen. Hier werd gevraagd of hij/zij akkoord zou gaan met zijn of haar positie. Op het laatste moment kregen de nieuwe kandidaten hun lijstnummer te weten. Hoe lager je op deze lijst staat, des te harder je moet knokken om in het parlement te kunnen komen.

Op 7 mei 2021 werden de kandidatenlijsten van elk partij ingeleverd. RAIZ koos, als enige partij, om wegens deze pandemie, waar we nu nog steeds in zitten, hun lijst digitaal in te dienen. Een veilige beslissing in deze tijd van digitale vooruitgang. Je zou toch niet als partij medeverantwoordelijk willen zijn voor het laten stijgen van de coronagevallen, door met een grote menigte je lijst in te willen leveren? Vol spanning kom je langzaam te weten welke personen op de kandidatenlijst staan en welke positie hij/zij heeft gekregen. De procedures voor het samenstellen van deze lijst verschilt per partij, maar als deze eenmaal klaar is, kan dit soms voor veel onrust zorgen. Kandidaten kunnen dan wel of niet tevreden zijn met de positie die ze hebben ontvangen. Wat ook dit keer is voorgevallen. Soms is men zelf niet tevreden met een hoge positie en komt hoogmoed helaas eerder dan de val.

Dus als je het goed bekijkt, dan is je verkregen nummer belangrijker dan het aantal stemmen die je als kandidaat mag ontvangen. Moet het juist niet andersom zijn? Het parlement is immers de vertegenwoordiging van het volk. Het zou toch beter zijn dat men kijkt naar de boodschap en vertrouwen die een persoon geeft. Hierdoor kan het volk met het partijprogramma in de hand, zijn weloverwogen keuze maken. Wie geeft nu de garantie dat je in het parlement of als minister verder gaat bij een hoog aantal stemmen? Net zoals in Nederland kiezen de Arubaanse partijen hun kandidaten op volgorde van hun kandidatenlijst, met soms een uitzondering daargelaten. Het is natuurlijk ook je eigen keuze of je als parlementslid of als minister in de komende vier jaar je taak wilt gaan vervullen.

Als enige partij heeft de MAS hun kandidaten een document laten ondertekenen. Hier gaan ze allen akkoord om binnen hun partij de volgorde van de kandidaten te laten bepalen door de te behaalde stemmen. Binnen de Arubaanse politieke geschiedenis is dit niet een normale gang van zaken. Het staat immers niet in de wet en hier gaat het meer om een gentlemen’s agreement. Ook andere politieke partijen gaven tijdens de campagne van de laatstgehouden verkiezing in 2017 hier gehoor aan, maar eenmaal toen de verkiezingsstrijd was bepaald, kwamen ze hier niet meer op terug. Zal dit ook nu weer een begin zijn van een nieuwe trend? Of is het weer een loze belofte?

Acht partijen, waaronder A21, PPA, PP, UPP, CURPA, MAS, RAIZ en HTC hebben nu de tijd om tot 18 mei hun lijst te ondersteunen met één procent van de totaal aantal stemmers - 587 handtekeningen. Deze partijen hadden de laatste verkiezing geen zetel gekregen of zijn geheel nieuw en doen voor de eerste keer mee. Het wordt deze dagen nog spannend om te zien wie er uiteindelijk echt mee zal doen in de verkiezingsstrijd naast de partijen RED, POR, MEP en AVP.

Of je nu kiest voor een persoon of lijstpositie die hij/zij heeft ontvangen binnen een partij. Kijk altijd eerst voordat je gaat stemmen naar het partijprogramma en niet naar je familietraditie. Vergelijk en beoordeel dan je bevindingen. Waar staan ze nu echt voor? Wat zijn hun plannen voor de komende jaren voor Aruba. Mocht er een stemwijzer beschikbaar zijn, probeer deze in te vullen en kijk dan waar je stem op uitkomt. Wat mij helaas is opgevallen, is dat de partijprogramma’s nog niet van elk partij openbaar is gesteld. Sommige staan wel op internet, maar dan van de periode 2017-2021. Hopelijk zullen de programma’s snel gaan verschijnen. Mochten ze eenmaal bekend zijn, lees ze allemaal nauwkeurig en maak dan je bewuste keuze. Het is wel even wat werk, maar dan weet je waar de verschillende partijen voor staan en kun je ze op deze manier; snel, duidelijk en direct op hun inhoud afrekenen of juist aanprijzen.

Politica bieu talbes ta keda tras di lomba?

Thu, 06 May 2021 02:40:43 GMT

Politica bieu talbes ta keda tras di lomba?

E campaña electoral na Aruba a cuminsa. Partidonan nobo i candidatonan ta cuminsando lentamente nan bataya pa goberna atrobe pa cuatro aña. Dor di tur e situashonnan di coronavirus esaki ta baiendo dificil i talbes awor esaki ta bon asina. Tambe tin hopi otro problema i pregunta cu hende tin mas atenshon pa nan awor. Preguntanan manera: Ken ora nos por bai atrobe pa un tempo sin coronavirus? Ken ora e orario di karantena ta kaba? Mi mester vacunami mes si o no? Kon sigur mi futuro ta? Lo mi por keda cu mi trabou? Pa tur e preguntanan aki, politica sigur lo tin un contesta i/of solucion. Pero esaki lo duna nos algun relahacion den un tempo di coronavirus? Den un tempo caminda tur cos ta apega na un deadline i nos ta siguiendo e fechonan.

Despues di dos aña di goberna realmente, hende ta ser arresta den e caso "Avestruz". Ta e gobierno of nos husticia ta despierta awor? Of ta e momento adecuado pa haci tur esaki awor? Ta algo cu mester wordo resolve mesora? Nos ta lubidando awor e problema grandi di abuso di mucha? Un problema cu nos ta prefer di no mira.

No tabata cu na cuminsamento di e campaña anterior un ley por a wordo haci den seis minuto pa protehá mucha mas? Si a tuma algun accion door di e gabinete, pero tabata esaki suficiente? I con ta cu e sitio di bira santo? E tambe ta un problema cu te ainda no ta wordo resolvé. Mi no kier bisa cu e gabinete di demisionario den e añanan aki no a logra nada i a keda sintá bon riba nan sillonan.

Riba papel ta cuater aña di goberna, pero e gobierno aki a haya e oportunidad pa goberna realmente? Nan a cuminsa net ora cu Aruba a keda den un crisis financiero i social. E tabata tur prome cu e periodo di corona. E prome aña di goberna ta keda atrapa den e presupuesto di e gobierno anterior i ta ocupa cu sanear, pues ta haci poco invershon. Ademas e ministerionan, cu ta presenta nan presupuesto desea na minister di finanzas, ta determina e presupuesto final na cada ministerio. Aki tur ministerio mester pensa bon kico ta nan prioridadnan i kico nan lo uza e placa pa. Bo no por gasta e placa dos biaha. Si e gobierno a logra hinca un plan di crisis caminda 36 miyon a ser usa pa esaki. E gastonan di gas, awa i luz a ser baha. Asina hogar a haya un bahada di dies porciento i pa sector di agricultura un bahada di cuarenta porciento. Hopi biaha a negosha cu Hulanda pa mehora e situashon di Aruba.

Prome cu bo por goberna realmente, un virus ta destrui tur cos. Atrobe no tin suficiente tempo pa cumpli tur e promesanan cu bo a haci. I precisamente e promesanan aki ta importante, caminda algunnan a base nan eleccion pa un partido riba esaki. Nan ta desapunta awor i ta pensando pa duna otro voto pasobra nan deseonan no a ser cumpli. Durante e crisis di coronavirus a duna subsidio na empresanan manera hotel pa por sigui paga salario.

Bintiun mil hende a haci uso di esaki i asina a logra keda cu nan trabou. Durante tempo di coronavirus nos a ser informa bon. Si nos mira otronan paisnan rond mundo, Aruba a haci esaki bon. Di e poblacion total, cincu-cinco porciento a ser vacuná i gobierno kier mira esaki subi na ocho-cinco porciento. I tambe e luna aki gobierno ta ocupa cu determina kico ta haci cu e refineria di petroleo.

Awor cada partido ta necesitando nos atrobe i nan tur ta haci nan mes oír. Ken ora nos lo tin un eleccion sin bandera i sticker? Ta importante ainda pa durante conduci mustra kico ta bo preferencia politico. Mi ta nota cu e sticker den mayoria di caso awor ta hopi chikito compara cu e añanan anterior. Of esaki lo cambia? Tambe e banderanan ta menos importante awor. Ta mirando un trend completamente nobo? Cu mayoría di hende awor kier mira un manera completamente diferente di campaña? Cu sticker i banderanan no ta di e tempo aki mes i mester mira con e candidatonan ta presentá nan mes i kico nan ta representá realmente?

Of por ta tin algo tras di esaki cu hopi hende no kier pone bandera na nan cas? Bo por ta ainda hopi fanatico pa un partido si un parlamentario ta haya sosten completo di su partido, mientras cu e ta sospechoso den un investigacion? Con por ta posible esaki? Of hendenan ta prefera di no mira esaki? Talbes esaki ta duna nos e oportunidad pa goberna completamente nobo cu hendenan jong i motivá cu por papia e lenga di pueblo i tambe realmente integro. Por papia di dje, pero haciendo algo ta un historia completamente diferente. Cu nos por keda convencí door di nan discursonan di loke e candidatonan kier haci cu Aruba i cambio cu nan kier trece aden. Cu awor nos no por bishita casnan mas door di corona pa asina haci nos idea conoci, loke algun partido ta gusta haci ainda. Nos ta mira cu politiconan awor masalmente ta tuma contacto cu mundo digital i ta gusta di wordo entrevista door di tur hende, pa asina nos por mira esakinan bek tranquilamente via internet na nos propio tempo. I despues di un discurso e candidato por hasta laga cay un microfon imaginario of cometé un eror di felis aña envez di happy birthday.

Oude politiek misschien wel verleden tijd?

Wed, 05 May 2021 13:49:56 GMT

Oude politiek misschien wel verleden tijd?

De verkiezingscampagne op Aruba is begonnen. Nieuwe partijen en kandidaten beginnen langzaam met hun strijd om weer vier jaar te mogen regeren. Door alle omstandigheden van het coronavirus gaat dit nog moeizaam en dat is misschien nu wel even goed zo. Er zijn ook zoveel andere problemen en vragen waar men nu meer aandacht voor heeft. Vragen als: Wanneer kunnen we weer terug naar de tijd zonder corona? Wanneer houdt de avondklok op? Zou ik mij nu wel of niet moeten vaccineren? Hoe zeker is mijn toekomst? Zou ik mijn baan nog wel kunnen behouden? Voor al deze vragen heeft de politiek vast wel een antwoord en/of oplossing. Maar zal dat ons enigszins rust gaan geven in een tijd van corona? In een tijd waar alles aan deadline gebonden is en we de hele tijd maar achter de feiten aan lopen.

Na twee jaar van echt regeren worden mensen nu opgepakt in de zaak “Avestruz” (Struisvogel). Is de regering of onze justitie nu pas echt wakker geschud? Of is dit het juiste moment om dit alles nu te doen? Is dit iets wat nu echt snel geregeld moet worden? Vergeten we nu niet weer het grote probleem met het misbruik van kinderen? Een probleem die we liever niet onder ogen willen zien. Was het niet dat er begin van de vorige campagne binnen zes minuten een wet kon worden gemaakt om kinderen beter te beschermen? Er zijn wel acties ondernomen door het kabinet, maar was dit alles wel genoeg? En hoe zit het met de afvalstortplaats? Ook dit is nu nog een probleem die alsmaar niet wordt opgelost. Ik wil ook niet zeggen dat ons demissionair kabinet in de jaren totaal niets heeft bereikt en lekker op hun stoel is gaan zitten.

Op papier is het vier jaar regeren, maar heeft deze regering echt de kans gehad om echt te kunnen regeren? Ze begonnen net in de tijd dat Aruba in een financiële en sociale crisis terecht was gekomen. Dit was nog allemaal voor de periode van corona. Het eerste jaar van regeren zit je namelijk vast aan de begroting van de vorige regering en ben je bezig met saneren waardoor je weinig tot geen investeringen kunt maken. Daarnaast hebben de ministeries, die hun gewenste begroting indienen bij de minister van financiën, de uiteindelijke begroting bij iedere ministerie bepaald. Hier moeten alle ministeries dan goed nadenken waar hun prioriteiten liggen en waar ze het geld voor gaan gebruiken. Je kunt immers het geld niet twee keer uitgeven. Wel wist de regering een crisisplan op te stellen waarbij 36 miljoen hiervoor werd gebruikt. De kosten van gas, water en licht werden verlaagd. Zo kregen huishoudens hier een verlaging van tien procent en voor de landbouwsector een verlaging van veertig procent. Vele malen werd er onderhandeld met Nederland om de situatie van Aruba elke keer te verbeteren.

En net voordat je dan uiteindelijke echt wilt regeren komt een virus de boel verzieken. Weer niet genoeg tijd om alle beloftes die je gemaakt hebt tot uitvoering te brengen. En juist deze beloftes zijn belangrijk, waar sommige bij het stemmen echt hun keuze voor een partij hebben bepaald. Die zijn nu misschien wel teleurgesteld en overwegen een andere stem uit te brengen omdat hun eigen wensen niet zijn behartigd. Tijdens de coronacrisis werd er subsidie gegeven aan bedrijven, zoals hotels om toch salaris te kunnen blijven geven. Eenentwintig duizend mensen hebben hier gebruik van gemaakt en hebben hierdoor hun baan kunnen behouden. In tijden van corona werden we goed geïnformeerd. Als we kijken naar andere landen in de wereld dan heeft Aruba het hier wel degelijk goed gedaan. Van de totale bevolking is vijfenvijftig procent al gevaccineerd en wil de regering nog zien dat dit tot achtenvijftig procent wordt bereikt. En ook deze maand is de regering bezig en wordt er bepaald wat te doen met de olieraffinaderij.

Nu heeft elk partij ons weer extra nodig en laten ze zich allemaal weer van zich horen. Wanneer zullen we een verkiezing krijgen zonder vlaggen en stickers? Het is nog altijd belangrijk om tijdens het rijden te laten zien wat je politieke voorkeur is. Wat mij wel is opgevallen is dat de stickers in de meeste gevallen nu wel enorm klein van formaat zijn, dan de vorige jaren. Of zal dit nog gaan veranderen? Ook de vlaggen zijn nu minder belangrijk. Zien we hier nu een geheel nieuwe trend? Dat de meeste mensen nu een geheel nieuwe manier van campagne willen zien? Dat stickers en vlaggen nu eigenlijk niet meer van deze tijd zijn en we nu meer moeten kijken naar hoe kandidaten zich presenteren en waar ze nu echt voor staan?

Of zou er iets achter kunnen zitten dat veel mensen bij hun thuis nog geen vlag willen laten plaatsen? Zou jij nog extra fanatiek kunnen zijn op een partij waarvan een parlementariër nog steeds de volle steun krijgt van zijn partij, terwijl hij verdachte is in een onderzoek? Hoe kan dit mogelijk zijn? Of kijken mensen hier toch liever niet naar? Misschien geeft dit ons de kans om nu een geheel nieuw politiek te voeren met jonge gemotiveerde mensen die de taal van het volk kunnen spreken en die ook echt integer zijn. Je kunt erover praten, maar een kwestie van doen is een geheel ander verhaal. Dat we door hun toespraken overtuigt kunnen raken van wat de kandidaten met Aruba willen en een verandering in willen brengen. Dat we nu niet meer, door corona langs de deuren kunnen gaan om zo onze ideeën kenbaar te maken, wat sommige partijen nog altijd graag willen doen. We zien dat politici nu massaal contact opnemen met de digitale wereld en willen graag door iedereen geïnterviewd worden, waardoor we deze in ons eigen tijd rustig op internet terug kunnen kijken. En dan mag je als kandidaat na een toespraak best een denkbeeldige microfoon laten vallen of zich vergissen in bon aña in plaats van happy birthday.